Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2016–2017

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1877
Vragen van het lid Bergkamp (D66) aan de Staatssecretaris van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport over het bericht dat gehandicapten een
verklaring van een (onafhankelijk) arts nodig hebben om in attractiepark De
Efteling gebruik te kunnen maken van de voorzieningen voor mensen met een
beperking (ingezonden 1 mei 2017).
Antwoord van Staatssecretaris Van Rijn (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 17 mei 2017).
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van het artikel in het AD: Boosheid om nieuw beleid
Efteling: «Ik moet bewijzen dat ik gehandicapt ben.»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Wat is uw reactie op het beleid van de Efteling om mensen met een handicap
te vragen om een doktersverklaring te overleggen om gebruik te kunnen
maken van de voorzieningen die het attractiepark aanbiedt voor mensen met
een beperking?2 Acht u dit proportioneel? Hoe verhoudt dit beleid zich tot het
onlangs geratificeerde VN Verdrag inzake de rechten van personen met een
handicap?
Antwoord 2
Uit navraag bij de Efteling blijkt dat zij, na een gesprek met mensen met een
beperking, haar beleid inmiddels heeft aangepast. Het is niet langer verplicht
voor mensen met een beperking om een doktersverklaring te overleggen. De
Efteling beoogde met het vragen van een doktersverklaring misbruik van
speciale faciliteiten voor bezoekers met een beperking door derden te
voorkomen. Ook speelden veiligheidsaspecten een rol. Zo moet de Efteling
waarborgen dat mensen met een beperking inclusief een begeleider,
bijvoorbeeld in geval van een ontruiming, snel in en uit een attractie kunnen

1

http://www.ad.nl/binnenland/boosheid-om-nieuw-beleid-efteling-ik-moet-bewijzen-dat-ikgehandicapt-ben~abc0e1c8/
2
https://www.efteling.com/nl/park/informatie/bezoekers-met-een-handicap?_sp=248c55ce-8e664f76-b4e5-9566d256f52b.1493216706280

ah-tk-20162017-1877
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2017

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

1

komen. Onbedoeld effect van dit beleid was dat de Efteling juist een drempel
creëerde voor bezoekers met een beperking.
Het is terecht dat maatschappelijke organisaties zoals «Wij staan Op» dit
onder de aandacht hebben gebracht. Het laat het van belang zien dat
bedrijven en organisaties aan de voorkant, bij de ontwikkeling van beleid, het
gesprek voeren met mensen met een beperking. Dit voorkomt dat onbedoelde effecten van beleid aan de achterkant moeten worden gerepareerd. Ik
vind het positief dat de Efteling dit signaal snel heeft opgepakt en in korte tijd
haar beleid heeft aangepast.
Dit soort praktijkvoorbeelden tonen de essentie van het VN Verdrag inzake de
rechten van personen met een handicap nogmaals aan. Uw Kamer heeft
recent het implementatieplan ontvangen dat een gezamenlijke aanpak is van
overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties om het hiertoe
noodzakelijke leerproces in de samenleving vorm te geven.
Vraag 3
Kunt u reageren op de uitspraak van een arts: «De KNMG, de beroepsvereniging van alle artsen, heeft er hele duidelijke richtlijnen voor geschreven. De
verklaringen mogen niet uitgeschreven worden. Het brengt namelijk het
beroepsgeheim in gevaar. Er zijn uitzonderingen, maar daar is in dit geval
geen sprake van» zoals geciteerd in het AD-artikel?
Antwoord 3
De KNMG stelt zich op het standpunt dat medische verklaringen niet door de
eigen behandelend arts mag worden afgegeven, waarbij hij/zij een oordeel
geeft over de (medische) (on)geschiktheid van een patiënt om bepaalde
dingen wel of niet te doen (3). Dergelijke verklaringen mogen wel door een
onafhankelijke arts, dus niet-zijnde de behandelende arts, worden afgegeven.
Vraag 4
Is bij u bekend welke kosten het verkrijgen van een dokterverklaring met zich
meebrengt? Zo ja, hoe hoog zijn deze kosten? Worden artsen op deze wijze
niet met onnodig extra werk opgezadeld?
Antwoord 4
De kosten van de dokterverklaring hangen samen met de tijd die ermee
gemoeid is om de gestelde vragen te beantwoorden. Bepaalde verklaringen,
zoals voor een invalidenparkeerkaart, worden frequent gevraagd. Voor een
dergelijke verklaring zijn door de Nederlandse zorgautoriteit verschillende
tarieven vastgesteld die uiteenlopen van circa 25 tot 50 euro. In het door de
KNMG opgestelde «weigeringsbriefje» dat artsen ter uitleg aan hun eigen
patiënten kunnen meegeven (4), staat een simpele en duidelijke suggestie
hoe het ook anders kan: «U kunt navragen bij de instantie die een geneeskundige verklaring vraagt of u niet kunt volstaan met een verklaring van uzelf
over uw gezondheidstoestand, eventueel in de vorm van een in te vullen
vragenlijst.» Als een eigen verklaring ook bruikbaar is voor het gestelde doel,
is een doktersverklaring niet nodig en hoeven geen onnodige kosten voor
betrokkene worden gemaakt.
Vraag 5
Is bij u bekend of ook andere pretparken of bedrijven een doktersverklaring
vragen voor het gebruikmaken van voorzieningen voor mensen met een
beperking? Bent u van mening dat het onwenselijk is dat pretparken, of
andere bedrijven, hiervoor eigen beleid opstellen en (verschillende) eisen
stellen aan mensen met een handicap?
Antwoord 5
Er is voor de beantwoording van deze vraag contact opgenomen met de
vereniging van grote dagattractie bedrijven in Nederland (de Club van Elf). Zij
hebben laten weten dat er vanuit de branche geen algemene richtlijn bestaat
voor het vragen van een doktersverklaring voor het gebruikmaken van
voorzieningen voor mensen met een beperking. Sommige leden doen het
wel, anderen doen dat niet. Leden die een doktersverklaring vragen, maken
hiervan melding op hun website. De vereniging heeft benadrukt dat de
faciliteiten die gecreëerd worden voor mensen met een beperking maximaal
beschikbaar moeten zijn voor mensen met een beperking en dat zij misbruik

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

2

door derden willen voorkomen. Gelet op de recente aandacht voor dit thema,
vindt binnenkort overleg plaats in het bestuur van de vereniging over de
wenselijkheid van een algemene richtlijn voor de gehele branche. Dit is een
goede ontwikkeling zolang daarbij ook afstemming plaats vindt met mensen
met een beperking. Ik heb daar bij de vereniging ook op aangedrongen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

3