2016D41727

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
Binnen de vaste commissie voor Infrastructuur en Milieu hebben
verschillende fracties de behoefte om vragen en opmerkingen voor te
leggen aan de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu inzake het
Ontwerpbesluit exploitatie luchthaven Schiphol 2017 (Kamerstuk 34 197,
nr. 12).
De voorzitter van de commissie,
Van Dekken
De adjunct-griffier van de commissie,
Koerselman

nds-tk-2016D41727

1

Inhoudsopgave
I

blz.

Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Inleiding
Algemeen
Aanleiding
Gevolgen
Verplichte financiële bijdrage van niet-luchtvaartactiviteiten aan luchtvaartactiviteiten
Advisering en consultatie
De berekening van het geprognosticeerde rendement

2
2
2
3
3
3
4
4

I Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Inleiding
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van het Ontwerpbesluit exploitatie luchthaven Schiphol 2017 (hierna: het ontwerpbesluit). Zij
vinden het van groot belang dat de exploitant van Schiphol als bedrijf de
ruimte wordt gelaten om zijn bedrijf uit te oefenen zonder dat alles door
de aandeelhouder dichtgeregeld is. Voornoemde leden hebben nog
enkele vragen.
De leden van de PvdA-fractie hebben met interesse kennisgenomen van
het ontwerpbesluit. Zij zijn verheugd dat nieuwe afspraken tussen de
exploitant van de luchthaven en haar gebruikers geformaliseerd worden,
maar hebben daarbij nog wel een aantal vragen en opmerkingen.
De leden van de CDA-fractie hebben kennisgenomen van het ontwerpbesluit en hebben daarover enkele vragen.
Algemeen
De leden van de VVD-fractie achten het van groot belang dat de exploitant
van Schiphol ondanks de gedetailleerde regelgeving in het ontwerpbesluit
ruimte houdt om in te spelen op onverwachte beleidswijzigingen of
actualiteiten. Graag zien deze leden nader toegelicht welke mogelijkheden
hiervoor in het ontwerpbesluit zijn voorzien.
De leden van de VVD-fractie lezen in de memorie van toelichting bij de
Wijziging van de Wet luchtvaart in verband met de evaluatie van de Wet
van 29 juni 2006 tot wijziging van de Wet luchtvaart inzake de exploitatie
van de luchthaven Schiphol (Kamerstuk 34 197, nr. 2) (hierna: Wijziging
van de Wet luchtvaart) een veegbepaling voor het niet hoeven uitkeren
van een verplichte afdracht door de exploitant van Schiphol via de
zinsnede «andere voor de exploitant van de luchthaven relevante
omstandigheden en overwegingen». Is deze zinsnede nader afgebakend
in het ontwerpbesluit? Zo ja, hoe?
De leden van de VVD-fractie krijgen graag een nadere toelichting op de
wijze waarop er zorg voor wordt gedragen dat de regeldruk die uit het
ontwerpbesluit voortvloeit zo minimaal mogelijk wordt gehouden.
De leden van de CDA-fractie constateren dat het ontwerpbesluit volgt op
het recent behandelde wetsvoorstel Wijziging van de Wet luchtvaart, dat
door beide Kamers is aangenomen. Zij menen dat een juist en eenduidig
gebruik van de term «netwerkkwaliteit» belangrijk is. Graag vernemen zij
hoe gewaarborgd is dat die term juist en op een voor alle partijen
acceptabele wijze wordt toegepast.

