1/2

Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

34 417 (R2068)

Verdrag tussen het Koninkrijk der Nederlanden,
ten behoeve van de Nederlandse Antillen, en de
Caymaneilanden zoals gemachtigd krachtens de
volmacht van 1 september 2009 van het
Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en
Noord-Ierland inzake de uitwisseling van
informatie betreffende belastingen; Willemstad,
29 oktober 2009

A/ nr. 1

BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN

Ter griffie van de Eerste en van de Tweede
Kamer der Staten-Generaal ontvangen op
19 februari 2016.
De wens dat het verdrag aan de uitdrukkelijke
goedkeuring van de Staten-Generaal wordt
onderworpen kan door of namens een van de
Kamers of door ten minste vijftien leden van
de Eerste Kamer dan wel dertig leden van de
Tweede Kamer of door de Gevolmachtigde
Ministers van Curaçao of Sint Maarten te
kennen worden gegeven uiterlijk op 20 maart
2016.

Aan de Voorzitters van de Eerste en van de Tweede Kamer der
Staten-Generaal

Het advies van de Afdeling advisering van de
Raad van State van het Koninkrijk wordt niet
openbaar gemaakt, omdat het uitsluitend
opmerkingen van redactionele aard bevat
(artikel 26, zesde lid jo vijfde lid, van de Wet
op de Raad van State).

Den Haag, 8 februari 2016
Overeenkomstig het bepaalde in artikel 2, eerste en tweede lid, en artikel
5, eerste en tweede lid, van de Rijkswet goedkeuring en bekendmaking
verdragen, de Raad van State van het Koninkrijk gehoord, heb ik de eer u
hierbij ter stilzwijgende goedkeuring over te leggen het op 29 oktober
2009 te Willemstad tot stand gekomen verdrag tussen het Koninkrijk der
Nederlanden, ten behoeve van de Nederlandse Antillen, en de Caymaneiland (zoals gemachtigd door de regering van het Verenigd Koninkrijk
van Groot-Brittannië en Noord-Ierland) inzake de uitwisseling van
informatie betreffende belastingen (Trb. 2009, 217 en Trb. 2010, 162).
Een toelichtende nota bij dit verdrag treft u eveneens hierbij aan.
De goedkeuring wordt voor Curaçao, Sint Maarten en het Caribische deel
van Nederland gevraagd.
Aan de Gouverneurs van Curaçao en Sint Maarten is verzocht hogergenoemde stukken op 19 februari 2016 over te leggen aan de Staten van
Curaçao en de Staten van Sint Maarten.
De Gevolmachtigde Ministers van Curaçao en Sint Maarten zijn van deze
overlegging in kennis gesteld.
De Minister van Buitenlandse Zaken,
A.G. Koenders

