Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2014–2015

32 037

Wijziging van de Wet werk en bijstand, de
Algemene Ouderdomswet en de Wet structuur
uitvoeringsorganisatie werk en inkomen in
verband met de overheveling van de uitvoering
van de aanvullende bijstand voor personen van
65 jaar of ouder van de gemeenten naar de
Sociale verzekeringsbank en het aanbrengen
van enkele andere aanpassingen in de Algemene
Ouderdomswet en tot wijziging van enkele
sociale verzekeringswetten in verband met de
gelijkstelling binnen de sociale zekerheid van
voormalige pleeg- en stiefkinderen met eigen
kinderen

Nr. 11

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN SOCIALE ZAKEN EN
WERKGELEGENHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 23 juni 2015
Met ingang van 2010 is de uitvoering van de algemene bijstand aan
ouderen en de verantwoordelijkheid daarvoor integraal overgeheveld van
gemeenten naar de Sociale verzekeringsbank (SVB). De SVB voert
sindsdien de algemene bijstand aan ouderen uit onder de naam Aanvullende Inkomensvoorziening Ouderen (AIO). Reden voor deze overheveling
was de verwachting het niet-gebruik van de algemene bijstand onder
ouderen met een AOW-tekort terug te dringen. Aan de Tweede Kamer is
toegezegd de effecten van de overheveling op het niet-gebruik van de AIO
te evalueren. De verantwoordelijkheid voor de re-integratie van de
jongere partner van AIO-gerechtigden, degene die de AOW-leeftijd nog
niet heeft bereikt, is net als voor 2010 bij gemeenten gebleven. Aan de
Eerste Kamer is toegezegd bij deze evaluatie ook de wijze te betrekken
waarop gemeenten de jongere partner ondersteunen bij diens
re-integratie en de wijze waarop gemeenten daarbij samenwerken met de
SVB.1
Conform deze toezeggingen ontvangt u hierbij twee onderzoeksrapporten:
«SVB realiseert lager niet-gebruik. Niet-gebruik in de AIO in 2011
vergeleken met 2005» en «Re-integratie van jongere partners van
AIO-gerechtigden. Een evaluatie»2. Zij vormen samen de evaluatie van de
1
2

kst-32037-11
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2015

Kamerstuk 32 037, C, blz. 2.
Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 32 037, nr. 11

1

overheveling naar de SVB. In bijlagen 1 (niet-gebruik) en 2 (re-integratie
jongere partner)3 bij deze brief wordt ingegaan op beide onderzoeken. In
bijlage 34 wordt inzicht gegeven in de kwantitatieve informatie over de
AIO-populatie.
Niet-gebruik
Het niet-gebruik van de AIO is fors gedaald met 30%. Er is een duidelijke
samenhang tussen deze daling en de overheveling naar de SVB. De
overheveling heeft belangrijke verbeteringen teweeg gebracht bij het
terugdringen van het niet-gebruik. De SVB wijst iedereen die mogelijk in
aanmerking komt actief op de AIO en de combinatie van de aanvragen
voor AIO en AOW is voor de burger een vereenvoudiging. Ik zie dan ook
geen aanleiding voor aanpassingen. Dat er nog steeds niet-gebruik is, is
verklaarbaar. In de eerste plaats kent de AIO een middelentoets en
plichten voor de cliënt en de partner. Deze zaken kunnen door de cliënt als
belastend ervaren worden. In de tweede plaats is het bij het uitkeringsbedrag (de baten) een gegeven dat het niet-gebruik van de AIO – een
aanvulling op al bestaand inkomen – hoger is naarmate het bedrag lager
is. De afweging van deze kosten en baten en de beslissing een aanvraag
wel of niet in te dienen liggen bij de burger.
Re-integratie jongere partner
Gemeenten behandelen in meerderheid de jongere re-integratieplichtige
partner van een AIO-gerechtigde (ongeveer 5.000) als iedere andere
bijstandsgerechtigde. Per individu wordt de afstand tot de arbeidsmarkt
beoordeeld. Dit leidt er toe dat re-integratie sporadisch plaatsvindt, omdat
deze groep onvoldoende arbeidsverleden en daarmee een grote afstand
tot de arbeidsmarkt heeft.
Gemeenten hebben met de op 1 januari van dit jaar in werking getreden
Participatiewet de verantwoordelijkheid en de beschikking over de
instrumenten voor het naar vermogen laten participeren van jongere
partners. Wie niet succesvol aan het werk komt, kan wel anderszins
participeren in de maatschappij. Ik zal gemeenten in de Verzamelbrief
wijzen op het feit dat jongere partners van AIO-gerechtigden
re-integratieplichtig zijn en op het belang van participatie door bijvoorbeeld vrijwilligerswerk. De Participatiewet noopt er ook toe dat zij actief
door gemeenten benaderd worden.
Daarvoor moeten de gemeenten deze groep in beeld hebben. Hiervoor
bestaat een meldingsprocedure. Het blijkt dat de melding door de SVB
van een nieuwe jongere partner en de verwerking daarvan door de
gemeente in de praktijk niet optimaal verlopen. De SVB beziet naar
aanleiding van dit onderzoek daarom met de VNG hoe deze procedure
beter geborgd kan worden.
De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
J. Klijnsma

3
4

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl
Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 32 037, nr. 11

2