Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

30 234

Toekomstig sportbeleid

Nr. 212

LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDEN
Vastgesteld 5 april 2019
De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft een
aantal vragen voorgelegd aan de Minister voor Medische Zorg over de
brief van 5 februari 2019 over de stand van zaken Formule 1 in Nederland
(Kamerstuk 30 234, nr. 207).
De Minister heeft deze vragen beantwoord bij brief van 4 april 2019.
Vragen en antwoorden zijn hierna afgedrukt.
De voorzitter van de commissie,
Lodders
De adjunct-griffier van de commissie,
Clemens

kst-30234-212
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2019

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 30 234, nr. 212

1

1
Kunt u nader toelichten hoe de wet- en regelgeving is verduidelijkt ten
aanzien van visum en toegangsprocedures, tewerkstellingsvergunningen,
belastingen (bijvoorbeeld btw), veiligheidsmaatregelen, internationale
valuta, commerciële rechten, en telecommunicatie en informatietechnologie? Welke stappen zijn er per afzonderlijk terrein gezet?
Hiervoor verwijs ik naar de brief die mijn ambtsvoorganger in 2012 naar
uw Kamer heeft gestuurd (Kamerstuk 30 234, nr. 71). Met betrekking tot
GP Formule 1 zijn er geen verdere stappen op deze terreinen gezet.
2
Klopt het dat het circuit Zandvoort een financiële en structurele bijdrage
van 70% van het jaarlijkse sportevenementenbudget van de rijksoverheid
heeft gevraagd?
Het circuit Zandvoort heeft geen formele subsidie aangevraagd in het
kader van beleidskader sportevenementen. In een brief en toelichtend
gesprek heeft het circuit Zandvoort gevraagd na te gaan of de rijksoverheid bereid is 5 miljoen euro per jaar bij te dragen ten behoeve van
onder andere de toegankelijkheid, veiligheid en side events op het gebied
van sportparticipatie en duurzaamheid. Dat staat dus los van het jaarbudget dat binnen het beleidskader sportevenementen beschikbaar is.
3
Klopt het dat het circuit Zandvoort in een toelichtend gesprek het
verzochte bedrag heeft verlaagd tot een jaarlijkse bijdrage van € 5
miljoen, maar daarmee nog steeds om 50% van het jaarlijkse sportevenementenbudget aan de rijksoverheid vraagt?
Zie antwoord op vraag 2. In de brief is gesproken over 7 miljoen euro voor
de overheid (gemeente, provincie en Rijk). In het gesprek is toegelicht dat
hiervan 5 miljoen euro per jaar aan de rijksoverheid zou worden
gevraagd.
4
Wat zou een (structurele) bijdrage van € 5 miljoen tot € 7 miljoen van de
rijksoverheid aan een commercieel sportevenement op het circuit van
Zandvoort betekenen voor de organisatie van andere sportevenementen
in 2020, 2021 en 2022? Welke sportevenementen zouden geen overheidsbijdrage krijgen wanneer de jaarlijkse bijdrage in 2020 voor maar liefst
50% of 70% zou worden uitgekeerd aan één evenement? Welk negatief
effect zou dit hebben op de maatschappelijke impact van deze andere
sportevenementen? Hoe zou een dergelijke bijdrage passen in de inzet
van dit kabinet op de ontwikkeling van breedtesport?
De besteding van de beschikbare middelen binnen het beleidskader
sportevenementen (10 miljoen euro per jaar) is afhankelijk van het aantal
en de hoogte van de subsidieaanvragen die worden ingediend. Dat
varieert per jaar. Tot nu is het beschikbare budget toereikend om de
subsidieaanvragen die voldeden aan de criteria te honoreren. Als we
jaarlijks 5 tot 7 miljoen voor één evenement, zoals de Formule 1, zouden
uitgeven is de verwachting dat niet alle aangevraagde subsidies meer
kunnen worden verleend.
Het budget is bedoeld om eenmalige aansprekende internationale
sportevenementen naar Nederland te halen, zowel ten behoeve van topals breedtesport. Dit budget staat los van de financiële middelen die het
kabinet ter beschikking stelt aan de ontwikkeling van breedtesport.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 30 234, nr. 212

