Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2019–2020

29 684

Waddenzeebeleid

Nr. 207

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN
KLIMAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 7 september 2020
Op 17 augustus jl. heb ik, mede op verzoek van de Tweede Kamer, een
overleg met de Waddenvereniging gehad. Doel van dit overleg was om
met de Waddenvereniging in gesprek te gaan over de zorgen die er bij de
vereniging leven over de langetermijneffecten van mijnbouwactiviteiten
en opwekking van duurzame energie in het Waddengebied.
De Waddenvereniging heeft in het overleg aangegeven bezorgd te zijn dat
de unieke waarden van het Waddengebied onder druk komen te staan
door klimaatverandering en economische activiteiten in het gebied, zoals
mijnbouw, visserij en de opwekking van duurzame energie. Ook maakt de
Waddenvereniging zich zorgen over het in de beleving van de Waddenvereniging ontbreken van een integrale visie op de toekomst van het
Waddengebied en over het als gevolg daarvan onvoldoende afwegen van
alle effecten bij de beoordeling van individuele projecten. De Waddenvereniging vraagt meer aandacht voor de optelsom van gevolgen van
klimaatverandering en activiteiten in het Waddengebied.
De procedures die gevolgd worden bij het verlenen van vergunningen
voor economische activiteiten in het waddengebied zijn naar mijn mening
zorgvuldig. Uitgangspunt is dat mijnbouwactiviteiten op geen enkele wijze
schade mogen toebrengen aan het natuurlijk systeem van de Waddenzee.
Daarbij is aandacht voor cumulatieve gevolgen van projecten en vindt een
expliciete beoordeling van effecten op natuurwaarden plaats. In het
Waddengebied wordt bovendien extra zorgvuldigheid betracht door in het
kader van het hand-aan-de-kraan-systeem natuurwaarden nauwlettend te
monitoren, zodat mijnbouwactiviteiten tijdig worden stopgezet of
aangepast om negatieve gevolgen te voorkomen voor het Waddengebied1.

1

kst-29684-207
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2020

Kamerstuk 29 684, nr. 204

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 684, nr. 207

1

Hoewel ik van mening ben dat de huidige procedures en het hand-aan-dekraan-systeem voldoende waarborgen bieden, ben ik, gelet op de zorgen
van de Waddenvereniging, bereid om te kijken of bij de beoordeling van
individuele projecten ook meer expliciete aandacht moet uitgaan naar
lange termijneffecten van klimaatverandering, zoals de verandering van
de watertemperatuur, de stijging van de zeespiegel en de verandering van
waterstromen en de vraag of dit op termijn leidt tot extra kwetsbaarheid
van gebieden. Met de Waddenvereniging heb ik afgesproken dat ik over
deze onderwerpen in overleg ga met de Minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit en de Minister van Infrastructuur en Waterstaat om te
bespreken of deze zorgen geadresseerd kunnen worden in de
(Ontwerp)Agenda voor het Waddengebied 2050, het Uitvoeringsprogramma 2021–2026 en daarmee mogelijk ook via de Programmatische
Aanpak Grote Wateren.
Tevens heb ik afgesproken dat er meer frequent overleg zal plaatsvinden
tussen de Waddenvereniging en het Ministerie van Economische Zaken en
Klimaat over klimaatverandering en de gevolgen daarvan voor het
Waddengebied, de inpassing van energieprojecten (aanlanding Wind op
Zee) en mijnbouwactiviteiten in het Waddengebied. In dat overleg zal ook
aan de orde komen hoe invulling kan worden gegeven aan het voorzorgprincipe. De Waddenvereniging zou hierbij graag zien dat het adagium
«bij twijfel niet doen» wordt gehanteerd. Zelf ben ik voorstander van het
maken van afspraken over adaptieve sturing bij maatschappelijk gewenste
projecten en activiteiten, omdat ik constateer dat onzekerheden nooit
volledig kunnen worden weggenomen. Ik zie dan ook geen redenen om
op dit moment vergunningen aan te houden. Indien in het kader van
onderzoek nieuwe zaken aan het licht komen, hebben mijn collega van
Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en ik de mogelijkheid de vergunningen aan te passen dan wel in te trekken op basis van deze laatste
inzichten.
Ik vertrouw erop u hiermee voldoende geïnformeerd te hebben over de
uitkomsten van het overleg,
De Minister van Economische Zaken en Klimaat,
E.D. Wiebes

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 29 684, nr. 207

2