OPENBAAR

TER BESLISSING
Datum
04 augustus 2022
Onze referentie

Aan
Van

Minister IenW
Betreft persoonsgegevens

IENW/BSK-2022/184008
Opgesteld door
, Bestuurskern
T 070-Betreft persoons

Betreft persoo

Ondertekening gewijzigde toelichtende nota's
luchtvaartverdrag EU-Qatar

Beslistermijn
19 augustus 2022
Bijlage(n)
2

Aanleiding
Op 18 oktober 2021 is het luchtvaartverdrag tussen de Europese Unie en haar
lidstaten en de Staat Qatar ondertekend dat de juridische basis schept voor
luchtdiensten tussen Qatar en de EU-lidstaten. Na inwerkingtreding vervangt dit
verdrag het bestaande luchtvaartverdrag tussen Nederland en Qatar uit 1980.
Waar belangen in de bilaterale luchtvaartverdragen tussen de EU-lidstaten en
Qatar gunstiger zijn dan in het EU-verdrag, blijven deze van kracht.
Op 17 december jl. heeft de MR ingestemd met toezending van het EU-Qatar
luchtvaartverdrag aan de Koning met het verzoek deze voor te leggen aan de
Raad van State (RvS) voor advies. Hierop heeft de RvS geadviseerd om de
Toelichtende Nota op enkele punten aan te passen. Dit advies is in bijgaande
Toelichtende nota verwerkt. De aangepaste Toelichtende Nota dient door u en de
Minister van Buitenlandse Zaken ondertekend te worden waarna deze ter
stilzwijgende goedkeuring aan de Staten-Generaal kan worden voorgelegd.
Geadviseerd besluit
U wordt geadviseerd de aangepaste Toelichtende Nota’s bij het EUluchtvaartverdrag met Qatar in tweevoud te ondertekenen.
Toelichting
Uitgangspunt van het EU-brede luchtvaartverdrag met Qatar is gefaseerd meer
markttoegang in ruil voor gelijke concurrentievoorwaarden en financiële
transparantie. Het verdrag bevat o.a. bepalingen over marktopening, eerlijke
concurrentie, financiële transparantie, consumentenbescherming en gelijke
operationele voorwaarden, maar ook bepalingen m.b.t. de daarvoor benodigde
handhavingsinstrumenten. Bij de totstandkoming van het verdrag zijn naast de
individuele lidstaten ook sectorpartijen betrokken, waaronder Air France, KLM en
de Europese vertegenwoordigers van de vakbonden voor vliegend personeel.
De Kamer is diverse malen over dit verdrag geïnformeerd 1. Hierbij is aangegeven
dat Nederland voorstander is van sluiting van een EU-breed luchtvaartverdrag
met Qatar, omdat een EU-breed verdrag een kansrijkere manier is om afspraken

1
O.a. per Kamerbrief 31936 nr. 590 van 18 april 2019, tijdens het Algemeen Overleg van 23 september 2020 en
Kamerstuk 35960, nr. 1 van 16 november 2021

OPENBAAR

Pagina 1 van 2

te maken over eerlijke concurrentie dan via een bilateraal luchtvaartverdrag met
Qatar.
Tijdens het Commissiedebat op 24 februari jl. hebben diverse Kamerleden zorgen
geuit over het EU-Qatar verdrag. Zo zou het verdrag bijdragen aan meer
oneerlijke concurrentie en een exponentiële toename van vluchten. Echter, het
verdrag is juist gericht op het waarborgen van eerlijke concurrentie en een level
playing field. Zo is er in het verdrag een stevige fair competition clausule
opgenomen waarin harde, handhaafbare afspraken zijn gemaakt over gelijke
concurrentievoorwaarden en financiële transparantie. Daarnaast is een uitgebreid
milieuartikel opgenomen waarbij de partijen het belang van verduurzaming van
de luchtvaart en internationale initiatieven hiertoe onderstrepen. Eveneens is een
artikel ter bevordering van de sociale dimensie in de luchtvaart opgenomen en is
een overlegplatform gecreëerd om sociale issues bespreekbaar te maken.
Daartegenover staat dat de luchtvaartmaatschappijen gefaseerd meer toegang
krijgen tot elkaars markt. Voor routes tussen Nederland en Qatar geldt een
overgangsregime van 5 jaar waarbij jaarlijks het aantal toegestane frequenties
wordt opgehoogd tot uiteindelijk een open skies regime. Daarbij hoort de
kanttekening dat de mogelijkheid om onbeperkt te vliegen niet wil zeggen dat dit
ook daadwerkelijk gebeurt. Het aantal beschikbare slots op de luchthaven
Schiphol is beperkt en binnen deze kaders reguleert de markt zichzelf.

Datum
04 augustus 2022
Onze referentie
IENW/BSK-2022/184008
Bijlage(n)
2
Aan
Minister IenW
Van
Betreft persoonsgegeven

Advies Raad van State
De Raad van State heeft geadviseerd om in de Toelichtende Nota aan te geven
wat de status is van de luchtvaartverdragen tussen de andere landen binnen het
Koninkrijk - Aruba, Curaçao en Sint Maarten – enerzijds en Qatar anderzijds. Ook
in een recent verstrekt ongevraagd advies inzake verdragen heeft de Raad
aandacht voor dit deel van het Koninkrijk benadrukt. In de gewijzigde
Toelichtende Nota is aan dit advies gevolg gegeven.

Informatie die niet openbaargemaakt kan worden
Niet van toepassing.
Bijlagen
Volgnummer

Naam

1

TN (in tweevoud)

2

Nader Rapport RvS

OPENBAAR

Informatie

Pagina 2 van 2