2

5
Zijn er signalen dat de Nederlandse Sportraad terughoudend is met een
positief advies over andere sportevenementen omdat de raad ruimte wil
houden voor een eventuele financiële bijdrage aan de organisatie van een
Formule 1 race op het circuit van Zandvoort?
Nee, deze signalen zijn mij niet bekend.
6
Klopt het dat de Nederlandse Sportraad in zijn brief geen expliciet verzoek
doet tot een extra financiële bijdrage van de rijksoverheid, maar de
overheid alleen vraagt om de organisatie van een Formule 1 race te
ondersteunen?
Ja, dat klopt.
7
Klopt het dat de overheid door middel van faciliterende steun al substantieel bijdraagt aan de organisatie van een eventueel evenement en
daarmee een dergelijk evenement ondersteunt?
Ja, dat klopt. De rol van de (rijks)overheid bij een dergelijk evenement
bestaat vooral uit het waarborgen van een aantal publieke randvoorwoorden, bijvoorbeeld met betrekking tot belastingregels, veiligheid,
verstrekken van visa en verkeersinfrastructuur. Daarover worden meestal
op lokaal en regionaal niveau afspraken gemaakt. Dat geldt overigens
voor alle grote internationale sportevenementen die in Nederland worden
georganiseerd.
8
Staat de Nederlandse overheid bekend als een betrouwbare overheid als
het gaat om het faciliteren en ondersteunen van sportevenementen?
Ja. Het beleidskader sportevenementen en de modelgaranties maken
duidelijk wat, en onder welke voorwaarden, de organisatoren van
internationale sportevenementen van de (rijks)overheid kunnen
verwachten. Uit de onafhankelijke evaluatie van het beleidskader door het
Mulier instituut, die ik in 2018 naar uw Kamer stuurde (Kamerstuk 30 234,
nr. 198), zijn geen aanbevelingen op dit gebied benoemd.
9
Welke zaken zijn er, naast een eventuele financiële bijdrage, met name
kenmerkend voor een faciliterende overheid bij de organisatie van een
sportevenement?
Zie het antwoord op vraag 7 en de bijgevoegde brief die mijn ambtsvoorganger in 2012 naar uw Kamer heeft gestuurd (Kamerstuk 30 234, nr. 71).
10
Heeft de Nederlandse Sportraad bij de rijksoverheid, u en/of uw ministerie
aangedrongen op een financiële bijdrage van de rijksoverheid voor de
organisatie van een Formule 1 race op het circuit van Zandvoort? Zo ja,
was hierbij sprake van een verzoek om een structurele financiële bijdrage?
Nee, de Nederlandse Sportraad heeft daar niet op aangedrongen.
11
Kunt u toelichten hoe de evaluatie van de subsidiëring van sportevenementen wordt ingevuld? Hoe wordt na afloop van een sportevenement

