Inrichting van het tuchtrecht door de banken.
Vanaf 1 april 2015 gaat het tuchtrecht van de banken van start. De inrichting van dit tuchtrecht, zoals vorm gegeven door
de betrokken banken verenigd in de NVB, valt uiteen in twee delen die hieronder worden toegelicht. Dit betreft zowel de
organisatorische inbedding als de tuchtprocedure.
I
•

•
•
•
•

II
•

De organisatorische inbedding via de Stichting Tuchtrecht Banken
Het uitgangspunt bij de organisatorische inbedding van het tuchtrecht voor banken is de onafhankelijkheid van het
tuchtrecht ten opzichte van de NVB. Er zal, uiterlijk 1 april 2015, door de NVB een stichting Tuchtrecht Banken worden
opgericht. Het bestuur van deze stichting is onafhankelijk en wordt eigenaar van het tuchtreglement. Dit bestuur
besteedt de uitvoering van het tuchtrecht onder zijn verantwoordelijkheid uit aan DSI, die al 15 jaar ervaring heeft met
tuchtrecht voor beleggingsadviseurs en vermogensbeheerders. Hiervoor wordt een service level agreement (SLA)
overeengekomen. Het stichtingsbestuur kan geen instructies geven aan de Tuchtcommissie.
De eerste, onafhankelijke, bestuursleden van de stichting worden voorgedragen door de NVB. Daarna zal het bestuur
zonder betrokkenheid van de NVB door middel van co-optatie worden ingevuld.
De stichting tuchtrecht banken heeft een website opgericht (www.tuchtrechtbanken.nl). Hier kunnen vanaf 1 april
2015, de dag waarop de wettelijke verplichting van het tuchtrecht ingaat, meldingen worden ingediend.
Het bestuur van de Stichting Tuchtrecht Banken is verantwoordelijk voor het naleven van de regels met betrekking tot
privacy en kan op niet naleving daarvan worden aangesproken door het College bescherming persoonsgegevens. Er
wordt ook een privacy statement opgesteld. Dit reglement zal tevens via de website te raadplegen zijn.
De stichting zal een register bijhouden. In dit register dat niet openbaar is worden sanctiemaatregelen en de naam van
alle overtreders geregistreerd. Dit register is alleen te raadplegen door de banken. Dit register zal nog wel worden
getoetst door het College Bescherming Persoonsgegevens (CBP).

De tuchtprocedure
De juridische basis van het tuchtrecht ligt in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Met ingangsdatum 1 april 2015
wordt artikel 3:17b Wft gewijzigd en een nieuw artikel 3:17c Wft toegevoegd. In de Wft wordt aan de bancaire instelling
de verplichting opgelegd om over procedures en maatregelen te beschikken die waarborgen dat de bankmedewerkers
de eed of belofte afleggen en dat de integriteits- en zorgvuldigheidsnormen (Gedragsregels) binnen de bank zijn
gewaarborgd in een tuchtrechtelijke regeling waaraan de medewerkers zijn onderworpen. De overheid legt deze
verplichting dus niet rechtstreeks aan medewerkers op, maar aan de bank, die dit vervolgens bij medewerkers oplegt.
1

•

•

•
•

Gebondenheid komt tot stand doordat de bankmedewerker verklaart zich te onderwerpen aan het tuchtrecht. Dit kan
door het door de NVB opgestelde formulier verklaring tuchtrecht te tekenen. Dat formulier maakt onderdeel uit van het
formulier eed/belofte, dat getekend wordt na aflegging van de bankierseed. Nieuwe medewerkers kunnen in plaats
van het formulier ook een arbeidsovereenkomst met een daartoe strekkende verklaring ondertekenen. De binding aan
het tuchtrecht kan ook vorm gegeven worden door instemming via de OR of door dit onderdeel te maken van de cao.
Iedere bank is hiervoor zelf verantwoordelijk.
Het tuchtreglement is het kader voor de procedure en verdere ‘spelregels’ voor de behandeling van tuchtincidenten en
bepaalt o.a. de bevoegdheden van de aanklager en mogelijke sancties. Het tuchtreglement is nog in concept. Zodra
dit definitief is vastgesteld (uiterlijk 1 april 2015) door de Stichting Tuchtrecht Banken, komt dit beschikbaar op de
website van de Stichting Tuchtrecht Banken.
De Tuchtcommissie zal bestaan uit ten minste vier deskundigen en een voorzitter. De voorzitter moet voldoen aan de
eisen voor benoembaarheid tot rechter in een rechtbank. .
Een tuchtprocedure ziet er - in hoofdlijnen - als volgt uit:
o Stap 1: Bij de Stichting Tuchtrecht Banken kunnen meldingen worden ingediend van gedragingen die in strijd
zouden zijn met de gedragsregels. Een medewerker die de NVB gedragsregels niet naleeft, schendt daarmee
de door hem afgelegde bankierseed, en kan hiervoor met het tuchtrecht worden gestraft. Dit moeten dus
persoonlijke gedragingen betreffen, en niet het besluit of handelen van de bank. Een ieder (bijv. een klant,
toezichthouder of de eigen werkgever) kan een melding indienen bij de Stichting Tuchtrecht Banken tegen een
medewerker als die de gedragsregels overtreedt.
o Stap 2: De Algemeen Directeur van de Stichting Tuchtrecht Banken bekijkt elke melding en bepaalt of hij naar
aanleiding daarvan een onderzoek instelt. De Algemeen Directeur kan er voor kiezen om geen onderzoek in te
stellen als hij meent dat de melding klaarblijkelijk niet tot een gegronde klacht kan leiden (art. 2.1.3) of dat de
melding een geschil betreft tussen de bank en de melder, dat moet worden voorgelegd aan een andere
instantie zoals de rechter of het KIFID. De Algemeen Directeur bepaalt vervolgens of hij een klacht voorlegt
aan de Tuchtcommissie). De Algemeen Directeur kan er voor kiezen om geen klacht voor te leggen,
bijvoorbeeld als de gemelde gedraging onvoldoende ernstig is. Klachten dienen gericht te zijn op een
persoonlijke gedraging van een medewerker in strijd met de gedragsregels, en niet op een besluit of handelen
van de bank. Er kan geen schadevergoeding worden uitgekeerd aan de klager. Degene tegen wie de klacht is
ingediend zal zich moeten verantwoorden.
o Stap 3: Indien een klacht ontvankelijk wordt verklaard zal de klacht worden voorgelegd aan de tuchtcommissie.
De tuchtcommissie oordeelt over de gegrondheid van de klacht. Er zal een zitting plaatsvinden waar de
medewerker voor wordt uitgenodigd.
o Stap 4. De Tuchtcommissie neemt vervolgens een beslissing en kan de volgende sancties opleggen:;
Een maatregel in de vorm van opleiding of verplicht te volgen educatie
2

o

Berisping
Boete tot maximaal 25.000 euro
Een aanwijzing om voor een periode van maximaal drie jaar niet meer werkzaam te zijn in een
bepaalde functie in de bancaire sector (algemeen, tijdelijk of voor functie)
Stap 5: Indien de medewerker het niet eens is met de beslissing van de tuchtcommissie heeft hij/zij de
mogelijkheid om hiertegen in beroep te gaan.

3