Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2021–2022

35 975 XVII

Wijziging van de begrotingsstaat van Buitenlandse
Handel en Ontwikkelingssamenwerking voor het jaar
2021 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota)

Nr. 2

MEMORIE VAN TOELICHTING

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

1

INHOUDSOPGAVE
A.

ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL

3

B.

BEGROTINGSTOELICHTING

4

1

Leeswijzer

4

2
2.1

Beleid
Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties

5
5

3

Beleidsartikelen
Artikel 1: Duurzame economische ontwikkeling, handel
en investeringen
Artikel 2: Duurzame ontwikkeling, voedselzekerheid,
water en klimaat
Artikel 3: Sociale vooruitgang
Artikel 4: Vrede, veiligheid en duurzame ontwikkeling
Artikel 5: Multilaterale samenwerking en overige inzet

8

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

8
12
16
19
22

2

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL
Wetsartikelen 1
De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op
grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzon­
derlijk bij wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige
wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2021 wijzigingen aan te brengen
in:
De begrotingsstaat van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamen­
werking
De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in
onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begro­
tingstoelichting).
De Minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking,

Th.J.A.M. de Bruijn

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

3

B. BEGROTINGSTOELICHTING
1 Leeswijzer
De voorliggende Tweede suppletoire begroting bevat de voorgestelde
wijzigingen ten opzichte van de Eerste suppletoire begroting 2021 van
hoofdstuk XVII van de begroting van het Rijk.
In onderdeel 2 worden de belangrijkste mutaties op de begroting voor
Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking toegelicht.
Onderdeel 3 bevat per beleidsartikel een tabel budgettaire gevolgen van
beleid. Na de tabel «budgettaire gevolgen van beleid» wordt een toelichting
op de mutaties gegeven. Hierbij worden per artikel de mutaties die groter
of gelijk zijn aan de ondergrenzen in onderstaande staffel conform de Rijks­
begrotingsvoorschriften toegelicht. De wijzigingen van de verplichtingen
worden alleen toegelicht wanneer deze groter zijn dan 10% ten opzichte van
de vorige stand op artikelniveau.
De budgetten zijn op het niveau van artikelonderdeel verdeeld over een
aantal financiële instrumenten. Bij de uitvoering van BHOS-beleid wordt
het meest effectieve instrument of uitvoerende organisatie geselecteerd.
De keuze van het instrument is niet vooraf bekend en is daarom bij het
opstellen van de begroting niet altijd goed te bepalen. Dit verklaart waarom
de budgetten op instrumentniveau in deze suppletoire begroting veelvuldig
wijzigen.
Tabel 1 Ondergrenzen conform RBV
Omvang begrotingsartikel (stand Beleidsmatige mutaties
ontwerpbegroting) in € miljoen (ondergrens in € miljoen)

Technische mutaties
(ondergrens in € miljoen)

< 50

1

2

=> 50 en < 200

2

4

=> 200 en < 1000

5

10

=> 1000

10

20

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

4

2 Beleid
2.1 Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties
Uitgaven:
In dit wetsvoorstel is een aantal begrotingswijzigingen opgenomen wat
leidt tot een stijging van de geraamde uitgaven van Buitenlandse Handel en
Ontwikkelingssamenwerking (XVII) met EUR 80 miljoen in 2021.
Hieronder vindt u een overzicht van de meest in het oog springende
wijzigingen in de uitgaven ten opzichte van de Eerste suppletoire begroting
2021 voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking (XVII):
Tabel 2 Belangrijkste suppletoire uitgavenmutaties 2021 (Tweede
suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
Art. Uitgaven 2021
Vastgestelde begroting 2021

3.064.088

Stand 1e suppletoire begroting 2021

3.075.884

Belangrijkste suppletoire mutaties
1) Versterkte private sector en arbeidsmarkt in ontwikkelingslanden

1.3

2) Klimaat

2,3

23.127

3) Seksuele en reproductieve gezondheid en rechten en hiv/aids

3.1

25.000

4) Humanitaire hulp

4,1

45.500

5) Veiligheid en Rechtstaatontwikkeling

4,3

‒ 20.500

6) Overig armoedebeleid

5,2

‒ 26.271

7) Nog te verdelen i.v.m. BNI en/of toerekeningen

5,4

‒ 1.490

8) Overige mutaties
Stand 2e suppletoire begroting 2021

20.000

14.252
3.155.502

Artikelonderdeel 1.3 Versterkte private sector en arbeidsmarkt in
ontwikkelingslanden
Per saldo neemt het budget voor artikelonderdeel 1.3 toe. Deze verhoging
(hoofdzakelijk bij de Miljoenennota 2022) is toe te schrijven aan:
– Een bijdrage aan Aceli.
– Een bijdrage aan het multilaterale OESO-programma tegen belastingontwijking.
– Een extra bijdrage aan het Health Insurance Fund (HIF) voor Carepay.
– Een additionele bijdrage aan Trade Mark East Africa (TMEA).
– Een optopping in 2021 van het family support (o.a. cash
transfer) programma in Soedan van de Wereldbank.
Artikelonderdeel 2.3 Klimaat
Het uitgavenbudget voor artikelonderdeel 2.3 is hoofdzakelijk met de Miljoe­
nennota 2022 verhoogd. Deze verhoging is toe te schrijven aan:
– Extra middelen voor het Least-Developed Countries Fund (LDCF) dat zich
richt op klimaatadaptatie in lage-inkomenslanden.
– Een extra bijdrage aan de herkapitalisatie van de Climate Investment
Funds (CIFs), het multilaterale klimaatfonds van de gezamenlijke multi­
laterale ontwikkelingsbanken.
– Een extra bijdrage aan het tegengaan van ontbossing, geografisch
gericht op het Congo bekken.
Artikel 3.1 Seksuele en reproductieve gezondheid en rechten en hiv/aids
Het uitgavenbudget van artikel 3.1 neemt toe. Deze verhoging is toe te
schrijven aan:

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

5

–

Extra bijdragen ter bestrijding van de impact van COVID-19 in de armste
landen aan het WHO Strategic Preparedness and Response Plan, The
Global Fund to Fight Aids, Tuberculosis and Malaria (GFATM) en aan
de Global Financing Facility (GFF).