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 30 234, nr. 212

3

getoetst dat sportevenementen hebben bijgedragen aan de doelen die
geformuleerd zijn in het beleidskader?
Het beleidskader sportevenementen schrijft voor dat de subsidieontvanger de maatschappelijke impact van een sportevenement, inclusief het
programma van side events, monitort en evalueert (in hoeverre de vooraf
geformuleerde doelstellingen bereikt zijn). Daarbij kan men gebruikmaken
van de kennis en richtlijnen van de Werkgroep Evaluatie Sportevenementen (WESP).
12
Welke bedrijven en/of aandeelhouders zijn eigenaar van Formula One
Management (FOM)? Hoe groot is de vergoeding voor de onkosten van
FOM die is opgenomen in de begroting van het bid van het circuit van
Zandvoort? Welk bedrag ontvangt FOM gemiddeld van circuits als
vergoeding, onder andere voor de onkosten?
FOM is onderdeel van de Liberty Media Cooperation. Bids en begrotingen
van de Grand Prix Formule 1 bevatten bedrijfsgevoelige informatie en zijn
niet openbaar. Deze informatie heb ik dan ook niet.
13
Was bij de oprichting van de Nederlandse Sportraad beoogd dat deze zelf
contact zou opnemen met bedrijven voor de informatie over de organisatie van een specifiek sportevenement, voordat de raad gevraagd is zich
ten behoeve van een advies te buigen over de effecten van een desbetreffend sportevenement?
De Nederlandse Sportraad is ingesteld om kabinet en parlement te
adviseren over het te voeren beleid op het gebied van sportevenementen.
De raad is onafhankelijk en bepaalt zelf wat ze daarvoor moet doen en
welke partijen ze daarvoor wil spreken.
14
Kunt u bezien, gelet op het feit dat in de brede evaluatie van het beleidskader onvoldoende ruimte is voor het meewegen van de economische
impact van een sportevenement naast de maatschappelijke impact, hoe
economische impact ook substantieel meegewogen kan worden bij de
afweging voor een toekenning van een subsidieaanvraag, zodat ook
jaarlijks terugkerende evenementen met een grote economische impact in
aanmerking kunnen komen voor een subsidie?
Het huidige beleidskader evenementen is per 1 januari 2019 aangepast en
geldt voor een periode van twee jaar. Over het evenementenbeleid vanaf
2020 wil ik afspraken maken met betrokken partijen bij het uitwerken van
de zesde ambitie van het Nationale Sportakkoord «Topsport die inspireert!». Daarin wordt opnieuw bekeken hoe de beschikbare financiële
middelen van de rijksoverheid het meest effectief kunnen worden ingezet.
Zowel maatschappelijke als economische impact worden daarbij
meegenomen.
15
Bent u bereid, gezien het feit dat u aangeeft dat het verzoek van Zandvoort
onvoldoende aansluit bij het sportbeleid van dit kabinet, in de brede
evaluatie van het beleidskader te kijken of ook opbrengsten buiten het
sportdomein een plek kunnen krijgen in de afweging om al dan niet
subsidie toe te kennen, zodat sportevenementen met een grote bijdrage
aan de samenleving op andere beleidsterreinen ook voor ondersteuning
in aanmerking komen?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 30 234, nr. 212

4

Zie mijn antwoord op vraag 14. Dit onderwerp wil ik inbrengen bij de
uitwerking van de zesde ambitie van het Nationaal Sportakkoord:
«Topsport die inspireert!».
16
In uw brief wordt gesproken over niet kwantificeerbare ondersteuning van
de overheid. Kunt u toch globaal aangeven welke waarde de ondersteuning van de overheid minimaal vertegenwoordigt?
Dat is helaas niet mogelijk. Het faciliteren is dienstverlenend van aard en
dat is niet in euro’s uit te drukken. Kosten voor specifieke maatregelen,
bijvoorbeeld de inzet van de veiligheidsregio, hulpdiensten of het
verstrekken van visa, zijn verweven in de beschikbare budgetten en
kunnen niet worden toegeschreven aan een specifiek evenement.
17
Klopt het dat in het buitenland alle Grand Prix in de Formule I zonder
uitzondering in substantiële mate worden ondersteund door overheden?
Heeft u inzicht of dit in alle gevallen om financieel te waarderen bijdragen
gaat?
Het is algemeen bekend dat de FOM het belangrijk vindt dat overheden de
organisatie van Grand Prix Formule 1 in hun land ondersteunen. Ik heb
geen inzicht in de specifieke bijdragen die overheden in het buitenland
daaraan leveren.
18
Worden de in de brief van het circuit Zandvoort genoemde side events
ook zonder bijdrage van de rijksoverheid georganiseerd, of was een
rijksbijdrage hiervoor een voorwaarde?
Of de genoemde side events worden georganiseerd zal blijken uit de
uiteindelijke business case. Maar in het toelichtend gesprek heeft Circuit
Zandvoort aangegeven dat deze activiteiten moeilijk zonder overheidssteun zijn te organiseren.
19
Hoeveel bezoekers verwacht de organisatie per dag?
Het Circuit Zandvoort gaat uit van 50.000 bezoekers op de eerste dag,
oplopend naar circa 100.000 tijdens de slotdag.
20
Is de regio toegerust op ontvangst van deze bezoekersaantallen?
De betrokken gemeenten, provincie en organisator zullen hierover
concrete afspraken en plannen moeten maken. De gemeente Zandvoort
heeft mij laten weten dat de gemeente een traditie heeft van grootschalige
evenementen. Ook het circuit is gewend aan hoge bezoekersaantallen.
Bovendien kan door een centrale organisatie en kaartverkoop sturing
worden gegeven aan verkeersstromen. Ter vergelijk: op een zomerse dag
zijn er, zonder verkeersplan, 100.000 mensen op het strand.
21
Is de capaciteit qua openbaar vervoer en infrastructuur voldoende?
Het circuit ontwikkelt een verkeers- en mobiliteitsplan met de gemeente in
afstemming met samenwerkingspartners zoals de provincie, NS,
Connexxion en P+R-locaties en de Veiligheidsregio.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 30 234, nr. 212

