Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2016–2017

34 626

Wijziging van de Wet schadeloosstelling leden
Tweede Kamer, de Wet vergoedingen leden
Eerste Kamer, de Wet rechtspositie Ministers en
Staatssecretarissen en de Wet rechtspositie
Raad van State, Algemene Rekenkamer en
Nationale ombudsman alsmede tot wijziging van
de Algemene pensioenwet politieke
ambtsdragers in verband met enkele
rechtspositionele aanpassingen van meer
technische aard

Nr. 5

NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAG
Ontvangen 25 januari 2017
Ik dank de leden van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken voor
hun verslag naar aanleiding van dit wetsvoorstel. De leden van de
PvdA-fractie en de leden van de CDA-fractie hebben met belangstelling
kennis genomen van het voorliggend wetsvoorstel. De leden van de
SP-fractie hebben van het voorstel kennis genomen. De door deze leden
gestelde vragen geven mij de gelegenheid een aantal aspecten van de
inhoud van dit voorstel verder te verduidelijken. Ik hoop dat dit voorstel,
zeker gelet op het technische karakter ervan, na deze beantwoording
spoedig verder door de Tweede Kamer zal kunnen worden behandeld.
De leden van de PvdA-fractie vragen in hoeverre nu een grondslag
ontbreekt in de Wet schadeloosstelling leden van de Tweede Kamer voor
de terbeschikkingstelling van ICT-middelen aan Kamerleden plus
abonnementen die noodzakelijk zijn voor de uitoefening van het ambt.
Voorts vragen deze leden of de nieuw voorgestelde grondslag een
verruiming betekent van ter beschikking gestelde ICT-voorzieningen of
abonnementen. Ook willen zij weten of het enkel aan de griffier is om te
beoordelen of de ter beschikking gestelde zaken noodzakelijk zijn. Tot slot
willen deze leden weten wat de rol is van de belastinginspecteur bij de
beoordeling van deze noodzakelijkheid.
In de Wet schadeloosstelling leden Tweede Kamer ontbreekt nu nog een
grondslag voor het ter beschikking stellen van informatie- en communicatiemiddelen, alsmede de daarbij behorende abonnementen, die noodzakelijk zijn voor de uitoefening van het ambt. Voor de uitoefening van het
Kamerlidmaatschap zijn zaken als een mobiele telefoon en computerapparatuur niet meer weg te denken. Met de grondslag is geen verruiming van
de ICT-voorzieningen en abonnementen beoogd. De verstrekte voorzieningen moeten, wil dat verstrekken geen gevolgen hebben voor de
belastingheffing, daarbij voldoen aan het fiscale noodzakelijkheidscriterium. Dit gaat uit van de algemeen geldende gedachte dat het

