Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2021–2022

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1990
Vragen van het lid Ouwehand (PvdD) aan de Minister van Justitie en
Veiligheid over het meedoen van het Ministerie van Justitie en Veiligheid aan
de Nationale Week Zonder Vlees & Zuivel en het invoeren van het principe
«Carnivoor? Geef het door!» (ingezonden 23 februari 2022).
Antwoord van Minister Yeşilgöz-Zegerius (Justitie en Veiligheid) (ontvangen
9 maart 2022).
Vraag 1
Bent u ermee bekend dat een veel plantaardig(er) dieet een enorm positieve
bijdrage kan leveren aan onder andere het dempen van de klimaatverandering, het herstel van de natuur en het voorkomen van nieuwe pandemieën?
Ziet u hier – als lid van een kabinet met klimaat- en natuurambities – ook een
mooie rol voor zichzelf om met een relatieve kleine aanpassing in het aanbod
van voedsel (op uw departement) een voortrekkersrol te nemen?1
Antwoord 1
Ik ben bekend met de positieve bijdrage die een gebalanceerd voedingspatroon kan leveren aan mens en milieu. In 2021 is een JenV brede2 CO2
voetafdruk opgesteld. Uit dit onderzoek is naar voren gekomen dat voedsel
en dranken 7% van de CO2 emissie van heel JenV veroorzaakt. De categorie
voedsel en dranken staat hiermee op de derde positie in de ranglijst van
emissiebronnen. Vastgoed gerelateerde emissies vormen met 44% de
grootste categorie, gevolgd door vervoer met 42%. Op grond van de
uitkomsten van de CO2 voetafdruk worden momenteel maatregelen vormgegeven om de emissies van JenV terug te dringen.

1

Zie o.a. Sun, Z., Scherer, L., Tukker, A. et al. Dietary change in high-income nations alone can
lead to substantial double climate dividend. Nat Food 3, 29–37 (2022)., Leclère, D., Obersteiner,
M., Barrett, M. et al. Bending the curve of terrestrial biodiversity needs an integrated strategy.
Nature 585, 551–556 (2020). en Bekedam, H., c.s. 2021. Zoönosen in het vizier. Rapport van de
expertgroep zoönosen
2
De onderdelen van het Ministerie van JenV die hierin zijn meegenomen zijn: DJI, CJIB, RvdK,
IND, JustID, Bestuursdepartement, DT&V, HR, NFI, COA, Nationale Politie, Raad voor de Rechtspraak, OM, CvTA, IFV, Raad voor Rechtsbijstand en SGM.

ah-tk-20212022-1990
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

1

Vraag 2
Onderschrijft u de wetenschappelijke inzichten dat een plantaardig(er) dieet
zelfs dubbele klimaatwinst oplevert: niet alleen zorgt een afname van het
aantal dieren dat wordt gefokt en gedood voor voedsel voor een forse
afname van de uitstoot van broeikasgassen, ook zorgt het ervoor dat er
landbouwgrond vrijkomt (die immers niet meer nodig is voor het verbouwen
van veevoer) die kan worden teruggeven aan de natuur om zo blijvend veel
meer CO2 vast te leggen?3
Antwoord 2
Het kabinet zet in op een gezond en duurzaam voedingspatroon, gebaseerd
op de Schijf van Vijf van het Voedingscentrum. Het Voedingscentrum biedt
informatie op basis van wetenschappelijke en onafhankelijke inzichten.
Onderdeel hiervan is dat een toename van het aandeel plantaardige eiwitten
in het voedingspatroon een belangrijke bijdrage kan leveren aan zowel het
klimaat, als aan de gezondheid. Daarmee onderschrijft dit kabinet deze
wetenschappelijke inzichten.
Vraag 3
Bent u bekend met het besluit van de burgemeester van New York om op alle
scholen in de stad op vrijdag voortaan plantaardige maaltijden in de kantines
aan te bieden (Vegan Fridays)? Deelt u de mening dat ook hier het mes aan
meerdere kanten snijdt, namelijk én klimaatwinst én een gevarieerd en
gezond menu en een goed voorbeeld voor de scholieren?4
Antwoord 3
Ja, hier ben ik mee bekend. In Nederland is eten volgens de Schijf van Vijf
het uitgangspunt voor een gezond voedingspatroon. Plantaardige maaltijden
dragen bij aan klimaatwinst en een gevarieerd en gezond menu. Binnen
JenV5 worden bij de verschillende bedrijfsrestaurants en bij de catering voor
vergaderingen daarom steeds meer ingezet op plantaardige voeding. JenV
volgt de Rijksbrede initiatieven op dit gebied.
Vraag 4
Bent u bereid mee te doen met de Nationale week zonder vlees en zuivel (van
7 tot en met 13 maart aanstaande)? Doet uw departement ook mee?
Antwoord 4
Het Ministerie van JenV doet net als veel andere onderdelen van de
rijksoverheid mee aan deze nationale week in verschillende bedrijfsrestaurants van de kantoorpanden.
Vraag 5
Bent u bereid om op uw departement het principe «Carnivoor? Geef het
door!» in te voeren, wat inhoudt dat plantaardig voedsel (geen vlees en
andere dierlijke producten) de norm wordt, waarbij ambtenaren en gasten
van het ministerie op bestelling dierlijke producten kunnen eten zodat
niemand in keuzevrijheid wordt beperkt?
Antwoord 5
Het Ministerie van JenV (zie eerdere voetnoten) heeft zich, net als veel andere
ministeries, aangesloten bij de Rijksbrede visie circulaire catering waarin
plantaardige voeding een belangrijk onderdeel is.
Vraag 6
Kunt u deze vragen (alleen namens uw eigen departement) beantwoorden
voor 7 maart 2022?
3

NRC, 11 januari 2022, «Wereldwijd plantaardig dieet geeft dubbele klimaatwinst», www.nrc.nl/
nieuws/2022/01/11/wereldwijd-vleesloos-dieet-is-goed-voor-meer-dan-alleen-het-klimaata4077951
4
New York Post, 3 februari 2022, «NYC schools to serve vegan-only meals on Fridays»,
nypost.com/2022/02/03/nyc-schools-to-serve-vegan-only-meals-on-fridays/
5
De onderdelen van het Ministerie van JenV die hierin zijn meegenomen zijn: DJI, CJIB, RvdK,
IND, JustID, Bestuursdepartement, DT&V, HR, NFI, COA, Nationale Politie, Raad voor de Rechtspraak, OM, CvTA, IFV, Raad voor Rechtsbijstand en SGM.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

2

Antwoord 6
Ik heb getracht de antwoorden voor mijn departement alvorens 7 maart toe
te sturen aan uw Kamer. Dit is helaas net niet gelukt.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

3