5

22
Wat is de verwachte geluidshinder van het evenement?
De toegestane maximale geluidniveaus zijn opgenomen in de omgevingsvergunning van het Circuitpark Zandvoort. In die vergunning zijn 12 UBO
dagen (dagen met uitzonderlijke bedrijfsomstandigheden) opgenomen,
Op een UBO-dag mogen de geluidsnormen overschreden worden.
23
Worden dezelfde normen gehanteerd als bij andere evenementen op het
circuit?
De gemeente Zandvoort gaf mij onderstaande informatie.
Twaalf dagen per jaar gelden als uitzonderlijke dagen (UBO-dagen).
Tijdens deze dagen mag het Circuit meer geluid produceren dan overige
dagen.
Voor dit jaar (2019) geldt daarbij:
3 UBO dagen max 95 dB(A)
3 UBO dagen max 98 dB(A)
3 UBO dagen max 101 dB(A)
3 UBO dagen max 104 dB(A)
Voorschrift 5.5 in de vergunning stelt daarnaast dat voor de Formule 1
Grand Prix, dan wel diens opvolger, gedurende maximaal drie dagen per
kalenderjaar geen normering is gesteld. Die drie dagen gelden dan wel als
een van de twaalf UBO-dagen.
24
Welke gemeente beheert de geluidsvergunning?
Omgevingsdienst IJmond voert deze taken uit onder verantwoording van
het college van burgemeester en wethouders van Zandvoort. De
uitvoering van de toezichtstaak bestaat uit reguliere controles en
aspectcontroles (bijvoorbeeld op geluid) in het kader van de omgevingsvergunning en het Activiteitenbesluit milieubeheer.
25
In welke omringende gemeenten wordt ook geluidshinder verwacht?
Afhankelijk van de windrichting zal er ook in de omringende gemeente
geluid waar te nemen zijn. Op basis van binnengekomen klachten bij de
gemeenten rondom andere events is, volgens de gemeente Zandvoort,
bekend dat ook Bentveld, Heemstede/Aerdenhout, Bloemendaal,
Overveen en Haarlem geluid horen.
26
Wat is de verwachte geluidshinder voor het natuurgebied met als waarde
«Stilte» van dit evenement?
De bescherming van de stilte gebeurt op grond van de Provinciale Milieu
Verordening (PMV). Het Circuitpark Zandvoort en directe omgeving valt
niet binnen een stiltegebied. De regels van de PMV gelden alleen binnen
de stiltegebieden en beperken daarom niet de activiteiten buiten het
gebied, zoals (vlieg)verkeer.
27
Worden effecten op gezondheid en welzijn van bewoners van omringende
gemeenten ook gemeten? Zo ja, hoe gebeurt dit?
GGD Kennemerland meet geen effecten van dit evenement op gezondheid
en welzijn van bewoners. Wel monitort de GGD in het algemeen de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 30 234, nr. 212