Artikelonderdeel 4.1 Humanitaire Hulp
Per saldo neemt het budget van artikelonderdeel 4.1 toe. Vanwege de crisis
in Afghanistan zijn de niet meer inzetbare gedelegeerde middelen van de
ambassade in Kaboel van artikelonderdeel 4.3 Veiligheid en rechtstaatont­
wikkeling overgeheveld naar humanitaire hulp op artikel 4.1. Deze middelen
worden ingezet ten behoeve van het Afghanistan Humanitarian Fund en
het Regional Refugee Preparedness and Response Plan van UNHCR.
Daarnaast is het non-ODA budget voor humanitaire hulp verhoogd in
verband met de inzet van blushelikopters voor de bestrijding van
bosbranden in Albanië. Deze inzet is gebeurd op basis van een convenant
tussen de ministerie van Defensie en Buitenlandse Zaken over militaire inzet
ter ondersteuning van humanitaire actie.
Artikelonderdeel 4.3 Veiligheid en Rechtstaatontwikkeling
Het budget voor artikelonderdeel 4.3 wordt naar beneden bijgesteld.
Vanwege de crisis in Afghanistan worden de niet meer inzetbare gedele­
geerde middelen van post Kaboel (onder functionerende rechtsorde)
overgeheveld naar artikel 4.1 Humanitaire hulp.
Artikelonderdeel 5.2 Overig armoedebeleid
Het budget op artikelonderdeel artikel 5.2 wordt per saldo neerwaarts
bijgesteld. Dit is vooral toe te schrijven aan een overheveling van de
Verdragsmiddelen voor Suriname naar het verdeelartikel 5.4. Deze
Verdragsmiddelen komen in 2021 niet meer tot een uitgave. Deze middelen
blijven, conform de uitvoeringen van het verdrag wel beschikbaar. Verder
worden er non-ODA middelen overgeheveld naar artikel 1.3 voor de finan­
ciering van enkele programma’s voor internationaal ondernemen en naar
het instrument Noodhulp non-ODA op artikel 4.1 in verband met
humanitaire hulp bij de bestrijding van bosbranden in Albanië.
Artikelonderdeel 5.4 Nog te verdelen i.v.m. wijzigingen BNI en/of
toerekeningen
Per saldo neemt de stand van het verdeelartikel 5.4 af. In de Miljoenennota
2022 was sprake van een positieve bijstelling van het verdeelartikel
vanwege de positieve economische ontwikkeling (MEV raming) zoals
gepubliceerd op Prinsjesdag. De negatieve bijstelling van artikel 5.4 wordt
veroorzaakt door de raming van de ODA-toerekening voor eerstejaars­
opvang van asielzoekers uit DAC-landen (EUR -38,2 miljoen). Hier tegenover
staat een verhoging vanuit artikel 5.2 vanwege de Verdragsmiddelen
Suriname. Deze middelen blijven, conform de uitvoering van het verdrag,
de komende jaren wel beschikbaar. Ten slotte vloeit er een beperkt bedrag
terug vanuit de BZ-begroting vanwege onderbesteding op ODAprogramma's.
Ontvangsten:
In dit wetsvoorstel is een aantal begrotingswijzigingen opgenomen wat
leidt tot een stijging van de geraamde ontvangsten van Buitenlandse
Handel en Ontwikkelingssamenwerking (XVII) met EUR 3 miljoen in 2021.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

6

Hieronder vindt u de meest in het oog springende wijziging in de
ontvangsten ten opzichte van de Eerste suppletoire begroting 2021 voor
Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking (XVII):
Tabel 3 Belangrijkste suppletoire ontvangstenmutaties 2021 (Tweede
suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
Art.

Ontvangsten
2021

Vastgestelde begroting 2021

56.661

Stand 1e suppletoire begroting 2021

54.231

Belangrijkste suppletoire mutaties
1) Ontvangsten DGGF

1,3

6.000

2) Overige mutaties

‒ 2.938

Stand 2e suppletoire begroting 2021

57.293

Artikel 1
De ontvangsten op artikelonderdeel 1.30 DGGF zijn verhoogd met een
onttrekking uit de begrotingsreserve ter dekking van uitbetaalde wisselfi­
nancieringen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

7

3 Beleidsartikelen
Artikel 1: Duurzame economische ontwikkeling, handel en investeringen
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 4 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 1 Duurzame economische ontwikkeling, handel en investeringen
(Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
Stand ontwerp
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)

Stand 1e
suppletoire
begroting

Mutaties
Miljoenennota

Stand 2e
suppletoire
begroting

Overige mutaties
2e suppletoire
begroting

2021

2021

(1)

(2)

Verplichtingen

304 533

498 601

waarvan garantieverplichtingen

74 000

74 000

74 000

waarvan overige verplichtingen

230 533

424 601

438 632

513 365

520 951

2021

2021

2021
(4)=(2+3)

18 000

‒ 3 969

512 632

Uitgaven:
Programma-uitgaven totaal
waarvan juridisch verplicht
1.1 Duurzaam handels- en
investeringssysteem, incl. MVO

18 000

3 004

100%

541 955
100%

28 781

28 556

0

‒ 899

27 657

MVO en beleidsondersteuning (ODA)

9 575

12 575

0

375

12 950

MVO en beleidsondersteuning (nonODA)

1 867

1 642

0

‒ 1 073

569

2 294

2 294

0

0

2 294

1 850

1 850

0

‒ 375

1 475

MVO en beleidsondersteuning (ODA)

8 000

5 000

0

0

5 000

Contributies internationaal ondernemen
(non-ODA)

5 195

5 195

0

174

5 369

91 777

97 976

0

1 903

99 879

Programma's internationaal
ondernemen

15 846

10 000

0

5 250

15 250

Versterking concurrentiepositie
Nederland

6 502

6 502

0

0

6 502

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

8

Subsidies (regelingen)

Opdrachten
MVO en beleidsondersteuning (nonODA)
Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor Ondernemend
Nederland

Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties

1.2 Versterkte Nederlandse Handels- en
Investeringspositie
Subsidies (regelingen)

Stand ontwerp
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)

Stand 1e
suppletoire
begroting

Stand 2e
suppletoire
begroting

Invest Internationaal

9 000

9 000

0

‒ 7 027

1 973

Dutch Trade and Investment Fund

9 210

9 010

0

0

9 010

3 000

3 000

0

0

3 000

Programma's internationaal
ondernemen

1500

12216

0

3 201

15 417

Dutch Trade and Investment Fund

250

450

0

0

450

2 000

4 450

0

195

4 645

500

0

0

0

0

42 848

43 348

0

284

43 632

500

0

0

0

0

Versterking economische functie

570

0

0

0

0

Overig

51

0

0

0

0

392 807

394 419

18 000

2 000

414 419

Garanties
Dutch Trade and Investment Fund
Opdrachten

Wereldtentoonstelling Dubaï
China-strategie
Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor ondernemend
Nederland
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
Programma's internationaal
ondernemen
Bijdrage aan (andere)
begrotingshoofdstukken

1.3 Versterkte private sector en
arbeidsmarkt in ontwikkelingslanden
Subsidies (regelingen)
Marktontwikkeling en markttoegang

5 450

5 450

3 000

19 070

27 520

Economic governance and institutions

26 400

30 400

0

‒ 8 500

21 900

Financiële sector ontwikkeling

37 000

37 000

8 000

‒ 4 000

41 000

Infrastructuurontwikkeling

34 350

34 350

0

‒ 13 000

21 350

Duurzame productie en handel

39 700

39 700

0

0

39 700

(Jeugd)werkgelegenheid

8 000

8 000

0

0

8 000

Leningen
Infrastructuurontwikkeling

10 000

10 000

0

1 830

11 830

Financiële sector ontwikkeling

19 000

14 000

0

‒ 4 000

10 000

1 000

1 000

0

8 000

9 000

Marktontwikkeling en markttoegang

12 000

12 000

0

‒ 1 000

11 000

Economic governance and institutions

18 000

18 000

0

‒ 2 000

16 000

Financiële sector ontwikkeling

6 000

Garanties
Financiële sector ontwikkeling
Opdrachten

4 000

4 000

0

2 000

Infrastructuurontwikkeling

750

750

0

2 250

3 000

(Jeugd)werkgelegenheid

27 250

20 875

0

‒ 10 875

10 000

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

9

Bijdrage aan agentschappen

Stand ontwerp
begroting
Rijksdienst voor Ondernemend
Nederland

36 000

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)

Stand 1e
suppletoire
begroting

Stand 2e
suppletoire
begroting

34 000

0

0

34 000

Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
International Labour Organisation

5 700

5 700

0

‒ 705

4 995

Lokale private sector ontwikkeling

27 100

28 294

0

3 125

31 419

Marktontwikkeling en markttoegang

8 500

8 500

5 000

450

13 950

Partnershipprogramma ILO

5 500

4 900

0

0

4 900

Economic governance and institutions

7 000

7 000

2 000

0

9 000

Financiële sector ontwikkeling

3 000

3 000

0

20 415

23 415

Infrastructuurontwikkeling

45 000

45 000

0

‒ 10 000

35 000

(Jeugd)werkgelegenheid

3 000

3 000

0

380

3 380

Nexus onderwijs en werk

19 500

19 500

0

‒ 1 440

18 060

‒ 10 393

0

0

0

0

6 264

6 264

0

6 000

12 264

Ontvangsten duurzame economische
1.10 ontwikkeling, handel en investeringen

3 264

3.264

0

0

3 264

1.30 Ontvangsten DGGF

3 000

3.000

0

6 000

9 000

Nog te verdelen
Nog te verdelen
Ontvangsten

Toelichting
Verplichtingen
Het verplichtingenbudget voor artikel 1 wordt ten opzichte van de eerste
suppletoire begroting per saldo verhoogd. De verhoging van het verplich­
tingenbudget voor artikel 1 is toegelicht onder 'Uitgaven - Mutaties Miljoe­
nennota'.
De beperkte verlaging van de verplichtingen van artikel 1 is het gevolg van
een verschuiving van artikel 1.3 naar artikel 4 (vrede, veiligheid en duurzame
ontwikkeling) vanwege het VNG-internationaal partnerschap programma
met kasramingen van 2021 t/m 2025.
Uitgaven
Mutaties Miljoenennota
Artikelonderdeel 1.3: Versterkte private sector en arbeidsmarkt in
ontwikkelingslanden
Zowel het uitgaven als het verplichtingenbudget voor artikelonderdeel 1.3
is met de Miljoenennota verhoogd en bestemd voor de ondersteuning van
het economisch herstel in ontwikkelingslanden door:
– Een bijdrage aan Aceli. Dit is een samenwerkingsverband van een aantal
private kredietverstrekkers, waaronder NGO’s en banken gericht op het
wegnemen van barrières in de financiële sector in ontwikkelingslanden.
– Een bijdrage aan het multilaterale OESO-programma tegen belasting­
ontwijking.
– Een extra bijdrage aan het Health Insurance Fund (HIF) voor Carepay dat
zorgt voor een versnelling van de digitalisering van de financiering van
de gezondheidszorg in Afrikaanse landen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

10

–
–

Een additionele bijdrage aan Trade Mark East Africa (TMEA) ter
bevordering van de regionale handel in Oost-Afrika.
Een optopping in 2021 van het family support (o.a. cash transfer)
programma in Soedan van de Wereldbank, dat in juni 2020 werd
toegekend. Bij de uitvoering hiervan worden de actuele ontwikkelingen
in Soedan meegenomen.

Overige mutaties Tweede suppletoire begroting 2021
Artikelonderdeel 1.2: Versterkte Nederlandse handels- en
investeringspositie
Het uitgavenbudget van artikelonderdeel 1.2 is verhoogd. Met deze
verhoging komen extra middelen beschikbaar voor de financiering van
goedlopende MKB-regelingen binnen de RVO opdracht Internationaal
ondernemen en extra digitale voorzieningen voor Expo Dubai.

