2016D36508

LIJST VAN VRAGEN
De vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft een
aantal vragen voorgelegd aan de Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur
en Wetenschap over de brief van 6 september 2016 en de daarbij
behorende bijlage inzake de Evaluatie Wet Gratis Schoolboeken
(Kamerstuk 33 088, nr. 4).
De voorzitter van de commissie,
Wolbert
De adjunct-griffier van de commissie,
Bošnjaković

nds-tk-2016D36508

1

Nr

Vraag

1

In hoeverre heeft u de afgelopen jaren bij de educatieve uitgeverijen creativiteit om de schoolboeken goedkoper te maken, kunnen
bespeuren?
Welke overwegingen liggen eraan ten grondslag dat de schoolboeken voor 16- en 17-jarige havisten en vwo’ers gratis worden
verstrekt, maar de schoolboeken voor hun leeftijdgenoten op het
mbo voor rekening van de ouders komen?
Welke overwegingen liggen eraan ten grondslag dat de vereniging
Ouders van Waarde op geen enkele wijze werd betrokken bij de
evaluatie van de Wet Gratis Schoolboeken? Werden ouder(organisatie)s op een andere wijze betrokken bij deze evaluatie?
Hoe ziet u centrale aansturing op aanbesteding van leermiddelen
in relatie tot de beginselen van goede aanbesteding (geen
opdrachtbundeling)?
Is het feit dat er sprake is van grote marktconcentratie in een zeer
gering aantal partijen aanleiding om eens onderzoek te laten
verrichten door de Autoriteit Consument en Markt?
Welke effectieve middelen hebben scholen nog om prijsverhoging
zoveel mogelijk tegen te gaan wanneer een gelabelde lumpsumvergoeding verdwijnt? Wordt de positie van leveranciers hierdoor
niet juist verbeterd?
Wordt bij het beoordelen van de kostenontwikkeling van leermiddelen voldoende rekening gehouden met de toenemende
complexiteit van lesmateriaal (integratie met ICT)? Hoe verhoudt
de geconstateerde kostenstabilisatie zich tot de ervaring van veel
scholen op dit punt?
In hoeverre komt het voor dat scholen voor het voortgezet
onderwijs geen digitaal lesmateriaal laptops of notebooks
aanschaffen, maar de aanschaf onder het motto «bring your own
device» afwentelen op ouders?
Welke overwegingen lagen er destijds aan ten grondslag dat de
extra kosten, die scholen maken voor de aanschaf van laptops en
notebooks, buiten de definitie van lesmateriaal in de zin van de
Wet Gratis Schoolboeken werden gehouden?
Heeft u ook overwogen om niet het label, dat nu nog is verbonden
aan het lumpsumbedrag voor lesmateriaal, helemaal te schrappen,
maar het te vervangen door een breder label dat bijvoorbeeld ook
ruimte laat voor besteding van het geld aan digitale leermiddelen
of laptops? Zo ja, waarom heeft u toch de voorkeur gegeven aan
het helemaal schrappen van het label?
Per wanneer wordt het label dat aan het lumpsumbedrag voor
lesmateriaal is verbonden, geschrapt?
Hoe bevordert het schrappen van het label de concurrentie op de
markt?
Hoe kan worden voorkomen dat door het schrappen van het label
er onduidelijkheid ontstaat over de prijs van schoolboeken
waardoor de prijs eventueel zelfs zou kunnen stijgen?
In hoeverre kunnen de percentages voor foliomateriaal en digitaal
materiaal worden gelijkgetrokken? Zo ja, wat is daarvoor nodig? Zo
nee, waarom niet?
Betekent het schrappen van het label, dat nu nog is verbonden aan
het lumpsumbedrag voor lesmateriaal, dat de bijdrage, die scholen
tegenwoordig aan ouders vragen voor ICT, straks wordt geïntegreerd in dat lumpsumbedrag? Of kunnen de kosten voor ICT voor
ouders onbeperkt verder gaan stijgen?