kst-34417-1
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2016

Staten-Generaal, vergaderjaar 2015–2016, 34 417 (R2068), nr. 1

1

Toelichtende nota
I. ALGEMEEN
Inleiding
In april 1998 heeft de Organisatie voor Economische Samenwerking en
Ontwikkeling (OESO) het rapport «Harmful Tax Competition, an emerging
global issue» uitgebracht, waarin de lijnen zijn uitgezet voor de aanpak
van schadelijke belastingconcurrentie. Het vervolgrapport1 van juni 2000
bevat zowel een lijst van mogelijk schadelijke fiscale praktijken in de
OESO-landen als een lijst van belastingparadijzen. In het kader van dit
rapport hebben de Nederlandse Antillen, als één van de genoemde landen
met een bijzonder belastingregime, op 30 november 2000 een schriftelijke
toezegging aan de OESO afgegeven om de als schadelijk gekenmerkte
fiscale praktijken te gaan beëindigen en in het bijzonder om transparantie
en effectieve gegevensuitwisseling met betrekking tot belastingzaken tot
stand te brengen. Binnen een OESO-werkgroep hebben de Nederlandse
Antillen zich ervoor ingezet om een modelverdrag te ontwikkelen dat de
minimum standaard voor effectieve gegevensuitwisseling op verzoek
vormt. Dit «Model Agreement on Exchange of Information on Tax
Matters» (hierna: OESO-modelverdrag) is op 18 april 2002 tot stand
gekomen en openbaar gemaakt.2
De OESO beoogt via deze wijze van gegevensuitwisseling internationale
samenwerking in belastingaangelegenheden tot stand te brengen om
belastingontwijking, fraude, witwassen en terrorismefinanciering tegen te
gaan. De Nederlandse Antillen ondersteunden dit gedachtegoed en
streefden ernaar om zoveel mogelijk met andere landen verdragen ter
voorkoming van dubbele belasting met een inlichtingenartikel conform de
laatste update van artikel 26 van het OESO «Model Tax Convention on
Income and Capital» (2005)3 te sluiten, alsmede een breed netwerk van de
zogenaamde Tax Information Exchange Agreements (TIEA’s) naar het
OESO-modelverdrag op te bouwen.
Recente ontwikkelingen
In 2009 heeft de OESO een overzicht gepubliceerd van landen die
respectievelijk de OESO-standaard hebben ingevoerd (de «witte lijst»),
landen die gecommitteerd zijn, maar de OESO-standaard nog niet
substantieel hebben geïmplementeerd (de «grijze lijst») en landen die zich
niet hebben verbonden aan de OESO-normen (de «zwarte lijst»). Onder de
«grijze lijst» was een dertigtal gecommitteerde jurisdicties opgesomd,
waaronder ook de Nederlandse Antillen. Bij het verschijnen van deze
lijsten gold als criterium voor het substantieel implementeren van de
OESO-normen dat een land ten minste twaalf informatie-uitwisselingverdragen (TIEA’s) of belastingverdragen (DTA’s) met een bepaling
conform de laatste versie van artikel 26 van het OESO-modelverdrag uit
2005 moest hebben afgesloten.4 De publicatie van deze lijsten heeft
wereldwijd geleid tot een exponentiële groei van het aantal overeengekomen TIEA’s en een snelle toename van het aantal (her)onderhandelingen van belastingverdragen. De Nederlandse Antillen gingen mee in
1

OESO, «Towards a Global Tax co-operation: Progress in Identifying and Eliminating Harmful
Tax Practices», juni 2000.
2
Voor de tekst van dit model, inclusief de toelichting, zie: http://www.oecd.org/dataoecd/15/43/
2082215.pdf.
3
Het model van de zogenaamde Double Taxation Agreement (DTA); zie hiervoor: http://
www.oecd.org/document/53/0,3343,en_2649_33767_33614197_1_1_1_1,00.html.
4
Zie hiertoe: OESO, Overview of the OECD’s Work on Countering International Tax Evasion,
Parijs 28 september 2009, beschikbaar via. http://www.oecd.org/dataoecd/32/45/43757434.pdf.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2015–2016, 34 417 (R2068), nr. 1

2

deze ontwikkelingen en stonden ten tijde van het tot stand komen van het
onderhavige Verdrag op de «witte lijst» van de OESO.
De goedkeuring wordt thans gevraagd voor Curaçao, Sint Maarten en het
Caribische deel van Nederland (Bonaire, Sint Eustatius en Saba).
Onderhandelingen met de Caymaneilanden
Het onderhavige Verdrag kwam tot stand na onderhandelingen tussen de
fiscale autoriteiten van de Nederlandse Antillen en vertegenwoordigers
van de Caymaneilanden. De contacten met de Caymaneilanden zijn
gelegd door Nederland in het kader van een proefproject van de OESO in
de Caribische regio en de Grote Oceaan.
In de praktijk dreigden sommige, veelal kleine, jurisdicties om uiteenlopende redenen achter te blijven bij het voldoen aan de OESO-normen,
omdat die landen enerzijds niet hoog genoeg op prioriteitenlijsten van
OESO-lidstaten stonden om TIEA’s mee te sluiten en anderzijds de
middelen en expertise misten om zelf TIEA’s te onderhandelen.
Voorkomen moest worden dat deze jurisdicties gebruikt zouden worden
als nieuwe locatie voor niet-transparante structuren en verborgen
vermogens, hetgeen immers het «level playing field» met coöperatieve
financiële centra als de Nederlandse Antillen aanzienlijk zou kunnen
verstoren. Om die reden is binnen de OESO voornoemd proefproject
opgestart in het kader van informatie-uitwisseling, waarbij coördinatoren5
namens een groep van OESO- en niet-OESO-landen werden aangewezen
om onderhandelingen te voeren met bepaalde aangewezen gebieden. Op
uitnodiging van Nederland, als één van de bedoelde coördinatoren, deden
de Nederlandse Antillen als achterban mee met dit proefproject.
In het verlengde van de onderhandelingen in het kader van het proefproject heeft Nederland onderhandelingen gevoerd met verschillende
landen in de Caribische regio, waaronder de Caymaneilanden. De
Caymaneilanden gaven hierbij aan interesse te hebben in een TIEA met de
Nederlandse Antillen. De Nederlandse Antillen zijn op deze uitnodiging
ingegaan en zagen dit als een eerste stap naar het verder aanhalen van de
fiscale betrekkingen, alsmede als een opstap naar een Verdrag ter
voorkoming van dubbele belasting (DTA) met deze naburige jurisdictie.
Door nauw met financiële centra in de regio samen te werken, wordt
enerzijds immers het hoofd geboden aan de onderlinge schadelijke
belastingconcurrentie en de daarmee samenhangende uitholling van de
belastinggrondslag, en worden anderzijds dubbele belasting en dubbele
vrijstelling voorkomen.
II. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING
II. 1 VERDRAG
Voor het voorliggende Verdrag heeft de tekst van het OESO-modelverdrag
van 2002 als basis gediend. De verdragstekst met de Caymaneilanden
komt in grote lijnen overeen met het OESO-modelverdrag. Voor zover de
bepalingen van het Verdrag substantieel afwijken van de bepalingen in
het OESO-modelverdrag, worden deze verschillen hieronder toegelicht.
Dit geldt voor de artikelen 3, 5 en 12. Artikel 10 van het OESO-modelverdrag is op verzoek van de Caymaneilanden niet opgenomen, omdat
het overbodig zou zijn, aangezien in het OESO commentaar bij het
OESO-modelverdrag is opgenomen dat de wet- en regelgeving op orde
moet zijn. Daar waar de bepalingen niet of niet substantieel afwijken van
5

