6
Regeling van werkzaamheden
De voorzitter:
Ik stel voor, volgende week donderdag ook te stemmen
over de brief van het Presidium over een voorstel van de
vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
inzake een advies aan de Onderwijsraad (31007, nr. 30).
Ik stel voor, toe te voegen aan de agenda het VAO Ontslagen thuiszorgmedewerkers, naar aanleiding van een algemeen overleg gehouden op 11 september jongstleden, met
als eerste spreker de heer Ulenbelt.
Overeenkomstig de voorstellen van de voorzitter wordt
besloten.
De voorzitter:
Het woord is aan mevrouw Agema van de PVV.
Mevrouw Agema (PVV):
Voorzitter. Het Centraal Planbureau waarschuwde gisteren
voor stapeling van financiële risico's door de decentralisaties. Het gaat dan onder meer om de Jeugdwet, de Wmo
2015 en de Participatiewet. Het probleem is dat vrij recentelijk de coalitiepartijen hebben bepaald dat het hek om het
sociale domein weg zou moeten. Ik denk dat dit rapport
van het CPB duidelijk maakt dat dit een verkeerde beslissing
is geweest. Daarom wil ik graag een debat aanvragen.
De voorzitter:
Verzoek om steun voor het houden van een debat over
decentralisaties.
Mevrouw Keijzer (CDA):
Steun voor het debat.
Mevrouw Leijten (SP):
Steun.
Mevrouw Pia Dijkstra (D66):
Steun.
Mevrouw Dik-Faber (ChristenUnie):
Ik heb wel behoefte aan een reactie van het kabinet op dit
rapport. Bovendien denk ik dat het goed is om niet alleen
te kijken naar specifiek deze decentralisaties maar om ook
breder te kijken naar de interbestuurlijke verhoudingen
tussen de verschillende overheidslagen. Dus ik zou het heel
goed vinden als ook minister Plasterk bij dat debat aanwezig
was.

Tweede Kamer

Regeling van werkzaamheden

De voorzitter:
Dus u geeft steun aan het debat maar u wilt wel een brief
én dat er twee bewindspersonen bij dat debat aanwezig
zijn.
Mevrouw Dik-Faber (ChristenUnie):
Ja, voorafgegaan door een brief.
Mevrouw Voortman (GroenLinks):
Het lijkt ook GroenLinks een goed idee dat de minister van
BZK erbij is. Ook steun voor het verzoek van mevrouw
Agema.
De heer Van 't Wout (VVD):
Geen steun.
De heer Otwin van Dijk (PvdA):
Geen steun voor een debat. Dat geldt ook voor het volgende
verzoek. Het zijn belangrijke onderzoeken maar die kunnen
we ook gewoon gebruiken bij de debatten die we over deze
onderwerpen voeren.
De voorzitter:
Mevrouw Agema, u hebt niet de steun van een meerderheid
voor het houden van een debat.
Mevrouw Agema (PVV):
Het is tekenend dat de voltallige oppositie een debat wenst
en de coalitie zich ervan afmaakt met een simpel "geen
steun". Het is een belangwekkend rapport. Daarom zou ik
willen voorstellen om in ieder geval een dertigledendebat
hierover op de rol te zetten. Het verzoek van mevrouw DikFaber om een brief vind ik een goed idee maar die brief zou
ik dan wel graag binnen een week willen krijgen en niet pas
wanneer volgend jaar het debat weleens aan de orde zou
kunnen zijn.
De voorzitter:
Ik zal het stenogram van dit gedeelte van de vergadering
doorgeleiden naar het kabinet. Ik zal dit dertigledendebat
toevoegen aan de lijst. De spreektijd per fractie is drie
minuten.
Dan geef ik u nu het woord voor uw volgende verzoek.
Mevrouw Agema (PVV):
Voorzitter. Het Sociaal en Cultureel Planbureau kwam vandaag met een rapport waaruit blijkt dat ouderen met een
hoge opleiding en een hoog inkomen veel minder
gebruikmaken van zorg. Dat was ons bekend maar het haalt
wel de mantra onderuit die ten grondslag ligt aan het
beleidsvoornemen om 50% te bezuinigen op onder meer
de thuiszorg omdat meer ouderen die zorg zelf wel zouden
kunnen betalen. Nu blijkt dus maar weer eens dat de mensen die gebruikmaken van thuiszorg in het algemeen een
laag inkomen hebben en lager opgeleid zijn. Omdat deze
mantra ten grondslag ligt aan het beleid van het kabinet,

12 september 2013
TK 110

110-6-1

neem ik toch aan dat het van belang is om hierover een
debat te voeren.
De voorzitter:
Verzoek om steun tot het houden van een debat over het
SCP-rapport "Met zorg ouder worden".
De heer Klein (50PLUS):
50PLUS geeft graag steun aan dit debat, juist omdat het
gaat om kwetsbare groepen, hetgeen in het rapport ook
heel nadrukkelijk naar voren wordt gebracht.

belang om daarover een apart debat in te plannen. Ook
hiervoor krijg ik geen steun van de coalitiepartijen. Dat is
bijzonder jammer. Een brief zou ik ook in dit geval graag
binnen een week krijgen. Dan moeten we hiervoor ook maar
weer een dertigledendebat op die lijst van u plaatsen.
De voorzitter:
Ik zal het stenogram van dit gedeelte van de vergadering
doorgeleiden naar het kabinet. Ik zal het debat toevoegen
aan de dertigledendebatten. Ik ken spreektijden toe van drie
minuten per fractie.
Ik geef het woord aan mevrouw Leijten van de SP.

Mevrouw Leijten (SP):
Ik weet dat de coalitiepartijen dat niet willen, maar wij
kunnen niet genoeg debatteren over deze bezuinigingen
om ze vervolgens van tafel te krijgen. Dus steun voor het
debat.
Mevrouw Keijzer (CDA):
In dit geval lijkt het mij goed om eerst een kabinetsstandpunt af te wachten.
De heer Otwin van Dijk (PvdA):
Geen steun voor een debat. Het is een belangrijk onderzoek,
maar dat kunnen wij betrekken bij de debatten die nog
komen.
Mevrouw Pia Dijkstra (D66):
D66 zou graag eerst een kabinetsreactie zien.
De voorzitter:
Geen steun voor een debat op dit moment dus.
Mevrouw Dik-Faber (ChristenUnie):
Dat geldt ook voor de ChristenUnie, eerst een reactie van
het kabinet.
De heer Van 't Wout (VVD):
Ook geen steun voor een debat. Het rapport kunnen wij
prima betrekken bij alle debatten die wij nog gaan krijgen.
Mevrouw Voortman (GroenLinks):
Steun van GroenLinks.
De voorzitter:
Mevrouw Agema, voor dit debat hebt u niet de steun van
een meerderheid van de Kamer. Er is wel een aantal partijen
dat een brief of in ieder geval een reactie op het rapport
wil.

