Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2010–2011

21 501-33

Raad voor Vervoer, Telecommunicatie en Energie

Nr. 332

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN,
LANDBOUW EN INNOVATIE EN VAN DE STAATSSECRETARIS VAN
VEILIGHEID EN JUSTITIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 8 juli 2011
Verwijzend naar de eerdere brieven van de toenmalige minister van
Economische Zaken en de toenmalige minister van Justitie van 15 maart
20101 en 20 juli 20102, willen wij u hierbij nader informeren over de
voortgang van de Anti-Counterfeiting Trade Agreement (ACTA). Deze brief
is als volgt opgebouwd:
1. Doel en achtergrond van ACTA
2. Overzicht van de ACTA-onderhandelingen
3. De inhoud van ACTA
4. Internetconsultatie: verslag hiervan en de reactie/inzet van Nederland
5. Afronding van ACTA
Eind 2010 zijn de onderhandelingen over ACTA succesvol afgerond en
sinds 1 mei jl. staat het verdrag open ter ondertekening. Inbreuken op
intellectuele-eigendomsrechten houden niet op bij de grenzen van de
lidstaten en van de EU. Daarom zijn internationale verdragen als ACTA
van groot belang, ook als zij zoals ACTA niet alleen voorzien in regelgeving voor diverse wijzen van handhavend optreden in geval van
(dreigende) inbreuken, maar ook in internationale samenwerking en
uitwisseling van informatie en «best practices». Nederland en de EU
hebben in de onderhandelingen steeds het standpunt verdedigd dat ACTA
niet tot wijziging van de huidige Nederlandse wetgeving en het EU-acquis
mocht leiden en de Commissie en Nederland hebben dat standpunt met
succes gerealiseerd. Zo zal ACTA geen gevolgen hebben voor de
mogelijkheden van burgers om legale goederen te kopen en te gebruiken
en bestanden te downloaden en respecteert ACTA de fundamentele
rechten en burgerlijke vrijheden.
Ad. 1. Doel en achtergrond van ACTA

1
2

Kamerstukken II 2009/10, 21 501-33, nr. 266.
Kamerstukken II 2009/10, 21 501-33, nr. 285.

kst-21501-33-332
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2011

Op initiatief van Japan en de Verenigde Staten zijn in juni 2008 de officiële
onderhandelingen over ACTA van start gegaan. Aan deze onderhande-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-33, nr. 332

1

lingen hebben, naast voornoemde landen, negen andere «landen»
deelgenomen: Australië, Canada, de Europese Unie (en haar 27 lidstaten),
Japan, Korea, Mexico, Marokko, Nieuw-Zeeland, Singapore en
Zwitserland. Deze ontwikkeling werd kort daarna gesteund door de
G8-leiders die na afloop van de Hokkaido Toyako Summit op 8 juli 2008 de
volgende verklaring aflegden: (..) «17. Effective promotion and protection
of IPR are critical to the development of creative products, technologies
and economies. We will advance existing anti-counterfeiting and piracy
initiatives through, inter alia, promoting information exchange systems
amongst our authorities, as well as developing non-binding Standards to
be Employed by Customs for Uniform Rights Enforcement (SECURE) at
the World Customs Organization. We encourage the acceleration of
negotiations to establish a new international legal framework, the
Anti-Counterfeiting Trade Agreement (ACTA), and seek to complete the
negotiation by the end of this year. We will promote practical cooperation
between our countries to develop tools to combat new techniques in
counterfeiting and piracy and spread best practices. We reaffirm our
commitment on government use of software in full compliance with the
relevant international agreements and call on other countries to follow
our commitment.»
Inbreuken op intellectuele-eigendomsrechten in het algemeen en namaak
en piraterij in het bijzonder, zijn uitgegroeid tot een fenomeen met
internationale dimensies, dat ernstige economische en sociale gevolgen
heeft, de goede werking van de (interne) markt verstoort en de consumentenbescherming in het gedrang brengt, met name op het gebied van
volksgezondheid en openbare veiligheid. Dit leidt tot ondermijning van de
economie, een verlegging van handelsstromen en een verstoring van de
concurrentie, waardoor bedrijven hun vertrouwen in de (interne) markt
verliezen en minder investeren en innoveren. Hoewel het lastig is om
eenduidige cijfers te verkrijgen kan wel worden gesteld dat het een
probleem is van grote en groeiende omvang. Volgens de laatste cijfers
van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling
(OESO) wordt de waarde van de internationale handel in nagemaakte en
door piraterij verkregen goederen in 2007 op 250 miljard USD geraamd.1
In 2009 heeft de EU-douane aan de buitengrenzen van de Unie bij 43 500
controles 118 miljoen goederen tegengehouden waarvan zij vermoedde
dat ze waren nagemaakt of door piraterij waren verkregen.2 Het is niet
bekend hoe deze handelscijfers zich verhouden tot de waarde van de
namaakgoederen die voor de Europese markt bestemd zijn, maar het is
aannemelijk dat het bij namaakgoederen om honderden miljoenen, zo niet
miljarden euro’s gaat.

1

OECD: Magnitude of counterfeiting and
piracy of tangible products: an update,
november 2009.
2
European Commission: Report on EU
Customs enforcement of intellectual property
right result at EU border 2009.

ACTA heeft tot doel de wereldwijde handhaving van intellectueleeigendomsrechten in het algemeen en bestrijding van namaak en piraterij
in het bijzonder te bevorderen en wil dit bereiken door:
1. internationale samenwerking: de samenwerking tussen de partijen is
een belangrijk onderdeel van ACTA, waaronder ook wordt verstaan
het delen van informatie en samenwerking tussen handhavingsinstanties, capaciteitsopbouw en verbetering van de technische
bijstand bij de handhaving;
2. «best practices»: bestaande succesvolle handhavingpraktijken dienen
niet alleen tussen de ACTA-deelnemers te worden uitgewisseld, maar
ook met de rechthebbenden en andere belanghebbenden. Hieronder
vallen onder andere ook het bevorderen van expertise binnen de
rechtshandhavingsstructuren en het treffen van maatregelen voor het
verhogen van het publieke bewustzijn over het belang van de
bescherming van intellectuele-eigendomsrechten en de schadelijke
effecten van inbreuken hierop;

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-33, nr. 332

2

3.

wettelijk kader: door het vaststellen van moderne en samenhangende
gemeenschappelijke normen kan effectief worden opgetreden tegen
namakers en piraten. Het betreft normen op het gebied van civiele en
strafrechtelijke handhaving, grensmaatregelen en de digitale
omgeving.