Australië, België, Denemarken, Faeröer, Finland, Griekenland, Groenland, Ierland, IJsland,
Nederland, Noorwegen, Slowakije, Verenigd Koninkrijk en Zweden.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2015–2016, 34 417 (R2068), nr. 1

3

het OESO-modelverdrag, is het daarmee corresponderende
OESO-commentaar van overeenkomstige toepassing en wordt voor de
toelichting ervan verwezen naar dat commentaar.
Artikel 1 Doelstelling en reikwijdte van het Verdrag
Dit artikel beschrijft het doel en het toepassingsgebied van het Verdrag,
namelijk het uitwisselen van voorzienbaar relevante fiscale gegevens ten
behoeve van de vaststelling, heffing, controle en inning van belastingen,
de invordering en tenuitvoerlegging van belastingvorderingen en het
onderzoek naar en de vervolging van belastingzaken. De maatstaf van
«voorzienbare relevantie» wordt gehanteerd om te garanderen dat
verzoeken niet worden afgewezen in gevallen waarbij het belang van de
informatie voor het onderzoek pas na ontvangst van deze informatie kan
worden vastgesteld. In het tweede lid is bepaald dat ten aanzien van het
Koninkrijk der Nederlanden het Verdrag alleen van toepassing is op de
Nederlandse Antillen. Nu de Nederlandse Antillen zijn ontmanteld, is de
toepassing overgegaan op Curaçao, Sint Maarten en het Caribische deel
van Nederland (Bonaire, Sint Eustatius en Saba). Dit heeft geen gevolgen
voor de status van het Verdrag. Zie voor een verdere toelichting hierop de
Koninkrijkspositie hierna onder III.
Artikel 3 Belastingen waarop het Verdrag van toepassing is
Het OESO-modelverdrag laat aan verdragspartijen over te bepalen welke
belastingen onder het Verdrag zullen vallen. In het eerste lid worden per
Partij de belastingwetten opgesomd waarop het Verdrag van toepassing
is. In het tweede lid is bepaald dat belastingen die na de ondertekening
van dit Verdrag worden ingevoerd en die gelijk zijn aan of in wezen
gelijksoortig zijn met en dienen ter aanvulling op of ter vervanging van de
in dit artikel genoemde belastingen, eveneens onder de reikwijdte van dit
Verdrag vallen. Anders dan in het OESO-modelverdrag is hierbij niet
bepaald dat de competente autoriteiten moeten instemmen met
toepassing van het Verdrag op in wezen gelijksoortige belastingen die na
de ondertekening van het Verdrag worden ingevoerd. Deze in wezen
gelijksoortige belastingen vallen hierdoor automatisch onder de reikwijdte
van het Verdrag. Verder is de mogelijkheid vastgelegd om via briefwisseling de belastingen die onder het Verdrag vallen uit te breiden of aan te
passen. Een eventueel ongewilde automatische uitbreiding kan hierdoor
achteraf worden teruggedraaid.
Ten aanzien van het tweede lid kan in relatie tot het Caribische deel van
Nederland (Bonaire, Sint Eustatius en Saba) het navolgende worden
opgemerkt. Sinds 1 januari 2011 is een nieuw fiscaal stelsel van
toepassing in het Caribische deel van Nederland. In dit nieuwe stelsel is
de traditionele Nederlands-Antilliaanse winstbelasting vervangen door de
vastgoedbelasting en de opbrengstbelasting. Deze heffingen komen niet
alleen in de plaats van de in het eerste lid, onderdeel a, genoemde
winstbelasting, maar zijn tevens te beschouwen als een «in wezen
gelijksoortige belasting» die na de datum van ondertekening van dit
Verdrag zal worden geheven. In de nota naar aanleiding van het verslag
bij de Belastingwet BES is het voorgaande duidelijk verwoord, alwaar is
gesteld dat «In het voorgestelde fiscale stelsel voor de BES-eilanden (...)
de door (...) lichamen behaalde winst niet meer via een traditionele
winstbelasting in de belastingheffing [wordt] betrokken. In plaats daarvan
wordt (...) de door lichamen behaalde winst forfaitair belast via de
vastgoedbelasting en, bij uitdeling, via de opbrengstbelasting. De
opbrengstbelasting beoogt alle door lichamen behaalde winst op enig
moment te belasten, hetzij bij uitdeling hetzij bij het eindigen van de
belastingplicht op de BES-eilanden, door middel van een eindafrekenings-

