Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2022–2023

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

167
Vragen van het lid Kuzu (DENK) aan de Minister van Buitenlandse Zaken over
het Nederlandse stemgedrag in de World Health Assembly (ingezonden
8 september 2022).
Antwoord van Minister Hoekstra (Buitenlandse Zaken) (ontvangen 5 oktober
2022).
Vraag 1
Herinnert u zich dat Nederland op 25 mei 2022 tijdens de 75e World Health
Assembly (WHA) tegen een jaarlijkse resolutie stemde met de titel «Health
conditions in the occupied Palestinian territory, including east Jerusalem, and
in the occupied Syrian Golan»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Herinnert u zich ook dat Nederland een jaar eerder, tijdens de 74e WHA in
2021, tegen dezelfde jaarlijkse resolutie stemde, vlak na hevige Israëlische
bombardementen op de bezette Gazastrook?2
Antwoord 2
Ja.
Vraag 3
Herinnert u zich tevens de stemverklaring van Nederland over deze jaarlijkse
resolutie in 2021, waarin u volgens het rapport van de World Health
Organization (WHO) de Nederlandse tegenstem als volgt onderbouwde: «[D]e
Health Assembly was een technisch forum en de politisering ervan moet
worden vermeden», «[H]et besluit was niet nodig om de WHO in staat te
stellen haar mandaat in het bezette gebied uit te voeren», en «[E]en deel van

1

World Health Organization, 24 mei 2022, «Health conditions in the occupied Palestinian
territory, including east Jerusalem, and in the occupied Syrian Golan» (https://apps.who.int/gb/
ebwha/pdf_files/WHA75/A75_BCONF1-en.pdf).
2
World Health Organization, 26 mei 2021, «Seventy-Fourth World Health Assembly: Summary
Records of Committees», p. 187 (https://apps.who.int/gb/ebwha/pdf_files/WHA74-REC3/
A74_REC3-en.pdf#page=214).

ah-tk-20222023-167
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

1

de gebruikte bewoordingen in het besluit... ging verder dan de feitelijke
informatie vereist om de situatie te adresseren»?3
Antwoord 3
Ja.
Vraag 4
Is het juist dat deze twee resoluties geen directe kritiek op Israël bevatten en
dat zelfs het woord «Israël’ daarin niet werd genoemd?
Antwoord 4
De jaarlijkse resolutie «Health conditions in the occupied Palestinian territory,
including east Jerusalem, and in the occupied Syrian Golan» verzoekt de
Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) onder meer te rapporteren over de
gezondheidssituatie in de bezette Palestijnse gebieden, inclusief OostJeruzalem, en de bezette Golanhoogten, rekening houdend met de verantwoordelijkheden van de bezettende macht, zijnde Israël. In de resolutie van
zowel 2021 als 2022 werd uitsluitend gerefereerd aan de verplichtingen van
Israël als bezettende macht en de WHO. Het onderliggende rapport ging
daarentegen in op de verantwoordelijkheden van alle partijen die betrokken
zijn bij het verbeteren van de gezondheidssituatie in de bezette Palestijnse
gebieden.
Vraag 5
Herinnert u zich dat Nederland op 26 mei 2022 tijdens de 75e WHA een
resolutie steunde (en daarvan ook – terecht – een van de medeindieners was),
getiteld «Health emergency in Ukraine and refugee receiving and hosting
countries, stemming from the Russian Federation’s aggression»?4
Antwoord 5
Ja.
Vraag 6
Kunt u bevestigen dat deze resolutie de Russische agressie tegen Oekraïne in
de sterkste bewoordingen veroordeelt («condemns in the strongest terms»)
en dat Rusland daarin zeventien keer wordt genoemd?
Antwoord 6
Ja.
Vraag 7
Deelt u op basis van deze feiten de conclusie dat de resolutie over de door
Israël bezette gebieden als minder politiek en confronterend en meer
technisch en op de gezondheidssituatie toegespitst moet worden beschouwd
dan de WHA resolutie over Oekraïne? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 7
Het kabinet beoordeelt iedere resolutie op inhoud en merites. Een verschil
tussen de in vraag vier benoemde resoluties over de gezondheidssituatie in
de bezette Palestijnse Gebieden en Golanhoogten en de resolutie over
Oekraïne is dat er bij deze laatste resolutie geen sprake was van een
discrepantie tussen de resolutie en het onderliggende rapport.
Daarnaast wordt de situatie in de bezette Palestijnse Gebieden en de
Golanhoogten als een separaat agenda item besproken, terwijl de situatie in
Oekraïne wordt behandeld onder agenda item 16.3 «WHO’s work in health
emergencies», evenals andere noodsituaties wereldwijd waar de WHO werkt.
Om disproportionele aandacht voor een land binnen de VN te voorkomen
pleit het kabinet, conform de motie Van der Staaij c.s. (21 501-02, nr. 2367 en
2374), voor eenzelfde manier van behandelen van de situatie in de bezette
3

