Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2017–2018

27 858

Gewasbeschermingsbeleid

Nr. 428

BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANDBOUW, NATUUR EN
VOEDSELKWALITEIT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 17 mei 2018
Met deze brief wil ik u informeren over de verwachte Europese besluitvorming over de verlenging van de goedkeuring van de werkzame stoffen
thiram en diquat. Voor deze stoffen agendeert de Europese Commissie
(EC) op 24 mei a.s. voorstellen ter stemming in het Standing Committee
on Plants, Animals, Food and Feed (SCoPAFF). Hieronder ga ik in op de
Nederlandse positie.
Het gaat hier om een periodieke herbeoordeling, waarin op basis van de
laatste stand van de wetenschap en techniek wordt bekeken of de
werkzame stof nog steeds voldoet aan de criteria voor goedkeuring.
Thiram
De EC heeft een voorstel uitgebracht voor niet-hernieuwing van de
werkzame stof thiram. Dit betreft een fungicide met een systemische
werking dat momenteel breed wordt toegepast in de Europese Unie (EU),
onder meer in gewasbeschermingsmiddelen voor zaadbehandeling. Het
voorstel is gebaseerd op de wetenschappelijke herbeoordelingen door de
European Food Safety Authority (EFSA), de rapporterende lidstaat
Frankrijk en co-rapporteur België. Die bevestigen dat zaadtoepassing van
thiram onacceptabele risico’s oplevert voor vogels en zoogdieren.
Overigens betreft dit de enige overgebleven toepassing die de industrie
nu wil herregistreren. Het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden (Ctgb) steunt het Commissievoorstel op
wetenschappelijke gronden. Het Ctgb bevestigt dat zaadtoepassing van
thiram lange termijn onacceptabele risico’s oplevert voor vogels en
zoogdieren, al bij geringe blootstelling aan thiram. Deze risico’s kunnen
moeilijk worden weggenomen met realistische mitigerende maatregelen.
Daarom adviseert het Ctgb met om met het Commissievoorstel in te
stemmen.

kst-27858-428
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2018

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 27 858, nr. 428

1

Diquat
Ook voor de werkzame stof diquat heeft de EC een voorstel uitgebracht
voor niet-hernieuwing, gebaseerd op de wetenschappelijke herbeoordeling ervan door de EFSA, de rapporterende lidstaat Verenigd Koninkrijk
en co-rapporteur Zweden.
Dit herbicide werd eerder vanwege een ongunstig milieuprofiel op
EU-niveau geclassificeerd als stof die in aanmerking komt om te worden
vervangen («candidate for substitution»). Diquat wordt momenteel in
Nederland toegepast in gewasbeschermingsmiddelen, onder meer in de
teelt van aardappel, bloembollen en aardbeien. De EFSA rapporteert in
haar beoordeling onder meer onacceptabele risico’s voor omstanders en
omwonenden én onacceptabele risico’s voor vogels. Op basis hiervan
concludeert de EC dat niet aan de goedkeuringscriteria in de EU voor
werkzame stoffen wordt voldaan, zodat de EC voorstelt de goedkeuring
van diquat niet te hernieuwen. Het Ctgb onderschrijft de door EFSA
gerapporteerde risico’s en ziet geen mogelijkheden voor het nemen van
realistische risicomitigerende maatregelen. Daarom adviseert het Ctgb om
met het Commissievoorstel in te stemmen.
Nederlandse positie
Daar waar de wetenschappelijke beoordeling van werkzame stoffen
onacceptabele risico’s aangeeft voor mens, dier of milieu kan de stof niet
opnieuw worden goedgekeurd. In lijn met het Ctgb-advies zal Nederland
instemmen met de Commissievoorstellen voor niet-hernieuwing van
thiram respectievelijk diquat.
Vanzelfsprekend heeft het wegvallen van stoffen als thiram en diquat een
impact voor de teelt van Nederlandse gewassen. Om de afhankelijkheid
van deze en andere stoffen te verminderen, werk ik daarom aan een
uitbreiding van het middelen- en maatregelenpakket met niet-chemische
maatregelen, basisstoffen en laag-risicomiddelen (Kamerstuk 27 858, nr.
417). Hier zet ik mij in Europa en in Nederland voor in samen met de
betrokken partijen.
De Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,
C.J. Schouten

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 27 858, nr. 428

2