Staten-Generaal, vergaderjaar 2015–2016, 34 417 (R2068), nr. 1

4

verplichting»6. Dit betekent dat dit Verdrag in ieder geval van toepassing
zal zijn op de inkomstenbelasting, loonbelasting, vastgoedbelasting en
opbrengstbelasting die in het Caribische deel van Nederland (Bonaire,
Sint Eustatius en Saba) zullen worden geheven.
Artikel 4 Begripsomschrijvingen
In dit artikel worden de in het Verdrag gehanteerde begrippen gedefinieerd, die inhoudelijk overeenkomen met het OESO-modelverdrag. De
onderdelen b en c van het eerste lid bevatten een omschrijving van het
grondgebied waarop het Verdrag van toepassing is. In onderdeel d van
het eerste lid worden de competente autoriteiten van de verdragssluitende partijen gedefinieerd. Voor wat betreft het begrip «strafrechtelijke
belastingzaken» in onderdeel p, geven partijen uitdrukkelijk aan dat
hieronder tevens strafrechtelijke belastingzaken dienen te worden
verstaan. Deze definitie is verder van belang voor de toepassing van
artikel 12 (zie hierna).
Artikel 5 Uitwisseling van informatie op verzoek
In dit artikel zijn de belangrijkste uitgangspunten van internationale
inlichtingenuitwisseling op verzoek neergelegd. Hoewel dit artikel
inhoudelijk niet afwijkt van het OESO-modelverdrag, verdient het
desalniettemin een toelichting op enkele onderdelen. Voor het overige
wordt verwezen naar het OESO-commentaar bij dit artikel.
Op basis van het eerste lid zijn de bevoegde autoriteiten van de aangezochte partij verplicht om op verzoek informatie uit te wisselen voor de
doeleinden zoals vermeld in artikel 1. Hierdoor is er sprake van een ruime
uitwisseling van fiscale gegevens. Deze uitwisseling ziet niet alleen op de
verzekering van belastingheffing, maar ook op de invordering en de
opsporing en vervolging van fiscale vergrijpen.
Het tweede lid geeft de inspanningsverplichting van de verdragssluitende
partijen weer, welke inhoudt dat, indien de voorhanden zijnde informatie
niet voldoende is om aan het verzoek om informatie te voldoen, de
verplichting bestaat om de gevraagde informatie door middel van alle
relevante methoden van informatievergaring te verschaffen. De verplichting hiertoe geldt ook in situaties waarin er geen sprake is van een feit dat
zowel volgens de wet van de aangezochte partij als volgens de wet van de
vragende partij als strafbaar zou worden aangemerkt (de zogenoemde
«double incriminality») of indien de aangezochte partij de informatie zelf
niet nodig heeft voor de eigen nationale belastingheffing, maar het
verzoek om informatie uitsluitend het belang van de verdragspartner zou
dienen. Het zogeheten «domestic tax interest»-beginsel kan derhalve geen
grond zijn voor de aangezochte partij om informatieverstrekking te
weigeren.
Het derde lid bevat de mogelijkheid voor de verzoekende partij om, met
het oog op bewijsvoeringvereisten, de uit te wisselen informatie in een
bepaalde vorm (zoals een gewaarmerkt afschrift van een origineel stuk),
die valt binnen de mogelijkheden van de wet- en regelgeving van de
aangezochte partij, aan te vragen. Indien de gevraagde vorm niet is
toegestaan onder de nationale wetten van de aangezochte partij, kan deze
laatste weigeren de informatie in genoemde vorm te verschaffen. Dit
ontheft de aangezochte partij echter niet van zijn verplichting de informatie, zij het in een andere vorm, te verschaffen.