6

gezondheid, leefstijl en welzijn van de inwoners van regio Kennemerland,
waaronder gemeente Zandvoort. Dit gebeurt onder meer door middel van
de Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen met vragen over
ervaren gezondheid, ziekten en aandoeningen, welbevinden, en geluidhinder. Het onderzoek is voor het laatst uitgevoerd in 2016 en zal in 2020
opnieuw plaatsvinden.
28
Kunt u toelichten hoe u denkt dat voldaan kan worden aan de voorwaarde
van FOM dat de overheid substantieel aan het evenement moet
bijdragen?
Specifieke voorwaarden van FOM zoals deze zijn mij niet bekend.
29
Mag uit deze brief geconcludeerd worden dat geen enkele aanvraag voor
subsidiëring van een commercieel sportevenement waarbij de rechten in
handen zijn van een Amerikaans beursgenoteerd bedrijf worden toegewezen? Wanneer is er sprake van een commercieel sportevenement dat
niet onder de criteria van het subsidiekader valt?
Nee, dat kan niet uit deze brief worden geconcludeerd. De GP Formule 1
valt niet onder het beleidskader sportevenementen omdat de race een
aantal jaren achter elkaar in Nederland wordt georganiseerd. Het kabinet
heeft afgewogen of het, buiten dit beleidskader, opportuun is om dit
evenement financieel te ondersteunen. Bij die afweging is meegenomen
dat het hierbij gaat om een commercieel sportevenement waarbij de
rechten in handen zijn van een Amerikaans beursgenoteerd bedrijf.
30
U schrijft dat zowel u als de Nederlandse Sportraad beide van mening zijn
dat een adviesaanvraag niet opportuun is omdat het verzoek om een
politiek besluit vraagt. Kunt u toelichten waarom de Nederlandse
Sportraad alsnog wel een open brief over de Formule I in Nederland heeft
uitgebracht op 4 maart 2019 met daarin richtinggevende adviezen?
Ik heb de Nederlandse Sportraad begin februari laten weten dat ik afzag
van een mogelijke adviesaanvraag omdat er al een kabinetsbesluit was
genomen. De raad heeft hiervoor begrip getoond. Na mijn brief aan uw
Kamer (Kamerstuk 30 234, nr. 207) zijn er tegenstrijdige berichten in de
media verschenen over de mogelijke toewijzing van de GP Formule 1 aan
Zandvoort dan wel Assen. De Nederlandse Sportraad is onafhankelijk en
heeft zich rechtstreeks laten informeren door betrokken partijen. Haar
bevindingen heeft de raad gedeeld in de open brief van 4 maart jl. aan een
aantal partijen met een oproep tot samenwerking. Een open brief is geen
formeel advies.
31
Welke criteria gebruikt u om af te wegen of er sprake is van een politiek
besluit waarbij de Nederlandse Sportraad niet om advies gevraagd wordt
dan wel om een advies gevraagd wordt? Klopt het dat in beide gevallen
sprake is van een politiek besluit?
32
Wat is het verschil tussen een besluit van de Minister en een politiek
besluit van de Minister?
33
Kunt u toelichten waarom een adviesaanvraag aan de Nederlandse
Sportraad niet opportuun is als een verzoek vraagt om een politiek