De ACTA-onderhandelingen zijn niet gevoerd onder de paraplu van een
internationale organisatie, maar als een gezamenlijke inspanning van de
deelnemers als reactie op het hiervoor genoemde fenomeen. Er is reeds
een aantal gevestigde internationale verdragen die specifiek betrekking
hebben op de bescherming van intellectuele-eigendomsrechten, waarvan
sommige dateren van meer dan een eeuw geleden. Deze verdragen
worden beheerd door de World Intellectual Property Organization (WIPO).
Daarnaast plaatste de World Trade Organization (WTO) in de Overeenkomst inzake de handelsaspecten van intellectuele-eigendomsrechten
(TRIPS-Verdrag) in 1995 een aantal verplichtingen zoals opgenomen in de
WIPO-verdragen in een handelscontext. Om de niet-aflatende groei van de
wereldwijde omvang van namaak en piraterij aan te pakken bouwt ACTA
voort op het TRIPS-Verdrag door doelgericht ten aanzien van een aantal
specifieke gebieden verdergaande normen op te stellen. ACTA is dus niet
opgesteld om het belangrijke werk van WIPO, WTO en andere organisaties te vervangen, maar bouwt voort op het werk dat op dit gebied al is
verricht. Bovendien bevordert ACTA de internationale samenwerking en
biedt het de deelnemers een forum voor de uitwisseling van informatie en
«best practices».
Ad. 2. Overzicht van de ACTA-onderhandelingen
Voor de totstandkoming van ACTA hebben 11 onderhandelingsrondes
plaatsgevonden:
1.
juni 2008 – Genève, Zwitserland
2.
juli 2008 – Washington, VS
3.
oktober 2008 – Tokio, Japan
4.
december 2008 – Parijs, Frankrijk
5.
juli 2009 – Rabat, Marokko
6.
november 2009 – Seoul, Zuid-Korea
7.
januari 2010 – Guadalajara, Mexico
8.
april 2010 – Wellington, Nieuw-Zeeland
9.
juni 2010 – Luzern, Zwitserland
10. augustus 2010 – Washington, Verenigde Staten
11. september 2010 – Tokio, Japan
In de brief aan uw Kamer van 20 juli 2010 zijn de onderhandelingen tot en
met de 9e onderhandelingsronde aan de orde gekomen, zodat wij hier
volstaan u te informeren over het vervolg. Zoals uw Kamer is bericht in
eerdere Kamerbrieven heeft Nederland consequent gepleit voor transparantie van het ACTA-proces. Na de eerste publicatie van de concept-tekst
van ACTA na de 8e ronde op 21 april 20101, zou Nederland graag gezien
hebben dat ook na de daaropvolgende rondes openbaarmaking zou
plaatsvinden. Helaas kon hierover tussen de deelnemers geen overeenstemming worden bereikt.

1
Zie: http://trade.ec.europa.eu/doclib/docs/
2010/april/tradoc_146029.pdf

De 11e en laatste ronde van de onderhandelingen werd op 2 oktober 2010
succesvol afgerond in Tokio, Japan. De deelnemers aan deze onderhandelingen werkten constructief samen, waardoor bijna alle inhoudelijke
kwesties konden worden opgelost en de geconsolideerde en grotendeels
afgeronde tekst van de voorgestelde overeenkomst op 6 oktober 2010 kon
worden gepubliceerd.
Voor wat betreft de nog openstaande kwesties kwamen de deelnemers
overeen deze zo spoedig mogelijk op te lossen, met het oog op de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-33, nr. 332

3

definitieve afronding van de tekst van de overeenkomst, hetgeen op
16 november 2010 het geval was.
Ten slotte hebben begin december 2010 in Sydney, Australië de experts
van de ACTA-deelnemers de tekst vanuit juridisch perspectief doorgenomen en gecontroleerd. De definitieve tekst is op 3 december 2010 op
het internet gepubliceerd (bijlage 1).1 De deelnemers zijn nu voorbereidingen aan het treffen voor de nationale procedures ten behoeve van de
ondertekening en ratificatie van ACTA. In onderdeel 5 gaan wij hier – voor
Nederland en de EU – verder op in.
Ad. 3. De inhoud van ACTA
Zoals onder 1. aangegeven, bouwt ACTA voort op bestaande internationale regels op het gebied van intellectuele eigendom (met name het
TRIPS-Verdrag) en is het verdrag bedoeld om het hoofd te bieden aan
handhavingsproblemen, waarvan de deelnemers hebben vastgesteld dat
er geen internationaal (juridisch) kader voor bestaat of dat dit kader moet
worden versterkt. ACTA bestaat uit zes hoofdstukken, waarvan er twee zijn
onderverdeeld in secties. Hierna volgt per hoofdstuk en sectie een korte
beschrijving van de inhoud.
Hoofdstuk I – Inleidende bepalingen en algemene definities
Dit hoofdstuk regelt een aantal algemene zaken die op de gehele
overeenkomst betrekking hebben, zoals (sectie 1) de relatie tot andere
verdragen, het toepassingsgebied, de bescherming van privacy bij het
verstrekken van informatie door de verdragsstaten en (sectie 2) definities.
Het verdrag ziet in beginsel op dezelfde intellectuele-eigendomsrechten
als het TRIPS-Verdrag: auteursrechten, naburige rechten, merken,
modellen, octrooien, topografieën, geografische aanduidingen en de
bescherming van niet-openbaar gemaakte informatie. Sommige artikelen
zijn beperkt tot bepaalde rechten, doorgaans alleen merken-, auteurs- en
naburige rechten.
Hoofdstuk II – Juridisch kader voor de handhaving van intellectueleeigendomsrechten
Sectie 1: Algemene verplichtingen
Dit onderdeel verwijst naar verplichtingen van de deelnemers om te
voorzien in handhavingsprocedures om inbreuken op intellectueleeigendomsrechten tegen te gaan dan wel te voorkomen. Deze procedures
moeten eerlijk en billijk zijn, mogen niet onnodig gecompliceerd of
kostbaar zijn en geen onredelijke termijnen of ongerechtvaardigde
vertragingen bevatten. Verder dient rekening te worden gehouden met de
proportionaliteit tussen de ernst van de inbreuk, de belangen van derden
en de betreffende maatregelen.
Sectie 2: Civiele handhaving
Dit hoofdstuk betreft in beginsel alle intellectuele-eigendomsrechten die
ook in het TRIPS-Verdrag genoemd staan. Enkele bepalingen die
gedetailleerd ingaan op bijvoorbeeld vormen van schadevergoeding en
beslag zijn alleen van toepassing bij inbreuk op merken-, auteurs- en
naburige rechten.

