Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2023–2024

35 498

Wijziging van het Wetboek van Burgerlijke
Rechtsvordering en enige andere wetten in
verband met de vereenvoudiging en
modernisering van het bewijsrecht (Wet
vereenvoudiging en modernisering bewijsrecht)

Nr. 15

AMENDEMENT VAN DE LEDEN ELLIAN EN SNELLER TER
VERVANGING VAN DAT GEDRUKT ONDER NR. 81
Ontvangen 26 januari 2024
De ondergetekenden stellen het volgende amendement voor:
I
Artikel I, onderdeel A, vervalt.
II
Artikel I, onderdeel H, onder 2, vervalt.
III
In artikel I, onderdeel J, vervalt «wordt «kan beschikken» vervangen
door «beschikt en nog kan beschikken» en».
Toelichting
Het wetsvoorstel bevat een fundamentele wijziging ten aanzien van het
civiele bewijsrecht, namelijk de introductie van de zogeheten preprocessuele bewijs- en verzamelingsplicht. Hierdoor komt een grotere nadruk te
liggen op informatievergaring en bewijsverzameling voorafgaand aan de
inhoudelijke behandeling tijdens de civielrechtelijke procedure. De
bedoeling van de regering van dit onderdeel van het wetsvoorstel is, dat
partijen sneller met elkaar in gesprek raken teneinde een oplossing te
zoeken en dat een procedure voortvarend verloopt indien tussenkomst
van de rechter noodzakelijk is.2 De onderbouwing van deze fundamentele
wijziging achten indieners echter onvoldoende.
Zo marginaliseert de regering enerzijds de waarde van de voorgestelde
wijziging door te benadrukken dat het wetsvoorstel «geen wezenlijke
wijzigingen bevat ten opzichte van het huidige burgerlijk procesrecht»,
1
2

kst-35498-15
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2024

Vervanging in verband met een wijziging in de ondertekening.
Kamerstukken II 2019/20, 35 498, nr. 3, p. 10.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 35 498, nr. 15

1

terwijl anderzijds van het voorstel een grote efficiencywinst wordt
verwacht bij de behandeling van zaken.3
De indieners menen dat deze evidente tegenspraak illustreert dat, voor
zover er een probleem zou bestaan met betrekking tot het gebrek aan
relevante informatie en adequate voorbereiding van partijen voorafgaande aan de zitting, er gerede twijfels zijn of de voorgestelde wijziging
dit probleem oplost.
Ofschoon het wetsvoorstel niet beoogt een vorm van standaard
disclosure in te voeren zoals thans bestaat in Angelsaksische landen,
kunnen de indieners op basis van de memorie van toelichting4 en de nota
naar aanleiding van het verslag5 zich niet aan de indruk onttrekken dat het
Nederlandse bewijsrecht met de voorgestelde aanpassing opschuift in
Angelsaksische richting. Dat achten de indieners onwenselijk, althans: in
ieder geval onwenselijk zonder een grondigere en overtuigendere
onderbouwing.
Met de intentie van de regering om procesgedrag van partijen ten
positieve te beïnvloeden is op zichzelf niets mis. Het voorgestelde middel
veronderstelt echter die positieve werking terwijl voldoende aanwijzingen
bestaan dat het introduceren van een preprocessuele bewijs- en informatieplicht juist strategisch procedeergedrag in de hand kan werken.
Bovendien is het voorstelbaar dat juist meer zittingen zullen plaatsvinden
omdat de voorgestelde preprocessuele bewijszitting niet tot het gewenste
resultaat zal leiden, bijvoorbeeld omdat partijen helemaal nog niet de
beschikking over het benodigde bewijs hebben of simpelweg nog geen
goede analyse van de bewijspositie hebben gemaakt. Daarenboven is dit
alles niet anders dan wat de huidige wettelijke regeling al beoogt met de
bewijsaandraag- en substantiëringplicht. Indieners onderkennen dat
artikel 111, derde lid, van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering
(Rv) wellicht enige aanscherping behoeft, teneinde duidelijkere
handvatten te geven aan de rechtspraktijk. Daar is echter niet voor nodig
dat een preprocessuele bewijs- en verzamelplicht wordt geïntroduceerd.
Resumerend komen indieners tot de conclusie, mede gelet op de
twijfels die zijn geuit in de literatuur en de rechtspraktijk, dat deze
vergaande wijziging van het civiele bewijsrecht onvoldoende onderbouwd
is en stellen de indieners derhalve voor om dit onderdeel van het
wetsvoorstel te schrappen.
Nu artikel II van het onderhavige wetsvoorstel met de inwerkingtreding
van de Wet technische eenmaking Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering is vervallen,6 is in dit amendement achterwege gebleven om artikel
II, onderdeel A, te laten vervallen.
Ellian
Sneller

3

M. de Boer & J-W. Meijer, Kroniek van het burgerlijk procesrecht, NJB 2022, afl. 32, p. 2709.
Kamerstukken II 2019/20, 35 498, nr. 3.
5
Kamerstukken II 2021/22, 35 498, nr. 6.
6
Stb. 2023/41 en Stb. 2023/97.
4

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 35 498, nr. 15

2