Verder is er op artikelonderdeel 1.2 ook sprake van een verlaging van het
budget van Invest international. Deze verlaging betreft een technische
mutatie wegens een overboeking naar het Ministerie van Financiën. Deze
overboeking komt ten gunste van het opstartbudget van Invest Interna­
tional. De opstartkosten zijn hoger dan geraamd doordat de oprichting
langer heeft geduurd dan eerder werd voorzien.
Artikelonderdeel 1.3 : Versterkte private sector en arbeidsmarkt in
ontwikkelingslanden
Het uitgavenbudget van artikelonderdeel 1.3 is per saldo verhoogd. Dit is
het saldo van een desaldering van EUR 6 miljoen door hogere ontvangsten
DGGF door een onttrekking uit de begrotingsreserve ter dekking van
uitbetaalde wisselfinancieringen en een overheveling naar artikelonderdeel
2.1 (voedselzekerheid) vanwege het multi-thematische programma
Land@Scale en anderzijds naar artikel 4.3 (veiligheid) in verband met het
multi-thematische partnerschapsprogramma VNG-internationaal.
Ontvangsten
De ontvangsten op artikelonderdeel 1.30 DGGF zijn verhoogd met een
onttrekking uit de begrotingsreserve ter dekking van uitbetaalde wisselfi­
nancieringen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

11

Artikel 2: Duurzame ontwikkeling, voedselzekerheid, water en klimaat
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 5 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 2 Duurzame ontwikkeling, voedselzekerheid, water en klimaat
(Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
Stand ontwerp
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)

Stand 1e
suppletoire
begroting

Overige mutaties
2e suppletoire
begroting

Mutaties Miljoe­
nennota

Verplichtingen

Stand 2e
suppletoire
begroting

2021

2021

(1)

(2)

514 813

762 192

23 000

189 740

974 932

735 277

727 096

23 000

3 627

753 723

2021

2021

2021
(4)=(2+3)

Uitgaven:
Programma-uitgaven totaal
waarvan juridisch verplicht
2.1 Voedselzekerheid

100%

100%

321 095

325 447

0

3 500

328 947

Realiseren ecologische houdbare
voedselsystemen

26 000

15 350

0

‒ 2 000

13 350

Bevorderen inclusieve, duurzame groei
in de agrarische sect.

39 800

33 125

0

11 500

44 625

Subsidies (regelingen)

Kennis & capaciteitsopbouw ten
behoeve van voedselzekerheid

2 000

2 000

0

0

2 000

Uitbannen huidige honger en voeding

23 000

13 900

0

6 500

20 400

0

0

0

800

800

Kennis & capaciteitsopbouw ten
behoeve van voedselzekerheid

37 000

24 000

0

‒ 6 752

17 248

Realiseren ecologische houdbare
voedselsystemen

11 450

6 500

0

‒ 500

6 000

4 000

3 733

0

‒ 184

3 549

160 850

163 339

0

‒ 4 864

158 475

Voedselzekerheid
Opdrachten

Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor ondernemend
Nederland
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
Voedselzekerheid
Realiseren ecologische houdbare
voedselsystemen

0

3 000

0

8 000

11 000

Bevorderen inclusieve, duurzame groei
in de agrarische sect.

17 195

22 000

0

‒ 9 500

12 500

Kennis & capaciteitsopbouw ten
behoeve van voedselzekerheid

14 000

26 000

0

‒ 1 000

25 000

Uitbannen huidige honger en voeding

4 000

12 500

0

1 500

14 000

‒ 18 200

0

0

0

0

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

12

Nog te verdelen
Nog te verdelen

Stand ontwerp
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)

Stand 1e
suppletoire
begroting

Overige mutaties
2e suppletoire
begroting

Mutaties Miljoe­
nennota

2.2 Water

Stand 2e
suppletoire
begroting

2021

2021

(1)

(2)

193 714

187 895

0

0

2021

2021

2021
(4)=(2+3)
187 895

Subsidies (regelingen)
Waterbeheer

21 000

16 651

0

7 160

23 811

Drinkwater en sanitatie

20 459

20 459

0

0

20 459

2 000

2 000

0

0

2 000

Waterbeheer

91 700

85 790

0

‒ 2 516

83 274

Drinkwater en sanitatie

58 555

62 995

0

‒ 4 644

58 351

220 468

213 754

23 000

127

236 881

Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor ondernemend
Nederland
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties

2.3 Klimaat
Subsidies (regelingen)
Klimaat algemeen

32 400

32 400

0

0

32 400

Hernieuwbare energie

35 000

35 000

0

‒ 6 000

29 000

Dutch Fund for Climate and
Development

40 000

40 000

0

‒ 5 000

35 000

3 000

3 000

0

0

3 000

357

357

0

0

357

1 150

1 150

0

127

1 277

Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor ondernemend
Nederland
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
Contributie IZA/IZT
Klimaatprogramma's (non-ODA)
Klimaat algemeen

83 561

77 705

23 000

0

100 705

Hernieuwbare energie

17 000

17 000

0

11 000

28 000

UNEP

8 000

7 142

0

0

7 142

Toelichting
Verplichtingen
De stijging van het verplichtingenbudget bij Miljoenennota zijn gerelateerd
aan de onder de uitgavenmutaties Miljoenennota toegelichte wijzigingen.
De overige mutaties bedragen per saldo een verhoging van
EUR 189 miljoen. Deze toename is het gevolg van de per saldo opwaartse
mutaties op artikelonderdelen 2.1 (voedselzekerheid), 2.2 (water) en 2.3
(klimaat).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