1

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

In deze sectie wordt bepaald dat de rechter de bevoegdheid moet hebben
een verbod op een inbreuk op te leggen of een gebod om te voorkomen
dat inbreukmakende goederen in het verkeer worden gebracht.
Vervolgens moet de rechter ook de bevoegdheid hebben schadevergoeding op te leggen aan de inbreukmaker die wist of redelijke gronden
had om te weten dat hij inbreuk pleegde. En die schadevergoeding moet

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-33, nr. 332

4

voldoende zijn om de schade die de rechthebbende ten gevolge van de
inbreuk leed, te vergoeden. Ook moet een rechter de bevoegdheid hebben
corrigerende maatregelen op te leggen, waaronder vernietiging van
goederen waarvan is vastgesteld dat zij een inbreuk op een intellectueel
eigendomsrecht maken, en voorlopige maatregelen te treffen, waaronder
de inbeslagneming van goederen, materialen of bewijsstukken. In geval
van een inbreuk op merkrechten, auteursrechten of naburige rechten
moet de rechter bevoegd zijn de in het ongelijk gestelde partij te veroordelen tot betaling van de proceskosten en passende advocatenkosten van
de wederpartij.
Sectie 3: Maatregelen aan de grens
De douane-maatregelen zijn niet van toepassing op octrooien, op
parallelimport en op goederen van niet-commerciële aard die in kleine
hoeveelheden in de persoonlijke bagage van reizigers zitten. Het
onderdeel gaat over de maatregelen die de douane en andere bevoegde
autoriteiten mogen nemen om te voorkomen dat inbreukmakende
goederen de grens overgaan. Verdragspartijen moeten zorgdragen voor
een procedure waarin met betrekking tot import en export, zowel
ambtshalve («ex officio») als op verzoek van een rechthebbende, de
vrijgave van van inbreuk verdachte goederen wordt opgeschort. Inzake
in-transit goederen is dit optioneel. Een rechthebbende dient in staat te
worden gesteld dit verzoek te doen mits hij aan bepaalde voorwaarden
voldoet, zoals het verschaffen van afdoende informatie en bewijs aan de
douane-autoriteiten. Daarbij kan de bevoegde autoriteit eisen dat de
rechthebbende redelijke zekerheid of gelijksoortige waarborg voldoet om
de vermeende inbreukmaker te beschermen en misbruik te beletten.
Tevens bevat deze sectie procedures voor de bevoegde autoriteiten om te
bepalen of de geschorste goederen daadwerkelijk inbreuk op intellectueleeigendomsrechten maken, om de vernietiging van de goederen te bevelen
of de goederen – in uitzonderlijke gevallen – buiten het verkoopkanaal te
houden. Verdragspartijen kunnen bepalen dat de bevoegde autoriteiten
ook administratieve sancties mogen opleggen.
Sectie 4: Strafrechtelijke Handhaving
De verdragspartijen moeten voorzien in strafrechtelijke procedures met
geldboetes en gevangenisstraffen in gevallen van opzettelijke inbreuk op
merkenrechten, auteursrechten en naburige rechten op commerciële
schaal, ook voor rechtspersonen. Van commerciële schaal is in ieder geval
sprake bij commerciële activiteiten met direct of indirect economisch
voordeel. Deelneming aan de strafbare inbreuken is ook strafbaar. Er is
een optionele bepaling opgenomen voor het bestraffen van het kopiëren
van een film tijdens een filmvoorstelling (zgn. «camcording»). De
verdragspartijen zijn derhalve vrij om te beslissen of ze dit willen
implementeren.
Verder moet er beslag gelegd kunnen worden op de inbreukmakende
goederen en andere zaken die zijn gebruikt bij het delict, documenten die
erop betrekking hebben en de gelden die erdoor zijn verkregen. De
strafrechter moet de vernietiging of in ieder geval het uit de handel halen
van de inbreukmakende goederen kunnen bevelen en verbeurdverklaring
of vernietiging van productiemiddelen. Bij zware delicten moeten ook
gelden die door de inbreuk zijn verkregen verbeurd verklaard kunnen
worden. Inbreuken op intellectuele-eigendomsrechten mogen niet alleen
klachtdelicten zijn, er moet ook ex officio bevoegdheid moet zijn voor de
autoriteiten om zelf onderzoek in te stellen naar inbreuken en deze te
vervolgen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-33, nr. 332

5

Sectie 5: Handhaving van intellectuele-eigendomsrechten in de digitale
omgeving
De civielrechtelijke en strafrechtelijke procedures die in ACTA zijn
genoemd, moeten ook beschikbaar zijn in geval van een inbreuk op
intellectuele-eigendomsrechten in de digitale omgeving. Een inbreuk kan
ook omvatten het ongeoorloofde gebruik van middelen van wijdverspreide distributie voor inbreukmakende doeleinden. De verdragspartijen
moeten er bij de invoering van procedures rond dergelijke inbreuken voor
zorgen dat er geen barrières voor legale activiteiten worden opgeworpen
en dat grondrechten worden gewaarborgd, zoals vrijheid van meningsuiting, eerlijke procesvoering en recht op privacy. Als voorbeeld hiervan
wordt in het verdrag genoemd een regime van beperking van aansprakelijkheid van of van de maatregelen tegen online service providers, terwijl
rekening wordt gehouden met de gerechtvaardigde belangen van
rechthebbenden.
Verdragsstaten mogen de bevoegde autoriteiten (in overeenstemming
met de nationale wetgeving) de bevoegdheid geven een online service
provider te bevelen de rechthebbende informatie te geven om de houder
te identificeren wiens account wordt vermoed te zijn gebruikt om inbreuk
te maken, wanneer de rechthebbende een afdoende («legally sufficient»)
vordering wegens auteursrechtinbreuk heeft ingediend en de informatie
nodig is ter bescherming of handhaving van dat recht. En ook als lidstaten
van deze optie gebruik maken, moeten handelsbarrières en inbreuken op
grondrechten voorkomen worden.
Ten slotte zijn in deze sectie bepalingen opgenomen die betrekking
hebben op rechtsbescherming tegen het niet te goeder trouw omzeilen
van doeltreffende technische voorzieningen en op rechtsbescherming van
elektronische informatie over het beheer van rechten tegen verwijdering
en wijziging.
Hoofdstuk III – Handhavingspraktijken
Waar hoofdstuk II zich richt op bevordering van een meer effectieve
handhaving via regelgeving, is hoofdstuk III gericht op de methoden die
worden gebruikt door de autoriteiten die de regelgeving uitvoeren. Zo
moeten de verdragspartijen er bijvoorbeeld voor zorgdragen dat de
betrokken autoriteiten over gespecialiseerde expertise beschikken, dat er
statistische en andere informatie verzameld en geanalyseerd wordt over
inbreuken op intellectuele-eigendomsrechten, dat er «best practices»
worden uitgewisseld, dat er informatie over handhavingsprocedures,
wetgeving en rechtspraak beschikbaar gesteld wordt voor het publiek en
dat het publiek bewust gemaakt wordt van het belang van het respecteren
van intellectuele-eigendomsrechten. Daarnaast moeten binnen iedere
verdragsstaat de betrokken autoriteiten hun activiteiten coördineren en
samenwerking stimuleren met adviesgroepen waarin andere betrokkenen
zoals rechthebbenden vertegenwoordigd zijn en moet de efficiency van
handhaving aan de grens verbeterd worden door internationale uitwisseling van informatie en overleg. Ten slotte moet de vernietiging van
inbreukmakende goederen geschieden in overeenstemming met de
nationale wetten inzake milieubescherming.
Hoofdstuk IV – Internationale samenwerking
Hoofdstuk IV gaat over internationale samenwerking tussen de autoriteiten die verantwoordelijk zijn voor de handhaving, inclusief strafrechtelijke en douane-handhaving, en bevat onder andere de erkenning dat de
internationale samenwerking bij de handhaving van vitaal belang is,
evenals het delen van relevante informatie, zoals statistische gegevens,

