Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2022–2023

32 637

Bedrijfslevenbeleid

Nr. 528

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN
KLIMAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 19 december 2022
Hierbij informeer ik uw Kamer over de verdere uitwerking van de
subsidieregeling Tegemoetkoming Energiekosten (TEK) voor energieintensieve mkb-bedrijven. In deze brief ga ik in op de aangenomen motie
van de leden Erkens en Grinwis om de regeling zo snel mogelijk in te laten
gaan door gebruik te maken van historische en/of modelmatige gegevens
(Kamerstuk 36 200, nr. 138). Aangezien er op dit moment nog belangrijke
onderdelen van de TEK nader worden uitgewerkt, moet deze brief worden
gezien als een beschrijving op hoofdlijnen.
In deze brief zet ik het volgende uiteen:
i. Consequenties van het gebruik van modelmatige gegevens
ii. Doelgroep en randvoorwaarden
iii. Berekening van het energie-intensiteitspercentage
iv. Processtappen van de Tegemoetkoming Energiekosten
v. Uitvoering door RVO
vi. Beleidskeuzes uitgelegd
vii. Vervolgproces na deze Kamerbrief
i. Consequenties van het gebruik van modelmatige gegevens
Conform de strekking van de Kamermotie wordt ingezet om de
TEK-regeling zo snel mogelijk van kracht te kunnen laten gaan. Hiertoe
wordt er gebruikgemaakt van een modelmatige aanpak, waarbij het
verbruik van de ondernemer niet op basis van daadwerkelijke gebruik en
actuele prijs berekend wordt, maar geschat wordt op basis van historische
gegevens en een gemodelleerde prijs. Dit heeft tot gevolg dat de
TEK-regeling sneller open kan voor aanvragen van mkb-ondernemers.
Daarnaast heeft uitgaan van een gemodelleerde prijs als consequentie dat
dit kan afwijken van de werkelijke prijs die een mkb-er betaalt. Maar dit
geeft wel sneller duidelijkheid aan ondernemers over de tegemoetkoming
die zij zullen ontvangen. Daarnaast zullen er minder administratieve lasten
zijn bij zowel de ondernemer als voor de uitvoerder van deze regeling,

kst-32637-528
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 637, nr. 528

1

Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO), omdat niet met facturen
gewerkt hoeft te worden.
ii. Doelgroep en randvoorwaarden
Om in aanmerking te komen voor de TEK-regeling moet een ondernemer
aan de volgende eisen voldoen:
• De MKB-ondernemer voldoet aan de Europese mkb-definitie;1
• De MKB-ondernemer is in Nederland gevestigd en staat ingeschreven
bij het Handelsregister
• Het betreft een MKB-ondernemer met een minimale energie-intensiteit
van 7%.
Er is, conform mijn toezegging aan uw Kamer in het debat over het
prijsplafond, geen sprake meer van een minimale energieverbruiksdrempel. Uw Kamercommissie vraag naar datacenter bij brief d.d.
1 december 2022. Ik kan u melden dat voor zover datacenters door
ondernemers worden geëxploiteerd die onder de mkb-definitie vallen,
maken zij volgens de overige voorwaarden van de TEK regeling aanspraak
op een tegemoetkoming voor hoge energiekosten.
iii. Berekening van het energie-intensiteitspercentage
De ondernemer voldoet aan de energie-intensiteitseis als de energiekosten (uitgedrukt in het verwachte standaardverbruik of afname en de
modelprijs) overeenkomen met minimaal 7% van de omzet. Om te
bepalen of bedrijven aan de energie-intensiteitseis voldoen, wordt hier op
voorhand op getoetst. Dit wordt als volgt berekend:
Standaard jaarverbruik/afname
Het gas- en elektraverbruik wordt mede bepaald aan de hand van het
standaard jaarverbruik gas in m3 en de standaard jaarafname elektriciteit
in kWh. Dit zijn nauwkeurige prognoses van de netbeheerder voor het
verbruik van de komende 12 maanden, gebaseerd op basis van historisch
verbruik en verschillende projectiefactoren. De peildatum voor deze
gegevens is 1 januari 2023. Deze gegevens worden opgevraagd bij de
netbeheerders.
Modelprijs 2022
Er wordt gerekend met een modelprijs voor 2022 voor gas en elektriciteit.
Dit is het gemiddelde van het vierde kwartaal van 2022 van de door het
Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) gepubliceerde gas- en elektraprijzen voor consumenten exclusief BTW en inclusief EB en ODE. De
modelprijs wordt in januari bekendgemaakt2.
Jaaromzet
De omzet wordt bepaald aan de hand van omzetgegevens over het jaar
2022. Voor de meeste bedrijven geldt dat deze gegevens uiterlijk
31 januari 2023 beschikbaar zijn.

