Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2021–2022

36 105

Wijziging van de Wet op het financieel toezicht,
de Faillissementswet en enige andere wetten ter
uitvoering van Verordening (EU) 2021/23
betreffende een kader voor het herstel en de
afwikkeling van centrale tegenpartijen
(Uitvoeringswet verordening herstel en
afwikkeling centrale tegenpartijen)

Nr. 5

VERSLAG
Vastgesteld 20 juni 2022
De vaste commissie voor Financiën, belast met het voorbereidend
onderzoek van bovenstaand wetsvoorstel, heeft de eer als volgt verslag
uit te brengen van haar bevindingen.
Onder het voorbehoud dat de regering op de gestelde vragen tijdig en
genoegzaam zal hebben geantwoord, acht de commissie de openbare
beraadslaging over dit wetsvoorstel voldoende voorbereid
De voorzitter van de vaste commissie voor Financiën,
Tielen
De adjunct-griffier van de commissie,
Schukkink

kst-36105-5
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 36 105, nr. 5

1

INLEIDING
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van de uitvoeringswet verordening herstel en afwikkeling centrale tegenpartijen. Deze
leden bedanken de regering voor de inzet dat in eerste instantie clearingleden en slechts in het uiterste geval overheden, opdraaien voor de kosten
van een eventueel faillissement van een centrale tegenpartij.
De leden van de D66-fractie hebben met interesse kennisgenomen van de
Uitvoeringswet verordening herstel en afwikkeling centrale tegenpartijen.
Deze leden staan positief tegenover het regelgevend kader dat hiermee
verder wordt vormgegeven en hebben nog een aantal vragen en
opmerkingen bij voorliggend wetsvoorstel.
De leden van de CDA-fractie hebben met interesse kennisgenomen van
het wetsvoorstel. Deze leden hebben nog enkele korte vragen.
De leden van de SP-fractie hebben met interesse kennisgenomen van
Uitvoeringswet verordening herstel en afwikkeling centrale tegenpartijen.
Deze leden hebben geen verdere vragen.
ALGEMEEN
De leden van de CDA-fractie vragen of de regering een overzicht kan
geven van de centrale tegenpartijen die in de Europese Unie actief zijn en
of er ook in Nederland centrale tegenpartijen zijn. De leden van de
CDA-fractie vragen in hoeverre bij de Nederlandse centrale tegenpartijen
sprake is van buitenlandse betrokken partijen, zoals de moederonderneming of clearingleden.
§ 3. Aanleiding en totstandkoming verordening
De spilfunctie die centrale tegenpartijen hebben in het financiële stelsel
wordt onderkend door de leden van de D66-fractie. Daarom steunen deze
leden het zo klein mogelijk maken van het risico op een wanordelijk
faillissement van een centrale tegenpartij. Omdat de verordening
rechtstreekse werking heeft en tegelijkertijd samenhangt met andere
Europese richtlijnen en de Nederlandse wet, vragen deze leden naar de
regeldruk van de verordening. In hoeverre zijn de eisen uit de verordening, waaraan het voorliggende wetsvoorstel uitvoering geeft,
additioneel ten opzichte van de andere eisen waar centrale tegenpartijen
aan onderworpen zijn en hoe worden de kosten voor de uitvoering en
naleving gedragen?
De leden van de CDA-fractie lezen dat de inzet van Nederland steeds
gericht is geweest op het voorkomen van aanspraak op publieke middelen
en dat met deze verordening slechts in uitzonderlijke gevallen gebruik kan
worden gemaakt van overheidsinstrumenten ten behoeve van de
financiële stabiliteit. De leden van de CDA-fractie vragen of de regering dit
nader kan toelichten en of dit bijvoorbeeld betekent dat de Nederlandse
overheid alleen bij Nederlandse centrale tegenpartijen in uiterste gevallen
middelen beschikbaar kan stellen of dat in uiterste gevallen ook buitenlandse centrale tegenpartijen moeten worden ondersteund met Nederlandse publieke middelen.
§ 4. Inhoud verordening
Gezien de introductie van een risico voor clearingleden om deel te nemen
aan de afwikkeling van een centrale tegenpartij, vragen de leden van de
D66-fractie naar de deelname van Nederlandse financiële instellingen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 36 105, nr. 5

2

(zoals banken) als clearinglid bij centrale tegenpartijen. Van hoeveel
centrale tegenpartijen zijn zij lid en welke gevolgen heeft de verordening
voor het risico dat deze financiële instellingen lopen?
De leden van de CDA-fractie vragen of de regering kan toelichten welke
verplichtingen de verordening legt op andere partijen dan de centrale
tegenpartij, zoals de moederonderneming of de clearingleden en hun
cliënten.
§ 6. Regeldruk, uitvoering en financiële gevolgen
De leden van de VVD-fractie lezen dat een aantal punten rondom
handhaving, afwikkeling en faillissement op verzoek van De Nederlandsche Bank (DNB) in het uiteindelijke wetsvoorstel is aangepast. DNB
vestigt daarbij de aandacht op het feit dat de meeste moederondernemingen van Nederlandse centrale tegenpartijen in derde landen gevestigd
zijn, waar DNB geen bevoegdheden heeft. Om welke landen gaat het? De
leden van de VVD-fractie lezen dat DNB voor deze gevallen de mogelijkheden van alternatieve vormen van handhaving zal onderzoeken. Kan de
regering dit nader toelichten? Aan welke alternatieven wordt gedacht en
worden deze alternatieven toereikend geacht? Wordt hier in Europees
verband opgetrokken?
Dat DNB heeft aangegeven dat, net als bij het Uitvoeringsbesluit
verordening herstel en afwikkeling centrale tegenpartijen, uitoefening van
toezichtstaken ten aanzien van entiteiten in derde landen complex is,
begrijpen de leden van de D66-fractie. Deze leden vragen enerzijds naar
de mate waarin centrale tegenpartijen waarin Nederlandse financiële
instellingen clearinglid zijn zich buiten de Europese Unie bevinden.
Anderzijds vragen deze leden naar de samenwerking op Europees niveau
tussen toezichthouders om te voorkomen dat toezichthouders in alle
lidstaten individuele relaties moeten opbouwen met toezichthouders in
derde landen. Hoe kijkt de regering hier naar en naar een rol voor
bijvoorbeeld de Europese Autoriteit voor effecten en markten (ESMA) in
het harmoniseren van het toezicht op entiteiten in derde landen?
De leden van de CDA-fractie lezen in de uitvoeringstoets door DNB dat
een kanttekening wordt gemaakt bij de handhaving van de verordening
voor zover betrokken (extraterritoriale) partijen buiten de bevoegdheden
van DNB vallen. De leden van de CDA-fractie vragen welke risico’s dit
mogelijkerwijs met zich meebrengt. Deze leden vragen of het in dat kader
noodzakelijk is dat afspraken worden gemaakt met voor Nederlandse
centrale tegenpartijen relevante derde landen en zo ja, hoe dit wordt
vormgegeven.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 36 105, nr. 5

3