2

Aanleiding
De leden van de PvdA-fractie hebben enkele opmerkingen over de
efficiencyprikkel die dit ontwerpbesluit beoogt. Deze leden hechten veel
waarde aan een efficiënte organisatie op de luchthaven en uiten zodoende
hun zorgen over deze prikkel. Wanneer er een overschrijding van meer
dan 5% is, mogen deze kosten door de luchthaven immers worden
doorberekend aan haar gebruikers. Deze leden zien tegelijkertijd dat KLM
in de consultaties vraagt om dit percentage te verlagen. Deze leden
vragen daarom om een argumentatie voor de keuze van een overschrijding van deze 5%. Waarom is er niet gekozen voor een ander
percentage?
Gevolgen
De leden van de PvdA-fractie merken op dat de tariefberekeningen op de
luchthaven middels dit ontwerpbesluit zullen veranderen. De Staatssecretaris gaat in de nota van toelichting uitgebreid in op de gevolgen voor de
Nederlandse Staat, de exploitant van de luchthaven en de gebruikers van
de luchthaven. Deze leden missen in deze overwegingen echter de
eindgebruikers van de luchthaven, namelijk de consument. Genoemde
leden zien het als onwenselijk dat consumenten het kind van de rekening
zouden zijn van het nieuwe besluit. Daarom willen deze leden graag
weten welke gevolgen deze wijziging voor de consumenten heeft en in
hoeverre de Staatssecretaris deze gevolgen heeft meegewogen in haar
afweging om tot dit ontwerpbesluit te komen.
De leden van de PvdA-fractie constateren op basis van pagina 31 van de
nota van toelichting dat de exploitant van de luchthaven op grond van de
oude systematiek al diverse malen een financiële bijdrage heeft verstrekt.
Uit de nota van toelichting is niet duidelijk op te maken waaraan deze
vrijwillige financiële bijdrage is verstrekt. Daar zouden deze leden graag
een reactie op willen. Gezien de opkomende concurrentie voor Schiphol
en de spanningen die de luchthaven kent met haar omgeving vragen de
leden van de PvdA-fractie waarom dit is gebeurd. Mogelijke winsten van
Schiphol zouden naar hun mening beter geïnvesteerd kunnen worden in
de concurrentiepositie van Schiphol of in het verminderen van de geluidsen milieuoverlast. Daarom willen deze leden graag weten hoe vaak er een
dergelijke vrijwillige financiële bijdrage is gedaan vanuit de luchthaven en
welke bedragen hiermee zijn gemoeid. Deze leden zouden daarbij graag
zien hoe deze vrijwillige bijdrage zich verhoudt tot de andere dividenduitkeringen van de luchthaven aan de rijksoverheid. Ook willen deze leden
weten waarom de luchthaven ervoor heeft gekozen om tot een vrijwillige
verstrekking van een bijdrage over te gaan.
Verplichte financiële bijdrage van niet-luchtvaartactiviteiten aan
luchtvaartactiviteiten
De leden van de CDA-fractie zien dat de bepaling met betrekking tot de
opschorting van de verplichte bijdrage van niet-luchtvaartactiviteiten aan
luchtvaartactiviteiten, is geschrapt. Hoe moet de zinsnede «indien
uitzonderlijke en onvoorziene omstandigheden leiden tot de vaststelling
van nieuwe tarieven en voorwaarden voor de resterende tariefsperiode,
wordt geen verplichte bijdrage in aanmerking genomen» dan begrepen
worden? Deze leden vernemen graag of Schiphol onder het huidige
besluit beslissingen mag nemen over de zogenaamde verplichte bijdrage.
Indien dat het geval is, onder welke voorwaarden dient dat te geschieden?
Bovendien vernemen deze leden graag of zich de situatie kan voordoen
dat vliegtuigmaatschappijen voor de overschrijding van kosten door
Schiphol moeten betalen. De leden van de CDA-fractie vragen welk effect

3

de voorwaarden hebben voor de verplichte bijdrage in de praktijk, zodat
de kosten op de luchthaven in de praktijk laag blijven. Deze leden zien
graag uitgebreid toegelicht hoe de omvang van de zogenaamde
«verplichte bijdrage» (artikel 32) zal worden bepaald.
Advisering en consultatie
De leden van de VVD-fractie lezen in het ontwerpbesluit dat de Minister
van Infrastructuur en Milieu geen invloed heeft op de totstandkoming van
tarieven en voorwaarden. Is er verder in het ontwerpbesluit ook geen
sprake van een toegenomen rol van de Minister, waardoor er ook een
grotere kans ontstaat dat zij er politiek op aangesproken kan worden?
De leden van de VVD-fractie begrijpen dat nagenoeg alle door de
Autoriteit Consument & Markt (ACM) gewenste verduidelijkingen zijn
overgenomen in het ontwerpbesluit. Welke gewenste verduidelijkingen
zijn niet overgenomen en welke consequenties voor de uitvoerbaarheid
en handhaafbaarheid worden hierdoor verwacht?
De berekening van het geprognosticeerde rendement
De leden van de PvdA-fractie danken de Staatssecretaris voor de
uiteenzetting van de berekening van de tarieven op Schiphol. Deze
formules geven echter nog geen duidelijkheid over de verplichte bijdrage
van niet-luchtvaartactiviteiten. Graag zouden deze leden vernemen hoe
hoog deze verplichte bijdrage voor niet-luchtvaartactiviteiten is en waar
deze op wordt gebaseerd. In de huidige formules is dat niet terug te zien.
Ook zouden deze leden graag een rekenvoorbeeld zien van de verdeling
van de geprognosticeerde opbrengsten van luchtvaartactiviteiten en
niet-luchtvaartactiviteiten om een oordeel te kunnen vormen over de
verhouding tussen deze opbrengsten. Daarnaast zouden de leden van de
PvdA-fractie het op prijs stellen als er jaarlijks een overzicht komt met
daarin de verhouding tussen de inkomsten van luchtvaartactiviteiten en
niet-luchtvaartactiviteiten.
Een laatste punt dat de leden van de PvdA-fractie willen opmerken beslaat
de relatie tussen de tarifering op de luchthaven en haar selectiviteitsbeleid. Luchthaven Schiphol is immers gericht op haar transferpassagiers,
en wil haar vakantievluchten afstoten naar Eindhoven en Lelystad, zo valt
te lezen in de Actieagenda Schiphol (Kamerstuk 29 665, nr. 224). Welke
differentiaties kan de exploitant van de luchthaven, die bij de luchthavens
van Schiphol, Lelystad en Eindhoven dezelfde is, aanbrengen in zijn
tarifering tussen de verschillende luchthavens? En in hoeverre zal de
Staatssecretaris dit selectiviteitsbeleid stimuleren door een mogelijke
differentiatie aan te brengen in de beveiligingskosten tussen de verschillende luchthavens?

4