1

Volgens de EU-definitie heeft een mkb-ondernemer minder dan 250 werknemers en bedraagt
de jaaromzet minder dan € 50 miljoen en/of is het balanstotaal minder dan € 43 miljoen euro.
De onderneming is zelfstandig en de voornoemde criteria zijn van toepassing op de totale
onderneming inclusief partnerondernemingen en verbonden ondernemingen.
2
Hier wordt nog nader naar gekeken. Van belang is dat de modelprijs volgens dezelfde
berekeningswijze ook beschikbaar is voor 2023 (zie ook onder iv bij vaststelling).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 637, nr. 528

2

iv. Processtappen van de subsidieregeling Tegemoetkoming
Energiekosten
De subsidieperiode loopt van 1 november 2022 tot en met 31 december
2023. De tegemoetkoming kan met terugwerkende kracht worden
aangevraagd. Als er aan de toegangscriteria is voldaan, kan de subsidieverstrekking worden aangevraagd, waarbij achtereenvolgens de stappen
aanvraag, verlening, bevoorschotting en vaststelling plaatsvinden.
Hieronder beschrijf ik de stappen in de subsidieverlening per fase.
Aanvraag
RVO voert de subsidieregeling uit. De subsidieaanvraag wordt door
ondernemers gedaan in een digitaal loket van RVO. Vanaf het eerste
kwartaal 2023 kan een aanvraag worden ingediend. De precieze datum
van openstelling wordt zo snel mogelijk bekend gemaakt. De ondernemer
dient één aanvraag in voor de periode van november 2022 tot en met
december 2023. De aanvraag bevat ten minste gegevens over de
aanvrager, de gas-/elektriciteitsaansluitingen (EAN-nummers) van de
aanvrager en de omzet over 2022. Op een aanvraag voor subsidieverlening streeft RVO binnen acht weken na ontvangst een besluit te nemen.
In de aanvraagfase wordt een besluit genomen over de toekenning van de
subsidie en de uitbetaling van een voorschot op basis van het op dat
moment verwachte verbruik van de ondernemer en de maximale
vastgestelde compensatie. Een ondernemer kan tot zes weken na het
besluit bezwaar aantekenen bij de RVO.
Verlening
Bij de verlening is sprake van een voorwaardelijk subsidiebedrag
aangezien pas na afloop van de regeling duidelijk is wat de prijs
gedurende de subsidieperiode was. Voor de berekening wordt in de
rekenformule het standaard jaarverbruik/jaarafname gebruikt in combinatie met een verwijzing naar de modelprijzen van 2023. Over de
energiekosten boven de drempelprijs wordt 50% subsidie verleend. Dit
bedrag is exclusief BTW. Tevens wordt een bedrag in de subsidieverleningsbeschikking opgenomen wat de aanvrager maximaal kan krijgen.
Hiervoor wordt de maximaal te vergoeden prijs van € 2,00 (€ 3,19–€ 1,19)
per m3 gas en € 0,60 (€ 0,95–€ 0,35) per kWh elektriciteit gebruikt in
combinatie met de SJA en SJV. Ook voor dit bedrag geldt dat 50% als
subsidiabele kosten worden aangemerkt. Het verbruik dat valt onder het
prijsplafond voor kleinverbruikers wordt in mindering gebracht op het
standaardjaarverbruik. Hiermee wordt voorkomen dat ondernemers voor
een deel van het verbruik tweemaal worden gecompenseerd. Omdat ook
subsidie wordt verleend over de maanden november en december 2022
worden de subsidiabele kosten vermenigvuldigd met 14/12.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 637, nr. 528

