Tweede voortgangsrapport Evaluatie Experiment Art. 36a Wet BIG GeregistreerdMondhygiënist
Contractnummer
Verplichtingennummer
Aan
Van
Datum

: 201800274.086
: 16-6094-21332
: Ministerie van VWS, directie MEVA
: onderzoeksteam Maastricht UMC+
: 20 mei 2022

Inleiding
Op 20 mei 2019 is de Evaluatie Experiment Art. 36a Wet BIG Geregistreerd-Mondhygiënist van
start gegaan. De looptijd van de evaluatie bedraagt vier jaar en zes maanden en bestaat uit
een nulmeting voorafgaand aan de start van het experiment (T0), gevolgd door drie
nametingen gedurende het experiment (T1, T2, T3). Na elke meetperiode is/wordt een
rapport (T0 en T3), dan wel een voortgangsrapport (T1, T2) aangeboden aan de
opdrachtgever: het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS).
Voorliggend tweede voortgangsrapport geeft een beeld van de stand van zaken van
meetperiode T2 en bevat, net als het eerste voortgangsrapport d.d. 24 juni 2021, geen
inhoudelijke bespreking van resultaten tot dusver. Resultaten, conclusies en aanbevelingen
komen aan bod in het eindrapport. In dit tweede voortgangsrapport worden aandachtpunten
voor het vervolg van het onderzoek besproken.
Voortgang
Iedere meetperiode omvat de verzameling van kwantitatieve (vragenlijsten) en kwalitatieve
data (interviews). Ten behoeve van de tweede nameting hebben geregistreerdmondhygiënisten, tandartsen, andere collega-mondzorgverleners en patiënten een
vragenlijst kunnen invullen tussen 1 augustus 2021 en 30 september 2021. Bij nonresponderende geregistreerd-mondhygiënisten is via een vragenlijst geïnventariseerd wat de
reden(en) is (zijn) geweest om niet deel te nemen aan het evaluatieonderzoek. Daarnaast is
een korte vragenlijst verspreid onder een steekproef van (ex-)leden van de Koninklijke
Nederlandse Maatschappij tot Bevordering der Tandheelkunde (KNMT) van 2 augustus 2021
tot en met 30 september 2021. Tenslotte is onder alle mondhygiënisten (geregistreerd en niet
geregistreerd) een korte vragenlijst verspreid van 12 november 2021 tot en met 16 december
2021, uitsluitend gericht op de betrokkenheid bij het uitvoeren van voorbehouden
handelingen.
In aanvulling op de kwantitatieve dataverzameling zijn data verzameld door middel van
individuele interviews bij dezelfde doelgroepen, alsook bij overige belanghebbende partijen.
In tegenstelling tot T0 en T1 hebben tijdens T2 geen groepsinterviews plaatsgevonden
vanwege onvoldoende aanmeldingen.
Analyse van de verzamelde data tijdens de tweede nameting heeft plaatsgevonden van
oktober 2021 tot en met mei 2022. Op 12 april 2022 is een selectie van de resultaten
besproken met de leden van de klankbordgroep.

Voortgangsrapportage Evaluatie Experiment Art. 36a Wet BIG Geregistreerd-Mondhygiënist

1

Aandachtspunten
Uit de dataverzameling tijdens de tweede nameting komt een aantal bevindingen naar voren:
• Het aantal mondhygiënisten dat zich inschrijft in het tijdelijk BIG-register en daarmee
kandidaat is voor het experiment, neemt weliswaar lineair toe van 113 op 1 augustus
2020 tot 608 op 1 maart 2022 (bron CIBG), maar blijft relatief klein ten opzichte van
de totale populatie mondhygiënisten (ruim 3500, bron Capaciteitsorgaan).
Kanttekening hierbij is dat een onbekend aantal mondhygiënisten niet aan de
opleidingseisen voor registratie in het tijdelijk BIG-register voldoet.
• De respons van de BIG geregistreerde mondhygiënist op de vragenlijsten tijdens de
tweede nameting is daarbij ook relatief laag. Als redenen voor non-respons worden
met name tijdgebrek en privéomstandigheden genoemd.
• De werving van tandartsen, collega-mondzorgverleners en patiënten verloopt via de
geregistreerd-mondhygiënist, en om voornoemde reden is ook bij deze doelgroepen
de respons op de vragenlijsten relatief laag.
• De lage respons op de vragenlijsten heeft gevolgen voor de respons op de kwalitatieve
dataverzameling, omdat ook in de vragenlijsten respondenten zich kunnen opgeven
voor een (groeps-)interview.
• Ook de respons op de korte vragenlijst, verspreid onder tandartsen uit een steekproef
van de KNMT, is laag te noemen.
• In eerder verrichte, soortgelijke evaluatieonderzoeken (experimenten verpleegkundig
specialist, physician assistant, klinisch technoloog en Bachelor Medisch Hulpverlener)
was tijdens de looptijd van het onderzoek sprake van een toenemende respons. Ook
in het evaluatieonderzoek geregistreerd-mondhygiënist is sprake van een toename in
absolute aantallen van respondenten, maar de toename is minder groot dan die in
bovengenoemde evaluatieonderzoeken. Gerelateerd aan het aantal BIGgeregistreerde mondhygiënisten is, procentueel gezien, geen sprake van een toename
in respondenten.
• Het gehanteerde meetinstrumentarium is voor alle metingen identiek. Vergelijking
van resultaten in de tijd op individueel niveau zal door de lage respons tijdens de
eerste twee nametingen beperkt mogelijk zijn.
De klankbordgroep heeft kennisgenomen van de mate van respons. Diverse leden hebben
aangegeven zich extra te zullen inspannen om (het belang van) de evaluatie van het
experiment onder de aandacht van hun achterban te brengen. Hierover hebben zij afspraken
gemaakt met de onderzoekers.
Vervolg
Conform het plan van aanpak worden momenteel voorbereidingen getroffen voor de derde
nameting die zal plaatsvinden in het derde en vierde kwartaal van 2022 en het eerste kwartaal
van 2023. Tevens zal tijdens het eerste kwartaal van 2023 een analyse van relevante
tuchtrechtuitspraken gedaan worden. Op basis van de huidige inzichten wordt de
eindrapportage volgens planning opgeleverd uiterlijk op 31 december 2023.

Voortgangsrapportage Evaluatie Experiment Art. 36a Wet BIG Geregistreerd-Mondhygiënist

2