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-33, nr. 332

6

informatie over «best practices» en de daarmee samenhangende
nationale wetten. Verder zullen verdragspartijen zich inspannen capaciteit
en technische steun te bieden aan andere verdragspartijen ter verbetering
van handhaving (o.a. training van douanemedewerkers) ook in samenwerking met de private sector en internationale organisaties.
Hoofdstuk V – Institutionele afspraken
Hoofdstuk V bevat bepalingen die nodig zijn voor de institutionele
structuur, met inbegrip van vraagstukken in verband met de uitvoering
van de overeenkomst. Iedere verdragsstaat zal een lid afvaardigen ten
behoeve van het zogenaamde ACTA-Comité, een soort algemene
vergadering die minimaal eenmaal per jaar vergadert over de implementatie en het functioneren van het verdrag, die wijzigingen kan aanbrengen
en zal beslissen over de voorwaarden voor toetreding voor nieuwe
partijen. Besluitvorming geschiedt in beginsel bij consensus. De procedureregels van het Comité moeten nog worden opgesteld.
Hoofdstuk VI – Slotbepalingen
De slotbepalingen bevatten bijzonderheden over de wijze waarop de
overeenkomst zal functioneren, zoals wanneer ACTA in werking zal treden,
hoe een verdragspartij zich kan terugtrekken, hoe de overeenkomst
gewijzigd kan worden en wanneer een land partij bij de overeenkomst kan
worden.
Ad. 4. Internetconsultatie: verslag hiervan en de reactie/inzet van
Nederland
Zoals toegezegd en reeds aangekondigd in de brief aan uw Kamer van
20 juli 2010 heeft, naar aanleiding van de openbaarmaking van de
concept-tekst na de onderhandelingsronde in Wellington, een consultatie
van het publiek plaatsgevonden. Van 15 juni tot en met 15 augustus 2010
konden alle belanghebbenden via de website www.internetconsultatie.nl
een reactie op (de concept-tekst van) ACTA geven. In totaal zijn 62 reacties
ontvangen, 58 via voornoemde website en vier op andere wijze. Van de 58
via de website verkregen reacties hebben 38 respondenten kenbaar
gemaakt dat hun reactie na sluiting van de termijn openbaar kon worden
gemaakt, hetgeen ook is geschied.1 Als gevolg van een Wob-verzoek is op
een later tijdstip alsnog een aantal niet openbaar gemaakte reacties
openbaar gemaakt.2 Dit gebeurde met instemming van de respondenten.
Na de publicatie van de concept-tekst na afloop van de onderhandelingsronde in Tokio in oktober 2010 is besloten geen nieuwe consultatie uit te
schrijven. Deze concept-tekst lag, op een beperkt aantal punten na, tussen
de ACTA-partijen vast en het streven was deze op korte termijn af te
ronden.

1

Zie: http://www.internetconsultatie.nl/acta
Zie: http://www.rijksoverheid.nl/
documenten-en-publicaties/wob-verzoeken/
2010/11/29/deelbeschikking-wob-verzoekopenbaarmaking-acta-consultatie-deel-2–
4.html
2

Het kabinet is zich bewust van de grote belangstelling voor ACTA bij de
verschillende belanghebbenden, met inbegrip van het maatschappelijk
middenveld en de industrie, en heeft de meningen respectievelijk de
inbreng van belanghebbenden gedurende het gehele onderhandelingstraject nauwlettend in de gaten gehouden. Het betreft hier niet alleen de
reacties op de internetconsultatie, maar ook de vele reacties, commentaren etc. die gegeven werden en worden via de Tweede Kamer, burgerbrieven, kranten, weblogs, digitale nieuwsbrieven etc. Met deze reacties is
tijdens de (voorbereiding van de) onderhandelingen rekening gehouden,
maar daar moet bij vermeld worden dat dit maar tot op zekere hoogte
mogelijk was. Nederland en de EU hebben bij aanvang van de onderhandelingen het standpunt ingenomen dat ACTA niet tot wijziging van
huidige Nederlandse wetgeving en het EU-acquis mocht leiden. Daarnaast

