Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2014–2015

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2915
Vragen van de leden Smaling (SP) en Van Veldhoven (D66) aan de
Staatssecretarissen van Economische Zaken en Infrastructuur en Milieu over
de controle op illegaal hout (ingezonden 9 juni 2015).
Antwoord van Staatssecretaris Dijksma (Economische Zaken) (ontvangen
15 juli 2015)
Vraag 1
Hoeveel Fte zet de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) full-time
in op het bestrijden van illegaal hout en de criminele netwerken hierachter en
acht u dit voldoende gezien de omvang van de illegale houthandel?1
Antwoord 1
De NVWA heeft 3 fte beschikbaar voor het bestrijden van illegaal hout en dit
blijkt gezien de benodigde inzet voldoende.
Vraag 2
Kunt u inzicht geven in de hoeveelheid controles op illegaal hout en de
uitkomsten daarvan? Hoeveel aangekondigde dan wel onaangekondigde
controles zijn er geweest en hoeveel waarschuwingen zijn uitgedeeld?
Antwoord 2
Er zijn in de periode van maart 2013 tot op heden inspecties bij 101 bedrijven
uitgevoerd. Verder zijn er 10 herinspecties geweest. De inspecties worden niet
aangekondigd. Er zijn tot op heden 29 schriftelijke waarschuwingen gegeven.
Vraag 3
Hoe komt het dat er geen boetes uitgedeeld zijn door de NVWA?
Antwoord 3
De mogelijkheid voor het opleggen van een bestuurlijke boete moet in de wet
zijn opgenomen. De Flora- en faunawet, waarin de Europese Houtverordening
is opgenomen, kent geen bestuurlijke boetes. Wel kan de NVWA bestuursrechtelijk handhaven via bestuursdwang of een last onder dwangsom.
1

ah-tk-20142015-2915
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2015

http://www.interpol.int/Crime-areas/Environmental-crime/Projects/Project-Leaf «It is estimated
that illegal logging accounts for 50–90 per cent of all forestry activities in key producer tropical
forests, such as those of the Amazon Basin, Central Africa and Southeast Asia, and 15–30 per
cent of all wood traded globally.»

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

1

Vraag 4
Klopt het dat de NVWA als uitgangspunt voor beleid op illegaal hout gekozen
heeft voor een zachte aanpak, door bedrijven bij het niet voldoen aan het
stelsel van zorgvuldigheidseisen eerst een schriftelijke waarschuwing te
geven?
Antwoord 4
De insteek is eerst waarschuwen, opdat bedrijven de kans krijgen hun
werkwijze aan te passen aan de vereiste regelgeving. Voor welwillende
bedrijven is gebleken dat een overtreding vaak onbewust is gedaan. Deze
handhavingsmethodiek blijkt succesvol en heeft een betere naleving tot
gevolg. Tot op heden hebben alle gewaarschuwde en opnieuw geïnspecteerde bedrijven hun stelsel van zorgvuldigheidseisen en onderliggende
procedures op orde gebracht.
Vraag 5
Bent u bereid de zachte aanpak te vervangen door een daadkrachtige aanpak,
waarbij wel sancties worden uitgedeeld, nu na 2 jaar European Union Timber
Regulation (EUTR) blijkt dat nog steeds veel illegaal hout zich op de
Nederlandse markt bevindt?
Antwoord 5
De NVWA handhaaft waar nodig en kan bij een overtredend bedrijf procesverbaal opmaken. Daarnaast kan de NVWA bestuursrechtelijk handhaven (zie
vraag 3). Verder is mij niet gebleken dat er zich veel illegaal hout op de
Nederlandse markt bevindt. Ik verwijs u hiervoor naar mijn brief van
2 februari 2015 (Kamerstuk 30 196, nr. 294).
Vraag 6
Wat is het beleid van de NVWA omtrent hoog-risico hout en waarom
blokkeert de NVWA hoog-risico hout niet en haalt het van de markt?
Antwoord 6
De NVWA controleert alleen bedrijven die producten op de markt brengen die
onder de Houtverordening vallen. De NVWA kan hout dat wettelijk bewijsbaar
illegaal is gekapt in bewaring nemen en daarmee van de markt halen. Tot op
heden is geen bewijsbaar illegaal gekapt hout aangetroffen.
Vraag 7
Is het beleid van de NVWA dat van een specifieke boomstam onomstotelijk
bewezen moet zijn dat hout illegaal is? Zo ja, hoe verhoudt zich dat tot het
EUTR uitgangspunt dat het risico op illegaal hout verwaarloosbaar klein moet
zijn en moet het niet zo zijn dat als het risico niet verwaarloosbaar klein
gemaakt kan worden, het hout niet op de markt gebracht mag worden?
Antwoord 7
De Houtverordening kent een verbod voor het op de markt brengen van
illegaal gekapt hout. Om handhavend te kunnen optreden moet het bewijs
voor de overtreding van dit verbod onomstotelijk en onweerlegbaar zijn.
Daarnaast kent de verordening de verplichting van het voeren van een stelsel
van zorgvuldigheidseisen om het risico op illegaal hout te minimaliseren. Ik
verwijs u ook naar mijn antwoord op vraag 6.
Vraag 8
Hoe wordt het uitgangspunt van Due Diligence (zoals verwoord in artikel 6
van de EUTR) gecontroleerd en gehandhaafd door de NVWA?2 Wat acht de
NVWA voldoende aan maatregelen om bij hoge corruptie in het land van
herkomst vast te stellen dat het risico verwaarloosbaar is?
Antwoord 8
In het kader van de Houtverordening zijn bedrijven die hout voor het eerst op
de EU-markt brengen verplicht om een stelsel van zorgvuldigheidseisen, het
zogenaamde due diligence-systeem, te hanteren. Dit stelsel bestaat uit het
2