Mevrouw Leijten (SP):
Voorzitter. Wij hebben hier vorig jaar gesproken over de
toekomstplannen voor de langdurige zorg. Toen hebben
meerdere fracties in deze Kamer hun zorgen uitgesproken
over de overgang van de persoonlijke verzorging naar de
gemeenten en ook als dat "geknipt" zou zijn met de medicatieve kant van de thuiszorg. Nu is er overal in het nieuws
dat die overheveling van de baan is en dat de "knip" er ook
uit is. Wij worden echter niet geïnformeerd. Wij worden in
berichten telkens weer geconfronteerd met zaken rond de
overheveling van taken naar de gemeenten waarover wij
niet worden geïnformeerd. Het lijkt mij de moeite waard
om hierover een debat te voeren en ik wil heel graag kijken
of wij dan al die andere verzoeken bij elkaar kunnen vegen
om uw problemen op de agenda in ieder geval op te lossen,
maar ik zou ook een uitdrukkelijk beroep willen doen op de
regeringspartijen om de oppositie gelijktijdig met iedereen
in het land te informeren.
Mevrouw Agema (PVV):
Opnieuw heeft de regering lak aan de parlementaire
democratie. Ik verzoek de Voorzitter opnieuw om hierover
met nadruk met de regering te communiceren. Het kan niet
zo zijn dat wij constant plannen uit de kranten moeten vernemen. Wij zijn de gekozen volksvertegenwoordiging en
niet de media, ook al zijn die belangrijk.
Mevrouw Dik-Faber (ChristenUnie):
Wij hebben in deze zaal veel debatten gehad over de hervorming van de langdurige zorg. Een van de meest kwetsbare en meest besproken onderdelen in die debatten was
de persoonlijke verzorging en de overheveling naar
gemeenten. Wij hebben er keer op keer aandacht voor
gevraagd en nu moet ik in de kranten lezen dat de staatssecretaris andere plannen heeft. Ik wil heel graag het debat,
en steun mevrouw Leijten hierin.
Mevrouw Pia Dijkstra (D66):
Ook voor D66 geldt dat hierdoor zo veel onzekerheid ontstaat bij gemeenten, dat wij van harte een debat steunen.

Mevrouw Agema (PVV):
Ook dit onderzoek haalt de mantra waarmee een bezuiniging wordt doorgedrukt, onderuit. Het lijkt mij zeer van

Mevrouw Keijzer (CDA):
Het goede nieuws in de berichtgeving is dat de knip van
tafel is, maar voor de rest is het allemaal onduidelijk. Ik
steun het verzoek om een debat, maar ik wil van tevoren
graag een uitgebreide brief van de staatssecretaris, waarin

Tweede Kamer

12 september 2013
TK 110

Regeling van werkzaamheden

110-6-2

precies staat hoe die overheveling, waarschijnlijk naar de
Zorgverzekeringswet, eruit gaat zien. Ik wil ook heel graag
een doorrekening van alle zorgplannen van dit kabinet. Die
doorrekening moet CPB-proof zijn. Wij zijn het overzicht
kwijt. In de WTCG wordt 250 miljoen bijgeplust. Ik weet niet
waarvandaan dat geld komt. In de persoonlijke verzorging
lijkt weer 100 miljoen extra bezuinigd te worden. Ik steun
het verzoek, maar wil wel graag duidelijkheid voor de
Kamer. Op deze manier is het voor ons als volksvertegenwoordiging op een gegeven moment niet meer te doen.
Mevrouw Voortman (GroenLinks):
Dit is onbehoorlijk naar gemeentes toe. Zij zijn namelijk al
een hele tijd bezig met de voorbereiding. Het is ook fatsoenlijk jegens de mensen om wie het gaat, die hierdoor alleen
maar meer in onzekerheid komen te verkeren. GroenLinks
steunt het verzoek dus van harte.
De heer Otwin van Dijk (PvdA):
Ik vind het toch een wat bijzonder verzoek. Wij hebben in
deze Kamer regelmatig met elkaar besproken dat er iets
aan die knip moet gebeuren. De staatssecretaris is daarmee
aan de slag. Er lekt nu het een en ander uit, maar het lijkt
mij verstandig dat wij de staatssecretaris gewoon zijn werk
laten doen. Op het moment dat er helderheid is — ik snap
het verzoek om een brief — lijkt het mij goed dat de
staatssecretaris dat uitlegt aan de Kamer. Hoe gaat hij om
met een verzoek vanuit het veld, maar ook met het verzoek
vanuit deze Kamer over het omgaan met de knip? Dus wel
steun voor uitleg door de staatssecretaris met een brief,
maar niet voor een debat. Wij hebben hem gewoon aan
het werk gezet.
De heer Van 't Wout (VVD):
Ik zou inderdaad zeggen: laat de staatssecretaris zijn karwei
afmaken. Zodra dat klaar is, debatteren wij hierover in de
Kamer. Ik geef nu dus geen steun aan een debat.
De heer Klein (50PLUS):
"We zijn niet voor, de staatssecretaris moet zijn werk
afmaken", is een vrij merkwaardige redenering. Hij moet
zijn werk namelijk delen met de Kamer. Onzekerheden in
het veld moet hij ook delen met de Kamer, dus daarom
steun ik het verzoek.
Mevrouw Ouwehand (PvdD):
Dit is het zoveelste gevalletje waarin de hele oppositie graag
opheldering wil, maar dat de coalitie dit blokkeert. Laten
we dit even noteren. Ik steun het debat.
Mevrouw Leijten (SP):
Ik dank degenen die hun steun hebben uitgesproken voor
mijn verzoek. Wij hebben serieus met de regering over de
plannen gesproken. Wij hebben ook serieuze alternatieven
aangedragen, maar die zijn allemaal weggewimpeld omdat
het niet anders kon. Nu blijken er allerlei panelen te schuiven, maar wij zijn niet geïnformeerd. Dat vind ik een van
de grootste bezwaren. Mevrouw Keijzer zei dat zij het hele
pakket wil zien. Ik zou graag over het totaal een debat voeren, want er lekt aan alle kanten van alles uit. Omdat wij

Tweede Kamer

Regeling van werkzaamheden

echter van niks weten, staan wij hier dagelijks. Daar worden
vaak schampere opmerkingen over gemaakt in wandelgangen of aan borreltafels. Ik vind het echter een serieuze
kwestie dat wij telkens weer dingen waarbij het parlement
betrokken is en waarover het bereid is mee te denken, uit
de krant moeten vernemen. Voorzitter, het verzoek dat aan
u is gedaan, doe ik bij dezen ook. Ik vind het zeer spijtig dat
ik mijn verzoek moet omzetten in een dertigledendebat,
maar het is niet anders. Dat is blijkbaar de verhouding in
deze Kamer. Twee partijen die "nee" zeggen, houden het
gewoon tegen.
De voorzitter:
Ik zal het stenogram van dit gedeelte van de vergadering
doorgeleiden naar het kabinet. Ik zal het dertigledendebat
toevoegen aan de lijst, met spreektijden van drie minuten
per fractie.
Mevrouw Agema heeft mij nog een vraag gesteld. Ik leid
het stenogram door naar het kabinet, inclusief haar
opmerking over de ontstemming die zij voelt over de wijze
van communicatie van de regering met de Kamer. Ik verwacht expliciet van de regering dat zij in haar brief op die
opmerking zal ingaan. Ook dit gedeelte van het stenogram
geleid ik dus door naar het kabinet.
Mevrouw Agema (PVV):
Dat waardeer ik, maar kunt u ook een gesprek aangaan? Er
is namelijk sprake van een patroon. Als Voorzitter bent u
onze vertegenwoordiger.
De voorzitter:
Ik zal daarover overleggen met het Presidium en dan kom
ik er in een brief op terug namens het Presidium.
Het woord is aan mevrouw Leijten. Sorry, het woord is aan
de heer Van Weyenberg. Mevrouw Leijten is al geweest.
Dit is geen vergissing, maar een combinatie die niet klopt.
De heer Van Weyenberg (D66):
Voorzitter. Zo hoor je nog eens wat.
Tijdens het debat over het sociaal akkoord zei de ministerpresident dat we nu eindelijk breed maatschappelijk
draagvlak hadden. Het woord "draagvlak" viel in dat debat
maar liefst 46 keer. Daar blijkt echter verdomd weinig meer
van over te zijn. Wat blijkt namelijk? De FNV, die zich al
verzette tegen de pensioenplannen en de bezuinigingen,
heeft de zaak gisteren echt op scherp gezet. Om precies te
zijn: de FNV gaat nu zelfs demonstreren. De nullijn en de 6
miljard moeten van tafel. Ook mijn partij is best kritisch op
het kabinetsbeleid, maar zij heeft het sociaal akkoord niet
ondertekend. De groene waan van premier Rutte lijkt te zijn
veranderd in de rode waas van de FNV-voorzitter.
Waar staan we nu? Mensen weten niet waar ze aan toe zijn.
Sociale partners discussiëren vandaag openlijk over wat
wel en niet zou zijn afgesproken in het sociaal akkoord. Het
lijkt me goed dat daar zo snel mogelijk duidelijkheid over
komt. Daarom wil mijn fractie graag een debat met de
vicepremier.