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-33, nr. 332

7

zal ACTA alleen betrekking hebben op de manier waarop bedrijven en
burgers hun rechten kunnen afdwingen in de rechtszaal, bij de buitengrenzen of in de digitale omgeving. Het creëert geen nieuwe intellectueleeigendomsrechten, noch bepaalt het de duur, de reikwijdte van de
bescherming, de wijze van verkrijging of overname hiervan. De
ACTA-verdragsstaten zullen de intellectuele-eigendomsrechten
handhaven overeenkomstig de nationale definities hiervan. Zij worden
niet gedwongen om de het handhavingspotentieel in bepaalde mate te
verdelen tussen de handhaving van intellectuele-eigendomsrechten en de
rechtshandhaving in het algemeen. Het Nederlandse uitgangspunt dat
strafrechtelijke handhaving van intellectuele-eigendomsrechten ultimum
remedium is, wordt door ACTA dus ongemoeid gelaten. Bovendien grijpt
ACTA niet in in de nationale vrijheid om de handel op internet te regelen.
Ten slotte liepen de meningen van de belanghebbenden over ACTA sterk
uiteen. Met inachtneming van de uitgangspunten van ACTA – de
bevordering van handhaving van intellectuele-eigendomsrechten in het
algemeen en de bestrijding van namaak en piraterij in het bijzonder
waarbij fundamentele rechten en burgerlijke vrijheden worden gerespecteerd – zijn al deze meningen zorgvuldig meegewogen.
De inhoud van de reacties op de internetconsultatie kunnen onderverdeeld worden in een aantal categorieën. Deze categorieën worden
hieronder nader beschreven, waarna een reactie van onze zijde volgt.
Zoals hiervoor is aangegeven is de consultatie gehouden aan de hand van
de concept-tekst die na de 8e onderhandelingsronde in Wellington, Nieuw
Zeeland is gepubliceerd. Sindsdien hebben er nog 3 rondes plaatsgevonden en is de tekst gewijzigd (waaronder aanzienlijke wijzigingen in
sectie 5 van hoofdstuk 2 over handhaving van intellectuele-eigendomsrechten in de digitale omgeving). Dit heeft tot gevolg dat er opmerkingen
zijn gemaakt over artikelen die nu niet langer meer in ACTA staan. Dit is
het onvermijdbare gevolg van een consultatie over een concept-tekst die
destijds nog in onderhandeling was. Dit is ook als bezwaar tegen de
consultatie opgemerkt door een vijftal respondenten.
Burgerlijke vrijheden – balans
Een groot aantal respondenten geeft aan dat ACTA geen rekening houdt
met fundamentele burgerrechten dan wel vrijheden als de vrijheid van
meningsuiting en privacy inperkt; het zou een machtsmiddel van grote
bedrijven (waaronder de entertainmentindustrie) lijken te zijn. Gewezen is
op de belangen van kleine bedrijven, burgers en consumenten. Daarentegen geeft een aantal respondenten aan dat ACTA een goed initiatief is
om tot een internationaal verdrag te komen met als doel een standaard op
het gebied van handhaving van intellectuele-eigendomsrechten om
namaak en piraterij effectief te bestrijden. Een respondent geeft aan dat
ACTA echter doelt op een minimumset van verplichtingen met als gevolg
dat de vraag naar aanvullende maatregelen blijft bestaan.
Ook in andere reacties wordt gesteld dat er in ACTA een balans moet zijn
tussen de exploitatie van intellectuele-eigendomsrechten en de beperkingen op deze exclusieve rechten. Het is volgens enkele respondenten de
taak van de overheid hiertoe voldoende «checks and balances»
(waaronder eisen van proportionaliteit en subsidiariteit) in ACTA in te
bouwen.
Als gevolg van het gebrek aan transparantie is bij sommigen de indruk
ontstaan dat ACTA een verdrag is dat enkel gericht lijkt te zijn op grote
(entertainment-)bedrijven. Wij kunnen ons daar niet in vinden. ACTA is
een evenwichtige overeenkomst, waarin rekening is gehouden met

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-33, nr. 332

8

opvattingen van leden van de Tweede Kamer en het Europees Parlement,
niet-gouvernementele organisaties en andere stakeholders. Voor wat
betreft de eerbiediging van de grondrechten, privacy en gegevensbescherming is bijvoorbeeld in artikel 4 lid 1, betreffende privacy en
openbaarmaking van informatie, bepaald dat «niets in deze overeenkomst
een partij verplicht tot openbaar maken van informatie waarvan openbaarmaking in strijd zou zijn met eigen wetgeving of internationale overeenkomsten» (met inbegrip van wetten ter bescherming van het recht van de
persoonlijke levenssfeer). In artikel 27 lid 2 inzake handhaving in de
digitale omgeving wordt ook het belang van «het behoud van de
fundamentele beginselen zoals de vrijheid van meningsuiting, eerlijk
proces en privacy» benadrukt.
De balans komt ook naar voren in het instandhouden van procedurele
rechten en waarborgen zoals bepaald in het nationale civiele en strafrechtelijk procesrecht. In artikel 6 lid 2 is uitdrukkelijk bepaald dat elke
procedure eerlijk en billijk moet zijn en dat de rechten van alle deelnemers
aan de procedure moeten worden beschermd. Daarnaast bevat ACTA ook
een aantal specifieke bepalingen voor de bescherming van vermeende
inbreukmakers. Zo kan de aanvrager van een voorlopige maatregel
gevraagd worden zekerheid te stellen en kan hij worden verplicht om
compensatie te bieden voor schade veroorzaakt door deze voorlopige
maatregelen.
Transparantie
De meeste reacties op de consultatie betreffen het gebrek aan transparantie over ACTA dan wel de mening dat ACTA op ondemocratische wijze
tot stand is gekomen. Het openbaarmaken van de teksten na de 8e
onderhandelingsronde en de internetconsultatie wordt door sommigen
wel als een stap in de goede richting gezien.
Het is niet ongebruikelijk dat onderhandelingen over een concept-tekst
van een handelsovereenkomst vertrouwelijk plaatsvinden. Hierdoor
kunnen de deelnemers vrijuit en in vertrouwen van gedachten wisselen,
wat de onderhandelingen en het sluiten van compromissen over
complexe vraagstukken vergemakkelijkt. Nederland heeft zich de vele
protesten van het publiek op dit gebied aangetrokken en zich in een vroeg
stadium – waar maar mogelijk – zeer regelmatig en uitdrukkelijk gepleit
voor meer transparantie in het onderhandelingsproces. Deze inspanningen hebben er mede toe geleid dat dit onderwerp tijdens de voorbereidingen van de onderhandelingsrondes binnen de EU steeds nadrukkelijker
op de agenda kwam te staan en er ook vanuit de EU meer en meer werd
aangedrongen op openbaarmaking van een tekst. Dat had effect,
aangezien na de 8e en 11e onderhandelingsronde de concept-ACTA tekst
werd gepubliceerd. Daarnaast is in informatie aan uw Kamer en op
rijksweb.nl zo veel mogelijk informatie over de voortgang van de
onderhandelingen gepubliceerd.
TRIPS-Verdrag
Enkele respondenten hebben opgemerkt dat ACTA consistent moet zijn
met het TRIPS-verdrag en niet in conflict mag komen met de flexibiliteit
die hierin is opgenomen. Anderen zijn van mening dat handhaving van
intellectuele-eigendomsrechten niet thuis hoort in een handelsovereenkomst, maar bij de WIPO of de WTO.
Zoals hiervoor onder 1. al is aangegeven, zijn de ACTA-onderhandelingen
niet gevoerd onder de paraplu van een internationale organisatie, maar
als een gezamenlijke inspanning van de deelnemende landen om tezamen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-33, nr. 332