kst-34626-5
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2017

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 626, nr. 5

1

verstrekken, vergoeden of ter beschikking stellen van zaken waarvan de
werkgever het nodig vindt, dat de desbetreffende werknemers die in hun
functie gebruiken, geheel buiten het loonbegrip blijven. Tweede Kamerleden verrichten hun werkzaamheden buiten dienstbetrekking en hebben
strikt genomen dan ook geen werkgever. Omdat zij naar keuze toch onder
de toepassing van de loonbelasting kunnen vallen, vervult de griffier voor
deze wetstoepassing die werkgeversrol.
In de memorie van toelichting bij het Belastingplan 2015 (Kamerstukken II
2014/15, 34 002, nr. 3, pag. 22) is uiteengezet dat het oordeel van de
inhoudingsplichtige over de noodzakelijkheid van een voorziening het
vertrekpunt is. Waar het om gaat is dat de inhoudingsplichtige zich in
redelijkheid op het standpunt moet kunnen stellen dat de voorziening
zonder meer nodig is voor de behoorlijke vervulling van de functie en dus
overtuigend gericht is op een optimale bedrijfsvoering. Die verantwoordelijkheid houdt onder meer in dat de inhoudingsplichtige per functionaris,
of per groep functionarissen die vergelijkbare werkzaamheden verrichten,
moet kunnen verantwoorden waarom een voorziening noodzakelijk is.
Er zijn diverse indicatoren die erop (kunnen) wijzen dat wordt voldaan aan
het vereiste dat het ICT-middel noodzakelijk is voor de behoorlijke
vervulling van de functie. Het ligt bijvoorbeeld voor de hand dat de
voorziening in ieder geval daadwerkelijk bij de uitoefening van de functie
wordt gebruikt. De omvang of de intensiteit van dat gebruik is indicatief,
maar op zichzelf beschouwd niet doorslaggevend. Een andere indicator is
dat het de inhoudingsplichtige is die bepaalt welk gereedschap of welk
ICT-middel wordt aangeschaft of aan welke randvoorwaarden het
gereedschap of het middel moet voldoen.
In eerste instantie is het oordeel over de noodzakelijkheid dus aan de
inhoudingsplichtige. Mocht er desalniettemin sprake zijn van gerede
twijfel over de bedrijfsmatige afwegingen bij een vergoeding of
verstrekking door een inhoudingsplichtige, dan ligt het vervolgens op de
weg van de inspecteur om aannemelijk te maken dat de voorziening met
een oogmerk van bevoordeling/beloning van de functionaris is gegeven.
De bewijslast ligt dus bij de inspecteur om aan te tonen dat een
ICT-middel niet voldoet aan het noodzakelijkheidscriterium.
De leden van de SP-fractie lezen dat het doorgeven van nevenfuncties van
Kamerleden vereenvoudigd wordt en dat dit nu nog slechts na afloop van
het kalenderjaar moet. Deze leden vroegen zich af of zij het goed
begrijpen dat dit alleen geldt voor het doorgeven van de neveninkomsten
aan de belastingdienst en dat dit dus geen betrekking heeft op de
kamerregisters voor nevenfuncties?
In artikel 5, eerste lid, van de Wet schadeloosstelling leden Tweede Kamer
is bepaald dat de Kamerleden hun nevenfuncties én de inkomsten uit hun
nevenfuncties openbaar maken. Zij leggen uiterlijk op 1 april na het
kalenderjaar waarin de nevenfuncties zijn vervuld en de inkomsten zijn
genoten een opgave ter inzage bij de griffie van de Tweede Kamer der
Staten-Generaal. Het wetsvoorstel wijzigt deze verplichting niet.
Het voorgestelde artikel 4 ziet uitsluitend op de verrekening van de
inkomsten uit de eventuele nevenfuncties, niet op de openbaarmaking
van die nevenfuncties. Met dit voorstel wordt de procedure van het
aanmelden van genoemde neveninkomsten vereenvoudigd. In plaats van
de procedure waarin eerst een inschatting vooraf moest worden gemaakt
van de neveninkomsten en een voorlopige verrekening moest plaatsvinden, en tot slot een definitieve opgave na een jaar met mogelijk een
herberekening, wordt nu een procedure voorgesteld waarbij de Kamerleden nog maar eenmaal de neveninkomsten hoeven door te geven. De
voorgestelde procedure is conform aan die van de decentrale
ambtsdragers.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 626, nr. 5

2

De leden van de SP-fractie vragen voorts waarom de regering niet heeft
gekozen voor een verlaging van de schadeloosstelling voor Kamerleden
nu de regering toch heeft besloten deze wet te herzien.
Het wetsvoorstel heeft -zoals ook uit het opschrift blijkt – een technisch
karakter in verband met een aantal dringend noodzakelijke rechtspositionele aanpassingen en wijzigingen op het gebied van het nabestaandenpensioen.
Gezien de noodzaak om de nu voorgestelde technische onderwerpen op
korte termijn te regelen en gelet op het vereiste van een gekwalificeerde
meerderheid voor aanvaarding van dit wetsvoorstel, heb ik ernaar
gestreefd deze technische aangelegenheden niet met inhoudelijke
onderwerpen te belasten.
Het wetsvoorstel betreft onder meer voorzieningen voor politieke
ambtsdragers met een structurele functionele beperking. De leden van de
CDA-fractie vragen hoe het voorliggende wetsvoorstel zich verhoudt tot
het VN-verdrag inzake de rechten van personen met een handicap. Zij
vragen waarom deze voorstellen niet al opgenomen zijn in de wet
Uitvoering van het op 13 december 2006 te New York tot stand gekomen
Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap (Kamerstukken
II 2013/14, nr. 33 990).
In artikel 63 van de Grondwet is bepaald dat geldelijke voorzieningen ten
behoeve van leden en gewezen leden van de Staten-Generaal en van hun
nabestaanden bij de wet worden geregeld. De Kamers kunnen een
voorstel van wet ter zake alleen aannemen met ten minste twee derden
van het aantal uitgebrachte stemmen. In het geval de voorzieningen voor
leden van de Staten-Generaal met een structurele functionele beperking
zouden zijn opgenomen in het wetsvoorstel Uitvoering van het op
13 december 2006 te New York tot stand gekomen Verdrag inzake de
rechten van personen met een handicap, zou voor het gehele voorstel van
wet een dergelijke gekwalificeerde meerderheid noodzakelijk zijn geweest,
ook voor die onderdelen waarvoor een gewone meerderheid toereikend
is. Om deze reden zijn de voorzieningen voor leden van de StatenGeneraal met een structurele functionele beperking niet in genoemd
wetsvoorstel opgenomen, maar in een separate wijziging van de Wet
schadeloosstelling leden Tweede Kamer en de Wet vergoedingen leden
Eerste Kamer.
De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
R.H.A. Plasterk

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 626, nr. 5

3