Toelichting

Algemeen
Uit de wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen (verder: Wgr) per 1 januari 2015
volgen voor alle samenwerkingsverbanden op basis van de Wgr verplichte wijzigingen. De
gemeenschappelijke regeling Tresoar wordt hierop aangepast. De wijzigingen die volgen uit de
aangepaste Wgr zijn vooral technisch van aard. Het betreft onder meer de termijnen die gelden
voor de zienswijzeprocedure bij begroting en jaarrekening, het verplicht stellen van een kadernota
en concept jaarrekening die aan de deelnemers worden gezonden en het expliciet mogelijk maken
van het oprichten van een privaatrechtelijke rechtspersoon door het Regionaal Historisch Centrum
(hierna: RHC) na de zienswijzeprocedure bij de deelnemers en aanpassingen rondom
bekendmaking.
Ten slotte is er een technische aanpassing die wel degelijk grondstoffelijker gevolgen heeft. Dit
betreffen de aangepaste bepalingen rondom de vraag welke bestuursorganen deelnemen en in
relatie daarmee de bestuurssamenstelling. Dit is een regeling waarop de artikelen 96 en 97 van de
Wgr van toepassing zijn, vanwege de deelname van het Rijk, de provincie en de stichting.
Krachtens artikel 98 Wgr is hoofdstuk II van de Wgr van overeenkomstige toepassing nu een
provinciebestuur de gemeenschappelijke regeling (mede) aangaat.
Deze gemeenschappelijke regeling was een zogenoemde gemengde regeling, omdat vanuit het
provinciebestuur zowel provinciale staten als gedeputeerde staten deelnamen. Op grond van artikel
40 lid 1 Wgr kunnen provinciale staten, gedeputeerde staten en de commissarissen van de Koning
een gemeenschappelijke regeling treffen ieder voor zover zij voor de eigen provincie bevoegd zijn.
Welk orgaan bevoegd is tot deelneming is afhankelijk van de over te dragen bevoegdheden.
Slechts deelnemende bestuursorganen mogen immers hun bevoegdheden overdragen (art. 30,
eerste lid Wgr). Bij deze regeling dragen de Minister, gedeputeerde staten en de stichting
uitvoerende taken en bevoegdheden op (art. 2b GR). Dat betekent dat gelet op de systematiek van
de Wgr provinciale staten geen deelnemer horen te zijn in de gemeenschappelijke regeling. Dit is
aangepast. Provinciale staten zijn uitgetreden en het is daarmee een collegeregeling geworden. De
sturingsrelaties zoals bedoeld in de oude regeling, blijft gehandhaafd.
Ten slotte zijn bepalingen aangepast rondom de bestuurssamenstelling. Het bestuur van Tresoar
bestaat uit het algemeen bestuur, het dagelijks bestuur en de voorzitter, overeenkomstig artikel
12, eerste lid Wgr. In de vorige gemeenschappelijke regeling zat een technische omissie waar het
de benoeming van de voorzitter betreft. De voorzitter is een bestuursorgaan en moet worden
aangewezen door en uit het algemeen bestuur (art. 13, negende lid Wgr). Vervolgens is de
voorzitter tevens voorzitter en lid van het dagelijks bestuur (art. 12, derde lid en art 14, eerste lid
Wgr). Dit is verduidelijkt. Het algemeen bestuur bestaat zowel in voorgaande als huidige versie ten
slotte uit zeven leden (art. 4, eerste lid GR). Nu de gemeenschappelijke regeling is omgezet tot een
collegeregeling moeten gedeputeerde staten de leden van het algemeen bestuur uit hun midden
aanwijzen (art. 13, zesde lid Wgr). Er is dan dus geen plek meer voor leden van de provinciale
staten. Dat betekent dat drie leden van gedeputeerde staten worden aangewezen in het algemeen
bestuur. Voor het dagelijks bestuur betekent dit dat zij gelet op de omvang van het algemeen
bestuur van zeven zal bestaan uit drie leden die door het algemeen bestuur uit zijn midden worden
aangewezen
Artikelsgewijs
Aanhef
Als gevolg van de wijziging zijn het, gelet op artikel 40, eerste lid van de Wgr, gedeputeerde staten
die taken hebben opgedragen aan het bestuur van de gemeenschappelijke regeling en niet meer
de provinciale staten.
Artikel 1

