Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

35 194

Implementatie van het Verdrag betreffende werk
in de visserijsector (Trb. 2011, 152) en van
Richtlijn (EU) 2017/159 van de Raad van
19 december 2016 tot uitvoering van de op
21 mei 2012 door het Algemeen Comité van de
landbouwcoöperaties van de Europese Unie
(COGECA), de Europese Federatie van
vervoerswerknemers (EFT) en de Vereniging van
de nationale organisaties van
visserijondernemingen in de Europese Unie
(Europêche) gesloten Overeenkomst betreffende
de uitvoering van het Verdrag betreffende werk
in de visserijsector van de Internationale
Arbeidsorganisatie uit 2007 (PbEU 2016, L 25)

Nr. 3

MEMORIE VAN TOELICHTING

Het advies van de Afdeling advisering van de
Raad van State wordt niet openbaar gemaakt,
omdat het zonder meer instemmend luidt /
uitsluitend opmerkingen van redactionele aard
bevat (artikel 26, vijfde lid, van de Wet op de
Raad van State).

HOOFDSTUK 1 ALGEMEEN

De oorspronkelijke tekst van het voorstel van
wet en van de memorie van toelichting zoals
voorgelegd aan de Afdeling advisering van de
Raad van State is ter inzage gelegd bij het
Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

kst-35194-3
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2019

§ 1. Inleiding
Dit wetsvoorstel beoogt de implementatie van het door de Internationale
Arbeidsconferentie te Genève op 14 juni 2007 tijdens haar zesennegentigste zitting aangenomen Verdrag betreffende werk in de visserijsector
(IAO-Verdrag nr. 188), (hierna: het verdrag). Hierna worden de hoofdlijnen
van het verdrag kort uiteengezet. Voor een uitvoeriger beschrijving van de
historie, achtergronden en inhoud van het verdrag zij verwezen naar de
memorie van toelichting bij het tegelijk met dit wetsvoorstel ingediende
voorstel van rijkswet houdende goedkeuring van het Verdrag betreffende
werk in de visserijsector. In die memorie is ook uiteengezet waarom de
regering het gewenst acht dat het Koninkrijk toetreedt tot het verdrag. De
wetsvoorstellen voor goedkeuring en implementatie zijn aangekondigd in
de brief van de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid van
17 juni 2013 aan de Voorzitter van de Tweede Kamer (Kamerstukken II
2012/13, 29 427, nr. 95).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

1

Voorts wordt met dit wetsvoorstel richtlijn (EU) 2017/159 (hierna: de
richtlijn) geïmplementeerd1. De basis van de richtlijn is de op 21 mei 2012
tussen het Algemeen Comité van de landbouwcoöperaties van de
Europese Unie (COGECA), de Europese Federatie van vervoerswerknemers (ETF) en de Vereniging van de nationale organisaties van
visserijondernemingen in de Europese Unie (Europêche) gesloten
Overeenkomst betreffende de uitvoering van het Verdrag betreffende
werk in de visserijsector (hierna: de overeenkomst). De richtlijn treedt in
werking tegelijkertijd met het bovengenoemde verdrag, maar moet
uiterlijk per 15 november 2019 in Nederlandse regelgeving zijn geïmplementeerd.
De richtlijn omvat niet alle onderdelen van het verdrag. De verschillen
tussen richtlijn en verdrag worden opgesomd in paragraaf § 1.2. Als
aanvulling bij het verdrag heeft de Internationale Arbeidsconferentie op
haar 96ste zitting Aanbeveling nr. 199 werk in de visserij aangenomen
(hierna: de aanbeveling). In de aanbeveling staan richtlijnen met
betrekking tot de arbeidsomstandigheden, de werkvoorwaarden, de
accommodatie aan boord van vissersvaartuigen, de medische zorg,
gezondheidsbescherming en sociale zekerheid en de handhaving. Omdat
een aanbeveling geen juridisch bindende bepalingen bevat, kon de
aanbeveling bij het verdrag niet in de richtlijn worden opgenomen. Voorts
konden alleen die artikelen worden overgenomen in de overeenkomst die
binnen de reikwijdte van artikel 153 van het Verdrag betreffende de
werking van de Europese Unie vallen.
§ 1.1 Doel en achtergrond
Het verdrag heeft als doel om wereldwijd fatsoenlijke leef- en werkomstandigheden voor vissers te waarborgen en een level playing field te
scheppen in de visserij op het gebied van leef- en werkomstandigheden
voor vissers, met andere woorden: in de sector wereldwijd eerlijker
mededingingsvoorwaarden te stimuleren. Het verdrag verleent een
minimumbescherming; het beoogt de vaststelling van internationale
minimumnormen voor de commerciële visserij. Dit verdrag omvat onder
meer de herziening van vier relatief oude verdragen van de Internationale
Arbeidsorganisatie (IAO) voor vissers met betrekking tot minimumleeftijd,
geneeskundig onderzoek, de arbeidsovereenkomst en accommodatie aan
boord van een vissersvaartuig.
Het verdrag heeft betrekking op belangrijke onderwerpen zoals bemanningssterkte en rusttijden, overeenkomst tot het verrichten van werk door
vissers, repatriëring, werving en arbeidsbemiddeling, medische zorg,
arbeidsomstandigheden en ongevallenpreventie, sociale zekerheid en
naleving en handhaving.
Het verdrag bevat ook uitgebreide eisen waaraan de accommodatie aan
boord van vissersvaartuigen moet voldoen. Hierbij wordt een onderscheid
gemaakt tussen vissersvaartuigen korter en langer dan 24 meter. Voor
schepen met een lengte van meer dan 24 meter gelden strengere eisen.
De meerwaarde van het verdrag ligt met name in de ruime toepassingssfeer. Het verdrag is van toepassing op alle vissersvaartuigen die zijn
betrokken bij de commerciële visserij. Daarnaast is het verdrag van
toepassing op elke visser die actief is in de commerciële visserij. Dit
1

