Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3536
Vragen van de leden Yesilgöz-Zegerius (VVD) en Van Toorenburg (CDA)
aan de Minister van Justitie en Veiligheid over het bericht «Onderzoek:
dreiging door extreme afsplitsing van IS» (ingezonden 9 juni 2020).
Antwoord van Minister Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) (ontvangen
16 juli 2020). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2019–2020,
nr. 3345.
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «Onderzoek: dreiging door extreme afsplitsing
van IS»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
In het rapport van onderzoeksbureau NTA wordt gesteld dat de Hazimibeweging als extremer geldt dan IS en dat de beweging naar schatting bijna
honderd aanhangers telt in Nederland, herkent u dit beeld? Zo ja, wat is de
actuele situatie rondom deze beweging en welke dreiging gaat ervan uit? Zo
nee, waarom niet en wat gaat u hieraan doen?
Antwoord 2
Zoals reeds beschreven in Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland (DTN) 45
gaan de volgelingen van de Saoedische geleerde Ahmed Umar al-Hazimi
sneller over tot verkettering van andere moslims dan andere jihadisten.2 In
die zin zijn zij extremer dan jihadisten die georiënteerd zijn op ISIS. Dat wil
echter niet zeggen dat er ten opzichte van ISIS-aanhangers een hogere
geweldsdreiging van Hazimi-aanhangers uitgaat. In DTN 45 is gesteld dat het
aantal volgelingen van sheikh al-Hazimi in Nederland wordt geschat op
enkele tientallen personen. Voor zover mij bekend is dat aantal sindsdien
redelijk stabiel gebleven.

1

nrc.nl: 7 juni 2020 https://www.nrc.nl/nieuws/2020/06/07/onderzoek-dreiging-door-extremeafsplitsing-van-is-a4002078.
2
Kamerstuk 29 754, nr. 422, p. 3

ah-tk-20192020-3536
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

Vraag 3
Is bij u bekend hoeveel Nederlandse oud-IS aanhangers zich hebben
aangesloten bij de Hazimi-beweging? Zo ja, hoe verhoudt de Hazimibeweging zich qua aantallen tot huidige de IS-beweging in Nederland? Zo
nee, waarom niet en wat gaat u doen om deze data op orde te krijgen?
Antwoord 3
Het is niet nauwkeurig aan te geven hoeveel voormalige ISIS-aanhangers nu
gerekend moeten worden tot Hazimi-aanhangers. Zoals gesteld kunnen
waarschijnlijk enkele tientallen jihadisten in Nederland gerekend worden tot
volgelingen van sheikh al-Hazimi. Het totale aantal jihadisten in Nederland is,
zoals vermeld in DTN 52, ruim vijfhonderd.3
Vraag 4
Nuance door training en advies (NTA) stelt ook dat veel Hazimi-aanhangers
over het hoofd worden gezien door lokale overheden, herkent u dit beeld?
Wordt er op dit moment door lokale overheden beleid gevoerd ten aanzien
van de Hazimi-beweging? Zo nee, waarom niet en wat wordt er momenteel
concreet gedaan om dit op orde te krijgen?
Antwoord 4
De lokale, persoonsgerichte aanpak wordt ingezet wanneer er sprake is van
radicalisering of extremistische uitingen door individuen. In casusoverleggen
wordt een inschatting gemaakt van de risico’s en worden handelingsperspectieven en interventies met verschillende (lokale en landelijke) partners
afgestemd en ingezet. Er is daarbij ook aandacht voor de specifieke ideologie
die iemand aanhangt. Dit is ook het geval indien een persoon de Hazimiideologie aanhangt.
Vraag 5
Onderzoeker Torre Hamming stelde in 2018 al dat de Nederlander Abu Asim
al-Magribby een centrale rol speelt binnen de Hazimi beweging, herkent u dit
beeld?4 Zo ja, welke rol speelt Abu Asim al-Magribby momenteel binnen de
Hazimi beweging en in hoeverre spelen andere Nederlanders een rol in de
internationale Hazimi-beweging? Zo nee, waarom niet en wat gaat u doen om
deze data op orde te krijgen?
Antwoord 5
Ik kan geen uitspraken doen over individuele personen. In algemene zin kan
ik u melden dat personen en bewegingen die een dreiging vormen voor de
nationale veiligheid nauwlettend in de gaten worden gehouden. Het OM,
politie, de inlichtingen- en veiligheidsdiensten en andere betrokken organisaties zijn alert. Op de werkwijze van de Nederlandse inlichtingen- en veiligheidsdiensten kan ik niet ingaan.
Vraag 6
Het NTA stelt in hun onderzoek dat de Hazimi beweging online actief is op
kanalen zoals Facebook en Telegram, herkent u dit beeld? Zo ja, hoe zien de
online-activiteiten van de Hazimi-beweging eruit en bent u bereid maatregelen te nemen tegen (online) verspreiding van deze beweging? Zo nee,
waarom niet?
Antwoord 6
Aanhangers van de Hazimi-beweging voeren dogmatische en ideologische
discussies op jihadistische webfora. Op landelijk niveau zet de overheid zich
in om terroristische en extremistische uitingen, zowel online als offline, geen
vat te laten krijgen op de samenleving. Zo wordt er ingezet op een integrale
multidisciplinaire aanpak van extremistisch en terroristisch gebruik van het
internet. De Internet Referral Unit (IRU) bij de politie ondersteunt deze aanpak
door het signaleren en het verzoeken tot verwijderen van jihadistische
content.

3
4

Kamerstuk 29 754, nr. 546, p. 6
NTA: versie juni 2020 https://ntadvies.nl/media/1048/webpublicatie-hazimibeweging.pdf.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

Vraag 7
Kan bij het eerstvolgende Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland (DTN)
specifiek worden ingegaan op de laatste ontwikkelingen rondom de dreiging
van de Hazimi beweging? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 7
Het DTN is een onafhankelijk product van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid. Het DTN vormt voor de NCTV en partners een
leidraad voor het anticiperen op dreigingen en als communicatie-instrument
voor het Nederlandse contraterrorismebeleid. Indien de ontwikkelingen
daartoe aanleiding geven, zal in het DTN worden in gegaan op de Hazimibeweging.
Toelichting:
Deze vragen dienen ter aanvulling op eerdere vragen terzake van het lid Van
Raak (SP), ingezonden 9 juni 2020 (vraagnummer 2020Z10445).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3