3

Bevoorschotting
De ondernemer ontvangt direct na de beslissing tot verlening een
voorschot van 60% van de maximale subsidie. Met dit voorschot worden
ondernemers zo snel mogelijk van liquiditeit voorzien en wordt tegelijkertijd voorkomen dat er achteraf betalingsproblemen komen door
terugvorderingen. Nadat een besluit is genomen, staat de subsidie na
ongeveer vijf werkdagen op de rekening van de ondernemer.
Vaststelling
Tijdens de vaststelling wordt de definitieve hoogte van de subsidie
bepaald. Hiervoor wordt het standaard jaarverbruik/afname gebruikt met
peildatum 1 januari 2023 en wordt er een nieuwe modelprijs (modelprijs
2023) berekend aan de hand van de gemiddelde gas- en elektraprijs in
2023 van de gegevens van het CBS. Als er sprake is van een te laag
uitgekeerd subsidiebedrag bij het voorschot dan wordt dat bijbetaald en
te veel betaalde gelden worden teruggevorderd.

v. Uitvoering door RVO
RVO streeft naar een snelle en rechtmatige afhandeling van de subsidieaanvragen. Hiervoor ontwikkelt RVO een website met advies om
ondernemers te helpen de juiste bewijsstukken te verzamelen en te
oefenen met het indienen van een digitale aanvraag. Binnen de
TEK-regeling moet een groot aantal aanvragen in korte tijd worden
verwerkt. Er is daarom gekozen voor een grotendeels geautomatiseerde
uitvoering. Hiervoor richt RVO een ICT-omgeving in waarin aanvragen
automatisch kunnen worden behandeld. Daarnaast kost het tijd om
automatische gegevensuitwisselingen met verschillende externe partijen
op te zetten (onder andere netbeheerders en energieleveranciers).
vi. Beleidskeuzes uitgelegd
Op grond van artikel 3.1 van de Comptabiliteitswet 2016 is verplicht om
beleidsvoorstellen met budgettair beslag van meer dan € 20 miljoen per
jaar in een tabel toe te lichten. Voor de Tegemoetkoming energiekosten is
dit als volgt:
Beleidskeuzes uitgelegd
Onderbouwing doeltreffendheid, doelmatigheid en evaluatie (CW 3.1)
1. Doel(en)

2. Beleidsinstrument(en)

Het doel van de regeling is om energie-intensieve
mkb-bedrijven te helpen bij de gestegen energiekosten,
zodat zij ruimte krijgen om zich aan te passen
Er is gekozen voor een subsidieregeling waarbij
ondernemers een deel van de gestegen energiekosten
vergoed krijgen. Op deze manier kunnen ondernemers
in nood van financiële ondersteuning worden voorzien.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 637, nr. 528

4

Beleidskeuzes uitgelegd
Onderbouwing doeltreffendheid, doelmatigheid en evaluatie (CW 3.1)
3. A. Financiële gevolgen voor het
Rijk

B. Financiële gevolgen voor
maatschappelijke sectoren
4. Nagestreefde doeltreffendheid

5. Nagestreefde doelmatigheid

6. Evaluatieparagraaf

De uitgaven voor de TEK-regeling worden globaal
geraamd op € 1,4 miljard. Dit is een correctie met de
brief van 9 november 2002. Dit komt door het aftrekken
van het verbruik van het prijsplafond voor gas en
elektriciteit. In de raming wordt uitgegaan dat ongeveer
80% van de TEK-aanvragers een kleinverbruikersaansluiting heeft. De aangepaste raming zal in de voorjaarsnota
worden meegenomen.
Niet van toepassing
Met de TEK neemt de overheid een deel van de
gestegen energiekosten van het energie-intensieve mkb
over. Naar schatting worden 62.000 bedrijven hiermee
geholpen.
De TEK-regeling dient nadrukkelijk als een tijdelijke
tegemoetkoming tot eind 2023 en biedt gerichte steun
aan het mkb én zorgt dat het blijft lonen om aanpassingen te doen. Het lijkt onwaarschijnlijk dat de energieprijzen op korte termijn zullen terugvallen naar de lage
niveaus van ruim een jaar geleden. Het CPB heeft eerder
geconcludeerd dat te lang aanhoudende steun economische dynamiek een halt toeroept en het verdienvermogen van Nederland schaadt. Met behulp van deze
tegemoetkoming krijgt het energie-intensieve mkb meer
lucht om haar bedrijfsmodel toekomstbestendig te
maken. De steun is van toepassing op de periode
1 november 2022 tot en met 31 december 2023.
Wanneer ook na 2023 energieprijzen op een verhoogd
niveau blijven, betekent dit niet dat deze regeling
verlengd zal worden.
De TEK-regeling stelt meerdere voorwaarden aan de
ondernemingen die aanvraag met als doel deze zo
gericht mogelijk te maken.
Deze voorwaarden zijn:
a) Het mkb bedrijf voldoet aan de Europese
mkb-definitie.1
b) Het mkb bedrijf is in Nederland gevestigd en staat
ingeschreven bij het Handelsregister.
c) Het betreft een energie-intensief mkb bedrijf waarbij
minimaal 7% van de omzet bestaat uit energiekosten.2
d) 50% van de extra kosten worden door de overheid
vergoed.
e) Maximaal € 160.000 van de kosten worden vergoed.
Daarmee betreft het een gerichte regeling voor ongeveer
62.000 ondernemingen. Daarnaast zal de steun van
toepassing zijn over de periode 1 november 2022 tot en
met 31 december 2023.
Dit maakt dat de steun voor een beperkte periode
beschikbaar is.
De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland zal een
monitoringsprogramma uitvoeren voor de regeling. De
regeling wordt na beeindiging ervan geevalueerd.