Richtlijn (EU) 2017/159 van de Raad van 19 december 2016 tot uitvoering van de op 21 mei
2012 door het Algemeen Comité van de landbouwcoöperaties van de Europese Unie
(COGECA), de Europese Federatie van vervoerswerknemers (ETF) en de Vereniging van de
nationale organisaties van visserijondernemingen in de Europese Unie (Europêche) gesloten
Overeenkomst betreffende de uitvoering van het Verdrag betreffende werk in de visserijsector
van de Internationale Arbeidsorganisatie uit 2007 (PbEU 2017, L25).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

2

betekent elke persoon, die op basis van een arbeidsovereenkomst is
aangenomen of op een andere wijze is gecontracteerd of die op welke
wijze dan ook een beroep uitoefent aan boord van een vissersvaartuig,
daaronder begrepen de personen die aan boord werken en op basis van
een aandeel in de (opbrengst van de) vangst betaald worden, met
uitzondering van loodsen, marinepersoneel, andere personen in vaste
dienst van een overheid, aan de wal gestationeerde personen die aan
boord van een vissersvaartuig werk verrichten en visserijwaarnemers.
In 2016 bedroeg de omvang van de actieve zeevissersvloot onder
Nederlandse vlag 597 vaartuigen in totaal. Binnen de kleine zeevisserij is
de kottervisserij qua vlootomvang en werkgelegenheid voor Nederland al
jaren de belangrijkste (sub)sector binnen de gehele visserij. De kottervloot
bestond in 2016 uit 280 kotters. De Nederlandse kottervloot vist voornamelijk op garnalen en platvis (tong en schol). Binnen de Nederlandse
kottervloot vormt bijna elke kotter een familiebedrijf met een of enkele
schepen. De bemanningsleden van een kotter vormen veelal samen met
de eigenaar een maatschap, waarbij de eigenaar het schip ter beschikking
stelt aan de maatschap en de (directe) kosten en opbrengsten in de
maatschap worden gedeeld. De schatting is dat in totaal ongeveer 10
procent van het personeel op de kottervloot die onder Nederlandse vlag
vaart bestaat uit buitenlanders. De schatting is dat het aantal buitenlanders voor circa 90 procent bestaat uit Polen en 10 procent Filipijnen.
De Nederlandse trawlervisserij, ook wel de grote zeevisserij genoemd,
wordt in Nederland uitgeoefend door 4 rederijen (allen familiebedrijven)
die met diepvriestrawlers vissen op pelagische vissoorten. Deze rederijen
zijn al 50 jaar of langer actief in de grote zeevisserij. De Nederlandse
trawlervloot omvatte in 2016 7 schepen. In tegenstelling tot de vissers op
een kotter, die werkzaamheden verrichten op basis van een maatschapsovereenkomst, zijn vissers op een trawler meestal werknemer. De
verdiensten zijn echter, net als in de kottervisserij, afhankelijk van de
opbrengst van de vangst, waarbij de werknemers wel een gegarandeerd
minimumloon ontvangen (garantieloon) mochten de verdiensten
tegenvallen.
Naast kotters die varen onder Nederlandse vlag, beschikken Nederlandse
zeevisserijondernemers ook over 69 kotters onder buitenlandse vlag
(stand per 1 augustus 2017). Dit komt ook voor bij de grote zeevisserij: de
ondernemers in deze sector beschikken over circa 10 trawlers onder
buitenlandse vlag (Frankrijk, Duitsland, Letland en Engeland). De
voornaamste reden om onder buitenlandse vlag te varen is om gebruik te
kunnen maken van de quota van het betreffende land waar de kotter of
trawler ingevlagd wordt.2
Binnenvisserij is de verzamelnaam voor visserij op de binnenwateren van
Nederland. In principe valt ook de visserij in de binnenwateren onder de
werking van het verdrag, tenzij de lidstaat ervoor kiest om deze visserij
(tijdelijk) van het toepassingsgebied uit te sluiten. In Nederland zijn er nog
ongeveer 200 visserijbedrijven van beroepsbinnenvissers. Het gaat over
het algemeen om kleine familiebedrijven, waarin twee − vaak vader en
zoon – of meer familieleden samenwerken. Het belangrijkste binnenwater
is het IJsselmeer. Op het IJsselmeer is een steeds kleiner wordende groep
beroepsvissers actief (75 vergunningen). Zij vissen vooral op aal (paling),
schubvis, IJsselmeerbot en wolhandkrab. Op het IJsselmeer, Markermeer
en IJmeer gelden verschillende beperkende voorwaarden voor de visserij.
Die beperkingen betreffen de hoeveelheid vistuigen, perioden waarin niet
mag gevist worden, vistijd en gebieden. De Nederlandse Staat is eigenaar
van het IJsselmeer, Markermeer en IJmeer en verhuurt het visrecht (recht
om te vissen) aan de vissers.3 Om de redenen vermeld in de toelichting bij
2
3