13

Voor artikelonderdeel 2.1 (Voedselzekerheid) is dit toe te schrijven aan
enerzijds de verstrekking van een subsidie aan de organisatie GAIN in het
kader van bestrijding van honger en anderzijds aan bijdragen aan de
Wereldbank in het kader van voedselsystemen voor het Food Systems
Resilience programma in West-Afrika en het PSNP programma (Ethiopa’s
Productive Safety Net Programme) in Ethiopië alsmede een bijdrage aan
IFAD.
Voor artikelonderdeel 2.2 (water) leiden subsidies voor de nieuwe WASH
programmering voor de nieuwe fase van DUPC/IHE (Delft Water and
Development Partnership Programme), voor twee RVO programma's
(Reversing the Flow en Partners voor Water), voor het vervolg van de Blue
Deal (Unie van Waterschappen) en voor het vervolg van SIWI (Stockholm
International Water Institute) tot een verhoging. Daarnaast is de verhoging
het gevolg van extra bijdragen voor nieuwe programmering op het gebied
van drinkwater (WASH) voor het Water Sector Fund, voor het SHF
(Sanitation and Hygiene Fund) van UNOPS (United Nations Office for
Project Services) en voor een vervolg van UN Water via UNOPS.
De meest in het oog springende mutaties op artikelonderdeel 2.3 (klimaat)
die leiden tot de verhoging van het verplichtingenbudget zijn verplichtingen
voor nieuwe programma's waaronder subsidies aan Tropenbos Interna­
tional, IISD (International Institute for Sustainable Development) voor het
Forum on Mining and Minerals, aan IDH Sustainable Landscapes en voor
de verlenging van het programma met NDCP (the Coalition for Finance
Ministers for Climate Action), een vervolgfinanciering aan het EPRM
(European Partnership for Responsible Mining) via RVO en aan bijdragen
aan nieuwe programma's, zoals het Climate Action Partnership met de
EBRD (Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling), de Tropical
Forest Alliance, de Climate Investment Funds, de RVO in het kader van
Klimaatdiplomatie
Uitgaven
Mutaties Miljoenennota
Artikelonderdeel 2.3: Klimaat
Zowel het uitgaven- als het verplichtingenbudget voor artikelonderdeel 2.3
is met de Miljoenennota verhoogd en bestemd voor ondersteuning in de
aanpak van de klimaatcrises door:
– Een bijdrage aan de herkapitalisatie van de Climate Investment Funds
(CIFs), het multilaterale klimaatfonds van de gezamenlijke multilaterale
ontwikkelingsbanken, voor het helpen van ontwikkelingslanden bij
grootschalige inpassing van hernieuwbare energie, vanwege de centrale
rol van hernieuwbare energie in alle transitiepaden naar net-zero 2050.
– Extra middelen voor het Least-Developed Countries Fund (LDCF) dat zich
richt op klimaatadaptatie in lage-inkomenslanden. Nederland toont
daarmee zijn commitment aan klimaatadaptatie en een focus op de
meest kwetsbaren. Ook hiermee blijft binnen de Nederlandse klimaatfi­
nanciering het aandeel op peil voor klimaatadaptatie en het aandeel voor
lage-inkomenslanden.
– Een extra bijdrage aan het tegengaan van ontbossing in het Congo
bekken. Dit gebeurt hoofdzakelijk door een verhoging van de bestaande
financiering aan het Central African Forest Initiative (CAFI).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

14

Overige mutaties Tweede suppletoire begroting 2021
Artikelonderdeel 2.1: Voedselzekerheid
Het uitgavenbudget van artikel 2.1 (voedselzekerheid) is per saldo verhoogd
door een overheveling vanuit artikelonderdeel 1.3 (private sector) en een
overheveling vanuit artikelonderdeel 4.3 (veiligheid) voor het multithematisch programma Land@Scale op het gebied van voedselzekerheid.
Afgezien van bovenstaande mutatie wordt er door de posten per saldo
budget teruggegeven als gevolg van vertragingen door COVID-19.
Daarnaastis er in het kader van de bestrijding van honger en het realiseren
van ecologische voedselsystemen een subsidie voorzien aan de organisatie
GAIN, bijdragen aan het Food Systems Resilience programma en het PSNP
programma (Ethiopa’s Productive Safety Net Programme) van de
Wereldbank alsmede aan IFAD voor een programma gericht op de produc­
tiviteit en weerbaarheid tegen de gevolgen van klimaatverandering van
kleinschalige boer(inn)en.
Artikelonderdeel 2.3: Klimaat
Op artikelonderdeel 2.3 is voornamelijk tussen instrumenten geschoven ten
behoeve van het porfolio hernieuwbare energie budget. Hiermee worden
bijdragen gedaan aan activiteiten van onder andere het Regional Off-Grid
Electricity Access Project Sahel (ROGEP) en het Energy Sector Management
Assistance Programme (ESMAP) van de Wereldbank, alsmede voor het
Energising Development (ENDEV) van het Duitse Federal Ministry for
Economic Cooperation and Development (BMZ). De verschuiving is onder
andere mogelijk door een lager dan verwachte uitgaveprognose op het
klimaatfonds (DFCD) als gevolg van COVID-19.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

15

Artikel 3: Sociale vooruitgang
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 6 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 3 Sociale vooruitgang (Tweede suppletoire begroting) (Bedragen
x € 1.000)
Stand ontwerp
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)

Stand 1e
suppletoire
begroting

Overige mutaties
2e suppletoire
begroting

Mutaties Miljoe­
nennota

Verplichtingen

Stand 2e
suppletoire
begroting

2021

2021

(1)

(2)

212 015

467 209

25 000

215 592

707 801

744 709

792 437

25 000

0

817 437

2021

2021

2021
(4)=(2+3)

Uitgaven:
Programma-uitgaven totaal
waarvan juridisch verplicht
3.1 Seksuele en reproductieve gezondheid
en rechten en hiv/aids

99%

100%

403 189

500 316

25 000

0

525 316

145 958

80 083

5 000

20 172

105 255

10

0

0

0

0

0

26 562

0

‒ 5 572

20 990

0

400

0

‒ 250

150

Subsidies (regelingen)
SRGR en hiv/aids
Global Fund to Fight Aids, Malaria and
Tuberculosis
Opdrachten
SRGR en hiv/aids
Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor ondernemend
Nederland
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
WHO/PAHO