12 september 2013
TK 110

110-6-3

De voorzitter:
De heer Van Weyenberg verzoekt om steun voor het houden
van een debat over het sociaal akkoord.
De heer Ulenbelt (SP):
Geen steun voor het debat, maar ik hoop dat de heer Van
Weyenberg wel het volgende verzoek steunt. Ik wil graag
voor morgen 12.00 uur een brief van de regering ontvangen
over de vraag welke onderdelen uit de begroting die op
Prinsjesdag wordt gepresenteerd, het sociaal akkoord raken.
Ik wil gewoon een lijstje met de bezuinigingen die bepaalde
onderdelen van het sociaal akkoord raken. Als er na die
brief dan een debat komt, weten wij wáár wij het over
hebben.
De voorzitter:
De heer Ulenbelt geeft geen steun voor een debat, maar
vraagt om een brief.

De heer Verheijen (VVD):
Een debat komt er. Wij noemen dat debat "algemene politieke beschouwingen". Geen steun voor een separaat debat.
Wij zijn niet gewend om brieven tegen te houden, maar ik
denk dat de Miljoenennota de brief is. Daarin kan iedereen
zien welke elementen op welke wijze terugkomen. Bij ons
is dus weinig enthousiasme voor een aparte brief.
Mevrouw Vermeij (PvdA):
Geen steun voor een debat. Wij hoeven niet over iedere
uitspraak van de vakbonds- of werkgeversvoorzitter te vergaderen. Volgende week hebben wij inderdaad een uitgebreid debat in de vorm van de algemene politieke
beschouwingen. Daarin kan dit een rol spelen.
De voorzitter:
Het is overigens over twee weken.
Mijnheer Van Weyenberg, u hebt niet de steun van de
meerderheid voor het houden van een debat.

De heer Bosma (PVV):
Akkoord.
De heer Heerma (CDA):
Sociale partners lijken met elkaar en het kabinet in discussie
over de vraag wat wel en niet in het sociaal akkoord staat.
Wat mij betreft komt er dus een snel een debat en daarom
steun ik het verzoek.
Mevrouw Voortman (GroenLinks):
Wij vonden wat de heer Heerts heeft gezegd helemaal niet
zo bijzonder, want hij heeft dit al eerder gezegd. Wij steunen
dus het verzoek van de heer Ulenbelt om een brief over het
sociaal akkoord. Geen steun voor een debat nu.
Mevrouw Schouten (ChristenUnie):
Wij vinden het ook bijzonder dat sociale partners via de
media met elkaar en met het kabinet spreken. Het lijkt mij
goed om de visie van het kabinet hier te horen. Steun voor
de brief en steun voor het debat.
De heer Dijkgraaf (SGP):
Minister Asscher van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
verspreidde gisteren per Twitter nog de brief van april.
Daarmee gaan wij ervan uit dat die nog steeds geldt, maar
wij horen allerlei andere geluiden. Graag zouden wij van
de minister per brief vernemen of deze brief nog steeds
geldt en of er nieuwe ontwikkelingen zijn. Steun voor het
debat, want volgens mij is er wel degelijk wat aan de hand.
De heer Klein (50PLUS):
Het sociaal akkoord wankelde al op het moment dat de FNV
had aangegeven het niet eens te zijn met het pensioendeel
in het sociaal akkoord. Dat wordt nu bevestigd door de heer
Heerts. Daarom is het terecht dat de heer Van Weyenberg
om een debat met de minister over deze uitlatingen vraagt.

De heer Van Weyenberg (D66):
Dat constateer ik ook. Ik vind dat buitengewoon jammer. Ik
hoor wederom bagatelliserende teksten die suggereren dat
het allemaal wel goed komt, terwijl er een bom onder het
sociaal akkoord lijkt te liggen. In het verlengde van het
verzoek van de heer Ulenbelt vraag ik om een brief. Wat
mij betreft zou die brief, naast de vragen die de heer Ulenbelt heeft genoemd, moeten ingaan op de volgende vragen.
Zijn er afspraken gemaakt over de bezuinigingen en de
impact daarvan op het sociaal akkoord? Zijn er in het sociaal
akkoord wel of niet afspraken gemaakt over het pensioensparen? Wat betekent het volgens het kabinet dat de FNV
daar actief tegen lobbyt? Zijn er wel of niet afspraken
gemaakt over de Participatiewet? Wat betekent het feit dat
de FNV daarvan gisteren afstand heeft genomen voor het
sociaal akkoord? En tot slot, heeft het kabinet in de persoon
van de premier of de vicepremier contact opgenomen met
de heer Heerts? Wat heeft hij verteld? Op welke wijze is er
volgens het kabinet al dan niet sprake van een akkoord?
De voorzitter:
Ik zal het stenogram van dit gedeelte van de vergadering
doorgeleiden naar het kabinet. De brief zal op enig moment
naar de Kamer komen.
De heer Ulenbelt (SP):
Ik heb gevraagd of wij voor vrijdag een brief konden krijgen.
U zegt nu op enig moment. Als dat moment morgen of
vrijdag is, ben ik het met u eens, maar anders niet.
De voorzitter:
Gelukkig is het stenogram in dit geheel leidend boven mijn
concluderende opmerking, maar het is goed dat u het nog
even apart noemt. U hebt gevraagd om de brief voor vrijdag
te ontvangen. Ook dat deel van het stenogram wordt
doorgeleid naar het kabinet.
Het woord is aan mevrouw Van Veldhoven.

Tweede Kamer

Regeling van werkzaamheden

12 september 2013
TK 110

110-6-4

Mevrouw Van Veldhoven (D66):
Voorzitter. Vanochtend konden wij een aantal citaten in de
krant lezen: "Het recente onderzoek van Witteveen+Bos
naar de risico's van schaliegaswinning heeft ons in het
geheel niet overtuigd dat het schoon en veilig kan. Op basis
van dit rapport zullen wij niet instemmen met proefboringen." Die uitspraken van PvdA-Kamerlid Jan Vos over
schaliegas waren in het Brabants Dagblad te lezen. Zonder
de steun van de PvdA is er in de Tweede Kamer geen
meerderheid voor een proefboring naar schaliegas. Daarom
zou ik hierop snel een reactie van minister Kamp willen
hebben. Trekt hij zijn voornemen om naar schaliegas te
gaan boren, in? Ik wil hier snel een debat over omdat heel
veel mensen in heel veel provincies zich hierover ongerust
maken. Als die meerderheid er in de Tweede Kamer niet
is, lijkt het mij goed om dit met elkaar zo snel mogelijk vast
te stellen.

nog een advies. Daarna staat het debat met de minister
gepland. Die procedure is heel zorgvuldig. We gaan alle
informatie zorgvuldig bestuderen en nemen vervolgens
een standpunt in. Dan kunnen wij in de Kamer weer met
elkaar spreken.

