Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2010–2011

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1148
Vragen van de leden Timmermans en Albayrak (beiden PvdA) aan de
minister van Buitenlandse Zaken over de nieuwe Hongaarse mediawet
(ingezonden 23 december 2010).
Antwoord van minister Rosenthal (Buitenlandse Zaken) en staatssecretaris
Knapen (Buitenlandse Zaken) (ontvangen 21 januari 2011).
Vraag 1
Kent u de mediawet die op 20 december 2010 door het Hongaarse parlement
is aangenomen?1
Antwoord 1
Ja, daar heb ik op hoofdlijnen kennis van kunnen nemen.
Vraag 2
Roept deze wet een nieuw mediaorgaan in het leven (NMTA) dat tot doel
heeft na te gaan of media wel objectief genoeg zijn? Moeten alle in Hongarije
actieve media zich verplicht bij dit orgaan registreren? Deelt u de mening dat
dit op zijn minst op gespannen voet staat met de persvrijheid, zeker gelet op
het feit dat NMTA gehele gecontroleerd wordt door de politieke meerderheid
in het Hongaarse parlement?
Antwoord 2
De wet roept een nieuw mediaorgaan in het leven dat een toezichthoudende
rol heeft. De wet bepaalt onder meer dat uitgevers van gedrukte media,
internet providers en alle TV zenders (kanalen) zich officieel dienen te
registreren.
De nieuwe Hongaarse Mediawet kan inderdaad strijdig zijn met de
persvrijheid.
Het is daarom goed dat de Europese Commissie (EC) deze wet analyseert.
Vraag 3
Staan in deze wet bepalingen die journalisten en media verplichten «objectief
verslag te doen», waarbij hoge boetes kunnen worden uitgedeeld indien
NMTA tot de conclusie komt dat de berichtgeving «niet objectief genoeg»
was? Hoe verhoudt deze bepaling zich met de redactionele vrijheid, die als
hoeksteen van de persvrijheid kan worden beschouwd?
1

ah-tk-20102011-1148
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2011

Nrc, Hongarije neemt strenge mediawet aan, 20 december 2010.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Het klopt dat de wet journalisten en media verplicht objectief verslag te doen.
De nieuwe Hongaarse Mediawet geeft niet het juiste signaal af over het
belang van de vrijheid van meningsuiting en persvrijheid.
Persvrijheid en onafhankelijke media zijn belangrijke verworvenheden en
fundamentele mensenrechten in de EU. Ze bevorderen vrijheid van meningsuiting, dragen bij aan het aan de kaak stellen van mensenrechtenschendingen
en geven mensen een vrije stem in het democratisch proces.
In een eerste officiële reactie op internationale kritiek op de Mediawet heeft
de Hongaarse regering gezegd dat deze beperkingen juridisch gezien in lijn
zijn met Europese juridische kaders.
Vraag 4
Deelt u de kritiek van de Europese en de Wereldassociatie van krantenuitgevers (ENPA en WAN-IFRA) die van oordeel zijn dat de nieuwe wet een
ernstige inbreuk vormt op de persvrijheid in Hongarije?2 Zo ja, bent u dan
bereid steun uit te spreken voor de positie van ENPA en WAN-IFRA? Zo nee,
waarom niet?
Antwoord 4
De nieuwe Hongaarse mediawet geeft niet de juiste signalen af. Als blijkt dat
de wet inderdaad strijdig is met de Europese regelgeving, normen en
waarden (het EU-aquis) en het EVRM, dan hebben naast de Commissie ook
de EU-lidstaten een verantwoordelijkheid landen aan te spreken. Nederland
zal dat ook doen.
Vraag 5
Deelt u de mening dat de nieuwe mediawet een inbreuk is op de persvrijheid
en daarmee een inbreuk op Europese verplichtingen die Hongarije bij
toetreding tot de Europese Unie (EU) is aangegaan? Zo ja, welke actie gaat u
in de EU, Raad van Europa en/of OVSE ondernemen om de kwestie van de
persvrijheid in Hongarije aan de orde te stellen? Zo nee, kunt u dan uitleggen
in hoeverre de nieuwe mediawet in lijn is met Europese verplichtingen die
Hongarije is aangegaan?
Antwoord 5
Zoals onder 4.

2

Wan-press.org, «Hungarian Media Law Fuels International Concern», 13 december 2010.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

2