De Nederlandse Maritieme Cluster, Monitor 2017.
De Nederlandse Maritieme Cluster, Monitor 2017.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

3

het voorstel van rijkswet Goedkeuring van het op 14 juni 2007 te Geneve
tot stand gekomen Verdrag betreffende werk in de visserijsector, 2007 is er
voor gekozen om de binnenvisserij in Nederland van het toepassingsgebied van het verdrag uit te sluiten.
De richtlijn is niet van toepassing op de binnenvisserij. Op grond van
artikel 2 van de overeenkomst is de richtlijn van toepassing op vissers en
vaartuigen betrokken bij de commerciële zeevisserij. Artikel 1 van de
overeenkomst definieert commerciële visserij als visserij-activiteiten met
uitzondering van zelfvoorzieningsvisserij en recreatieve visserij en een
visserij-activiteit wordt gedefinieerd als het vangen of het vangen en
verwerken van vis of andere levende rijkdommen van de zee. De richtlijn
is dus uitsluitend van toepassing op vissers en vaartuigen actief in de
commerciële zeevisserij.
Het verdrag legt in de artikelen 34 tot en met 39 voor het eerst minimumnormen op het gebied van sociale zekerheid voor alle vissers vast. Deze
normen gelden voor alle vissers, zowel vissers met een arbeidsovereenkomst als vissers die werken als zelfstandige.
§ 1.2 Implementatie van het Verdrag betreffende werk in de
visserijsector en de Richtlijn (EU) 2017/159 in de nationale
wetgeving
Voor de implementatie van het verdrag wordt de regelgeving op een
aantal onderwerpen beperkt aangepast. Deze aanpassingen betreffen
voornamelijk de wetgeving die valt onder de beleidsverantwoordelijkheid
van de Ministeries van Infrastructuur en Waterstaat en van Justitie en
Veiligheid. Het gaat veelal om technische aanpassingen, omdat door de
bekrachtiging en implementatie van het Maritiem Arbeidsverdrag (hierna:
MAV) de vereisten uit het verdrag al grotendeels zijn geïmplementeerd in
onze nationale regelgeving. De wetgeving, die al dan niet moet worden
aangepast, wordt hieronder nader beschreven.
Met de aanpassing van de regelgeving die in verband met de goedkeuring
van het verdrag noodzakelijk is, zal ook de noodzakelijke implementatie
van de richtlijn (die uiterlijk 15 november 2019 geïmplementeerd moet
zijn) gerealiseerd worden.
Tussen verdrag en richtlijn zijn er de volgende verschillen:
– het verdrag gaat ook over de binnenvisserij, maar maakt het mogelijk
de binnenvisserij tijdelijk uit te sluiten, terwijl de richtlijn alleen de
zeevisserij betreft;
– het verdrag ziet op vissers die werken als werknemer of zelfstandige,
terwijl de richtlijn alleen betrekking heeft op vissers die werken als
werknemer of in een arbeidsverhouding én op zelfstandige vissers als
die samen met de hiervoor genoemde categorieën van vissers aan
boord van eenzelfde vissersvaartuig werken;
– het verdrag stelt regels met betrekking tot toegang tot de sociale
zekerheid voor vissers; de richtlijn beperkt zich tot voorschriften met
betrekking tot de bescherming van de gezondheid en medische zorg
en bescherming bij arbeidsgerelateerde ziekte, letsel of overlijden voor
vissers aan boord van een vissersvaartuig dat de vlag van een lidstaat
voert of onder diens volledige rechtsmacht is geregistreerd;
– het verdrag maakt tijdelijke uitzondering mogelijk en verbindt daaraan
geen termijn; de richtlijn beperkt de mogelijkheid van tijdelijke
uitzondering tot een termijn van vijf jaar.
De richtlijn moet uiterlijk per 15 november 2019 geïmplementeerd zijn
door de lidstaten van de Europese Unie die geen beroep kunnen doen op
vaste jurisprudentie van het Europese Hof van Justitie die stelt dat
implementatie in intern recht om geografische redenen geen feitelijk doel