De voorzitter:
Ik aarzel even omdat hiervoor een speciale procedure is
afgesproken in uw eigen commissie. Voordat ik de mening
van anderen vraag, vind ik het belangrijk om dat nog even
hardop te zeggen. Er is een debat gepland voor half oktober.
Op nadrukkelijk verzoek is dat debat niet eerder gepland
omdat de Kamer eerst een hoorzitting wilde organiseren.
Anders was dat debat namelijk al wel aan de orde geweest.
U wilt nu een nieuw debat, op korte termijn? U wilt dat niet
meer afhankelijk maken van de hoorzitting?

De heer Leegte (VVD):
Voor de Handelingen benadruk ik dat die suggestie verkeerd
is. Daarmee wordt onrust gezaaid, wat onverstandig is in
deze fase van het debat.

Mevrouw Van Veldhoven (D66):
Ik ben mij hiervan bewust. Mijn fractie heeft die route ook
ondersteund in de procedurevergadering. Dat debat is
echter een theoretisch debat. Als er geen meerderheid is
in de Kamer, gaan we niet eens tot die stappen komen. Ik
vind dan ook dat er eerder helderheid moet komen. Als dat
erop neerkomt dat het kabinet toch ermee doorgaat of de
PvdA toch de mogelijkheid van proefboringen openlaat,
dan voeren wij gewoon de hoorzitting en het debat zoals
dat gepland is. Het gaat om de vraag of die dingen nog zin
hebben. Of zeggen wij nu eigenlijk al met elkaar: we gaan
het niet doen?
De heer Paulus Jansen (SP):
Ik verbaas mij in hoge mate over het verzoek van mevrouw
Van Veldhoven. Wij hebben een zorgvuldige procedure
afgesproken, met inbegrip van een plenair debat. Dat is
door collega Van Tongeren aangevraagd. Degenen die niet
zitten te wachten op proefboringen zouden juist weinig
haast moeten hebben in plaats van veel haast. Ook om die
reden snap ik niets van het verzoek van mevrouw Van
Veldhoven.

De heer Leegte (VVD):
Ik ben het geheel eens met de woorden van de SP-fractie:
we hebben een zorgvuldige procedure afgesproken. Ik ben
naar voren gelopen om één punt. Volgens mij heeft de
minister niet het voornemen om te boren. Ik vind het ook
niet goed dat D66 die suggestie wekt.
De voorzitter:
Dit gaat over de inhoud.

Mevrouw Dik-Faber (ChristenUnie):
Ik zou heel graag het standpunt van de PvdA weten. Ik
begrijp er gewoon echt helemaal niets meer van. De ene
keer hoor ik dat er vooral nog veel onderzoeken moeten
worden gedaan en de andere keer hoor ik dat de PvdA
helemaal tegen is. Ik zou graag weten waar de PvdA nou
voor staat. Daarom wil ik het verzoek om dit debat wel
steunen.
Mevrouw Agnes Mulder (CDA):
Wij kunnen goed begrijpen waarom de D66-fractie dit debat
aanvraagt. Ook wij dachten: dit is het nieuwe definitieve
standpunt van de Pvda-fractie. Dat konden wij ook allemaal
lezen in de krant. Nu blijkt het echter toch weer anders te
liggen. Kennelijk klopt het artikel niet. Die onduidelijkheid
is voor veel inwoners gewoon heel vervelend. Om die reden
kunnen wij ons voorstellen dat een debat daarover zin heeft.

De voorzitter:
Geen steun voor het verzoek dus.

Mevrouw Van Tongeren (GroenLinks):
Ik deel de verbazing en verwarring. Ik werd vanmorgen om
7.00 uur opgebeld door dolblije bewoners uit Boxtel die
zeiden: Liesbeth, het is voorbij, het hoeft niet meer. Ik ben
daarna snel even gaan kijken en toen zag ik dat van de PvdA
allerlei verschillende berichten verschenen op Twitter en
in de media. De heer Vos heeft net gezegd dat de PvdAfractie er nog niet uit is. Hij is de woordvoerder voor de
PvdA-fractie. Ik zou dan ook zeggen: laten wij de agenda
niet belasten met een extra debat. Er is al een debat gepland
en daaraan gaat een zorgvuldige procedure vooraf. Ik
overweeg wel steun voor het verzoek om een brief van de
regering.

De heer Jan Vos (PvdA):
De PvdA was en is van mening dat we schaliegasboringen
in Nederland alleen kunnen toestaan als die schoon en
veilig zijn. Daarvan zijn wij op dit moment nog niet overtuigd. Er is een hoorzitting georganiseerd die volgende
week plaatsvindt. Van de Commissie voor de m.e.r. komt

De heer Klein (50PLUS):
Het lijkt mij een beetje onzorgvuldig om met elkaar een
procedure af te spreken, die vervolgens niet te volgen en
te reageren op wat fracties en hun woordvoerders al dan
niet in de pers aan meningen geven. Zij moeten dat hier
doen en zij doen dat ook hier, in de Kamer. Ik wacht die

Tweede Kamer

12 september 2013
TK 110

Regeling van werkzaamheden

110-6-5

graag af. Wij hebben iets heel netjes afgesproken en ik sluit
mij aan bij wat mevrouw Van Tongeren van GroenLinks
daarover zei.
De voorzitter:
Inclusief het verzoek om een brief?
De heer Klein (50PLUS):
Ja.
Mevrouw Ouwehand (PvdD):
Het is jammer dat de PvdA-fractie de toch al ongeruste
omwonenden van de locaties waar de proefboringen
mogelijk zouden plaatsvinden nog ongeruster heeft
gemaakt. In dat opzicht kan ik mij het verzoek van mevrouw
Van Veldhoven wel voorstellen. Teleurstellend genoeg
hoorden we van de woordvoerder van de PvdA-fractie hier
dat hij de gewone procedure nog verder wil volgen. Ik denk
dat wij dat moeten doen. Ik steun wel het verzoek om een
brief, niet het verzoek om een debat.
De voorzitter:
Mevrouw Van Veldhoven, u krijgt geen steun van de
meerderheid voor het houden van een debat. Een aantal
fracties heeft wel behoefte aan uitleg van het kabinet via
een brief.
Mevrouw Van Veldhoven (D66):
Dank u wel, voorzitter. Veel mensen maken zich ernstig
ongerust over schaliegas en de Partij van de Arbeid speelt
daarin een sleutelrol. Vanochtend konden die mensen in
de krant lezen dat de Partij van de Arbeid schaliegas niet
steunt. Dan zou de procedure die we met elkaar hebben
afgesproken, mogelijk ook geen zin meer hebben. De Partij
van de Arbeid heeft nu opgehelderd dat het wat haar betreft
nog helemaal openstaat. In dat geval ben ik blij met een
brief en de procedure die we hebben afgesproken. Ik leg
me daar graag bij neer. Ik vind het jammer om te moeten
constateren dat de Partij van de Arbeid van links naar rechts
zwalkt op dit onderwerp. Daar zal ze waarschijnlijk nog best
wel wat vragen over krijgen uit de regio. Ik vind het vervelend voor de mensen daar, maar zij zullen dus nog even
moeten wachten op helderheid.

