Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2013–2014

2

Vragen gesteld door de leden der Kamer

2014Z03660
Vragen van het lid Dik-Faber (ChristenUnie) aan de Staatssecretaris van
Infrastructuur en Milieu over de reductie van zwerfafval en statiegeld op kleine
plastic flessen en bierflesjes (ingezonden 27 februari 2014).
Vraag 1
Klopt het, dat het aantal plastic flesjes (met frisdrank of water) dat jaarlijks op
de markt wordt gebracht sinds 2005 met bijna 50% is toegenomen?1 Vindt u
het aannemelijk dat het aantal plastic flesjes dat in het zwerfafval terecht
komt ook met 50% is toegenomen? Zo nee, in welke mate veronderstelt u dat
dit zwerfafval is toegenomen of afgenomen ten gevolge van de toename van
het aantal plastic flesjes?
Vraag 2
Herinnert u zich het volgende?
– Het beleidsonderzoek2 waarin werd geconcludeerd dat ongeveer 3,8% van
alle verkochte flesjes en blikjes in het zwerfafval terecht komt.
– De daarna geformuleerde beleidsaanpak voor de periode 2002–2006,
waarbij werd afgesproken dat die hoeveelheid in 2005 met 80% zou zijn
gereduceerd, uitgaande van 50 miljoen flesjes en blikjes in het zwerfafval
van 2001.3
– Het resultaat van die beleidsaanpak, waarbij in het monitoringrapport4
uiteindelijk door de convenantpartners niet gezamenlijk kon worden
vastgesteld.
Kunt u wel aangeven welke afname van het zwerfafval van blikjes en flesjes
was gerealiseerd?

1

http://www.echteheld.nl/zwerfafval/747/samenstelling.
Eindrapport CE/PwC/De Straat Milieu-adviseurs/Trendbox i.o.v. VROM – SVM PACT, «Inzamelen beloningsystemen ter vermindering van zwerfafval. Drie concepten voor een aanpak»
(oktober 2001), pag. 31.
3
Convenant Verpakking III: Deelconvenant Zwerfafval, overeengekomen tussen VROM en VNG
d.d. 4 december 2002, artikel 3.
4
Eindrapportage CE (begeleid door begeleid door VROM, SVM PACT, Stichting Natuur en Milieu,
VNG en Nederland Schoon), «Trend in aantal blikjes en flesjes in het zwerfafval in Nederland.
Periode 2001–2005» (oktober 2005), pag. 48.
2

kv-tk-2014Z03660
’s-Gravenhage 2014

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Vragen

1

Vraag 3
Is de monitoring van het zwerfafval van flesjes en blikjes inmiddels zodanig
op orde dat kan worden vastgesteld hoeveel blikjes en flesjes in het
zwerfafval terecht komen? Is de hoeveelheid zwerfafval van flesjes en blikjes
afgenomen tot minder dan de 10 miljoen stuks die in het Convenant
Verpakking III als maximum voor 2005 werd afgesproken?
Vraag 4
Kunt u een schatting geven van het totale aantal flesjes en het totale aantal
blikjes dat in 2012 en 2013 terecht kwam in het Nederlandse zwerfafval?
Vraag 5
Met welke beleidsinstrumenten acht u het mogelijk om het aantal plastic
flesjes dat ieder jaar in het zwerfafval terecht komt, te beperken tot minder
dan 3 miljoen stuks per jaar, zodat deze flesjes hun aandeel leveren in de
indertijd beoogde reductie tot 10 miljoen blikjes en flesjes (uitgaande van
30% plastic flesjes in de totale hoeveelheid plastic flesjes en blikjes?5
Vraag 6
Vindt u het aannemelijk dat het zwerfafval van kleine plastic flesjes een
aandeel heeft van circa 15% in de kosten die worden gemaakt voor het
opruimen en afvoeren van zwerfafval?6 Hoe hoog schat u in totaal de kosten
die gemeenten en anderen maken voor het schoonhouden van openbare
ruimte en privéterreinen van plastic flesjes?
Vraag 7
Is onderzocht hoe het komt dat begin december 2013 nog minder dan 15%
van de gemeenten7 bij het afvalfonds de bijdrage heeft aangevraagd voor de
extra aanpak van zwerfafval in 2013? Zo ja, wat zijn de onderzoeksresultaten?
Vraag 8
Hoeveel aanvragen zijn uiteindelijk in 2013 toegekend en welk deel van de
20 miljoen euro is in 2013 uiteindelijk niet uitgekeerd? Is al geregeld dat de
uit 2013 resterende gelden in 2014 zullen worden uitgekeerd? Bent u bereid –
in het kader van verlaging van de administratieve lastendruk voor gemeenten
– het afvalfonds te verzoeken om gemeenten zonder meer € 1,19 per inwoner
uit te betalen voor de extra aanpak van zwerfafval?
Vraag 9
Is het juist dat de prestatiegaranties (artikel 11, lid 1) en overige statiegeldafspraken in de huidige verpakkingenovereenkomst8 uitsluitend betrekking
hebben op grote plastic flessen en niet op kleine plastic flessen van minder
dan één liter?
Vraag 10
Bevat deze verpakkingenovereenkomst afspraken die het op korte termijn
invoeren van een verplicht statiegeld op kleine plastic flesjes onmogelijk
maken of bemoeilijken? Zo ja, in hoeverre verhinderen welke afspraken deze
invoering van statiegeld?

5

Van de plastic flesjes en blikjes voor bier, frisdrank, water of sap die op de markt worden
gebracht is volgens marktonderzoekbureau Canadean thans 30% een plastic flesje.
6
http://www.echteheld.nl/zwerfafval/747/samenstelling.
7
Op 2 december 2013 waren dit «ongeveer 60 gemeenten» blijkens de Rapportage over
voortgang van Raamovereenkomst Verpakkingen 2013–2022 en rapportage over de cijfers van
2012 (30 december 2013), Bijlage 1 Uitvoering afspraken Raamovereenkomst Verpakkingen,
pag. 1.
8
Raamovereenkomst Verpakkingen (24 januari 2013) (http://www.rijksoverheid.nl/documentenen-publicaties/kamerstukken/2013/01/24/raamovereenkomst-verpakkingen.html).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Vragen

2

Vraag 11
Is het juist dat de huidige verpakkingsverordening9 met daarin de statiegeldverordening voor bierflesjes komt te vervallen met de aanstaande opheffing
van het Productschap Dranken? Heeft u actie ondernomen om te voorzien in
een andere wijze van borging van deze statiegeldverplichting?

9

Verpakkingsverordening Productschap Dranken 2003 (13 november 2002)
(http://www.productschapdranken.nl/Downloads/4_a_verpakk-verord-tekst-2007.pdf) en Uitvoeringsbesluit Verpakkingsverordening Productschap Dranken 2003 (13 november 2002)
(http://www.productschapdranken.nl/Downloads/
4_b_uitvoeringsbesluit_verpakkingsverordening.pdf).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Vragen

3