9

de strijd tegen mondiale inbreuken op intellectuele-eigendomsrechten,
aan te gaan. Om dit te kunnen doen bouwt ACTA voort op het TRIPSVerdrag en op het eerder verrichtte belangrijke werk van WIPO, WTO en
andere organisaties. Daarnaast zijn in de preambule en de tekst van ACTA
het TRIPS-Verdrag en de principes van de 2001 Doha Verklaring
(Verklaring van Doha inzake de TRIPS-overeenkomst en de Openbare
Gezondheid) uitdrukkelijk erkend.
Scope van ACTA
De respondenten zijn zeer verdeeld over de scope van ACTA en de
reacties lopen uiteen: ACTA zou alleen namaak, of alleen namaak en
piraterij dan wel alle intellectuele-eigendomsrechten moet betreffen. Ook
wordt aangegeven dat ACTA zich niet over octrooien mag uitstrekken
omdat, ook na verwijdering van dit recht uit hoofdstuk 2 – sectie 3 over
maatregelen aan de grens, er nog steeds gevaar is voor de goede toegang
van medicijnen en groene technologie. Een respondent merkt op dat
ACTA integraal octrooien moet omvatten omdat het niet-EU-concurrenten
dan erg gemakkelijk wordt gemaakt en dit afbreuk zal doen aan het
EU-concurrentievermogen. Weer anderen menen dat het EU-acquis
leidend moet zijn.
Voor het kabinet is ook op dit onderwerp leidend geweest dat ACTA niet
minder ver mag gaan dan het TRIPS-Verdrag en niet verder mag gaan dan
het EU-acquis. Voor die onderwerpen die nog niet tot het EU-acquis
behoren, zoals de strafrechtelijke handhaving, is ongewijzigde instandhouding van de Nederlandse wetgeving het uitgangspunt geweest in de
onderhandelingen.
Inhoud van ACTA
Hoofdstuk 2 – sectie 4: strafrechtelijke handhaving
Volgens sommige respondenten moet dit hoofdstuk beperkt blijven tot
namaak en piraterij dan wel moet de scope hiervan niet ingeperkt worden
indien de nationale strafwetgeving een bredere bescherming biedt.
Daarnaast is de legitimiteit van strafrechtelijke maatregelen regelmatig
onderwerp van discussie. Volgens diverse respondenten moet het
strafrecht nationaal geregeld worden, anderen zijn van mening dat ACTA
leidt tot het criminaliseren van burgers en tot hoge schadevergoedingen.
Een tweetal respondenten verzet zich tegen het strafbaar stellen van
downloaden en van het aansporen daartoe.
De beoogde focus van dit onderdeel ligt op het vervolgen van inbreukmakende activiteiten die worden gepleegd op commerciële schaal, die
voortkomen uit criminele organisaties of die een bedreiging vormen voor
de volksgezondheid en veiligheid. ACTA zal geen impact hebben op de
mogelijkheden van burgers om legale goederen te kopen en te gebruiken
en bestanden te downloaden en respecteert de fundamentele rechten en
burgerlijke vrijheden.
Hoofdstuk 2 – sectie 3: maatregelen aan de grens
Ook bij de douane-maatregelen lopen de meningen over de scope uiteen:
een aantal respondenten is van mening dat dit onderdeel niet van
toepassing mag zijn op octrooien, anderen vinden dat dit hoofdstuk
onverkort van toepassing moet zijn op alle intellectuele-eigensomrechten.
Diverse respondenten uiten hier zorg over de toegang tot medicijnen.
Door de uitbreiding van de maatregelen in dit hoofdstuk naar goederen in
transit is het mogelijk aldaar vermeende inbreukmakende medicijnen
tegen te houden. Een respondent meent dat douanebeslag en vernietiging
ook in transit mogelijk moeten zijn, behalve als duidelijk is dat er geen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-33, nr. 332

10

sprake is van inbreuk in het land van bestemming en de bestemming niet
gewijzigd kan worden.
Naar onze mening zal ACTA de toegang tot betaalbare geneesmiddelen
voor ontwikkelingslanden niet bemoeilijken. De onderhandelende partijen
hebben ook herhaaldelijk benadrukt dat de overeenkomst niet het
grensoverschrijdende verkeer van geneesmiddelen zal belemmeren. Om
dit kracht bij te zetten zijn in deze sectie (en in het hoofdstuk over
strafrechtelijke handhaving) octrooien uitdrukkelijk van de scope
uitgesloten. Ook verwijzen wij naar de uitdrukkelijke erkenning in de
preambule en tekst van ACTA van het TRIPS-Verdrag en de principes van
de 2001 Doha Verklaring. De EU-Douaneverordening 1383/2003 inzake
optreden bij inbreuken op intellectuele eigendom is overigens vele malen
gedetailleerder dan dit ACTA-hoofdstuk.
Eerder is gesuggereerd dat de douane onder ACTA systematisch
persoonlijke bagage van reizigers zou kunnen onderzoeken. Dit is niet
juist, ACTA bevat geen verplichtingen voor juridische autoriteiten om
persoonlijke bagage van reizigers te onderzoeken op bijvoorbeeld
MP3-spelers, nagemaakte producten of iets dergelijks. Integendeel,
krachtens artikel 14, de «de minimis-bepaling», zijn verdragspartijen
gerechtigd dergelijke goederen van de werking van deze sectie uit te
sluiten.
Hoofdstuk 2 – sectie 5: handhaving van intellectuele-eigendomsrechten in
de digitale omgeving
Een respondent merkt op dat dit hoofdstuk niet alleen auteursrechtelijk
beschermde werken, maar ook modellen moet omvatten. Daarnaast zou
ook «hadopi»-achtige regelgeving (dat wil zeggen dat consumenten die
driemaal auteursrechtelijk beschermde werken downloaden uit illegale
bron door hun service-providers van internet moeten worden afgesloten)
onder de scope van deze sectie vallen, want dit zou in overeenstemming
zijn met het EU-acquis. Een andere respondent geeft aan dat er eerst een
fundamentele herbezinning van de informatievrijheid en intellectueleeigendomsrechten in de digitale omgeving moet plaatsvinden. Anderen
menen dat de overheid moet zorgen voor goede toegankelijkheid en
betaalbaarheid van informatie. Ook hier is verdeeldheid over de mate van
handhaving. Sommige respondenten zijn van mening dat het internet
volledig vrij moet zijn en dat een ieder vrij moet zijn om te kopiëren en
werken te wijzigen, terwijl anderen stellen dat een strenge handhaving
noodzakelijk is.
Veel reacties betreffen internetregulering en de rol van internet service
providers (ISP’s) bij inbreuken. Enerzijds zijn diverse respondenten van
mening dat de safe harbour gehandhaafd moet blijven en dat ISP’s niet
verplicht mogen worden tot het nemen van onevenredige maatregelen
om internetpiraterij tegen te gaan, zoals het filteren van internetverbindingen, monitoring en het actief opsporen van inbreukmakers. Ook
zouden volgens sommigen ISP’s de privacy schenden van burgers door
het openbaarmaken van de identiteit van abonnees. Een respondent
meent dat, indien wordt gedacht aan «notice and takedown», eerst een
beoordeling van het vermeende onrechtmatige materiaal moet plaatsvinden alvorens het wordt verwijderd. Anderzijds vinden diverse
respondenten dat de sectie over handhaving in de digitale wereld in ACTA
thuishoort en hierin ook afspraken opgenomen moeten worden over de
verantwoordelijkheden van ISP’s. Ook dient er geen beperking van
aansprakelijkheid van ISP’s opgenomen te worden. Daarnaast moet ACTA
bescherming bieden voor zowel technologische maatregelen die de
toegang tot online aangeboden werken regelen, als technologische
maatregelen die ongeautoriseerd gebruik van werken tegengaan. Een

