Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2017–2018

32 827

Toekomst mediabeleid

Nr. 121

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS, CULTUUR
EN WETENSCHAP
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 12 oktober 2017
Bij brief van 7 september 2017 heeft de raad van bestuur van de Nederlandse Publieke Omroep (NPO) mij, op grond van artikel 2.3, vierde lid,
van de Mediawet 2008, om goedkeuring gevraagd van het herziene
Beloningskader Presentatoren in de Publieke Omroep 2017 (BPPO;
bijgevoegd)1.
De aanpassing is een uitvloeisel van mijn sommatie van eind december
2016, mede naar aanleiding van vragen van uw Kamer, met de vraag
welke concrete vervolgstappen de NPO voornemens is te zetten op het
terrein van een meer verantwoord inhuur- en beloningsbeleid. Daarbij heb
ik ook aangegeven het hoogst onwenselijk te vinden dat salarissen bij een
publieke organisatie die met publieke middelen wordt gefinancierd boven
de openbaarmakingsnorm van de Wet normering topinkomens (WNT)
uitstijgen. De NPO heeft dat ter harte genomen en op 7 juni 2017 naar
buiten gebracht welke stappen men voornemens was te gaan zetten. In
het algemeen overleg van 28 juni 2017 (Kamerstuk 32 827, nr. 117) is
daarover gesproken en heb ik toegezegd de Kamer te informeren over
mijn beoordeling van het herziene BPPO. Met deze brief doe ik deze
toezegging gestand.
Eerst zal ik puntsgewijs een korte beschrijving geven van de inhoud van
het BPPO en daarna zal ik ingaan op mijn overwegingen met betrekking
tot de aanpassingen.
Algemene inhoud BPPO
Maximum: In het nieuwe BPPO wordt, ook qua berekeningswijze,
aangesloten bij de WNT-norm (maximaal 181.000 euro voor 2017). Het
eerdere BPPO van 2009 kende een andere berekeningswijze dan de WNT.
Zo werd bijvoorbeeld de pensioenbijdrage werkgever niet meegerekend.
1

kst-32827-121
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2017

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 32 827, nr. 121

1

Dat verklaart ook waarom sommige presentatoren niet als uitzondering op
grond van het BPPO werden aangemerkt, maar wel boven de WNT-norm
uitkomen en dus in WNT-overzichten voorkomen.1 Het maximum van het
BPPO (indien de pensioenafdracht wordt meegerekend) was voorheen ca.
230.000 euro.
Uitzonderingen: Er worden geen uitzonderingen meer toegestaan boven
de nieuwe (verlaagde) norm. Voor de bestaande uitzonderingen blijft de
verplichting gehandhaafd om het meerdere boven de norm uit verenigingsmiddelen te betalen.
Bestaande overeenkomsten van vóór 6 juni 2017 blijven van kracht, tenzij
partijen overeenkomen de overeenkomst aan te passen.
Beloning boven cao: De omroep-cao kent een bepaling dat een markttoeslag kan worden overeengekomen. De beoordelingscriteria om een
markttoeslag (bovenop cao) te kunnen toekennen in de categorieën A (tot
maximaal 140.000 euro), B (tot maximaal 160.000 euro) en C (tot
maximaal WNT-norm (voor 2017; 181.000 euro)) blijven onderdeel van het
BPPO. Deze bepaling stelt dus per categorie een maximum vast van de te
hanteren toeslag. Het is aan de omroepen zelf om de categorie-indeling te
hanteren. Er is niet langer een rol voor de raad van bestuur van de NPO in
verband met het maken van uitzonderingen.
Externe inhuur: Naast arbeidsovereenkomsten, vallen ook opdrachtovereenkomsten met een persoon waarbij inhoudingen worden verricht of een
overeenkomst van opdracht tussen zelfstandige partijen (bijvoorbeeld met
Zzp’er of management-BV) onder het BPPO.
Voor opdrachtovereenkomsten met zelfstandige partijen wordt een opslag
(10 procent) boven het normbedrag gehanteerd, omdat de desbetreffende
partij zelf verantwoordelijk is voor bepaalde verzekeringen.
Productie-overeenkomsten: Het BPPO is niet van toepassing op overeenkomsten tussen omroepen en externe producenten (inkoop). Indien een
producent optreedt als wederpartij van een presentator, dan dient de
publieke media-instelling zich tot het uiterste in te spannen naar de
bedoeling van het BPPO te contracteren.
Anti-cumulatie: Een presentator werkzaam voor verschillende publieke
omroepen (landelijk, regionaal en lokaal) of NPO dient de organisatie(s)
daarvan op de hoogte te stellen. Het inkomen bij elkaar opgeteld mag niet
hoger zijn dan de van toepassing zijnde BPPO-norm.
Ontslag: Volgens het BPPO is de ontslagvergoeding maximaal één
jaarsalaris.
Periodieke evaluatie en verantwoording: De raad van bestuur zal het BPPO
periodiek evalueren en zo nodig aanpassen. De landelijke publieke
media-instellingen leggen periodiek verantwoording af over alle presentatoren die onder de regeling vallen.
Overwegingen
In het algemeen overleg van 28 juni 2017 is gevraagd om alle salarissen
zo snel mogelijk onder de WNT-norm te brengen. Daarnaast is door de
Kamer bijzondere aandacht gevraagd voor mogelijke omzeilingsconstructies via externe inhuur. Ik heb daarbij aangegeven het BPPO daar
kritisch op te zullen bekijken. Hieronder volgen mijn overwegingen op
deze punten.

