Mate van CO2-reductie
Het bruto-effect van deze maatregel is naar verwachting ca. 1 Mton reductie, hierbij is alleen de
CO2-reductie van het niet-biogene deel meegenomen. De werkelijke reductie in 2020 is echter
beperkt 0,2 Mton in 2020). Dit komt doordat de huidige opwekking van warmte en stoom door
AVI’s op korte termijn alleen kan worden vervangen door fossiele installaties. Het is noodzakelijk
om steeds meer alternatieve bronnen voor stoom en warmte op het bestaande netwerk aan te
sluiten, zodat de huidige afhankelijkheid van Avi’s de transitie naar een circulaire en klimaatneutrale
economie niet in de weg staat.
Het onder het ETS brengen van AVI’s leidt tot een geschat kostennadeel van ongeveer 14 Euro per
ton geïmporteerd afval. Onduidelijk is welke effecten dit zal hebben op de import van afval. Als de
helft van het geïmporteerde afval zou afnemen dan zou dat leiden tot een reductie van 0,1Mt in
2020. Daarbij moet wel worden aangemerkt dat de verhoging van de verbrandingsbelasting per 1
Januari 2019 tot effect kan hebben dat er meer wordt gerecycled op de binnenlandse markt
waardoor het aandeel geïmporteerd afval kan toenemen. Het onder ETS brengen van de AVI’s
kunnen deze ongewenste neveneffecten van de verhoging van de verbrandingsbelasting teniet
doen.
Brandbaar afval mag in Nederland in beginsel niet worden gestort. Echter, indien brandbaar afval
twee keer wordt geweigerd door een AVI, mag een omgevingsdienst ontheffing van dit stortverbod
verlenen. Een ruwe inschatting is dat dit structureel om ca. 400 Kton afval/jaar gaat. Als deze
stroom nu wel verbrand wordt is dat afvaltechnisch wenselijk, maar zorgt voor een lagere netto
CO2-winst omdat een deel van het buitenlandse afval zal worden vervangen door Nederlandse
stromen die nu worden gestort. Het storten van brandbaar afval levert op langere termijn echter
ook emissies van broeikasgassen op. Verder ligt er op dit moment ca. 600 Kton brandbaar afval in
AVI’s opgeslagen. Met het wegvallen van het verbranden van buitenlands afval zal deze reserve
versneld worden aangesproken voor verbranding. Daarom zal het netto-effect het eerste jaar
beperkt zijn.
Met het wegvallen van import valt ook de bijdrage van dit afval aan de energieproductie door AVI’s
weg. In 2017 hebben alle AVI’s samen 3.688 GWh aan elektriciteit geproduceerd en 22,3 PJ aan
warmte extern geleverd. Rekening houdend met het feit dat zowel de energieproductie als het
aandeel buitenlands afval niet over alle AVI’s gelijk is verdeeld zal - met het wegvallen van
buitenlands afval - ongeveer 20% van de geproduceerde elektriciteit (737 Gwh) en ongeveer 29%
van de geleverde warmte (6,4 PJ) op een alternatieve wijze moeten worden opgewekt. De CO2emissie die hiermee gepaard gaat hangt af van de wijze waarop dit gebeurt. Het is mogelijk dat een
deel van de warmte en stroom die AVI’s nu produceren met buitenlands afval en die bijv. wordt
ingezet voor stadsverwarming, moet worden gecompenseerd door alternatieve (fossiele) wijzen van
warmte- en elektriciteitsopwekking, waardoor de CO2-reductie (voor een groot deel) teniet wordt
gedaan.
Wanneer het buitenlandse afval niet in Nederland wordt verbrand zal een deel worden gerecycled,
een deel zal worden verbrand in andere landen en mogelijk ook een deel zal worden gestort in het
VK. Het recyclen in Nederland is op dit moment nog duurder dan verbranden in het buitenland.
Investeringen in innovatie en in (chemische) recyclingcapaciteit (schaalvoordelen) kunnen recycling
in Nederland aantrekkelijker maken. De inschatting is dat er slechts beperkte
verbrandingscapaciteit in de ons omringende landen beschikbaar is en dat de installaties in het
buitenland veelal minder efficiënt zijn (m.u.v. sommige installaties in Scandinavische landen).
Storten geeft ook stortgasemissies (methaan en CO2). Het methaan wordt in het VK en veel andere
landen voor een beperkt deel afgevangen en als energiebron gebruikt. Hiertegenover staat dat deze
maatregelen op termijn een stimulans kan zijn voor recycling van afval in het buitenland.

Met opmerkingen [CE Delft1]: Volgens ons is het 0,2Mt.
Redenering is 8 Mton CO2 emissie waarvan 4 Mton niet
biogeen. Verder 25% hiervan is 1 Mton CO2 reductie.
In dit onderzoek
https://www.ce.nl/publicaties/2128/methodiek-duurzaamaanbesteden-afval hebben we recent op basis van recente
data gekeken naar AVI klimaatemissies en
energieopbrengsten. Zie figuur 1 op pagina 8. Per ton Afval
geeft een gemiddelde AVI ongeveer 0,570 gram niet biogene
CO2 en netto een emissies van 0,2 kg na aftrek van het
energievoordeel (elektriciteit en warmte) en het voordeel
van metaalwinning. Een bruto emissie voordeel van 100%
leidt dan tot een netto voordeel na aftrek van
energieopbrengst van 0,2/0,57=35%. De reductie in
gemiddelde AVI’s met 1 Mton bruto is dan naar onze
schatting 0,35 Mton CO2.
In deze berekening is echter gerekend met een gemiddelde
CO2 waarde van de energiemix van 0,413kg CO2/kWhe.
Hierop Als met een marginale fossiele mix (CO2
emissiefactoren) van 0,649 kg CO2/kWhe gerekend wordt
dan wordt het energievoordeel 100 gram CO2 per ton afval
gunstiger ((0,649-0,413)x 10Gg/ton x 0,15% rend /3,6). Dan
levert 1 Mton bruto netto 0,1/0,57 ongeveer 0,2 Mton CO2
reductie)
Als het lukt om vooral AVI’s met een laag rendement minder
afval te laten verstoken dan is het voordeel wel iets groter.
Dat is dan circa (220-70)/570=26%. Dan kom je uit op 0,26
Mton.
Conclusie: Rekening houdend met vervanging van de fossiele
energiemix is het voordeel ongeveer 0,2 Mton.

Met opmerkingen [CE Delft2]: Dit is al berekend in die
0,2Mt.

Met opmerkingen [CE Delft3]: Mondiaal is er echter
risico dat deze maatregel door effecten in Engeland netto
echter negatief is. Als het afval uit Engeland niet
geëxporteerd wordt maar gestort dan leidt dat tot
methaanvorming op de stort en tot juist een netto toename
van emissies mondiaal (methaan werkt sterk door in het
broeikaseffect). CE Delft heeft in 2012 al uitgerekend dat het
Europees gezien gunstig voor het milieu is als afval niet in
Engeland gestort wordt maar verbrand. (zie
https://www.ce.nl/publicaties/1219/verbranden-innederland-of-storten-in-groot-brittannie ).
Als derde optie is het nog mogelijk dat andere landen het
Engelse afval overnemen. Dan heeft het netto ook heel
weinig effect. Totaal effect mondiaal is dus negatief tot nul.
Effect voor Nederland 0,2 Mton.