Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2640
Vragen van het lid Westerveld (GroenLinks) aan de Minister voor Basis- en
Voortgezet Onderwijs en Media over het bericht van de Commissariaat voor de
Media «Commissariaat niet tevreden over beoordeling nevenfuncties
KRO-NCRV» (ingezonden 19 april 2019).
Antwoord van Minister Slob (Basis- en Voortgezet Onderwijs en Media)
(ontvangen 16 mei 2019).
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van de onderzoeksresultaten van het Commissariaat
voor de Media in het bericht «Commissariaat niet tevreden over beoordeling
nevenfuncties KRO-NCRV»?
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Deelt u de mening dat journalistieke onafhankelijkheid een belangrijke
voorwaarde is zodat journalisten geloofwaardig en gedegen hun werk kunnen
uitvoeren? Deelt u de opvatting dat de publieke omroep er daarom voor moet
waken dat personeelsleden de schijn van belangenverstrengeling opwekken?
Antwoord 2
Journalistieke onafhankelijkheid is een kernwaarde van de journalistiek en in
het bijzonder van het publieke mediabestel. Het is van belang dat (de schijn
van) commerciële beïnvloeding van publiek media-aanbod wordt voorkomen.
In de Mediawet 2008 staat niet voor niets dat de publieke mediadienst
onafhankelijk is van commerciële- en overheidsinvloeden.
Vraag 3
Deelt u de mening dat een register nevenfuncties bijdraagt aan transparantie
en daarmee de schijn van belangenverstrengeling tegengaat? Zo ja, hoe
verklaart u dat verschillende publieke omroepen een dergelijk register nog
niet openbaar op hun website hebben staan?
Antwoord 3
Een register van nevenfuncties kan bijdragen aan transparantie en het
voorkomen van (mogelijke) belangenverstrengeling. Op grond van de
Governancecode Publieke Omroep 2018 (hierna: de Governancecode) dienen

ah-tk-20182019-2640
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2019

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

1

nevenfuncties gemeld te worden en getoetst op mogelijke belangenverstrengeling. De verplichting tot openbaarmaking van nevenfuncties geldt alleen
voor topfunctionarissen en belangrijke journalistieke functionarissen.
Uit een inventarisatie van de Commissie Integriteit Publieke Omroep (hierna:
CIPO) blijkt dat de media-instellingen en de NPO, overeenkomstig de
Governancecode op hun websites nevenfuncties openbaar maken1.
Vraag 4
Bent u ervan op de hoogte dat de KRO-NCRV stelt dat zij de aanbevelingen
van het Commissariaat voor de Media hebben overgenomen en hebben
geïmplementeerd? Deelt u de verwondering dat, ondanks deze toezegging,
het register nevenfuncties van de KRO-NCRV nog steeds incompleet is, dat
wil zeggen dat tot op de dag van vandaag de activiteiten van journalist
Jaspers bij veevoerfabrikant «For Farmers» in het «register nevenfuncties»
van de KRO-NCRV ontbreken?2
Antwoord 4
Zoals het bericht stelt was het Commissariaat voor de Media (hierna: het
Commissariaat) niet tevreden over de wijze van beoordeling van de nevenfunctie van de betrokken presentatrice. Het Commissariaat is van oordeel dat
KRO-NCRV onvoldoende zorgvuldig is geweest bij het beoordelen van de
nevenfunctie en niet transparant is geweest op grond van welke overwegingen KRO-NCRV deze nevenfunctie heeft goedgekeurd. KRO-NCRV heeft de
procedures op dit punt inmiddels aangepast.
CIPO heeft in januari 2019 een richtlijn opgesteld3 om nader te duiden in
welke gevallen nevenfuncties van belangrijke presentatoren van journalistieke
programma’s openbaar gemaakt dienen te worden. Volgens deze criteria
worden de door de presentatrice gepresenteerde programma’s niet aangemerkt als journalistiek programma en hoeven de nevenfuncties niet openbaar
te worden gemaakt.
Vraag 5
Deelt u de mening dat transparantie over nevenactiviteiten van alle bestuurders, hoofd- en eindredacteuren en presentatoren de betrouwbaarheid van de
publieke omroep ten goede komt? Wilt u zich inspannen om zoveel mogelijk
transparantie te bewerkstelligen bij de omroepen over nevenactiviteiten?
Antwoord 5
Als een publieke media-instelling zorgt voor een zorgvuldige beoordelingsprocedure van nevenfuncties, verkleint de publieke media-instelling het risico
op belangenverstrengeling. Het op orde hebben van dit soort beoordelingsprocedures en transparante verantwoording vormen belangrijke waarborgen
voor de onafhankelijkheid van publieke media-instellingen.
Vraag 6
Is het hanteren en bijhouden van een register nevenfuncties voor de
omroepverenigingen en taakomroepen verplicht?
Antwoord 6
Op grond van de Governancecode is het bijhouden van een register
nevenfuncties verplicht voor de publieke media-instellingen en de NPO.
Vraag 7
Wie houdt toezicht of de registers van verscheidene publieke omroepen actief
worden bijgehouden, wetende het register nevenfuncties, register geschenken en register financiële belangen en beleggingen?

1

https://www.npointegriteit.nl/2019/04/29/index-registers-nevenfuncties-journalistiekefunctionarissen/
Peildatum 18 april, 2019: https://np-kroncrv-v2-staging.s3.amazonaws.com/19-0207__def_Blad1.pdf
3
https://www.npointegriteit.nl/2019/01/07/reikwijdte-register-nevenfuncties-journalistiekefunctionarissen/
2

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

2

Antwoord 7
Het toezicht op de naleving van de bepalingen over de openbare registers, en
op de overige bepalingen van de Governancecode, ligt bij CIPO.
Vraag 8
Wat zijn de consequenties als publieke omroepen de verschillende governancecodes overtreden, zoals de «Governancecode Publieke Omroep 2018» en
«Governance en Interne Beheersing»?
Antwoord 8
CIPO houdt toezicht op de naleving van de Governancecode. De raad van
bestuur van de NPO kan, als het toezicht op en de naleving van deze code
door het bestuur en de raad van toezicht van media-instellingen tekort schiet,
gebruik maken van zijn wettelijke bevoegdheden als bedoeld in artikel 2.154
van de Mediawet 2008 (inhouding op vastgestelde bedragen).
In de Beleidsregels Governance en Interne beheersing geeft het Commissariaat een nadere uitleg over de Mediawettelijke normen ten aanzien van de
bestuurlijke organisatie (artikel 2.142a Mediawet 2008), belangenverstrengeling (artikel 2.142 Mediawet 2008) en interne bedrijfsprocessen (artikel 2.178
Mediawet 2008). Het Commissariaat is belast met het toezicht op de naleving
van genoemde bepalingen in de Mediawet 2008. Het Commissariaat kan
handhavend optreden bij overtreding van deze bepalingen. Op basis van het
principe toezicht op maat bepaalt het Commissariaat wat het meest passende
instrument is om in te zetten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

3