6

Kamerstukken II 2009/10, 32 189, nr. 7, blz. 26.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2015–2016, 34 417 (R2068), nr. 1

5

Krachtens het vierde lid hebben de verdragsluitende partijen de plicht om
ervoor zorg te dragen dat hun bevoegde autoriteiten bevoegd zijn
informatie op te vragen en uit te wisselen die gehouden wordt door
banken en overige financiële instellingen, gevolmachtigden, zaakwaarnemers en agenten, alsmede informatie betreffende de uiteindelijk
gerechtigden op vennootschappen, trusts, stichtingen en overige
rechtspersonen. Met deze bepaling wordt een eventueel bankgeheim
expliciet doorbroken.
Het vijfde lid bevat de plicht van de verzoekende partij om bij het indienen
van het verzoek bepaalde gegevens te overhandigen om de «voorzienbare
relevantie» aan te tonen.
In afwijking van het OESO-modelverdrag, bepaalt het zesde lid in
algemene termen dat de aangezochte partij de verzochte informatie zo
spoedig mogelijk doet toekomen aan de verzoekende partij.
Curaçao, Sint Maarten en het Caribische deel van Nederland (Bonaire,
Sint Eustatius en Saba) hebben geen juridisch beletsel om aan de
verplichting voortvloeiende uit het Verdrag te voldoen. Ter nakoming van
deze verdragsverplichting is voor Curaçao en Sint Maarten in Hoofdstuk
VIII, Afdeling 2, van de Algemene landsverordening Landsbelastingen7
(hierna ALL) een zestal artikelen opgenomen dat de regels en interne
procedures van internationale bijstandverlening, waaronder ook de
bepalingen met betrekking tot de rechtsbescherming van degenen van
wie inlichtingen worden gevraagd, vastlegt.
In de laatste zin van het eerste lid van artikel 1 van het Verdrag is bepaald
dat het Verdrag de in de nationale wetgeving neergelegde regels of
procedures ter bescherming van de rechten van belastingplichtigen
onverminderd respecteert. Deze regels of procedures mogen echter niet
zo zwaar en tijdrovend zijn dat de informatieverstrekking daardoor
onnodig wordt verhinderd of vertraagd. Dit betekent dat de notificatie aan
de belanghebbende zoals deze is neergelegd in artikel 62 van de ALL voor
Curaçao en Sint Maarten, respectievelijk artikel 8.125 tweede tot en met
vijfde lid van de Belastingwet BES voor het Caribische deel van
Nederland, alsmede de aan deze belanghebbende ter beschikking staande
mogelijkheid van beroep tegen het voornemen tot uitwisseling, niet mag
leiden tot een onnodige vertraging. Naar aanleiding van de aanbevelingen
van de OESO tijdens de Phase I Peer Review hebben in 2013 voor het
Caribische deel van Nederland wetswijzigingen plaatsgevonden ter
voorkoming van mogelijk onnodige vertragingen hierdoor. De notificatie
verplichting aan de belanghebbenden is met deze wetswijzigingen met
ingang van 1 januari 2014 afgeschaft in het Caribische deel van
Nederland.
Artikel 7 Mogelijkheid een verzoek af te wijzen
Dit artikel bevat de uitzonderingen op de verplichting tot het vergaren en
uitwisselen van informatie. Partijen zijn bijvoorbeeld niet gehouden
maatregelen te treffen die in strijd zijn met de nationale wetgeving of
administratieve praktijk en/of de openbare orde. In dit verband wordt
verwezen naar artikel 46, tweede lid, ALL op basis waarvan enkele
beroepsgroepen zich kunnen beroepen op hun geheimhoudingsplicht.