artikel navraag gedaan, bij de betreffende organisaties
namens welke hij het artikel schreef. Hij zei inderdaad: het
is niet persoonlijk, maar alle kritiek die ik had heb ik nog
steeds, die staat overeind. Die kritiek is ernstig. We kunnen
dit niet eindeloos boven de markt laten hangen, zeker niet
tot het late najaar, wanneer wij pas de begroting van
Defensie behandelen. Dit gaat over iets heel fundamenteels,
namelijk het vertrouwen in de politieke leiding van Defensie
en het draagvlak bij de manschappen. Naar aanleiding van
deze brief wil ik een debat aanvragen om hierover te spreken, en dat op korte termijn; wat mij betreft volgende week.
Ik vraag dit debat aan mede namens de fracties van SP,
D66, GroenLinks en SGP.
De voorzitter:
Zijn er andere partijen dan die welke al genoemd zijn, die
hierover nog iets willen zeggen?
De heer Knops (CDA):
We hebben aanvankelijk het verzoek om een debat niet
gesteund, omdat we de brief wilden afwachten. Ik moet
zeggen dat deze brief te mooi om waar te zijn is; na één
gesprek zijn alle inhoudelijke tegenstellingen opgelost. Ik
steun het verzoek om een debat dus van harte.
Mevrouw Eijsink (PvdA):
Ik begrijp het verzoek van de heer Segers, maar toch stelt
mijn fractie voor om de nota die volgende week komt, af
te wachten en om dan daarover zo spoedig mogelijk een
debat te voeren.
De heer Verheijen (VVD):
Geen steun voor het verzoek. Er komen in het najaar, ook
na het verschijnen van de nota, nog zeer veel mogelijkheden
om hierover te spreken. Wij geven op dit moment dus geen
steun voor een debat. Wat ons betreft gebruiken we gewoon
de momenten die ingepland zijn.
De voorzitter:
Mijnheer Vos? De Partij van de Arbeid heeft net al wat
gezegd. Het kan in de regeling, maar … U past? Dat mag
voor deze keer.
Mijnheer Segers, u hebt niet de steun van de meerderheid
voor het houden van een debat.

De voorzitter:
Ik zal het stenogram van dit gedeelte van de vergadering
doorgeleiden naar het kabinet.
Het woord is aan de heer Segers.
De heer Segers (ChristenUnie):
Voorzitter. Maandag stond er een alarmerend artikel in
Trouw, met de kop "Minister van Defensie, het is vijf voor
twaalf". Naar aanleiding van dat artikel heeft de Kamer een
brief gevraagd. Die heeft zij vandaag gekregen. De minister
schrijft met zoveel woorden dat zij de schrijver van het
artikel heeft ontmoet en dat dit een goede ontmoeting was,
in die zin dat er geen sprake is van een tegenstelling tussen
de officier en de minister. Ik heb ook bij de auteur van het

Tweede Kamer

Regeling van werkzaamheden

De heer Segers (ChristenUnie):
Nee, dat constateer ik ook. Ik vind het onbegrijpelijk dat de
PvdA-fractie dit laat afhangen van een visiedocument.
Vertrouwen hangt niet af van de visie die op tafel ligt, maar
is veel fundamenteler en diepgaander. Ik begrijp dus eerlijk
gezegd niet de relatie tussen het gebrek aan vertrouwen in
de politieke leiding en een visiestuk dat op tafel zou komen.
Ik kan het moeilijk volgen. Ik kan mij voorstellen dat je zegt:
ik heb geen zin om erover te spreken. Dat is wat anders. Ik
vind het een wat wonderlijke reactie, maar in dat geval wil
ik het verzoek om een debat omzetten in een verzoek om
een dertigledendebat. Tenzij collega Dijkgraaf iets …

12 september 2013
TK 110

110-6-6

De heer Dijkgraaf (SGP):
Ik begreep mevrouw Eijsink zo dat als de nota er is, en dat
is volgende week al het geval, het debat prima kan plaatsvinden. Het kan dan dus op redelijk korte termijn gewoon
met een meerderheidsdebat.
De voorzitter:
Even geduld, zegt u eigenlijk. Mevrouw Eijsink had zich al
eerder gemeld. Ga uw gang.
Mevrouw Eijsink (PvdA):
Ik hoorde de heer Segers spreken over een wonderlijke
reactie et cetera. De heer Segers weet als geen ander dat
de Partij van de Arbeid staat voor zorgvuldigheid. Als er
zorgen geuit worden door onze militairen en de mensen
die werkzaam zijn bij de krijgsmacht, nemen wij die zeer
serieus. Maar de minister mag ook de kans krijgen en hebben om de nota naar de Kamer te sturen, die zij in haar brief
van 3 juli aangekondigd heeft voor de begroting van 2014.
Dat is volgende week dinsdag. Ik vraag de heer Segers
alleen om daar in die planning rekening mee te houden en
er dan zo spoedig mogelijk naar te kijken. Het artikel waarnaar de heer Segers verwijst, gaat over de onzekerheid van
de militairen over de komende maatregelen en zaken die
in de betreffende nota staan. De heer Segers en ik kennen
die niet, dus de verwondering begrijp ik niet, maar daarnaar
verwijs ik. Ik vind dat ordentelijk en beter, gezien de tijd.
Als het over twee weken was, zou een andere reactie wellicht op zijn plaats zijn, maar de minister heeft in haar brief
van 3 juli jongstleden aangegeven dat de nota bij de
begroting voor 2014 binnenkomt. Ook generaal-majoor b.d.
De Jonge verwijst daarnaar. Dat vind ik zijn goed recht,
maar het is ons goed recht om een dergelijke zorgvuldigheid
te betrachten.
De heer Slob (ChristenUnie):
Dat er licht zit tussen de militaire leiding en de minister is
natuurlijk wel heel ernstig. Ik vind dan ook dat we met het
voeren van dit gesprek echt niet veel langer moeten wachten dan mogelijk en verantwoord is. Als de fracties van de
PvdA en de VVD vinden dat het langer kan duren, maar de
rest van de Kamer wil dat het sneller gebeurt, dan vraag ik
de fracties van de PvdA en de VVD om in ieder geval onze
fracties de ruimte te geven om met de minister te spreken.
Dit is niet zomaar iets, dit is echt een grote kwestie en
daarom moet daarover zo snel mogelijk duidelijkheid zijn.
Mij lijkt dit ook in het belang van de minister, want eigenlijk
bungelt zij op dit moment en dat willen wij niet. Ik vraag
dus toch om dit zo snel mogelijk te plannen; kan het niet in
de plenaire zaal, dan maar op een andere plek. We moeten
als parlement met deze minister spreken.
De heer Segers (ChristenUnie):
Wij kunnen elkaar wellicht vinden door te besluiten om het
adviesdocument dat volgende week komt, af te wachten
en onmiddellijk daarna het debat te plannen. Dan ligt er
meer op tafel. Als dat zijn handreiking is, dan neem ik die
graag aan.