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-33, nr. 332

11

respondent merkt op dat piraterij alles kapot maakt: de industrie neemt als
reactie hierop extra beveiligingmaatregelen waarvan de burgers de dupe
zijn. Piraten stellen dat hun handelen gerechtvaardigd wordt door de
vrijheid van meningsuiting, maar onduidelijk is wat dit te maken heeft met
illegaal downloaden. Piraten stelen, richten schade aan en duperen
bedrijven en burgers en zij dienen daarom hard aangepakt te worden,
aldus de respondent.
Meer in het algemeen geeft een aantal respondenten aan dat het
overheidshandelen ten aanzien van het beoogde effect proportioneel
moet zijn: zijn de sancties in ACTA passend ten aanzien van de fundamenteel andere problemen rond internetpiraterij? Anderen menen dat
niemand vóór piraterij is, maar dat bepaalde branches er verouderde
handelspraktijken op blijven nahouden. Er zijn echter volgens hen betere
verdienmodellen dan handhaving van rechten door ACTA.
Naar onze mening leidt ACTA niet tot een wijziging van de geldende
juridische situatie met betrekking tot het internet omdat het verdrag
overeenkomstig de Nederlandse wet respectievelijk EU-regelgeving op dit
gebied is. De algemene verplichting van de verdragspartijen om de wet
ook te handhaven met betrekking tot het internet, met inbegrip van
fundamentele eerbiediging van ieders rechten, is nu al onderdeel van ons
rechtssysteem. Zoals in de speerpuntenbrief auteursrecht 20©20 is
aangegeven, moet ook op internet rechtmatig gebruik de norm worden
(Kamerstukken II 2010/11, 29 838, nr. 29, p. 3). De regels voor de
bescherming van technische voorzieningen en van de elektronische
informatie over het beheer van rechten zijn gelijk aan het toepasselijke
recht in de EU en vereisen daarom geen wijziging. Het recht van de
rechthebbende op informatie van een ISP is een optionele bepaling; het is
overgelaten aan de verdragspartijen om te beslissen of ze deze bepaling
in hun nationale wetgeving willen implementeren. Om nog maar eens te
herhalen: ACTA bevat ook geen verplichtingen waardoor gebruikers door
de herhaalde inbreuk op het auteursrecht worden uitgesloten van toegang
tot internet (zgn. «three strikes, you’re out» of dergelijke bepalingen
overeenkomstig de Franse Hadopi-wet, zie ook hierboven).
Nederlandse wetgeving en EU-acquis
De inzet van Nederland in de onderhandelingen is steeds geweest om de
productie van en handel in nagemaakte en illegaal gekopieerde goederen
effectief te kunnen bestrijden. Het daarbij ingenomen uitgangspunt is
gehandhaafd: ACTA zal niets veranderen aan de Nederlandse en
EU-regelgeving die betrekking hebben op de handhaving van
intellectuele-eigendomsrechten. Beide zijn reeds aanzienlijk meer
geavanceerd dan de huidige internationale normen.
Het EU-acquis op het gebied van handhaving van intellectueleeigendomsrechten omvat:
– Richtlijn 2004/48/EG betreffende de handhaving van intellectueleeigendomsrechten van 29 april 2004;
– Verordening 1383/2003 inzake optreden van de douane tegen
inbreukmakende goederen van 22 juli 2003;
– Richtlijn 2001/29 inzake het auteursrecht in de informatiemaatschappij
van 22 mei 2001;
– Richtlijn 2000/31 betreffende de elektronische handel van 8 juni 2000;
– Privacyrichtlijn 95/46 en Richtlijn 2002/58 betreffende privacybescherming van 24 oktober 1995 respectievelijk 12 juni 2002;
– Telecom Reformpakket, met inbegrip van het regelgevingskader voor
elektronische communicatie (Verordening 1211/2009, Richtlijn 2009/136
en Richtlijn 2009/140), alle van 25 november 2009.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-33, nr. 332

12

Behalve deze regelgeving, waarvan op dit moment Richtlijn 2004/48,
Richtlijn 2000/31 en Verordening 1383/2003 worden geëvalueerd en als
gevolg hiervan wellicht zullen worden aangepast, wordt op Europees
niveau al enige tijd gewerkt aan een gezamenlijke aanpak van inbreuken
op intellectuele-eigendomsrechten in het algemeen en de bestrijding van
namaak en piraterij in het bijzonder. Op 25 september 2008 heeft de
Commissie de Mededeling «Een strategie inzake intellectueleeigendomsrechten» aan de Raad gepresenteerd1. De Raad heeft daarop
een Resolutie aangenomen om een Europees plan voor de bestrijding van
namaak en piraterij op te stellen en daarbij vooral aandacht te besteden
aan andere dan wetgevingsmaatregelen (Pb. EU. 2008, C 253). In deze
Resolutie verzocht de Raad de Commissie en lidstaten om passende acties
te ondernemen teneinde namaak en piraterij doeltreffend te bestrijden.
Met de mededeling van 11 september 2009 «Voor een versterkte
handhaving van intellectuele-eigendomsrechten in de interne markt»,
geeft de Commissie uitvoering aan de oproep tot een Europees plan.2 In
aanvulling op het bestaande regelgevingskader kondigt de Commissie
drie verschillende soorten niet-wetgevende maatregelen aan: invulling
van de taken via een Europees Waarnemingscentrum, bevordering van
administratieve samenwerking in de interne markt en het mogelijk maken
van convenanten tussen belanghebbende partijen. Ten slotte heeft de
Raad, op basis van voornoemde mededeling uit 2009, op 1 maart 2010 de
resolutie «Handhaving van intellectuele-eigendomsrechten in de interne
markt» aangenomen3. Met deze resolutie geeft de Raad een duidelijke
boodschap af haar inspanningen op dit gebied te willen vergroten, met
een centrale rol voor het Europees Waarnemingscentrum, waarbij de
nadruk ligt op het verzamelen en analyseren van informatie en een betere
samenwerking tussen autoriteiten.