7

P.B. 2001, no. 89, zoals laatst gewijzigd bij Landsverordening van 17 december 2007, P.B. 2007,
no. 110.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2015–2016, 34 417 (R2068), nr. 1

6

Artikel 8 Vertrouwelijkheid
De bescherming van persoonsgegevens wordt geregeld in artikel 2 van
het Protocol bij het onderhavige Verdrag. Het beschermingsniveau waarin
wordt voorzien, komt overeen met het beschermingsniveau zoals bepaald
in de Europese Richtlijn van 24 oktober 1995 betreffende de bescherming
van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens (Richtlijn
95/46/EEG, PbEG L 281, blz. 31–50). Deze richtlijn geldt voor de Lidstaten
van de Europese Unie.
In het Caribische deel van Nederland wordt het beschermingsniveau voor
persoonsgegevens geregeld door de Wet bescherming persoonsgegevens
BES (Stb. 2010, 349). Voor Curaçao en Sint Maarten worden de door de
Caymaneilanden verstrekte persoonsgegevens gewaarborgd in de
Landsverordening bescherming persoonsgevens (voor Curaçao: A.B.
2010, 84 en voor Sint Maarten: A.B. 2010, GT no. 2). Deze komt in grote
lijnen overeen met de Wet bescherming persoonsgegevens BES.
Artikel 9 Kosten
Partijen zijn overeengekomen dat de bepalingen over de vergoeding van
kosten voor het verkrijgen van de informatie door de bevoegde autoriteiten in onderling overleg nader worden vastgesteld.
Artikel 12 Inwerkingtreding
Voor de toepassing van het Verdrag wordt onderscheid gemaakt tussen
strafrechtelijke belastingzaken en overige belastingzaken. Voor
niet-strafrechtelijke belastingzaken is het alleen mogelijk verzoeken om
informatie te doen die betrekking hebben op belastingtijdvakken die
beginnen op of na de datum van inwerkingtreding, of bij het ontbreken
van een belastingtijdvak, op belastingvorderingen ontstaan op of na de
datum van inwerkingtreding.
Voor strafrechtelijke belastingzaken, als gedefinieerd in artikel 4, eerste lid,
onderdeel p, kan informatie worden ingewonnen zowel voor belastingtijdvakken die liggen voor de datum van inwerkingtreding van het Verdrag,
als voor belastingtijdvakken die beginnen op of na de datum van
inwerkingtreding van het Verdrag. Deze zaken moeten wel zien op
belastingtijdvakken die beginnen op of na 1 januari 2010. Bij het
ontbreken van een belastingtijdvak, kan voor strafrechtelijke belastingzaken informatie worden ingewonnen over belastingvorderingen die
ontstaan op of na 1 januari 2010.
Artikel 13 Beëindiging
Dit artikel regelt de opzegging van het Verdrag. Opzegging van het
Verdrag kan pas plaats vinden na verloop van drie jaar na inwerkingtreding van het Verdrag. Het tweede lid bepaalt dat de geheimhoudingsplicht (artikel 8) blijft bestaan ten aanzien van alle informatie die is
verkregen in het kader van de toepassing van het Verdrag.
II.2 PROTOCOL
Artikel I (betreffende artikel 5, vijfde lid, onderdeel g)
In artikel 5, vijfde lid, onderdeel g, is vastgelegd dat de bevoegde
autoriteit van de vragende partij alleen een verzoek om informatieuitwisseling zal doen in het geval het niet mogelijk is deze informatie op
een andere manier in eigen land te verkrijgen, dan wel wanneer hierdoor

