POSITION PAPER
Koninklijke Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants (NBA)
RONDETAFELGESPREK TEGENGAAN TERRORISMEFINANCIERING
7 februari 2017
De NBA is de publiekrechtelijke organisatie die de belangen van de maatschappij en
het beroep dient als de vertegenwoordiger van het gehele accountantsberoep in
Nederland. Accountants zijn werkzaam in de openbare praktijk, bij de overheid, als
intern accountant en als accountant in business. Het gaat om een beroepsgroep van
ruim 21.000 professionals met gemeenschappelijke gedragsregels. Integriteit,
objectiviteit, deskundigheid en zorgvuldigheid, geheimhouding en professioneel
gedrag zijn essentiële waarden voor iedere accountant. De NBA beschermt de titels
die accountants mogen dragen (RA en AA) en bevordert een goede
beroepsuitoefening.
De Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft) heeft als
doel witwassen en terrorismefinanciering te bestrijden en is van toepassing op
externe accountants die zelfstandig en onafhankelijk beroepsactiviteiten voor derden
uitoefenen. Hierbij moet onder meer worden gedacht aan accountants in de openbare
praktijk die jaarrekeningen of andere financiële verantwoordingen controleren,
beoordelen of samenstellen. Daarnaast vallen bijvoorbeeld ook het geven van
belastingadvies, het verrichten van administratieve dienstververlening en forensische
accountancy onder de reikwijdte van de Wwft.
Accountants zijn op grond van de Wwft verplicht tot het instellen van een op
risicogevoeligheid afgestemd cliëntenonderzoek en het melden van ongebruikelijke
transacties. Accountants hebben in 2014 en 2015 rond de 1000 ongebruikelijke
transacties gemeld. Hiervan werd in 2015 circa 40% als verdacht aangemerkt door
FIU-Nederland. Ons is niet bekend in hoeverre deze gevallen verband houden met
terrorismefinanciering.
Accountants hebben bij het controleren of samenstellen van een jaarrekening veelal
pas aan het einde of na afloop van een verslagjaar zicht op de administratie van een
cliënt. Dit betekent dat de accountant vaak op een ongebruikelijke transactie stuit,
nadat veel tijd is verstreken. Daar komt bij dat niet iedereen die zich schuldig maakt
aan terrorismefinanciering onder de wettelijke controleplicht van een accountant zal
vallen. Bedrijven of organisaties vallen pas vanaf een bepaalde omvang onder de
wettelijke controleplicht van een accountant. De vraag is dan ook in hoeverre
accountants een bijdrage kunnen leveren aan het voorkomen van terrorismefinanciering.
Onduidelijk is hoe accountants geacht worden situaties waarin mogelijk sprake is van
terrorismefinanciering te signaleren. In de afgelopen jaren zijn er veel indicatoren
bekend geworden rondom witwassen. Deze zijn bijvoorbeeld opgenomen in een
leidraad van het Bureau Financieel Toezicht (BFT) met daarin voorbeelden om
ongebruikelijke transacties te signaleren. De NBA pleit ervoor om ook meer specifieke
indicatoren rondom de financiering van terrorisme breder bekend te maken onder
instellingen die onder de Wwft vallen, bijvoorbeeld middels een overlegplatform met
relevante partijen.
Afgelopen zomer heeft de NBA gereageerd op een consultatie van een voorstel voor
de implementatie van de vierde anti-witwasrichtlijn. Enkele van de hieruit voortNBA

1
Voor nadere informatie: Jan Jaap Boontjes, Manager Public Affairs NBA, 06 2180 1693 of j.j.boontjes@nba.nl

vloeiende verplichtingen voor accountants schieten naar onze mening hun doel
voorbij. Zo zou voor elke UBO een verificatie van de identiteit moeten plaatsvinden,
terwijl dit nu nog gebeurt op basis van een risico-inschatting. Om de effectieve
toepassing van de Wwft te bevorderen, pleiten wij in algemene zin dan ook voor het
handhaven van het huidige ‘risk based’ karakter van de wet.

NBA

2
Voor nadere informatie: Jan Jaap Boontjes, Manager Public Affairs NBA, 06 2180 1693 of j.j.boontjes@nba.nl