Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2009–2010

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1550
Vragen van het lid Ten Hoopen
(CDA) aan de minister van
Economische Zaken over het bericht
«Kartelboetes mogelijk aftrekbaar».
(Ingezonden 15 januari 2010)
1
Kent u het bericht «Kartelboetes
mogelijk aftrekbaar»?1
2
Deelt u het uitgangspunt dat een van
de doelen van kartelboetes preventie
is en dat fiscale aftrekbaarheid de
afschrikwekkende werking beperkt?
3
In het geval dat de Hoge Raad
oordeelt dat kartelboetes wel
aftrekbaar zijn van de belasting, bent
u dan bereid de wetgeving zodanig
aan te passen dat dit in de toekomst
niet meer het geval is?
4
Deelt u de mening dat het
afschrikwekkende effect van boetes
beperkt is, omdat ondernemingen
met een kartel veel extra winst
kunnen maken die vaak hoger uitvalt
dan de boete? Deelt u de mening dat
het aangekondigde wetsvoorstel met
strafrechtelijke sancties daar een
oplossing voor biedt?
1

Het Financieele Dagblad, 13 januari 2009.

KVR39341
2010Z00716
0910tkkvr1550
ISSN 0921 - 7398
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2010

Antwoord
Antwoord van minister Van der
Hoeven (Economische Zaken), mede
namens de staatssecretaris van
Financiën (ontvangen 9 februari 2010)
1
Ja.
2
Antwoord In de toelichting op artikel
2 van de Boetebeleidsregels van de
minister van Economische Zaken
voor de NMa (Staatscourant 2009,
nr. 14079) is het volgende
opgenomen: «De boetes die de raad
oplegt zijn gericht op handhaving van
de wet door bestraffing van de
overtreding hiervan. Zij hebben
daardoor als doel de specifieke en
generieke preventie ten aanzien van
de regels waarop de NMa toezicht
houdt en niet het ontnemen van
voordeel aan de overtreder.»
Preventie staat centraal bij het
opleggen van boetes. De boetes zijn
dus bedoeld om (potentiële)
overtreders af te schrikken van het
begaan van een overtreding. Het valt
niet uit te sluiten dat fiscale
aftrekbaarheid deze afschrikwekkende
werking kan beperken.
3
In zijn conclusies in de zaken over de
aftrekbaarheid van door de NMa
opgelegde kartelboetes concludeert

de advocaat-generaal (hierna: AG) dat
de wettekst en de wetsgeschiedenis
duidelijk maken dat de boete in zijn
geheel niet aftrekbaar is, en niet dat
kartelboetes mogelijk aftrekbaar zijn
zoals de krantenkop in het FD
suggereert. Mocht de Hoge Raad in
zijn uitspraak afwijken van het advies
van de AG, dan zal bezien worden of
de wetgeving aangepast moet
worden.
4
Of ondernemingen die een kartel
vormen meer kartelwinst behalen dan
de boete die hen wordt opgelegd,
kan ik niet in algemene zin
beantwoorden. Dat hangt af van de
omstandigheden van het concrete
geval. Wel wijs ik erop dat, in het
kader van het high trust beleid, de
boetebeleidsregels de NMa de
mogelijkheid bieden om harder op te
treden door het opleggen van hogere
boetes (tot wel 50% van de betrokken
omzet). Bij high trust beleid zetten
toezichthouders hun middelen daar
in, waar de kans op overtreding het
hoogst is en treden hard op als de
regels worden overtreden. Hierbij is
een hoge spontane naleving
onmisbaar, die wordt gestimuleerd
door strengere sancties in het
vooruitzicht te stellen.
Het aangekondigde wetsvoorstel,
waarbij naast de bestuursrechtelijke

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, Aanhangsel

3309

handhaving ook strafrechtelijke
handhaving van de Mededingingswet
mogelijk wordt, beoogt de
afschrikkende werking van de
Mededingingswet verder te
vergroten. Daartoe voorziet het
wetsvoorstel in de mogelijkheid
een gevangenisstraf of een
beroepsverbod op te leggen aan
personen die opdracht hebben
gegeven tot of leiding hebben
gegeven aan overtreding van de
Mededingingswet.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, Aanhangsel

3310