Staten-Generaal, vergaderjaar 2015–2016, 34 417 (R2068), nr. 1

7

een onevenredige moeilijkheid zou ontstaan voor de vragende partij
(«uitputtingsbeginsel»). Doel van het uitputtingsbeginsel is uiteraard niet
het beperken van gegevensuitwisseling, maar wel het vermijden dat de
ene belastingadministratie onnodig verzoeken doet en dus extra werk
schept voor de andere belastingadministratie.
Op verzoek van de Caymaneilanden is in artikel I van het Protocol
opgenomen dat onder het uitputten van alle in eigen land voorhanden
zijnde middelen, zoals bedoeld in artikel 5, vijfde lid, letter g, van het
Verdrag, mede wordt verstaan het gebruik van verdragen met derde
landen indien bedoelde informatie zich in dat derde land bevindt.
De OESO heeft bezwaar gemaakt tegen deze bepaling, omdat daarmee de
informatie-uitwisseling op basis van het onderhavige Verdrag te zeer zou
worden belemmerd. Om tegemoet te komen aan dit bezwaar van de
OESO hebben de competente autoriteiten van Curaçao, Sint Maarten en
Nederland, ten behoeve van het Caribische deel van Nederland, aan de
competente autoriteiten van de Caymaneilanden voorgesteld om in een
briefwisseling tussen de genoemde competente autoriteiten vast te stellen
dat in het geval dat deze bepaling disproportioneel belastend is voor de
verzoekende staat, een verklaring dat de verzoekende staat alle middelen
heeft aangewend binnen de eigen landsgrenzen voldoende is om een
verzoek bij het andere land in te dienen. Het is in een dergelijk geval dus
niet nodig alsnog de informatie te achterhalen bij een derde land waar de
informatie zich zou bevinden. Een vergelijkbare briefwisseling is tot stand
gekomen tussen de competente autoriteiten van Curaçao, Sint Maarten en
Nederland, ten behoeve van het Caribische deel van Nederland, enerzijds
en de competente autoriteiten van Bermuda anderzijds, nadat de OESO
ook bij die TIEA bezwaar had gemaakt tegen artikel 1 van het Protocol dat
dezelfde formulering kende. De OESO heeft die briefwisseling geaccepteerd.
Artikel II (betreffende artikel 5)
Artikel 2 voorziet in een aantal basisregels die tussen de verdragsluitende
partijen gelden voor de behandeling van persoonsgegevens.
Artikel III (betreffende artikel 11)
Hoewel in de titel van artikel III van het Protocol wordt verwezen naar
artikel 12, wordt in feite verwezen naar artikel 11. Er zal contact worden
gezocht met de Caymaneilanden om de verwijzing te corrigeren.
Op verzoek van de Caymaneilanden is ten aanzien van artikel 11
vastgelegd dat, indien één van beide partijen op basis van veronderstelde
schadelijke belastingconcurrentie maatregelen neemt tegen ingezetenen
van de andere partij, een overlegprocedure kan worden gestart om tot een
oplossing te komen. Aangezien Curaçao, Sint Maarten en het Caribische
deel van Nederland (Bonaire, Sint Eustatius en Saba) dit soort maatregelen niet toepassen, is de verwachting dat deze bepaling niet gebruikt zal
worden.
Artikel IV (betreffende herziening van het Verdrag)
Dit artikel geeft op voorhand aan onder welke omstandigheden partijen
bereid zijn besprekingen aan te gaan met de andere partij betreffende een
mogelijke herziening van het Verdrag.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2015–2016, 34 417 (R2068), nr. 1

8

III. KONINKRIJKSPOSITIE
Het Verdrag en het Protocol zullen voor wat betreft het Koninkrijk der
Nederlanden, alleen gelden voor Curaçao, Sint Maarten en het Caribische
deel van Nederland. De staatkundige hervorming – waarbij het land de
Nederlandse Antillen is opgeheven, Bonaire, Sint Eustatius en Saba elk
een openbaar lichaam van Nederland zijn geworden en Curaçao en Sint
Maarten de status van zelfstandig land binnen het Koninkrijk hebben
verkregen – heeft geen gevolgen voor de status van verdragen die ten
behoeve van de Nederlandse Antillen met derde landen zijn gesloten. De
internationaalrechtelijke verplichtingen voortvloeiende uit het onderhavige Verdrag en het Protocol gaan van rechtswege over op de rechtsopvolgers van het land de Nederlandse Antillen, te weten op de landen
Curaçao en Sint Maarten en, met betrekking tot het Caribische deel van
Nederland, op Nederland.
De Minister van Buitenlandse Zaken,
A.G. Koenders

Staten-Generaal, vergaderjaar 2015–2016, 34 417 (R2068), nr. 1

9