1

Volgens de EU-definitie heeft een mkb-onderneming minder dan 250 werknemers en bedraagt
de jaaromzet minder dan € 50 miljoen en/of is het balanstotaal minder dan € 43 miljoen euro. De
onderneming is zelfstandig en de voornoemde criteria zijn van toepassing op de totale onderneming inclusief partnerondernemingen en verbonden ondernemingen.
2
We gaan hierbij uit van het jaar 2022.

vii. Vervolgproces na deze Kamerbrief
Winstcriterium
Zoals in de Kamerbrief van 14 oktober jl. aangegeven (Kamerstuk 32 637,
nr. 507), bekijkt het kabinet of er voorwaarden gesteld kunnen worden aan
de TEK op basis van bijvoorbeeld omzetgroei of winstgevendheid. Dit om

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 637, nr. 528

5

ervoor te zorgen dat de steun zo gericht mogelijk gegeven kan worden
aan bedrijven die het nodig hebben.
Opstellen definitieve regeling inclusief toelichting
Er is een concept van de regeling opgesteld. Zodra alle openstaande
punten zijn geadresseerd kan de regeling worden gefinaliseerd. Op dat
moment kan gestart worden met het voorleggen aan ATR, Raad voor de
Rechtspraak en de Europese Commissie. Deze stappen kunnen parallel
lopen.
Adviescollege toetsing regeldruk (ATR)
Wetgeving met gevolgen voor regeldruk voor bedrijven moeten aan het
Adviescollege toetsing regeldruk (ATR) worden voorgelegd. ATR zal over
de regeldruk van de regeling advies uitbrengen als de regeling significante gevolgen heeft voor de regeldruk van bedrijven. De regeling kan
aan ATR worden voorgelegd zodra deze zich in de afrondende fase
bevindt. ATR heeft een termijn van vier weken vanaf het moment van de
aanvraag om een advies uit te brengen. Heeft de regeling geringe
regeldruk tot gevolg dan wordt de aanvraag ambtelijk afgehandeld en
wordt de termijn van vier weken flink verkort.
Adviesaanvraag Raad voor de Rechtspraak
Om te voorkomen dat uit de regeling veel rechterlijke procedures
voortkomen heeft de Raad voor de Rechtspraak verzocht om naar de
regeling te mogen kijken en hierover advies uit te brengen. Dit betekent
dat we een vergevorderd concept van de regeling moeten voorleggen
voor advies. Dit zal ongeveer 4 weken in beslag nemen. Dit kan langer zijn
als de regeling n.a.v. het advies van de Raad moet worden aangepast.
Pre-notificatie en notificatie Europese Commissie.
De regeling valt onder het Tijdelijk crisiskader van de EC. Deze regeling zal
dan ook moeten worden voorgelegd bij de EC. De EC moet de regeling
eerst hebben goedgekeurd alvorens de regeling kan worden vastgesteld.
In de week van 12 december zal er worden gelegd met de EC en zal de
regeling schriftelijk worden toegelicht. Dit zal de formele notificatieprocedure bespoedigen. De formele notificatieprocedure kan gestart worden
zodra de regeling zich in de afrondende fase bevindt.
De Minister van Economische Zaken en Klimaat,
M.A.M. Adriaansens

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 637, nr. 528

6