BETROUWBAARHEID
RISICOANALYSE

Utrecht, februari 2010

INHOUD

Inleiding 5
1

Analyses betrouwbaarheid risicoanalyse PO 7

Inleiding

In de het verslag naar aanleiding van de wijziging van de Wet op het
onderwijstoezicht (Kamerstukken II 2009/2010, 32 193, nr. 5) vragen de leden van
de VVD-fractie of zij het op pagina 4 van de memorie van toelichting vermelde
steekproefonderzoek kunnen ontvangen.
Jaarlijks voert de inspectie intern onderzoek uit, gericht op de borging van de
kwaliteit van haar werkzaamheden. In deze notitie worden de resultaten getoond
van dit steekproefonderzoek naar de kwaliteit van de risicodetectie in het primair
onderwijs. De notitie is naar aanleiding van het verzoek van de Tweede Kamer
samengesteld uit bestaand analysemateriaal.

Pagina 5 van 8

Pagina 6 van 8

1

Analyses betrouwbaarheid risicoanalyse PO

Jaarlijks voert de inspectie representatief onderzoek uit ten behoeve van het
onderwijsverslag. Dit doet zij om de staat van het onderwijs te kunnen beschrijven.
Deze onderzoeken naar de kwaliteit, die deel uitmaken van het vierjaarlijks
onderzoek, gebruikt de inspectie ook om haar methoden van risicodetectie te
toetsen en zonodig aan te scherpen. De onderstaande tabellen zijn gebaseerd op
deze onderzoeken over 2007 en 2008, in totaal 640.
In de tabel zijn tegenover elkaar gezet de uitkomsten van de risicoanalyse (primaire
detectie) en het uiteindelijke arrangement dat de inspectie zou moeten toekennen.
Aangezien alle scholen ook werkelijk onderzocht zijn, geeft dat een goed beeld van
de betrouwbaarheid van de detectie.
Riscoanalyse versus feitelijk arrangement (absolute getallen)
Toegekend arrangement
basis
Primaire
detectie

Totaal

zwak

Zeer zwak

Totaal

Geen risico

281

4

1

286

Risico

283

17

3

303

Ernstig
risico

26

21

4

51

590

42

8

640

De tabel laat zien dat de risicoanalyse zeer voorzichtig is afgesteld. Van alle 640
scholen wordt iets minder dan de helft (286) als risicoloos gedetecteerd. De overige
vertonen enig risico (303) of ernstig risico (51). Vervolgens is onderzoek uitgevoerd
in de scholen en is vastgesteld of er werkelijk sprake was van tekortkomingen. Van
de scholen die geen risico vertoonden in de primaire detectie, blijken er vier te zijn
die bij nader inzien zwak waren en één die zeer zwak was.
Daarbij moet worden opgemerkt dat tussen de primaire detectie en het uiteindelijke
onderzoek nieuwe opbrengstgegevens beschikbaar zijn gekomen, die in het
onderzoek zijn meegenomen. Een school kan in die tussenliggende periode zijn
afgezakt. Bij een nieuwe primaire detectie een jaar later (deze vindt elk jaar plaats),
zou deze informatie alsnog zijn opgemerkt.
Bij scholen die risico vertoonden, bleek het overgrote deel (283) uiteindelijk toch
voldoende kwaliteit te realiseren om een basisarrangement te krijgen. Bij scholen
met een ernstig risico, was dat ongeveer de helft (26). Hier speelt ook het
verschijnsel van nieuwe opbrengstgegevens een rol: tussen de primaire detectie en
het onderzoek kunnen de opbrengsten verbeterd zijn.
De onderstaande tabel laat ditzelfde zien in percentages.

Pagina 7 van 8

Riscoanalyse versus feitelijk arrangement (in percentages)
Toegekend arrangement
Primaire
detectie

Totaal

basis
98,3%

zwak
1,4%

Zeer zwak
0,3%

Totaal
100%

Risico

93,4%

5,6%

1,0%

100%

Ernstig
risico

51,0%

41,2%

7,8%

100%

92,2%

6,6%

1,3%

100%

Geen risico

Uit de tabel blijkt dat 98,3 procent van de scholen zonder risico terecht een
basisarrangement heeft gekregen. Bij 1,7 procent had het arrangement zwak (1,4
procent) of zeer zwak (0,3 procent) moeten worden. Bij scholen met een ernstig
risico krijgt ruim de helft uiteindelijk alsnog een basisarrangement. Door de
voorzichtige afstelling van de risicoanalyse hadden deze scholen eigenlijk geen
onderzoek hoeven hebben.
Uiteindelijk laat de tabel met dit representatieve beeld zien dat 1,3 procent van de
scholen zeer zwak zijn. Bij een totaal van ruim 7000 basisscholen komt dit neer op
ongeveer 100 scholen.

Pagina 8 van 8