Tweede Kamer

Regeling van werkzaamheden

De voorzitter:
Maar de volgende regeling van werkzaamheden is volgende
week woensdag. Wij gaan niet voorwaardelijk debatten
plannen. Dat kennen wij niet in het Reglement van Orde.
Wel kennen wij elke dag een regeling van werkzaamheden,
dus ik stel voor dat u de volgende keer terugkomt of in de
procedurevergadering een ander moment met elkaar
afspreekt. Natuurlijk wordt het een dertigledendebat, want
dat vroeg u net tussen neus en lippen door aan. Ik wil ook
heel graag …
De heer Segers (ChristenUnie):
Als mevrouw Eijsink het debat zegt te willen zodra de visie
er ligt en die visie er volgende week ligt, dan kunnen wij
dat debat toch plannen?
De heer Dijkgraaf (SGP):
Mag ik iets zeggen? Het is geen voorwaardelijke planning.
Mevrouw Eijsink heeft gezegd: wacht op de notitie, niet om
pas te besluiten om erover te debatteren na er inhoudelijk
naar te hebben gekeken, maar om het debat daarna te laten
plaatsvinden. Volgende week komt die notitie, dus kunnen
wij nu besluiten dat we volgende week na ontvangst van
die notitie het debat voeren.
De voorzitter:
Dan vraag ik mevrouw Eijsink eerst of dat inderdaad de
intentie van haar woorden was: ik wil wel een plenair debat,
maar niet voordat die nota er is.
Mevrouw Eijsink (PvdA):
Vanochtend is er in de vaste commissie voor Defensie
uiteraard ook gesproken over de planning naar aanleiding
van de begroting die we volgende week ontvangen, inclusief
de nota. Ik verwijs naar de brief van de minister van 3 juli
jongstleden. Daar hoort een zekere voorbereidingstijd bij
en er hoort tijd bij om elkaar de kans te geven om over
genoemde stukken te spreken. Met het oog op wat de heer
Segers zegt, kan ik mij voorstellen dat we met een aantal
mensen zullen spreken die naar aanleiding van die nota
opmerkingen hebben. De brief van de generaal-majoor b.d.
De Jonge in Trouw van afgelopen maandag gaat over een
heleboel zaken. Hij gaat over de onzekerheid van mensen
over wat hen te wachten staat, maar hij verwijst ook zeer
naar de nota of visie, zo u wilt, van de minister. Daarom
vind ik het recht doen aan waar deze Kamer lange tijd op
heeft gewacht, namelijk de nota. Die wilde zij eerst hebben.
Als de heer Segers zegt het debat niet op inhoudelijke
gronden te willen, maar slechts op grond van de brief van
generaal-majoor b.d. De Jonge die afgelopen maandag in
Trouw stond, dan is dat een ander verzoek. Ik verwijs naar
de inhoud waarnaar in de brief in Trouw wordt verwezen.
Wellicht kunnen wij elkaar daarin vinden. Het spreekt voor
zichzelf dat de nota, waarover de Kamer vorig jaar al heeft
gesproken en waarnaar wij uitzien, enige voorbereiding
vergt. Als de heer Segers zegt dat hij snel een debat wil
hebben over de kwestie die hij hier aankaart, dan is dat toch
een andere kwestie dan ordentelijk over de nota spreken.
Laat ik daar dan maar duidelijk over zijn. Alles raakt elkaar
wel. Dat zegt de heer Segers ook.

12 september 2013
TK 110

110-6-7

De voorzitter:
Mevrouw Eijsink, ik heb u ruimschoots de tijd gegeven om
uw standpunt toe te lichten, maar ik heb niet het antwoord
op mijn vraag gehoord of u het verzoek steunt tot het houden van een plenair debat zodra de nota binnen is.
Mevrouw Eijsink (PvdA):
Laten we nu een paar zaken uit elkaar halen. Het spijt mij
als ik dit nu veroorzaak. De nota waarop de Kamer sinds
driekwart jaar wacht, behelst meer informatie en vergt dus
meer voorbereiding om er plenair over te kunnen debatteren. Daarover is vanochtend uitvoerig gesproken in de vaste
commissie voor Defensie, voorbereidend op een mogelijk
besluit daarover. Een plenair debat daarover gaat mijns
inziens iets te ver. Het verzoek van de heer Segers is toch
een ander, als hij de kwestie van maandag alleen aan de
orde wil stellen.

De voorzitter:
De heer Klaver verzoekt om een brief. Ik zie alle woordvoerders bij de interruptiemicrofoons staan. U mag er wat over
zeggen, maar als één lid erom vraagt, ben ik altijd bereid
om het stenogram door te geleiden naar het kabinet. U hebt
een aanvullende vraag, mijnheer Merkies?
De heer Merkies (SP):
Dit verzoek is gedaan in het kader van een onderzoek naar
de vraag of er eerlijke handelspraktijken zijn en er eerlijke
concurrentie is. Ik wil een uitspraak over de vraag: is het in
dat kader gedaan? Bovendien heeft een woordvoerder van
het ministerie van Financiën gezegd dat dit soort verzoeken
vaker wordt gedaan. Ik zou ook graag inzicht willen hebben
in die andere verzoeken.
De voorzitter:
Dat is een aanvullende vraag op de brief.

De voorzitter:
Ik heb gehoord dat de heer Segers de kwestie van maandag
aan de orde wil stellen. Hij knikt instemmend. Ik heb u,
mevrouw Eijsink, inderdaad horen zeggen dat u dat plenaire
debat niet steunt, in tegenstelling tot wat anderen eerder
meenden te hebben gehoord in uw woorden. Dank daarvoor. Ik hoop, mijnheer Slob, dat de Partij van de Arbeid
daarmee de onhelderheid heeft weggenomen.
De heer Slob (ChristenUnie):
Maar de onhelderheid voor de minister blijft dus voortbestaan als wij eerst dat hele traject ingaan van behandeling
van die nota. Ik vind dat ernstig. Wij hebben het ook nog
niet eerder meegemaakt dat de legerleiding, hoge militairen,
via de media over een minister van Defensie zegt: wij hebben er geen vertrouwen in. Dat kan toch niet boven de markt
blijven hangen?
De voorzitter:
Die vraag stelt u. Ik interpreteer hem als een retorische
vraag. Dit is geen debat. Ik heb gevraagd aan de Kamer:
wilt u een debat over dit onderwerp voeren? De Kamer
heeft in meerderheid gezegd: een meerderheidsdebat over
dit onderwerp willen wij niet voeren. Voor een dertigledendebat hebt u wel voldoende steun, mijnheer Segers. Dat
zal ik toevoegen aan de lijst, met drie minuten spreektijd
per fractie. Dank u wel en dank voor uw geduld.
Het woord is aan de heer Klaver.
De heer Klaver (GroenLinks):
Voorzitter. Vanochtend kwam ons het bericht ter ore dat de
Europese Commissie Nederland maar ook Ierland en
Luxemburg om opheldering heeft gevraagd over belastingafspraken die worden gemaakt met grote multinationals.
Wij lazen in de krant dat het ministerie hier niet verder op
in wilde gaan. Ik zou graag een brief willen ontvangen van
de staatssecretaris voor de regeling van volgende week
donderdag waarin hij ingaat op de vraag of dit verzoek echt
is gedaan. En als dat verzoek echt is gedaan, kunnen wij
dat verzoek van de Europese Commissie dan ook ontvangen?

Tweede Kamer

Regeling van werkzaamheden

De heer Van Vliet (PVV):
Het is erg genoeg dat de EU meent vragen te moeten stellen
over onze belastingheffing. Ik wil daar de komende 27 jaar
niet aan herinnerd worden. Dus ik hoef geen brief.
Mevrouw Neppérus (VVD):
Ik ben verbaasd. Een verzoek om een debat staat hier op
de agenda. Dan wordt het ineens een brief. Dat debat zouden wij helemaal niet willen. Met de beperkte brief die de
heer Klaver vroeg, kunnen wij leven, maar met al de uitbreidingen van de heer Merkies zeg ik neen tegen een brief. Ik
wil dus een keuze horen van de heer Klaver: wat wil hij?
De heer Omtzigt (CDA):
Steun voor het verzoek om een brief. Ook steun voor het
uitgebreide verzoek. Als het ministerie zegt dat er meerdere
verzoeken gedaan zijn, dan vind ik dat wij daar als medewetgever van op de hoogte gesteld kunnen worden. Ik vind
ook dat hier niet eens sprake hoeft te zijn van een meerderheid van de Kamer, maar dat dit onder het individuele
vraagrecht van een lid van het parlement valt.
De heer Klaver (GroenLinks):
Ik vond het uitstekende aanvullende vragen van de heer
Merkies. Ik zou mijn verzoek dus graag willen laten staan,
aangevuld met de vragen van de heer Merkies.
De voorzitter:
Het stenogram van dit gedeelte van de vergadering zullen
wij doorgeleiden naar het kabinet.
Het woord is aan de heer Rog.
De heer Rog (CDA):
Voorzitter. Vanavond spreekt de Kamer over de sluiting van
Ibn Ghaldoun, de islamitische school in Rotterdam die
jarenlang zeer zwak onderwijs verzorgde. In de brief die wij
op 10 september van de staatssecretaris hebben ontvangen,
geeft hij aan dat hij geen toekomst meer ziet voor deze

12 september 2013
TK 110

110-6-8

school, en dat het bestuur van Ibn Ghaldoun zijn conclusie
deelt. Die zou zijn beschreven in een brief van 9 september
jongstleden. Wij hebben geen inzage in die brief gekregen.
Ik vraag de staatssecretaris, die brief nog voor het debat
van vanavond aan de Kamer te doen toekomen, omdat een
en ander haaks lijkt te staan op een aantal uitingen van
bestuursleden in de media.