http://eur-lex.europa.eu/legal-content/NL/TXT/PDF/?uri=CELEX:32010R0995&from=EN

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

2

verzamelen (en 5 jaar beschikbaar houden) van gegevens over de herkomst
van het hout, het uitvoeren van risicoanalyses om in te schatten of het hout
illegaal gekapt kan zijn en het minimaliseren van het risico op illegaliteit door
het nemen van maatregelen. De NVWA controleert Nederlandse bedrijven die
hout voor het eerst op de EU-markt brengen op naleving van het verbod om
illegaal gekapt hout op de markt te brengen en op de aanwezigheid van een
due diligence systeem, en gaat na hoe dat systeem in de praktijk wordt
toegepast.
Wat de NVWA afdoende acht aan mitigerende maatregelen verschilt per
casus. Mogelijkheden van maatregelen zijn het overstappen op hout met een
duurzaamheidskeurmerk, toepassen van audits door onafhankelijke derden en
het laten uitvoeren van DNA- of isotopenanalyses om de soort en herkomst
te kunnen vaststellen. Ook kan het afzien van het op de markt brengen van
bepaalde goederen een mogelijkheid zijn.
Vraag 9
Ligt de nadruk bij handhaving op Due Diligence of op «heterdaadjes»?
Antwoord 9
Bij de handhaving ligt de nadruk op het voldoen aan het gestelde in de
Houtverordening.
Vraag 10
Hoe wordt kennis over EURT onder NVWA medewerkers verspreid?
Antwoord 10
Kennis onder medewerkers van de NVWA wordt verspreid door onder meer
opleiding, training en intervisie.
Vraag 11
Wilt u bij de implementatie een voorbeeld nemen aan de Engelse overheid
die stelt dat: «In order to comply with the EUTR, each link in the chain needs
to be evidenced by specific documentation, (e.g. felling licence, transit
documentation), along with a risk assessment (e.g. prevalence of illegal
harvesting in each country) and a mitigation step (e.g. third party verification
relating to harvester, testing or other relevant methods) that enables the
operator to come to a conclusion that there is negligible risk of the timber
having been sourced illegally, or the timber is non negligible, can’t be
mitigated and therefore cannot be placed on the market.»?3
Antwoord 11
Ik onderschrijf deze stelling. De NVWA geeft op haar website ook aan hoe
bedrijven een stelsel van zorgvuldigheidseisen dienen te voeren. Deze
instructies komen overeen met wat de Engelse overheid aangeeft. Ik verwijs u
ook naar mijn antwoord op vraag 8.
Vraag 12
Hoe zijn de NVWA inspecteurs getraind om om te gaan met het feit dat veel
corruptie voorkomt in hout exporterende landen en dat officiële papieren
vaak onbetrouwbaar blijken, en hoe gaan ze er in de praktijk mee om?4
Antwoord 12
De NVWA verifieert de betrouwbaarheid van documenten onder meer door
beoordeling op echtheid en vergelijking met brondocumenten uit de
herkomstlanden. Ook wordt contact gelegd met officiële instanties of
instanties zoals de onafhankelijke waarnemer in de herkomstlanden om de
echtheid te verifiëren. Bij twijfel over de juistheid wordt onderzoek gedaan
naar falsificaties.

3

https://www.gov.uk/government/uploads/system/uploads/attachment_data/file/402325/Chinese_Plywood_Research_Report.pdf P 6
4
http://www.greenpeace.nl/2014/Publicaties/Bossen/Nachtmerrie-in-de-Amazone/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

3

Vraag 13
Hoe wordt er samengewerkt met andere lidstaten, producerende landen,
onafhankelijke waarnemers en NGO’s(niet-gouvernementel organisaties)?
Antwoord 13
Onder voorzitterschap van de Europese Commissie hebben de lidstaten
geregeld overleg over beleidsmatige zaken. Daarnaast bespreken de lidstaten
handhavinggerelateerde zaken op reguliere basis. Ook met producerende
landen, NGO’s en onafhankelijke waarnemers bestaan contacten en wordt
samengewerkt.
Vraag 14
Kunt u deze vragen vóór het Algemeen overleg NVWA voorzien op 30 juni
a.s. beantwoorden?
Antwoord 14
Het Algemeen Overleg NVWA is uitgesteld tot 6 oktober 2015.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

4