6 713

6 213

0

‒ 175

6 038

SRGR en hiv/aids

104 100

212 750

10 000

‒ 17 750

205 000

UNFPA

58 000

58 000

0

‒ 970

57 030

UNAIDS

20 000

20 000

0

0

20 000

Partnershipprogramma WHO

12 013

12 013

0

3 840

15 853

Global Fund to Fight Aids, Malaria and
Tuberculosis

51 990

52 000

0

0

52 000

UNICEF

7 000

7 000

0

0

7 000

Vrouwenrechten en keuzevrijheid

16 000

25 295

10 000

705

36 000

‒ 18 595

0

0

0

0

52 439

51 405

0

0

51 405

35 074

33 730

0

4 576

38 306

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

16

Nog te verdelen
Nog te verdelen
3.2 Vrouwenrechten en gendergelijkheid
Subsidies (regelingen)
Vrouwenrechten

Stand ontwerp
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)

Stand 1e
suppletoire
begroting

Stand 2e
suppletoire
begroting

Overige mutaties
2e suppletoire
begroting

Mutaties Miljoe­
nennota
2021

2021

(1)

(2)

1 000

1 000

0

‒ 500

500

0

0

0

0

0

Vrouwenrechten

10 365

10 675

0

‒ 4 076

6 599

UNWOMEN

6 000

6 000

0

0

6 000

219 531

166 666

0

0

166 666

2021

2021

2021
(4)=(2+3)

Opdrachten
Vrouwenrechten
Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor ondernemend
Nederland
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties

3.3 Maatschappelijk middenveld
Subsidies (regelingen)
Twinningsfaciliteit Suriname
Versterking maatschappelijk middenveld

325

1 616

0

‒ 1 616

0

205 791

141 632

0

1 811

143 443

0

14 000

0

0

14 000

13 415

9 418

0

‒ 195

9 223

69 550

74 050

0

0

74 050

1 500

1 500

0

‒ 75

1 425

0

0

0

0

0

Opdrachten
Versterking maatschappelijk middenveld
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
Versterking maatschappelijk middenveld
3.4 Onderwijs
Subsidies (regelingen)
Onderzoeksprogramma's
Garanties
Onderwijs
Opdrachten
Onderzoeksprogramma's

1 500

0

0

120

120

Hoger Onderwijs

46 300

47 979

0

11 728

59 707

Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
Onderwijs

5 250

9 571

0

‒ 6 773

2 798

Global partnership for education

15 000

15 000

0

‒ 5 000

10 000

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

17

Toelichting
Verplichtingen
Het totale verplichtingenbudget voor artikel 3 neemt toe met
EUR 240,6 miljoen. Dit houdt verband met een aantal commiteringen die
vanuit 2020 zijn doorgeschoven naar 2021 voor onder andere het subsidie­
kader voor Versterking Maatschappelijk Middenveld waaronder het subsi­
diekader Power of Voices. Daarnaast worden er commiteringen aangegaan
in 2021 voor een nieuwe core bijdrage aan GAVI en voor een extra bijdrage
aan Down to Zero (motie Kuik/Voordewind, Kamerstuk 35570 XVII nr. 36)
Uitgaven
Mutaties Miljoenennota
Ter bestrijding van de impact van COVID-19 in de armste landen worden er
in 2021 extra bijdragen gedaan aan het WHO Strategic Preparedness and
Response Plan, The Global Fund to Fight Aids, Tuberculosis and Malaria
(GFATM) en aan de Global Financing Facility (GFF).
Overige mutaties Tweede suppletoire begroting 2021
3.4 Onderwijs
Er vindt een technische overheveling plaats van het instrument bijdrage
naar het instrument opdrachten voor uitgaven voor NUFFIC die eerder
gepland waren voor 2020.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

18

Artikel 4: Vrede, veiligheid en duurzame ontwikkeling
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 7 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 4 Vrede, veiligheid en duurzame ontwikkeling (Tweede suppletoire
begroting) (Bedragen x € 1.000)
Stand ontwerp
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)

Stand 1e
suppletoire
begroting

Overige mutaties
2e suppletoire
begroting

Mutaties Miljoe­
nennota

Verplichtingen

Stand 2e
suppletoire
begroting

2021

2021

(1)

(2)

509 568

632 267

27 000

‒ 159 115

500 152

748 586

744 296

27 000

5 500

776 796

2021

2021

2021
(4)=(2+3)

Uitgaven:
Programma-uitgaven totaal
waarvan juridisch verplicht
4.1 Humanitaire hulp

98%

100%

375 017

375 017

17 000

28 500

420 517

92 000

92 000

3 000

1 800

96 800

200 000

200 000

14 000

21 700

235 700

1 017

1 017

0

5 000

6 017

33 000

33 000

0

0

33 000

Subsidies (regelingen)
Noodhulpprogramma's
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
Noodhulpprogramma's
Noodhulpprogramma's non-ODA
UNHCR
UNRWA

13 000

13 000

0

0

13 000

Wereldvoedselprogramma

36 000

36 000

0

0

36 000

167 000

167 000

10 000

‒ 2 500

174 500

5 000

5 000

0

0

5 000

Opvang in de regio

128 000

128 000

10 000

‒ 2 500

135 500

Migratie en ontwikkeling

34 000

34 000

0

0

34 000

206 569

202 279

0

‒ 20 500

181 779

Legitieme stabiliteit

16 950

7 000

0

2 600

9 600

Inclusieve vredes- en politieke processen

8 000

8 000

0

11 500

19 500

Opvang en bescherming in de regio en
4.2 migratiesamenwerking
Subsidies (regelingen)
Opvang in de regio
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties

4.3 Veiligheid en Rechtstaatontwikkeling
Subsidies (regelingen)

Vredesdividend: werkgelegenheid en
basisvoorzieningen

6 000

6 000

0

0

6 000

Functionerende rechtsorde

29 038

17 309

0

‒ 918

16 391

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

19

Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties

Stand ontwerp
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)

Stand 1e
suppletoire
begroting

Overige mutaties
2e suppletoire
begroting

Mutaties Miljoe­
nennota
2021

2021

(1)

(2)

Stand 2e
suppletoire
begroting

2021

2021

2021
(4)=(2+3)