De heer Knops (CDA):
Vermeende opslag van atoombommen ...

De voorzitter:
Ik neem aan dat u bedoelt: vóór aanvang van het debat van
vanavond om 19.00 uur.

De heer Van Vliet (PVV):
Het regent tegenwoordig puntenwolken van het kabinet,
maar geen atoombommen. Een brief is prima, maar we
hoeven geen debat.

De heer Rog (CDA):
Dat heb ik inderdaad bedoeld te zeggen.
De voorzitter:
Zullen we er 18.30 uur van maken, zodat u de brief nog
even kunt lezen?
De heer Rog (CDA):
Ja.
De voorzitter:
Een brief, vanavond voor 18.30 uur.
De heer Rog (CDA):
Dé brief. Niet veel werk voor de staatssecretaris.
De voorzitter:
Zullen we het gewoon vragen, of wilt u er allemaal nog iets
over zeggen? Dat is niet het geval.
Ik zal het stenogram van dit gedeelte van het debat doorgeleiden naar het kabinet en dank u allen voor uw medewerking.
Het woord is aan de heer Knops.
De heer Knops (CDA):
Voorzitter. Vandaag verschenen allerlei voorpublicaties en
berichten in de media over een uitzending van Reporter
van vanavond, waarin bekend wordt dat er een geheime
deal zou zijn tussen Nederland en de Verenigde Staten,
waar het gaat om de opslag van nucleaire wapens in
Nederland op vliegbasis Volkel. Ik zou daarover een debat
willen aanvragen met de ministers van Buitenlandse Zaken
en Defensie, voorafgegaan door een brief. Dat verzoek doe
ik mede namens de heer Van Bommel van de fractie van
de SP.
De voorzitter:
Een verzoek voor steun voor het houden van een debat,
voorafgegaan door een brief over atoombommen op Volkel.
Als we het zo opschrijven, kan dat iets heel anders suggereren.

Tweede Kamer

Regeling van werkzaamheden

De voorzitter:
Vermeende opslag van nucleaire wapens op Volkel. Bommen op Volkel gun ik ze niet!

De heer Sjoerdsma (D66):
Steun namens D66.
De heer Voordewind (ChristenUnie):
Steun voor de brief en voor het debat.
De heer Dijkgraaf (SGP):
In dit soort kwesties lijkt het me goed om eerst maar eens
even de brief af te wachten, die te beoordelen en dan te
kijken of er een debat nodig is.
Mevrouw Vermeij (PvdA):
Steun voor de brief, maar nog niet voor een debat. Ik begrijp
dat er in de vaste commissie voor Buitenlandse Zaken al
over gesproken is, en dat er iets in potlood staat.
De voorzitter:
Geen steun voor een debat. Mijnheer Verheijen.

De heer Verheijen (VVD):
Ik sluit me aan bij de laatste spreker: geen steun voor het
debat, wel voor de brief. Er staat naar ik begrijp een AO
gepland.
De voorzitter:
Mijnheer Knops, u hebt geen steun van een meerderheid
voor het houden van een debat, maar u hebt wel brede
steun voor het verzoek om een brief, met daarin opheldering
van het kabinet en de mogelijkheid om daarna alsnog te
besluiten tot het houden van een debat. Ik geef u in overweging om dat advies van de Kamer mee te nemen.
De heer Van Bommel (SP):
Voorzitter. Ik heb even getracht te achterhalen naar welk
debat de collega's verwijzen. Mij is daarover geen debat
bekend. Ik zie de heer Knops ook glazig kijken, dus hij weet
het ook niet. Misschien kan worden toegelicht wanneer het
debat over kernbommen op Volkel is gepland.
De voorzitter:
Mevrouw Vermeij, u hebt deze onduidelijkheid veroorzaakt.

12 september 2013
TK 110

110-6-9

Mevrouw Vermeij (PvdA):
In alle eerlijkheid: ik heb dat inderdaad doorgekregen van
mijn woordvoerder; zelf ben ik daarbij niet aanwezig
geweest. Ik heb steun gegeven voor de brief en niet voor
het debat. Volgens mij is dat helder.
De heer Omtzigt (CDA):
Er is een aangenomen motie-Omtzigt, van negen maanden
geleden, over de nucleaire wapens. Als daarop eindelijk
een antwoord van de regering komt, zou er een debat
gepland worden. Dat was de afspraak in de commissie. Tot
zo ver klopt het wat de Partij van de Arbeid zegt. Maar
aangezien dit al negen maanden duurt en die brief er nog
niet is, zou die brief wellicht binnen kunnen komen.
De voorzitter:
Met daarin een reactie op de aangenomen motie-Omtzigt
over dit onderwerp.
De heer Knops (CDA):
Ik heb de Kamer goed gehoord: er is brede steun voor een
brief en nog geen steun voor een debat. Dat zullen we dan
zien. In de brief wil ik nog een aantal vragen meegeven aan
de regering. Klopt het dat de regering in april 2010 in het
geheim akkoord is gegaan met modernisering van in Europa
aanwezige tactische kernwapens door de VS? Worden ook
in Nederland aanwezige kernwapens daardoor gemoderniseerd, en daarmee hun aanwezigheid in Nederland waarschijnlijk met tientallen jaren verlengd? Klopt het dat er
overeenstemming is bereikt over een toekomstige nucleaire
rol van Nederland met de JSF op Volkel en hoe ziet deze
overeenstemming er dan uit? Hoe verhoudt zich de
berichtgeving tot de tijdens de begrotingsbehandeling van
Buitenlandse Zaken aangenomen motie-Omtzigt (33400-V,
nr. 65)? Daarin wordt de regering verzocht om af te zien
van de modernisering van tactische kernwapens en om de
verwijdering van tactische kernwapens uit heel Europa als
harde doelstelling te formuleren. Waarom heeft de minister
de Kamer op geen enkel moment, ook niet bij de behandeling van de motie-Omtzigt, desnoods vertrouwelijk geïnformeerd over deze deal? In hoeverre staat het huidige kabinet
nog achter deze deal of acht het zich daaraan gebonden?
De heer Omtzigt zei het zojuist al: er is een visie op kernwapens beloofd, maar die hangt nog ergens in het nucleaire,
in de lucht. Wij zijn nu negen maanden verder. Graag krijg
ik zo snel mogelijk een reactie.
Ik zou nog een tweede brief willen. Die tweede brief moet
gericht worden aan de minister van Buitenlandse Zaken en
de minister van Justitie met de vraag in hoeverre een
mogelijke deal bindend kan zijn zonder dat de Tweede
Kamer daarin gekend is.
De voorzitter:
Ik zal het stenogram van dit gedeelte van de vergadering
doorgeleiden naar het kabinet. Misschien ten overvloede
wijs ik op de mogelijkheid om schriftelijke vragen te stellen.
Ik zeg het maar in zijn algemeenheid, want er begint zich
iets nieuws voor te doen. Er worden enorme lijsten met
vragen voorgelezen. Het is ook altijd mogelijk om dat via
de commissie te doen. Ook kan een lid verwijzen naar de

