Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2010–2011

32 500 VIII

Vaststelling van de begrotingsstaten van het
Ministerie van Onderwijs, Cultuur en
Wetenschap (VIII) voor het jaar 2011

Nr. 174

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS, CULTUUR
EN WETENSCHAP
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 17 mei 2011
Hierbij bied ik u het jaarverslag 2010 van de Erfgoedinspectie aan1,
inclusief mijn beleidsreactie op dit rapport.
De staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
H. Zijlstra

1
Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

kst-32500-VIII-174
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2011

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 500 VIII, nr. 174

1

Beleidsreactie op het Erfgoedverslag 2010
Het inspectieverslag 2010 en onderhavige beleidsreactie betreffende de
vier erfgoedsectoren archeologie, archieven, collecties en monumenten
zend ik zowel aan de Eerste als Tweede Kamer, conform de procedure die
geldt voor het archiefwettelijke toezicht zoals is vastgelegd in de
archiefwet 1995. In deze beleidsreactie zal ik achtereenvolgens ingaan op
de aanbevelingen van de erfgoedinspectie in de sectoren archeologie,
monumenten, collecties, archieven en internationaal erfgoedbeleid. Ik wil
de Erfgoedinspectie bedanken voor haar inzet in 2010.
Archeologie
Uit het inspectieverslag 2010 blijkt dat houders van een opgravingsvergunning over het algemeen werken volgens de in de beroepsgroep
geldende normen. Daaruit concludeer ik dat de zelfregulering op dat punt
gedragen wordt. De geschetste onduidelijkheid over de eisen voor
opleiding en werkervaring van uitvoerenden is inmiddels verminderd
doordat in de laatste versie van de normen van de beroepsgroep
aangesloten is bij het wettelijke vereiste dat de persoon die daadwerkelijk
leiding geeft aan de opgraving voldoet aan bepaalde opleidings- en
werkervaringscriteria.
In 2010 is gestart met de evaluatie van de archeologiewetgeving (Malta).
Het evaluatierapport zal antwoord geven op de vraag of de huidige zorg
voor het archeologisch erfgoed voldoende toekomstbestendig is. Een
thema binnen deze evaluatie is de liberalisering van de opgravingsmarkt
en bijbehorend kwaliteitsstelsel dat deels gebaseerd is op zelfregulering.
Daarnaast zal worden onderzocht of het archeologische belang voldoende
verankerd is in de ruimtelijke ordening en leidt tot behoud «in situ».
Tevens wordt er aandacht besteed aan het principe van «de verstoorder
betaalt» en de bijbehorende kostentoedeling in de wet. Zoals reeds met
de Tweede Kamer is afgesproken zal ik u het definitieve rapport vóór
1 oktober toezenden.
Monumenten

1
«Handreiking Gemeentelijke Monumentencommissies» bijlage bij de brief aan Eerste
Kamer van 1 oktober 2009 (Kamerstukken
2009–2010, 31 345, M).
2
Gemeenten MoMo-proof, Utrecht, november 2010, Andersson Elffers Felix, bijlage bij
de brief aan Tweede Kamer van november
2010 (Kamerstukken 2010–2011, 32 156 nr. 26).
3
Kamerstukken 2010–2011, 32 156, nr. 24.

De aanbevelingen van de Erfgoedinspectie om restauraties en nieuwbouwontwikkelingen in beschermde gezichten op hoog kwalitatief niveau
te kunnen verwezenlijken, ondersteun ik van harte. Er is daar de laatste
jaren ook actief op ingezet met onder meer de «Handreiking Gemeentelijke Monumentencommissies1», in samenwerking met de VNG, en het
onderzoek «Gemeenten Momo Proof2». Ik ben optimistisch over de
verbeteringen die zich op dit vlak bij gemeenten reeds voordoen, maar ik
blijf streven naar een hoger niveau waarbij alle gemeenten dezelfde
hoogwaardige kwaliteit bieden. Dit omvat ook het stimuleren van
beleidsmakers om aansluiting te zoeken bij het programma Restauratiekwaliteit dat bedoeld is om het vakmanschap in de monumentenzorg te
verbeteren, waarover ik de Tweede Kamer nader heb geïnformeerd in een
brief van 24 november 20103. Tenslotte ondersteunt de Rijksdienst voor
het Cultureel Erfgoed de monumentensector bij het ontwerpen van een
samenhangend systeem van kwaliteitseisen, voldoende aanbod van
gekwalificeerde bedrijven en het op niveau brengen van de (vraag naar)
kwaliteit.
Collecties
Ten aanzien van de regeling materieel beheer, die in het leven is geroepen
om het beheer van de rijkscollectie door departementen te verbeteren, wil
ik niet vooruitlopen op de evaluatie die in 2011 wordt uitgevoerd. De

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 500 VIII, nr. 174

2

constateringen van de Erfgoedinspectie zullen in deze evaluatie worden
meegenomen.
Archieven
De Erfgoedinspectie vraagt in de aanbeveling om concrete stappen op
weg naar zelfregulering door de informatiehuishouding te borgen in de
bestaande systemen van audits en planning en control. In de jaarrapportage bedrijfsvoering die uitgebracht wordt onder de verantwoordelijkheid van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties zal
jaarlijks verslag worden gedaan van de voortgang van de gemaakte
afspraken door de Chief Information Officers van de departementen. Deze
afspraken betreffen de modernisering van de informatiehuishouding en
de ontwikkeling van zelfregulering en kwaliteitszorg van de rijksoverheid.
Daarnaast zal in de archiefvisie die ik samen met mijn collega van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties in de zomer van 2011 aan de
Kamer zal aanbieden ingegaan worden op de door de Erfgoedinspectie
genoemde punten.
Beschermde cultuurgoederen
Ik juich de verdere samenwerking tussen Erfgoedinspectie, KLPD en
douane toe evenals de onderkenning van het belang van het bestrijden
van illegale handel bij deze ketenpartners. Ten aanzien van de aanbeveling
voor een officier van justitie op cultuurgebied kan gezegd worden dat de
mogelijkheden daartoe nader onderzocht worden met de betrokken
partijen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 500 VIII, nr. 174

3