Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2019–2020

21 501-33

Raad voor Vervoer, Telecommunicatie en Energie

Nr. 801

BRIEF VAN DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR EN
WATERSTAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 27 maart 2020
Hierbij bied ik u het verslag aan van de informele bijeenkomst van
transportministers d.d. 11 maart 2020 onder leiding van het Kroatisch
voorzitterschap in Opatija, Kroatië.
Het overleg stond in het teken van zeevaart en het behoud van concurrentiekracht bij het nastreven van ambitieuze milieudoelen in de scheepvaartsector. De bijeenkomst werd afgesloten met een gezamenlijke ministeriële
verklaring, die zich toespitste op het hoofdthema van de bijeenkomst1.
Alhoewel de bijeenkomst zich richtte op de belangrijkste toekomstige
maritieme uitdagingen, is er ook stilgestaan bij de op dat moment actuele
situatie met betrekking tot het coronavirus. Naar aanleiding daarvan is
een aparte informele videoconferentie voor transportministers ingelast op
18 maart 2020 over de ontwrichtende gevolgen van het coronavirus op
(internationale) vervoersbewegingen en vitale economische functies2.
Ik vertrouw erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.
De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,
C. van Nieuwenhuizen Wijbenga

1
2

kst-21501-33-801
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2020

https://eu2020.hr/Home/OneNews?id=210
Kamerstuk 21 501-33, nr. 800

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 21 501-33, nr. 801

1

Verslag van de informele bijeenkomst van transportministers
Eurocommissaris Vălean opende de bijeenkomst met de mededeling dat
duurzaamheid en groei op het gebied van zeevaart hand in hand moeten
gaan. De duurzaamheidsmaatregelen die lidstaten nemen, zouden elkaar
moeten aanvullen waarbij de verstoring van concurrentie moet worden
voorkomen. Eurocommissaris Vălean riep de lidstaten op het belang van
maatregelen dan ook zorgvuldig te beoordelen, opdat dit te allen tijde het
doel dient. Zij is voorstander van een internationale benadering voor
maatregelen op wereldniveau en onderkent het belang van IMO daarin.
Ook gaf ze aan dat de elektrificatie van korte afstandsvervoer door de
kustvaart en de ontwikkeling van alternatieve brandstoffen versneld
moeten worden. De Europese Commissie heeft aangegeven aan het eind
van dit jaar nog met een voorstel te komen voor duurzame en slimme
mobiliteit waar ook (zee)scheepvaart deel van uitmaakt. Voorts
benadrukte de Eurocommissaris het belang van het Europese maritieme
elektronische platform waarmee ook een cultuur van het delen van data
gestimuleerd wordt. Ten slotte pleitte ze ervoor het werken in de
maritieme sector aantrekkelijker te maken voor jongeren zodat eenmaal
geworven jongeren ook behouden blijven.
Er was brede consensus bij de lidstaten over de belangrijke positie van
het maritieme transport binnen Europa voor de werking van de interne
markt en het aandeel hiervan in de intra-Europese en internationale
handel. Tegelijkertijd gaven veel lidstaten aan dat de volle potentie van
met name kustvaart en binnenvaart binnen Europa benut zou moeten
worden om de milieudoelen te bereiken en om de congestie op de wegen
te verminderen. Hierbij werd nogmaals onderstreept dat de digitalisering
een belangrijke opgave vormt, aangezien dat de maritieme sector een
competitieve voorsprong kan geven en tegelijkertijd de maritieme
logistiek kan verduurzamen.
Binnen deze context spraken de lidstaten ook hun steun uit voor het
noodzakelijke aandeel van de scheepvaartsector in de klimaatdoelen van
Parijs en de initiële IMO-strategie voor de reductie van CO2. Ook
Nederland gaf aan ambitieuze klimaatdoelen na te streven en daarvoor
het liefst op IMO-niveau maatregelen uit te willen werken. De lidstaten
riepen op om leiderschap te tonen in het bereiken van de klimaatdoelen
en om samen op te trekken in IMO-verband om daar resultaten te
bereiken. Alle landen benadrukten het mondiale karakter van de zeevaartsector waardoor maatregelen in IMO-verband het meeste effect hebben
en de Europese concurrentiepositie het beste waarborgt. De Commissie
gaf aan dat zij voornemens is om de komende periode een breed scala
aan maatregelen nader te verkennen, waarmee op een effectieve en
efficiënte manier broeikasgasemissies in de zeevaart teruggedrongen kan
worden. Nederland heeft in dit kader aangegeven de Commissie actief te
zullen ondersteunen bij het onderzoek naar dergelijke maatregelen, die
ook rekening moeten houden met weglekeffecten en concurrentiekracht
van de Europese maritieme sector.
De lidstaten waren eensgezind in hun conclusie dat nog veel onderzoek
nodig is naar nieuwe brandstoffen en voorstuwingsmethoden en dat er
niet één oplossing is voor de vergroening. Een groot aantal landen riep op
tot financiële ondersteuning door de Europese Unie. Hierbij werd
aandacht gevraagd voor de beschikbaarheid van de alternatieve brandstoffen en de uitrol daarvan door de gehele EU. De lidstaten gaven aan
ook een rol weggelegd te zien voor de EU in het beschikbaar stellen van
onderzoeksresultaten naar nieuwe technieken en het delen van informatie
over demonstratieprojecten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 21 501-33, nr. 801

2

Tijdens de bijeenkomst spraken de lidstaten hun zorgen uit over het
toenemende protectionisme en benadrukten ze het belang van vrijhandelsverdragen voor vrije toegang tot lading en non-discriminatoire
behandeling in havens. De continuering van de staatssteunrichtsnoeren
voor maritiem transport en de verdere modernisering van opleidingen en
trainingen en de daarvoor bestaande regelgeving om personeel
voorbereid te laten zijn op de toekomst, werd hierbij onderstreept.
Ten slotte heeft Nederland steun uitgesproken voor de ontwikkeling van
een Emission Control Area in de Middellandse Zee en voor het initiatief
van de industrie om te komen tot een mondiale toeslag op brandstof voor
het genereren van onderzoeksgeld naar verduurzaming van de zeevaart.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 21 501-33, nr. 801

3