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 30 234, nr. 212

7

besluit? Betekent dit dat de sportraad nooit om advies gevraagd zal
worden bij verzoeken die om een politiek besluit vragen? Hoe verhoudt
zich dit tot de Kaderwet Adviescolleges, waarbij de Nederlandse
Sportraad ook de mogelijkheid heeft om ongevraagd advies uit te
brengen?
De antwoorden op vragen 31, 32 en 33 voeg ik samen. De organisatie van
de GP Formule 1 past niet binnen het beleidskader Sportevenementen
omdat het meerdere jaren achter elkaar in Nederland wordt georganiseerd. Het Kabinet moest dus, los van het beleidskader, besluiten over
mogelijke financiële ondersteuning van de GP Formule 1. Dit is een
politieke afweging. Op basis van het verzoek van het circuit Zandvoort
heeft het Kabinet besloten om geen financiële steun te verlenen. Een
advies van de Sportraad was daarom in dit geval niet meer opportuun.
Het Kabinet is niet verplicht om advies van de Sportraad te vragen. Dat
kan per geval verschillen. Uiteraard heeft de Sportraad altijd de
mogelijkheid om ongevraagd advies uit te brengen.
34
Deelt u de opvatting van de Nederlandse Sportraad dat als de businesscase rondkomt deze raad zich in latere instantie ook graag buigt over
(optimalisering van) de impact van het sportevenement, zoals de raad
heeft gedaan bij een groot aantal andere sportevenementen? Zo nee,
waarom niet?
Op het moment dat de FOM heeft besloten dat de GP Formule 1 naar
Nederland komt, gaan we bekijken wat opportuun is om te doen. Daarbij
kunnen we ook bekijken of en hoe de expertise van onder andere de
Nederlandse Sportraad kan worden ingezet om de maatschappelijke
impact van het evenement voor Nederland te vergroten. Uiteraard is het
altijd mogelijk dat de Sportraad ongevraagd advies geeft.
35
Kunt u de uitspraak van de Nederlandse Sportraad bevestigen dat als de
businesscase van Zandvoort niet rondkomt, de Formule 1 – aldus FOM –
aan Nederland voorbijgaat? Zo nee, waarom beschikt u over andere
informatie dan de Nederlandse Sportraad?
Dat kan ik niet bevestigen. Het is aan de FOM om daar een uitspraak over
te doen. Aangezien ik me niet wil mengen in de onderhandelingen tussen
de FOM en circuit Zandvoort, heb ik deze informatie niet beschikbaar.
36
Gaat u in op de oproep van de Nederlandse Sportraad om met provincies
en gemeenten overleg te hebben over de wijze waarop de organisatie van
het sportevenement door de overheid kan worden ondersteund en
zodanig benut dat de maatschappelijke opbrengst maximaal is?
Op het moment dat de FOM heeft besloten dat de GP Formule 1 naar
Nederland komt, gaan we bekijken wat opportuun is om te doen. Dat geldt
ook voor de mogelijke samenwerking tussen overheden.
37
Is onderdeel van het «faciliteren» ook het nemen van maatregelen tegen
overlast voor de omgeving?
Dit is de verantwoordelijkheid van gemeenten en provincie. Ik ga er vanuit
dat zij de belangen van hun inwoners adequaat zullen bewaken. Als zij
daarbij een rol van het Rijk zien, kunnen we daarover in gesprek gaan.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 30 234, nr. 212

8

38
In hoeverre zijn de modelgaranties van 5 juli 2012 (Kamerstuk 30 234,
nr. 71) op hun actualiteit bezien en zo nodig aangepast aan de veranderende wet- en regelgeving?
Er is de afgelopen jaren slechts een enkele maal een beroep gedaan op de
modelgaranties. Daaruit bleek er geen noodzaak om de garanties steeds
volledig te actualiseren. Mocht dit nu, naar aanleiding van de organisatie
van de GP Formule 1, wel het geval zijn, dan zal ik daarover met de
betrokken departementen in gesprek gaan.
39
Zou u de meest recente versie van de modelgaranties aan de Kamer
willen sturen?
Hiervoor verwijs ik naar bijgevoegde brief die mijn ambtsvoorganger in
2012 naar uw Kamer heeft gestuurd (Kamerstuk 30 234, nr. 71).
40
In hoeverre is er bij de Formule 1 sprake van aanvullende garanties zoals
ook aangegeven in de brief van 5 juli 2012 (Kamerstuk 30 234, nr. 71)? Op
welke terreinen zal er sprake zijn van maatwerk, omdat er zaken zijn die
specifieke aandacht behoeven vanwege bijzondere omstandigheden?
Gaat u separaat hierover afspraken maken met de organiserende
instantie?
De organisatie heeft mij op dit moment nog niet benaderd met specifieke
vragen over de modelgaranties.
41
Wat bedoelt u met het mogelijk versnellen van procedures indien dat
nodig en mogelijk is? Om welke procedures gaat het hierbij?
Hiervoor verwijs ik naar bijgevoegde brief die mijn ambtsvoorganger in
2012 naar uw Kamer heeft gestuurd (Kamerstuk 30 234, nr. 71).
42
Wie gaat het één loket vormen?
Dat is afhankelijk van de behoeften van de organisator. In ieder geval is er
één specifiek aanspreekpunt binnen de Belastingdienst, de Landelijke
Doelgroep Sport, voor internationale sportorganisaties die informatie
wensen over de belastingheffing en dergelijke.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 30 234, nr. 212

9