Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2009–2010

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2162
Vragen van het lid Thieme (PvdD) aan de minister van Landbouw, Natuur en
Voedselkwaliteit over de bestrijding van Q-koorts, en de kosten en
proportionaliteit daarvan (ingezonden 11 maart 2010).
Antwoord van minister Verburg (Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit),
mede namens de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (ontvangen
8 april 2010).
Vraag 1
Kent u het bericht «Vergoeding geruimde geiten kost LNV 25 miljoen euro»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Is het waar dat de vergoedingen voor de gedode geiten bijna 25 miljoen
bedragen en klopt de berekening hiervan in het Agrarisch Dagblad? Zo nee,
wat is het juiste bedrag?
Antwoord 2
Op basis van 45 000 geruimde dieren (peildatum begin maart) bedragen de
kosten in het kader van de bestrijding Q-koorts circa 23 miljoen euro voor de
schadeloosstelling voor de geruimde dieren en voor de vergoeding van de
inkomensverliezen aan de boeren ten gevolge van moeilijkheden bij het
herbevolken van het bedrijf. Dat laatste bedraagt 100 euro per geruimd dier.
De grondslag die het Agrarisch Dagblad heeft genoemd voor de vaststelling
van de schadeloosstelling per dier is juist. De uitvoeringskosten worden naar
huidige inzichten geraamd op 11 miljoen euro. Tot de uitvoeringskosten
behoren de kosten van taxeren, ruimen, transport, destructie, crisiscentra,
gebruiksgoederen, handhavingskosten Algemene Inspectiedienst (AID) en
kosten van de Dienst Regelingen (DR) en de Voedsel en Waren Autoriteit
(VWA). De kosten voor de vaccinatiecampagne, tankmelkmonitoring en
onderzoek worden voor 2010 geraamd op circa 8 miljoen euro.

1

ah-tk-20092010-2162
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2010

AGD.nl, 2 maart 2010
http://www.agd.nl/1096216/Nieuws/Artikel/Ruimen-kost-25-miljoeneuro.htm

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, Aanhangsel

1

Vraag 3
Kunt u inzicht geven in de gemaakte kosten door de uitbraak van Q-koorts
vanaf 2005 tot nu toe, en kunt u daarbij specifiek ingaan op de kosten van de
humane gezondheidszorg, het testen van de melk en van de dieren, en de
kosten die zijn gemaakt voor het massaal doden van de geiten? Zo nee,
waarom niet en bent u bereid hier onderzoek naar uit te voeren?
Antwoord 3
Zie beantwoording van vraag 2. De kosten genoemd in de beantwoording
van vraag 2 zijn een zo goed mogelijke raming van de kosten in het
veterinaire domein op basis van huidige inzichten.
Vraag 4
Kunt u inzicht geven in de economische schade door arbeidsuitval van
(chronische) Q-koortspatiënten?
Antwoord 4
Dat is niet onderzocht. Zoals ook uit de meest recente gegevens van het
Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) blijkt, is het niet
eenvoudig om vast te stellen of mensen ziek zijn vanwege de Q-koorts of dat
sprake is van andere ziekten met vergelijkbare ziekteverschijnselen. Ook al
zijn antistoffen in het bloed aantoonbaar die wijzen op een doorgemaakte
infectie door Q-koorts, dan is daarmee nog niet duidelijk of en wanneer die
persoon de ziekte heeft opgelopen. Het relateren van arbeidsuitval aan
Q-koorts is dan ook niet eenvoudig.
Vraag 5 en 9
Kunt u inzicht geven in de bijdrage die de melkgeiten- en schapensector
leveren aan de Nederlandse schatkist, via belasting en/of anderszins?
Kunt u inzicht geven in de kosten voor de sector bij het opleggen van een
fokverbod voor de melkgeiten- en melkschapensector voor het begin van het
dekseizoen in 2009, en wat de gemiste belastinginkomsten zouden zijn
geweest tot nu toe?
Antwoord 5 en 9
In de periode 2006–2008 was het gemiddelde inkomen op de circa 400
geitenbedrijven 25 000 tot 30 000 euro. Veel geitenbedrijven hebben recent
geïnvesteerd hetgeen leidt tot relatief veel belastingaftrek. In de schapensector wordt het overgrote deel van de circa 1,3 miljoen dieren gehouden als
neventak. Van deze inkomsten zijn geen gedetailleerde gegevens beschikbaar.
Een fokverbod was toen niet aan de orde.
Vraag 6
Hoeveel mensen hebben van uw ministerie een brief gekregen die hen
informeert dat zij binnen 5 km van een besmet bedrijf wonen?
Antwoord 6
Omwonenden binnen een straal van 5 km rondom een besmet bedrijf
ontvangen een brief van minister Klink en mijzelf, waarin ze op de hoogte
worden gesteld van de besmetting.
Daarbij ontvangen ze ook een overzicht van veelgestelde vragen. Hierin wordt
ook gewezen op de mogelijkheid vragen te stellen bij Postbus 51. Tot nu toe
hebben wij een brief gestuurd naar ruim één miljoen huishoudens.
Vraag 7
Is het waar dat rond de 80% van de geitenhouders en hun gezinnen en 2,4%
van de Nederlandse bevolking besmet is met Q-koorts?2 Zo nee, wat zijn de
juiste percentages?
Antwoord 7
Deze waarden zijn juist. Het zijn tussentijdse resultaten van twee studies naar
Q-koorts.

2

AGD.nl, 25 februari 2010
http://www.agd.nl/1095903/Nieuws/Artikel/Gros-geitenhouders-Q-koortsbesmet.htm

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, Aanhangsel

2

De gegevens zijn op zich niet verrassend. De ziekte is al sinds eind jaren
vijftig in Nederland, maar op laagendemisch niveau in de algemene
bevolking.
Vraag 8
Kunt u inzicht geven in het aantal mensen dat besmet is met Q-koorts in de 5
km zone rond de besmette bedrijven en het aantal buiten de 5 km zone?
Antwoord 8
Van alle Q-koortsmeldingen in 2009 woonde 59% binnen de 5-km-zone van
een tankmelkpositief bedrijf. De incidentie van humane ziektegevallen is veel
lager buiten de zone van 5 km.
Vraag 10 en 11
Deelt u de mening van de heer Coutinho3 dat de unieke uitbraak van Q-koorts
in Nederland is te wijten aan een verandering in het systeem, namelijk een
snelle groei en intensivering van de sector, waar bij veel dieren bij elkaar
staan, dicht bij veel woningen? Zo nee, waarom niet?
Deelt u de mening dat de veehouderij, met de melkgeitensector voorop,
drastisch hervormd moet worden, niet in het minst in het kader van de
geplande bezuinigingen?
Antwoord 10 en 11
Met de heer Coutinho zijn wij van mening dat het unieke karakter van de
Nederlandse Q-koortsuitbraak gerelateerd kan worden aan het unieke karakter
van de Nederlandse geitensector.
De Q-koortsproblemen in de geitensector worden bestreden door het huidige
maatregelenpakket inclusief de eerder met uw Kamer besproken vaccinatiestrategie.

3

Nieuwslicht, 27 februari 2010.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, Aanhangsel

3