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11
12
13

14

15

2

Nr

Vraag

16

Hoe vaak komt het voor dat scholen de inning van de vrijwillige
ouderbijdrage overlaten aan een extern boekenfonds, met als
gevolg dat ouders die de ouderbijdrage niet (geheel) wensen te
betalen, meteen ook de levering van de schoolboeken mislopen?
Is het de verwachting dat de kosten voor ICT in de komende jaren
blijven stijgen of wordt er verwacht dat ook hier vanzelf stabilisatie
zal optreden? Als dit niet het geval is, hoe kunnen te hoge kosten
voor ICT op scholen worden voorkomen?
In hoeverre is het belang van de medezeggenschapsraad met
betrekking tot de schoolkosten al onder de aandacht gebracht van
de schoolleiders? Zo niet, op welke termijn zal dit gebeuren?
Wat wordt er door de sector gedaan om de kennisachterstand ten
opzichte van de distributeurs te verkleinen? In hoeverre hebben de
initiatieven vanuit de sector het gewenste effect?
Is de keuze van scholen om de levering van leermiddelen weer
vaker te organiseren via een extern boekenfonds alles welbeschouwd een bedrijfseconomisch verstandige keuze? Heeft u ook
mogelijkheden verkend om het voor scholen bedrijfseconomisch
aantrekkelijker te maken om de organisatie te regelen via een
intern boekenfonds?
Wat betekenen de «one-stop-shops», die scholen willen voor de
keuzevrijheid, voor vaksecties om lesboeken te gebruiken?
Hoeveel scholen zijn betrokken bij het Doorbraakproject? Hoe
divers zijn deze scholen en in hoeverre zijn deze gespreid over het
land opdat alle scholen voor het voortgezet onderwijs lessen
kunnen trekken uit de ervaringen die hierbij worden opgedaan?
Wat is het effect van de voorkeur, die scholen geven aan de
«one-stop-shop», op de marktwerking/concurrentie op de markt?
Waardoor ontstaat het gevoel bij scholen dat ze niet zo veel
controle hebben over het wel of niet overstappen naar een andere
distribiteur? In hoeverre kan dit gevoel verklaard worden door de
geringe competitie tussen distributeurs aan de aanbodkant van de
markt?
Hoe groot is het verschil tussen de kosten voor een intern- en een
extern boekenfonds?
Wat kan er gedaan worden aan de stijging van de kosten voor
interne boekenfondsen om zo de keuze voor externe boekenfondsen terug te dringen?
Wat zijn de gevolgen voor de professionaliteit van de inkoop nu
steeds meer scholen overstappen op een extern boekenfonds?
Hoe sterk groeit het aantal scholen dat overstapt op een extern
boekenfonds ten opzichte van vorige jaren?
Hoe kan de transparantie aan de aanbodkant van de markt
vergroot worden?
In hoeverre is er zichtbaar toegenomen concurrentie door het
betreden van elkaars markt door aanbieders van oorspronkelijk
verschillende producten?
Hoe kan een «lock-in» in de toekomst voorkomen worden en de
concurrentie dus gewaarborgd blijven?
Op welke termijn kan de Kamer de antwoorden op de vraag
ontvangen of er aanvullende maatregelen nodig zijn om tot een
beter functionerende leermiddelenketen te komen?
Welke organisaties krijgen een rol bij de beheersing van de
dreiging van beperkte concurrentie in een verder geconsolideerde
markt van distributeurs? Blijft het steken bij een oproep tot
onderzoek of komt er een concrete aanpak die beperking van de
concurrentie wegneemt? Zo ja, wat zal deze concrete aanpak
behelzen?

17

18

19

20

21
22

23
24

25
26

27
28
29
30

31
32

33

3

Nr

Vraag

34

Constateert u slechts een verschil in wensen en verwachtingen
tussen bestuurders en leraren bij de inrichting van lessen langs de
leerlijn van de lesmethode? Zo u méér doet dan dat, welke rol ziet
u dan hierbij voor zichzelf weggelegd?
Op welke termijn kan de Kamer een update verwachten met
betrekking tot het Doorbraakproject en in bijzonder over de vraag
hoe alle betrokkenen om willen gaan met een verder geconsolideerde markt van distributeurs?
Op welke termijn kan de Kamer de uitkomsten verwachten van het
overleg met partners in de sector over hoe de transparantie van en
over het aanbod vergroot kan worden?
Welke gevolgen heeft de verplichting om de aanschaf en distributie van leermiddelen boven de drempelwaarde van € 209.000
Europees aan te besteden voor de mogelijkheden van vaksecties
op scholen om lesmateriaal te kiezen van hun voorkeur?
Op welke manieren wordt geprobeerd om de vraagarticulatie van
scholen te verbeteren?
Hoe kunnen de mogelijkheden van het aanbestedingsinstrumentarium en de aanbestedingswet 2012 worden verduidelijkt aan
scholen?
In hoeverre komen scholen vaker uit boven de Europese aanbestedingsdrempels als zij hun vraag gaan bundelen? In hoeverre heeft
dit een effect op de transparantie en concurrentie binnen de
leermiddelenmarkt?
Welke actoren zijn in de positie om verandering te brengen in de
huidige wijze van inkopen, waarover de respondenten vrij
eensgezind oordelen dat deze niet bijdraagt aan innovatie en
waarschijnlijk remmend werkt?

35

36

37

38
39

40

41

4