Legitieme stabiliteit

10 305

9 000

0

1 400

10 400

Functionerende rechtsorde

129 950

129 970

0

‒ 35 082

94 888

Inclusieve vredes- en politieke processen

25 000

25 000

0

0

25 000

‒ 18 674

0

0

0

0

Nog te verdelen
Nog te verdelen

Toelichting
Verplichtingen
De stijging van het verplichtingenbudget bij Miljoenennota zijn gerelateerd
aan de onder de uitgavenmutaties Miljoenennota toegelichte wijzigingen.
De overige mutaties bedragen per saldo een verlaging van het verplichtin­
genbudget met EUR 159 miljoen.
De verlaging komt voor het belangrijkste deel door het verschuiven van
nieuwe meerjarige verplichtingen voor humanitaire hulp van 2021 naar
begin 2022 en het neerwaarts bijstellen van het verplichtingen budget van
de post Kaboel vanwege de crisis in Afghanistan. Daarnaast wordt een
nieuwe fase voor projecten in de veiligheids- en rechtstaatontwikkeling
sector in Oeganda uitgesteld vanwege lokale politieke ontwikkelingen en
geweld rondom verkiezingen.
In het saldo zitten verhogingen van verplichtingenbudgetten verwerkt
vanwege het aangaan van meerjarige verplichtingen voor programma’s van
IDLO (International Development Law Organization), het VN-ontwikkelings­
programma UNDP en de ICMP (International Commission on Missing
Persons) en een rechtsorde programma in Somalië. Ook zijn er verhogingen
vanwege het IOM programma COMPASS (naar voren gehaald vanuit 2022),
een multi-thematische partnerschapsprogramma van VNG-international
(overgeheveld vanuit artikel 2) en enkele andere programma's. Tenslotte is
het verplichtingenbudget humanitaire hulp non-ODA opgehoogd in
verband met de noodhulp aan Albanië.
Uitgaven
Mutaties Miljoenennota
Artikelonderdeel 4.1 Humanitaire hulp
Het budget voor noodhulp is verhoogd. De middelen zijn bestemd voor
het Centraal VN-fonds voor humanitaire hulp (CERF) en flexibel en
wereldwijd inzetbaar daar waar de noden het hoogst zijn. Daarnaast is
een deel bestemd voor het regionaal fonds voor humanitaire hulpin de
Sahel (CBPF) van OCHA voor de regionale coördinatie en implementatie van
humanitaire hulp en voor een extra bijdrage aan de Dutch Relief Alliance
(DRA). Dit is een Nederlandse alliantie van veertien noodhulporganisaties.
Deze extra bijdrage is geoormerkt voor inzet ter bestrijding van de
humanitaire crisis in Ethiopië.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

20

Artikelonderdeel 4.2 Opvang in de regio en migratiesamenwerking
Het budget is verhoogd voor verlenen van cash assistance via UNHCR aan
zwaar getroffen vluchtelingen en gastgemeenschappen in Libanon om in
hun overlevingsbehoeftes te voorzien en hun weerbaarheid te vergroten.
Overige mutaties Tweede suppletoire begroting 2021
Artikelonderdeel 4.1 Humanitaire Hulp
Vanwege de crisis in Afghanistanworden de niet meer inzetbare gedele­
geerde middelen van post Kaboel van artikelonderdeel 4.3 (Veiligheid en
rechtstaatontwikkeling) overgeheveld naar artikel 4.1 (humanitaire hulp).
Deze middelen worden ingezet ten behoeve van het Afghanistan Humani­
tarian Fund en het Regional Refugee Preparedness and Response Plan van
UNHCR.
Daarnaast is het budget voor humanitaire hulp non-ODA verhoogd in
verband met de inzet van blushelikopters voor de bestrijding van
bosbranden in Albanië. Deze inzet is gebeurd op basis van een convenant
tussen de ministerie van Defensie en Buitenlandse Zaken over militaire inzet
ter ondersteuning van humanitaire actie.
Artikelonderdeel 4.2 Opvang in de regio en migratiesamenwerking
Een bedrag van EUR 2,5 miljoen is overgeheveld naar artikel 4.3 Veiligheid
en rechtstaatontwikkeling als bijdrage aan een multi-thematisch
programma van VNG-international.
Artikelonderdeel 4.3 Veiligheid en rechtsorde
De vanwege de crisis in Afghanistan worden de meer inzetbare gedele­
geerde middelen van de ambassade Kaboel onder het instrument functio­
nerende rechtsorde bijdragen overgeheveld naar artikel 4.1 Humanitaire
hulp.
Afgezien van bovenstaande mutatie wordt er door de posten op het
instrument functionerende rechtsorde bijdragen per saldo budget terugge­
geven. De belangrijkste teruggaven betreffen post Juba vanwege vertra­
gingen door COVID en de posten Kampala en Tunis die programma’s
opschorten vanwege politieke ontwikkelingen en/of geweld. Het budget van
post Ouagadougou is verhoogd vanwege een internationaal recht
programma (IDLO) en een UNDP-programma.
Onder het instrument Inclusieve vredes- en politieke processen is een multithematisch partnerschapsprogramma van VNG-internationaal geregi­
streerd. In verband daarmee zijn overhevelingen ontvangen vanuit het
artikel voor opvang in de regio en migratiesamenwerking (artikel 4.2)
vanwege een migratiecomponent en het artikel voor private sectorontwik­
keling (artikel 1.3) vanwege een lokale belastingencomponent.
Tenslotte wordt budget overgeheveld voor het multi-thematische voedsel­
zekerheidsprogramma Land@scale op artikel 2.1.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

21

Artikel 5: Multilaterale samenwerking en overige inzet
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 8 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 5 Multilaterale samenwerking en overige inzet (Tweede suppletoire
begroting) (Bedragen x € 1.000)
Stand ontwerp
begroting

Stand 1e suppletoire
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
Mutaties Miljoe­
nennota

Stand 2e suppletoire
begroting

Overige mutaties 2e
suppletoire
begroting

2021

2021

(1)

(2)

Verplichtingen

32 396

57 358

waarvan garantieverplichtingen

102 461

99 211

99 211

waarvan overige verplichtingen

‒ 70 065

‒ 41 853

‒ 34 967

322 151

291 104

2021

2021

2021
(4)=(2+3)