1

In artikel 1 werd onder e. collecties, de formulering in “eigendom of beheer” gebruikt. Dit is
gecorrigeerd, de collecties zijn eigendom van de deelnemers. Er zijn geen collecties die een van de
deelnemers alleen in beheer zou hebben.
Artikel 2
Het oude artikel 2 is gesplitst in een artikel over het belang (art. 2), over de rechtsvorm (art. 2a)
en over de taken en bevoegdheden (art. 2b).
De behartiging van de belangen bedoeld in artikel 2 heeft mede tot doel het in de collecties en
archieven ondergebrachte cultureel erfgoed op actieve wijze toegankelijk te maken en te houden
voor en onder de aandacht te brengen van een breed publiek. Ten slotte wordt het literaire klimaat
in Fryslân en in het bijzonder de Friese literatuur, in de meest ruime zin bevorderd.
Artikel 3
De bevoegdheid genoemd in artikel 19 van de Archiefwet 1995 is overgedragen aan het algemeen
bestuur. Dientengevolge stelt het algemeen bestuur de regels vast. Om te zorgen voor uniformiteit
worden binnen alle RHC’s die rijksarchiefbewaarplaats zijn, de regels die de minister voor de
archiefbescheiden van het rijk vaststelt, gevolgd.
Artikel 3a
Dit artikel is toegevoegd om het mogelijk te maken dat het bestuur regels kan vaststellen over het
gebruik van de Friese taal door Tresoar.
Artikel 4
Omdat de regeling thans een collegeregeling is, zijn het niet langer provinciale staten, maar
gedeputeerde staten die de leden vanuit de provincie aanwijzen (art. 41, eerste lid, jo. 13, zesde
lid Wgr). De regeling is daarop aangepast.
Het oude veertiende lid is niet in overeenstemming met artikel 22, eerste lid Wgr jo. de
Provinciewet. Indien er niet voldoende leden aanwezig zijn, is er geen quorum en kan er dus niet
besloten worden. Het veertiende lid is daarom vervallen.
Na artikel 4 is een artikel 4a ingevoegd dat de vergadering van het algemeen bestuur regelt.
Artikel 5
Duidelijk wordt gemaakt hoeveel stemmen ieder lid heeft. Voor de volledigheid is ook het regime
over belangenverstrengeling opgenomen zoals dat krachtens artikel 22, eerste lid Wgr jo. art. 28
Provinciewet geldt, net als hoe besluitvorming tot stand komt (art. 22, eerste lid Wgr).
Artikel 6
Artikel 31a Wgr schrijft voor dat het openbaar lichaam kan beslissen tot oprichting van of
deelneming in privaatrechtelijke rechtspersonen indien de gemeenschappelijke regeling in die
mogelijkheid voorziet. Tot 1 januari 2015 was dit altijd mogelijk, tenzij de gemeenschappelijke
regeling het beperkte (art. 31 Wgr). In artikel 6, vierde lid GR was altijd aangegeven dat er geen
beperkingen zijn. Om daarin geen verandering te brengen wordt de mogelijkheid om
rechtspersonen op te richten expliciet opgenomen (lid 4 nieuw).
Artikel 7
Dit artikel is aangepast i.v.m. definitiebepalingen..
Artikel 8 en 9
Deze huidige artikelen bevatten de bepalingen van de oude artikelen 12, 13, 14 en 15 en zijn
aangepast i.v.m. de definitiebepalingen en de omzetting tot collegeregeling.
Artikel 10