1
Zie: http://www.consilium.europa.eu/
ueDocs/cms_Data/docs/pressData/en/intm/
103037.pdf
2
Zie: http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/
LexUriServ.do?uri=COM:2009:0467:FIN:NL:PDF
3
TK 2009–2010 22 112-953.
4
http://ec.europa.eu/internal_market/
copyright/docs/ipr_strategy/
COM_2011_287_en.pdf

Nederland heeft de resolutie gesteund en met name de nadruk die hierin
wordt gelegd op het belang van goede en vergelijkbare informatie over
inbreuken op intellectuele-eigendomsrechten. Het is van groot belang dat
betrokken instanties (zowel privaat als publiek) van elkaars activiteiten op
de hoogte zijn en informatie daarover uitwisselen. Met wetgeving alleen
kan de EU de strijd tegen namaak en piraterij niet winnen. Juist op het
punt van betere informatie-uitwisseling, administratieve samenwerking en
bewustwording kan de EU nog een belangrijke slag slaan. Omdat
inbreuken op intellectuele-eigendomsrechten in het algemeen en namaak
en piraterij in het bijzonder niet ophouden aan de grens (van Nederland
dan wel de EU), is het noodzakelijk dat er op dit vlak met landen buiten de
EU wordt samengewerkt om dit probleem daadwerkelijk te kunnen
aanpakken. Door middel van ACTA wil men dit realiseren. Het feit dat
ACTA geen wijziging in Nederlandse respectievelijk Europese regelgeving
vereist, wil niet zeggen dat dit verdrag daarom geen nut heeft. Omdat
ACTA gesloten zal worden tussen diverse landen en na verloop van tijd
ook wordt opengesteld voor toetreding door derde landen, ontstaat een
sterk en modern kader voor de handhaving van deze rechten. Door
internationale samenwerking en de uitwisseling van «best practices»
kunnen handhavingsinstanties, rechthebbenden en andere belanghebbenden informatie en succesvolle praktijken delen, en samenwerken.
Daarnaast hebben handhavingsinstanties, rechterlijke macht, en rechthebbenden de meest up-to-date instrumenten in handen om effectief
grootschalige namaak en piraterij, die vaak voortkomen uit criminele
activiteiten en/of een bedreiging vormen voor de volksgezondheid en
veiligheid, te bestrijden. Overigens heeft de Commissie op 24 mei jl. de
Mededeling Een eengemaakte markt voor intellectuele-eigendomsrechten
– Creativiteit en innovatie bevorderen met het oog op economische groei,
kwaliteitsjobs en eersteklasproducten en -diensten in Europa goedgekeurd
en gepresenteerd.4 Deze mededeling bevat een strategische visie van de
Commissie en voorziet in een reeks essentiële beleidsmaatregelen op

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-33, nr. 332

13

korte en lange termijn op uiteenlopende terreinen, waaronder de
bestrijding van inbreuken op en handhaving van intellectuele eigendomsrechten. Uw Kamer wordt door middel van een BNC-fiche op korte termijn
over dit voorstel geinformeerd.
Ad. 5. Afronding van ACTA
Nu de ACTA onderhandelingen zijn afgerond, is het aan elke ACTA-partij,
in overeenstemming met haar interne procedures om te beslissen of en
wanneer ACTA voor haar in werking treedt. Voor Nederland respectievelijk
de EU gelden de volgende procedures. In Europees verband dient ten
eerste goedkeuring door het College van Commissarissen verleend te
worden. De lidstaten zullen de Commissie ook uitdrukkelijk moeten
machtigen om ACTA te ratificeren, ook al valt het binnen de competentie
van de EU. Daarbij is unanimiteit nodig. Vervolgens is goedkeuring en
ondertekening van ACTA door de Raad vereist. Voordat ACTA in de EU in
werking kan treden dient ook het Europees Parlement, op grond van het
Verdrag van Lissabon, met ACTA in te stemmen. Overigens heeft het
Europees Parlement op 24 november 2010 een resolutie aangenomen.1
De Europarlementariërs, die een vetorecht hebben over internationale
akkoorden die de EU afsluit, gaven aan zich ervan bewust te zijn dat de
bereikte overeenkomst geen definitieve oplossing biedt voor de complexe
en multidimensionale problematiek van namaak, maar wel een goede
stap in de richting is.
In de resolutie is bepaald dat de ontwerptekst tegemoet komt aan de
belangrijkste bedenkingen die het Parlement had geformuleerd en
verwelkomt het Europees Parlement de herhaalde verklaringen van de
Commissie, namelijk dat ACTA de bestaande wetgeving inzake
intellectuele-eigendomsrechten niet zal veranderen. Bovendien wijst de
tekst erop dat de bestaande EU-wetgeving al een stuk verder gaat dan de
huidige internationale voorschriften.
De Europese Commissie heeft bevestigd dat ACTA een gemengde
overeenkomst is met bevoegdheden voor zowel de Europese Commissie
als de afzonderlijke lidstaten, waardoor zowel de EU als haar lidstaten
partij bij ACTA zullen zijn. En dus zal ACTA ook in alle afzonderlijke
lidstaten de nationale parlementaire procedure moeten doorlopen. Voor
Nederland betekent dit dat aan de Tweede en Eerste Kamer een goedkeuringswet wordt voorgelegd om ACTA te ratificeren.
De verdragspartijen en andere WTO-leden die door de verdragspartijen bij
consensus worden toegelaten, kunnen het verdrag ondertekenen tussen
1 mei jl. en 1 mei 2013. Hierna kan elk WTO-lid een verzoek tot toetreding
doen. ACTA zal inwerkingtreden 30 dagen na het neerleggen van de zesde
verklaring van ratificatie. Voor ieder volgend land treedt het verdrag in
werking 30 dagen na het neerleggen van de ratificatieverklaring.
De minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie,
M. J. M. Verhagen
De staatssecretaris van Veiligheid en Justitie,
F. Teeven
1
B7–0618/2010Z – Resolutie van het Europees
Parlement van 24 november 2010 over de
handelsovereenkomst ter bestrijding van
namaak (ACTA). Zie: http://
www.europarl.europa.eu/sides/
getDoc.do?pubRef=-//EP//TEXT+TA+P7-TA2010–0432+0+DOC+XML+V0//
NL&language=NL

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 21 501-33, nr. 332

14