‒ 650

7 536

64 244

Uitgaven:
Programma-uitgaven totaal
waarvan juridisch verplicht
5.1 Multilaterale samenwerking

17 078

‒ 42 591

99%
171 654

265 591
100%

191 824

0

2 248

194 072

Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
UNIDO

1 950

1 950

0

‒ 419

1 531

UNDP

30 000

30 000

0

10 000

40 000

UNICEF

33 000

30 854

0

2 146

33 000

Speciale multilaterale activiteiten

11 077

11 077

0

0

11 077

Assistent
deskundigenprogramma

9 000

8 188

0

‒ 1 061

7 127

Internationale Financiële
Instellingen

18 324

35 490

0

300

35 790

Middelenaanvullingen
multilaterale banken en fondsen

67 789

67 789

0

‒ 8 895

58 894

Kapitaalaanvullingen bij
regionale ontwikkelingsbanken

6 476

6 476

0

177

6 653

Nog te verdelen

‒ 5 962

0

0

0

0

5.2 Overig armoedebeleid

81 277

97 482

‒ 650

‒ 25 621

71 211

7 870

7 880

‒ 650

‒ 611

6 619

0

800

0

0

800

0

50

0

0

50

4 400

4 400

0

‒ 504

3 896

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

22

Nog te verdelen

Subsidies (regelingen)
Kleine activiteiten posten en
cultuur en ontwikkeling
Nationale SDG Implementatie
Opdrachten
Nationale SDG Implementatie
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
UNESCO

Stand ontwerp
begroting

Stand 1e suppletoire
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
Mutaties Miljoe­
nennota

Diverse ondersteunende
activiteiten

Stand 2e suppletoire
begroting

Overige mutaties 2e
suppletoire
begroting

2021

2021

(1)

(2)

12 791

29 685

0

‒ 24 245

2021

2021

2021
(4)=(2+3)
5 440

Kleine activiteiten posten en
cultuur en ontwikkeling

2 445

2 435

0

‒ 86

2 349

Schuldverlichting

53 521

51 982

0

0

51 982

250

250

0

‒ 175

75

69 220

1 798

17 728

‒ 19 218

308

50 397

47 967

‒ 2 123

‒ 815

45 029

5.20Ontvangsten en restituties met
betrekking tot leningen

29 221

26 791

‒ 2 123

‒ 815

23 853

5.21Ontvangsten OS

21 176

21 176

0

0

21 176

pm

pm

pm

0

pm

0

0

0

0

0

Voorlichting op het terrein van
Ontwikkelingssamenwerking

Nog te verdelen i.v.m.
wijzigingen BNI en/of
5.4 toerekeningen

Ontvangsten

5.22Koersverschillen OS
5.23Diverse ontvangsten non-ODA

Toelichting
Verplichtingen
Per saldo wordt het verplichtingenbudget van artikel 5 verhoogd met
EUR 7,5 miljoen.
De belangrijkse verhogingen zijn toe te schrijven aan middelenaanvullingen
multilaterale banken en fondsen vanwege het overstappen naar een ander
betaalschema en aan een verhoging voor speciale multilaterale activiteiten
vanwege het doorschuiven van een verplichting van vorig jaar naar dit jaar
voor de VN hervormingsagenda.
Verlagingen zijn er op de verplichtingenbudgetten voor Internationale
Financiële Instellingen en schuldverlichting zodat deze beter overeenkomen
met de daadwerkelijke verplichtingen.
Uitgaven
Miljoenennota mutaties
Artikelonderdeel 5.4 Nog te verdelen i.v.m. wijzigingen BNI en/of
toerekeningen
Vanwege de positieve economische ontwikkeling volgens de op Prinsjesdag
gepubliceerde Macro Economische Verkenning (MEV) wordt het verdeelar­
tikel voor 2021 naar boven bijgesteld.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

23

Overige mutatiesTweede suppletoire begroting 2021
Artikel 5.1 Multilaterale samenwerking
Er zijn twee ontwikkelingen: Een overheveling binnen het artikel naar
UNICEF/UNDP en een aanpassing van het budget voor de Asian
Development Bank (AsDB). De overheveling betreft een toevoeging van
middelen aan de instrumenten voor UNDP en UNICEF nog als uitvloeisel
van de eerder in 2020 doorgevoerde BNI-mutaties. De overheveling gebeurt
binnen het artikel vanuit de instrumenten voor het Assistent Deskundigen
programma en Middelenaanvullingen multilaterale banken en fondsen.
Voor de AsDB is een verhoging van de middelenaanvulling voorzien
vanwege een aangepast betaalschema.
Artikelonderdeel 5.2 Overig armoedebeleid
Het budget op artikelonderdeel artikel 5.2 Overig armoedebeleid wordt per
saldo neerwaarts bijgesteld. Dit is vooral toe te schrijven aan een overhe­
veling de Verdragsmiddelen voor Suriname naar het verdeelartikel 5.4. De
Verdragsmiddelen komen in 2021 niet meer tot een uitgave. Deze middelen
blijven, conform de uitvoering van het verdrag, de komende jaren wel
beschikbaar. Verder worden er non-ODA middelen overgeheveld naar
artikel 1.3 voor de financiering van enkele programma’s voor internationaal
ondernemen en worden middelen overgeheveld naar het instrument
Noodhulp non-ODA op artikel 4.1 in verband met de bestrijding van
bosbranden in Albanië.
Artikelonderdeel 5.4 Nog te verdelen i.v.m. wijzigingen BNI en/of
toerekeningen
Per saldo neemt de stand van het verdeelartikel 5.4 af. De belangrijkste
oorzaak is een tegenvaller in de raming van de ODA-toerekening van eerste­
jaarsopvang van asielzoekers uit DAC-landen (EUR -38,2 miljoen). Hierte­
genover staat een overheveling vanuit artikel 5.2 vanwege de
Verdragsmiddelen voor Suriname. Deze middelen blijven, conform de
uitvoering van het verdrag, de komende jaren wel beschikbaar. Ten slotte
vloeit er een beperkt bedrag terug vanuit de begroting van Buitenlandse
Zaken vanwege onderbesteding op ODA-programma's.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 975 XVII, nr. 2

24