World Health Organization, 26 mei 2021, «Seventy-Fourth World Health Assembly: Summary
Records of Committees», p. 198 (https://apps.who.int/gb/ebwha/pdf_files/WHA74-REC3/
A74_REC3-en.pdf#page=225).
4
World Health Organization, 23 mei 2022, «Health emergency in Ukraine and refugee receiving
and hosting countries, stemming from the Russian Federation’s aggression»
(https://apps.who.int/gb/ebwha/pdf_files/WHA75/A75_ACONF6-en.pdf).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

2

Palestijnse Gebieden en de Golanhoogten gebieden als andere landensituaties. Daarom heeft het kabinet in de stemverklaring aanbevolen het rapport
over de bezette Palestijnse Gebieden en de Golanhoogten onderdeel te laten
zijn van het rapport over het werk van de WHO in noodsituaties en eveneens
onder agenda item 16.3 te bespreken.
Vraag 8
Deelt u de mening dat, ook al is elke casus anders, Nederland consistent
moet zijn in haar internationaalrechtelijke uitgangspunten en haar onderbouwing van stemgedrag in internationale fora, zoals de WHA? Zo nee, waarom
niet?
Antwoord 8
Ja.
Vraag 9
Deelt u de mening dat de verklaring die Nederland gaf om tegen de resolutie
over de gezondheidsomstandigheden in de door Israël bezette gebieden te
stemmen niet meer houdbaar is in het licht van de steun van Nederland voor
de veel politiekere en hardere WHA resolutie over Oekraïne? Zo nee, waarom
niet?
Antwoord 9
Nee. De noodsituatie in Oekraïne op het gebied van gezondheid die de
betreffende WHA resolutie behandelt is geheel het gevolg van de Russische
invasie. Zoals aangegeven in antwoord op vraag 4 is het verbeteren van de
gezondheidssituatie in de bezette Palestijnse gebieden de verantwoordelijkheid van de verschillende betrokken partijen.
Vraag 10
Deelt u de mening dat het meten met twee maten bij resoluties over de door
Israël bezette gebieden enerzijds en resoluties over Oekraïne anderzijds, de
geloofwaardigheid van Westerse landen aantast, vooral bij ontwikkelingslanden, waarvan 53 zich van stemming onthielden bij de WHA resolutie over
Oekraïne? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 10
Het kabinet beoordeelt iedere resolutie op inhoud en merites. Dit verklaart het
verschil in stemgedrag.
Vraag 11
Zal Nederland haar standpunt omwille van beleidsconsistentie en internationale geloofwaardigheid corrigeren en de resolutie over de gezondheidsomstandigheden in de door Israël bezette gebieden bij de volgende jaarlijkse
vergadering van de WHA opnieuw steunen, zoals Nederland telkens deed tot
2017? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 11
Steun voor toekomstige resoluties hangt af van de behandeling, context en
inhoud van desbetreffende resoluties.
Vraag 12
Wilt u deze vagen afzonderlijk beantwoorden, binnen de daarvoor gestelde
termijn van drie weken?
Antwoord 12
Ja.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, Aanhangsel

3