1

Het eerdere BPPO kende een andere berekeningswijze dan de WNT. Zo werd bijv. de pensioenbijdrage werkgever niet meegerekend. Dat verklaart ook waarom sommige presentatoren niet
als uitzondering o.g.v. het BPPO werden aangemerkt, maar wel boven de WNT-norm uitkomen
en dus in WNT-overzichten voorkomen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 32 827, nr. 121

2

Salarissen zo snel mogelijk onder WNT-norm
De aanpassing van het BPPO voldoet aan de wens van de Tweede Kamer
en mijn oproep om aan te sluiten bij de norm van de WNT. Er worden
vanaf 6 juni 2017 geen nieuwe uitzonderingen meer toegestaan.
Voor alle overeenkomsten aangegaan na 6 juni 2017 geldt dat er geen
afspraken meer kunnen worden gemaakt die de WNT-norm overschrijden.
Uit bijgevoegd overzicht blijkt dat er in 2016 nog 13 presentatoren boven
de norm zaten. Bij het aangaan van een nieuwe overeenkomst of het
verlengen van de bestaande overeenkomst geldt het herziene BPPO. Waar
het overeenkomsten voor onbepaalde tijd betreft is er geen wettelijke
mogelijkheid om afbouw te verplichten. Wel roept de NPO in het BPPO
omroepen op om op vrijwillige basis daarover te gaan spreken.
Externe inhuur
Het BPPO bepaalt dat naast de arbeidsovereenkomst ook opdrachtovereenkomsten, die allerlei verschillende vormen kunnen hebben, onder de
regeling vallen. Daarmee wordt het risico van omzeilingsconstructies via
externe inhuur afgedekt. Bovendien wordt de omroepen dringend
gevraagd om ook bij productieovereenkomsten, die niet onder het BPPO
vallen, waar het een presentator betreft, zo veel mogelijk in lijn met het
BPPO te handelen.
Anti-cumulatie
Om te voorkomen dat een presentator werkzaam bij verschillende
publieke media-instellingen boven het normbedrag uitkomt is een
anti-cumulatiebepaling opgenomen. De verantwoordelijkheid voor de
naleving ligt bij de omroep en bij de presentator. Dit is vergelijkbaar met
de anti-cumulatieregeling in de WNT voor topfunctionarissen die vanaf
2018 gaat gelden voor bestuurders werkzaam bij verschillende
WNT-instellingen. Ook daar ligt een deel van de verantwoordelijkheid bij
de topfunctionaris.
Tot slot
Het BPPO gaat verder dan de huidige WNT die geldt voor topfunctionarissen. In mijn brief d.d. 25 september 2017 aan de NPO heb ik mijn
waardering uitgesproken voor de stap die de NPO nu zet. Op basis van de
hierboven genoemde overwegingen heb ik goedkeuring verleend aan het
herziene BPPO. Daarbij heb ik NPO en de omroepen verzocht om in
gesprek te treden met degenen die nu nog boven de WNT-norm zitten om
op vrijwillige basis zo snel mogelijk aan het nieuwe kader te voldoen. De
NPO heeft, na mijn goedkeuring, het BPPO op 3 oktober 2017 definitief
vastgesteld. Het herziene BPPO is op 5 oktober 2017 in werking getreden.
De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
S. Dekker

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 32 827, nr. 121

3

Aantal niet-topfunctionarissen landelijke publieke omroep boven de WNT-norm
Omroep

AVROTROS
BNNVARA
NPO
EO
KRONCRV
NOS
NTR
POWNED
MAX
Totaal
Waarvan presentator
Waarvan andere functie

2013 (WNT-1
norm 228.599)

2014
(norm 230.474)

2015 (WNT-2
norm 178.000)

2016
(norm 179.000)

2
4
1

6

4
7

4
5

7
4
Programmamedewerker 2
Projectleider EBU
1

6
6

1
4
3
2
1
1
23
20
Mediadirecteur 1
Hoofdredacteur 2

2
1
1
1
14
13
Hoofdredacteur 1

Overzicht 2016 – niet-topfunctionarissen boven WNT-norm 2016 (179.000)
Omroep

Functie

AVROTROS
AVROTROS
AVROTROS
AVROTROS
BNNVARA
BNNVARA
BNNVARA
BNNVARA
BNNVARA
NOS
NOS
NTR
POWNED
MAX

Presentator 1
Presentator 2
Presentator 3
Presentator 4
Presentator
Presentator
Presentator
Presentator
Presentator
Presentator
Hoofdredacteur
Presentator
Presentator/programmamaker
Presentator

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 32 827, nr. 121

Totale bezoldiging
324.064
228.574
185.959
179.282
380.000
580.000
206.569
203.206
288.000
221.100
184.100
182.413
196.585
189.969

4