Tweede Kamer

Regeling van werkzaamheden

schriftelijke vragen die hij gesteld heeft. Dat maakt het iets
sneller.
De heer Knops (CDA):
Uiteraard. U hebt helemaal gelijk, voorzitter. Tegelijkertijd
krijgen wij ook weleens briefjes waar helemaal niets in staat.
Om dat te voorkomen heb ik de vragen gesteld.
De voorzitter:
Nogmaals, het stenogram wordt doorgeleid naar het kabinet. Daar zal een reactie op komen.
Het woord is aan de heer Ulenbelt.
De heer Ulenbelt (SP):
Voorzitter. Gisteren vroeg ik een debat aan over het dreigende faillissement van ALDEL in Groningen. Dat debat
zou er komen. Eventueel zou het worden omgezet in een
algemeen overleg. Nu komen er vanochtend berichten uit
Delfzijl dat er gerede aanwijzingen zijn dat het faillissement
van ALDEL aanstaande dinsdag uitgesproken zou kunnen
worden. Er is dan geen tijd meer voor AO's volgende week.
Daarom verzoek ik om het debat waarvan wij overeengekomen waren dat het moest plaatsvinden, vanavond dan maar
in de tweede helft van de avond te houden. Het kan niet
anders. Bovendien, ter aanvulling, heeft de Kamer minister
Kamp van EZ gevraagd om een brief te krijgen voor de
regeling. Die brief is niet gekomen. Dat is een extra argument om dat debat vanavond dan toch maar te voeren. Dat
is mijn voorstel.
De heer Van Vliet (PVV):
Het bedrijf dreigt failliet te gaan door de hoge energieprijzen
veroorzaakt door de belastingverhogingen van de VVD.
Steun dus voor dit debat vanavond.
Mevrouw Agnes Mulder (CDA):
Ook steun voor dit debat. De eerstvolgende mogelijkheid
om plenair een debat te voeren volgende week is pas na
dinsdag. Dan zou het wel eens te laat kunnen zijn. Zo'n
groot risico willen wij niet lopen. Ook wil ik graag de
mogelijkheid van stemmingen openhouden. Ik ga ervan uit
dat wij vanmiddag voor 16.00 uur een fatsoenlijke brief
hebben van de regering.
Mevrouw Schouten (ChristenUnie):
Het is voor ons belangrijk om te weten wat de volledige
informatie is. Wij horen inderdaad geluiden van verschillende kanten. Nogmaals doe ik een oproep om een brief te
sturen. Als het inderdaad urgent lijkt te zijn, moeten wij
voor de zekerheid een debat inplannen voor vanavond.
De heer Verhoeven (D66):
Gisteren stond ik aan de kant van de heer Ulenbelt ten
aanzien van het belang van dit onderwerp. Wij hebben om
een brief gevraagd. Die moet er komen, maar die is er nog
niet. Ik vind het niet verstandig om vanavond heel overhaast
een debat te voeren, dat niet op de goede manier te doen
en hier vervolgens volgende week weer te staan. Ik wil eerst

12 september 2013
TK 110

110-6-10

de brief hebben. Daar moet tempo achter. Wij steunen het
debat echter niet, omdat het niet de juiste situatie en het
juiste moment is.
De heer Leegte (VVD):
Ik betwijfel het of wij, als er een faillissement zou komen,
dat vanavond door hier met elkaar te gaan praten, zouden
kunnen voorkomen. Hoe belangrijk de zaak ook is, ik geef
geen steun voor het debat. Wel hoop ik dat de brief snel
komt en dat wij hierover snel van gedachten kunnen wisselen in de Kamer.
De heer Van Dekken (PvdA):
Op dit moment geen steun voor het debat vanavond. Wel
wil ik de brief zo snel mogelijk. Ik begrijp ook dat er
besprekingen en wellicht ook onderhandelingen gaande
zijn op dit moment. Wij hopen dat die op een constructieve
manier plaatsvinden, dusdanig dat ALDEL overeind kan
blijven. Dat is in ons aller belang.

Mevrouw Schouten (ChristenUnie):
Het lijkt mij voor het beslismoment tijdens die regeling
goed om ook te weten welke visie het kabinet heeft op de
berichten dat dinsdag eventueel een faillissement zou
worden uitgesproken. Als dat weer in de lucht blijft hangen,
weten we niet of er nu wel degelijk sprake is van urgentie.
De heer Dijkgraaf (SGP):
Steun voor die regeling van werkzaamheden en voor de
brief vóór 16.00 uur. Ik onderstreep het punt van mevrouw
Schouten: laat het kabinet vooral ook ingaan op het tijdpad,
want daaruit blijkt hoe klemmend dit is.
De heer Van Dekken (PvdA):
Wij vinden 16.00 uur prima.
Mevrouw Voortman (GroenLinks):
Prima voorstel.

De voorzitter:
Mijnheer Ulenbelt, u hebt niet de steun van de meerderheid
voor het houden van een debat.

De heer Van Vliet (PVV):
Prima.

De heer Ulenbelt (SP):
Mag ik dan een tussenvoorstel doen? Een groot deel van
de Kamer wil immers de brief. Er is het tijdstip van 16.00
uur genoemd. Zouden we een extra regeling om 16.00 uur
kunnen afspreken om dan te bepalen of het naar aanleiding
van de brief die we dan hopelijk hebben, nodig is om het
debat al dan niet vandaag te voeren?

De voorzitter:
Ik moet heel eerlijk zijn. De regeling heeft een halfuurtje
langer geduurd dan wij hadden gedacht. Er is straks een
dertigledendebat. Dit is gewoon een praktisch voorstel van
mij: ik stel voor dat we de regeling om 16.30 uur doen. Dan
kunnen we het dertigledendebat afmaken en hoeven we
dat niet te onderbreken voor een regeling van werkzaamheden. Ik zie iedereen instemmend knikken.

De voorzitter:
Dat kan. Ik doe het praktisch: we kunnen 16.00 uur gewoon
als deadline stellen en dan hebben we een regeling van
werkzaamheden. We kunnen ook zeggen dat u, zodra de
brief binnen is, een regeling van werkzaamheden aanvraagt.
De heer Ulenbelt (SP):
Dan maar 16.00 uur.

Daartoe wordt besloten.
De voorzitter:
Dank voor de medewerking.
De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.
Voorzitter: Elias

De voorzitter:
Gewoon 16.00 uur; dan weet u zeker dat die brief er is.
Mevrouw Agnes Mulder (CDA):
Dat voorstel kunnen wij steunen. Ik waardeer het natuurlijk
dat de woordvoerder van de PvdA aangeeft dat er druk
wordt onderhandeld. Juist dit soort informatie zouden wij
echter gewoon van het kabinet moeten horen.
De heer Verhoeven (D66):
Dit is een hartstikke goede suggestie: om 16.00 uur een
regeling als de brief er is. Als de brief er niet is, is er echt
een serieus probleem en heeft het kabinet ook echt een
steek laten vallen. Om 16.00 uur zien we elkaar dus weer.

Tweede Kamer

Regeling van werkzaamheden

12 september 2013
TK 110

110-6-11