2

Expliciet is gemaakt uit hoeveel leden het dagelijks bestuur bestaat. Voor de volledigheid zijn
bepalingen opgenomen over de besluitvorming in het dagelijks bestuur, zoals deze volgen uit de
Provinciewet.
Artikel 13
Dit artikel is aangepast aan artikel 33b Wgr.
Artikel 14
Dit artikel regelt de benoeming en de taken van de voorzitter (van het openbaar lichaam). Het
oude artikel 10, tweede lid, is vervallen nu het dagelijks bestuur zelf een uitvoerend orgaan is, dat
zijn eigen besluiten laat uitvoeren. Dat is geen bevoegdheid van de voorzitter.
Artikel 16
Dit artikel is aangepast in verband met de omzetting tot collegeregeling. Het oude artikel 23,
zevende lid, is komen te vervallen omdat de vaststelling van bijdragen een bevoegdheid van het
algemeen bestuur is, niet van de minister en het college.
Artikel 17
Dit artikel is aangepast in verband met de omzetting tot collegeregeling.
Artikel 18 en 18a
Voor de leesbaarheid is artikel 18 opgesplitst, waarbij de systematiek van de artikelen 34 en 35
Wgr is gevolgd.
Artikel 18 is aangepast aan de nieuwe financiële bepalingen in artikel 34, 34b en 35 Wgr. Zo is er
een kadernota (de algemene financiële en beleidsmatige kaders) geïntroduceerd (lid 1) en is de
termijn voor zienswijzen opgerekt naar acht weken (lid 2). In het oude artikel 20, achtste lid,
wordt bepaald dat de begroting ter goedkeuring aan provinciale staten en de minister wordt
aangeboden. Dat is in strijd met artikel 10:26 Awb. Het algemeen bestuur stelt de begroting vast.
Goedkeuring is in strijd met het systeem van de Wgr. Voorts moet de begroting aangeboden
worden aan de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties als financieel toezichthouder
(art. 34, tweede lid Wgr).
Artikel 19
Het tweede lid van dit artikel was te onbepaald door “zo veel mogelijk”. Er moet expliciet bepaald
worden wanneer de artikelen 18 en 18a wel en wanneer niet van overeenkomstige toepassing zijn.
Dat is thans aangepast.
Artikel 21
Dit artikel is aangepast aan de nieuwe financiële bepalingen in artikel 34, 34b en 35 Wgr. Zo is er
een voorlopige jaarrekening geïntroduceerd (lid 1).
Artikel 22
Het tweede lid schrijft voor dat het percentage reservering maximaal 10% is. Slechts voor het
wijzigen van taken en bevoegdheden is verandering buiten de officiële wijzigingsprocedure
mogelijk (zie art. 10, tweede lid Wgr). Het veranderen van het percentage kan dus niet aan de
minister en provincie worden overgelaten, zoals in de oude regeling was bepaald. Zodoende is deze
zinsnede verwijderd.
Artikel 23
De vaststelling van de definitieve bijdragen is een bevoegdheid van het algemeen bestuur. Deze
bijdrage wordt vastgesteld in de begroting. Conform artikel 34, eerste lid, van de Wgr is dit een
bevoegdheid van het algemeen bestuur. De in de begroting opgenomen bedragen vormen een
verplichte uitgave voor de deelnemers.
Artikel 24

3

In het oude artikel 25, eerste lid wordt bepaald dat goedkeuring van de minister en gedeputeerde
staten vereist is. Dat is in strijd met artikel 10:26 Awb. Het algemeen bestuur stelt de regels vast.
Artikel 27
Dit artikel is aangepast om duidelijk te maken wie inzage kan verlangen.
Artikel 28
Dit artikel is aangepast aan het feit dat dit een collegeregeling is. In de oude regeling werd deze
verplichting ook aan provinciale staten opgelegd. Dit is gecorrigeerd.
Artikel 29
De benoeming, schorsing en het ontslag van de directeur is een bevoegdheid van het dagelijks
bestuur (art. 33b, eerste lid onder d Wgr).
Artikel 30
Nu benoeming van de directeur door het dagelijks bestuur moet geschieden ligt het voor de hand
ook de vervanging en instructie door het dagelijks bestuur te laten regelen.
Artikel 31
De verwijzing in het tweede lid is aangepast
Artikel 32
De tweede volzin over mandaat kan vervallen, nu deze bevoegdheid ex artikel 10:3, eerste lid Awb
altijd bestaat.
Artikel 33
De bepaling is verhelderd omtrent welke regeling van toepassing is, en dat het een bevoegdheid
van het dagelijks bestuur is om de regels vast te stellen.
Artikel 34 tot en met 37
Deze artikelen zijn aangepast i.v.m. omzetting tot collegeregeling
Artikel 38
Dit artikel is aangepast aan het nieuwe artikel 42 Wgr.
Artikel 39
Het openbaar lichaam was genaamd Letterhoeke. Deze naam is nooit gebruikt. Het openbaar
lichaam staat bekend onder de naam Tresoar, die nu ook in deze regeling wordt vastgelegd.

De minister voor Basis- en Voortgezet Onderwijs en Media,

A. Slob

4

Gedeputeerde staten van Fryslân,

De voorzitter

de secretaris

Drs. A.A.M. Brok

Mw. R.E. Bouius-Riemersma MBA MCM

Bestuur van de Stichting Frysk Letterkundich Museum en Dokumintaasjesintrum;

De voorzitter

W. Verf

de secretaris

P. de Groot

Gedeputeerde staten van de provincie Fryslân,
De voorzitter

De secretaris

………………………………..

……………………………..

De Stichting Frysk Letterkundich Museum en Dokumintaasjesintrum,
De voorzitter

De secretaris

……………………………….

………………………………..
5