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

4

dient (zie overweging 21 van de richtlijn). Tsjechië, Slowakije, Oostenrijk,
Luxemburg en Hongarije zijn geen kuststaten. Zij kunnen een beroep doen
op deze rechtspraak. Als zij van deze mogelijkheid gebruik wensen te
maken moeten zij de Europese Commissie hiervan op de hoogte stellen.
De vissersvloot in de Europese Unie bestaat uit 72.301 vissersvaartuigen
die kleiner zijn dan 12 meter, 9.998 vissersvaartuigen die van 12 meter tot
24 meter lang zijn en 2.855 vissersvaartuigen die langer dan 24 meter zijn.
Van de lidstaten hebben Griekenland (15.638 vissersvaartuigen), Italië
(12 414), Spanje (9.572), Portugal (8.136), Kroatië (7.540), Frankrijk (6.964)
en het Verenigd Koninkrijk (6.319) de grootste vissersvloten. Nederland
staat op de 18de plaats met 832 vissersvaartuigen (cijfers september
2015).4
§ 1.3 Bestaande wetgeving die voldoet aan de verplichtingen die
voortvloeien uit het verdrag /de richtlijn
§ 1.3.1 Gezondheid en medische zorg
Het verdrag verplicht lidstaten te regelen dat vissers – voor zover in
overeenstemming met de nationale wetgeving en praktijk – recht hebben
op gratis medische zorg aan boord van het vissersvaartuig of wanneer de
vissers zich in een vreemde haven bevinden. Dit is geregeld in artikel 30,
onderdeel f, van het verdrag.
De overeenkomst bij de richtlijn bevat een vergelijkbare verplichting in de
artikelen 26 en 29. Artikel 30 van de overeenkomst bepaalt dat nationale
wetten of voorschriften in bepaalde gevallen de eigenaar van een
vissersvaartuig kunnen vrijstellen van het dragen van de kosten van de
medische zorg. Deze vrijstelling kan worden toegepast indien: a. het letsel
niet tijdens de exploitatie van het vissersvaartuig is opgelopen; b. de
ziekte of de kwaal tijdens de duur van de arbeidsovereenkomst verborgen
is gehouden; c. de eigenaar van het vissersvaartuig aantoont dat het letsel
of de ziekte het gevolg was van opzettelijk wangedrag van de visser.
Na overleg met de sociale partners verenigd in de Stichting Sectorraad
Visserij heeft Nederland ervoor gekozen om geen gebruik te maken van
de in artikel 30 van de overeenkomst neergelegde vrijstellingsmogelijkheid. Voor de medische zorg aan boord en wanneer de visser zich in
een vreemde haven bevindt, kan de visser werkzaam aan boord van een
Nederlands vissersvaartuig een beroep doen op het recht op gratis
medische zorg op grond van artikel 7:740 BW j° 7:734a BW of op grond
van de artikelen 7:747 en 749 j° 7:734a BW.
Bij thuiskomst is een visser, die ingezetene is van Nederland of die geen
ingezetene is, maar op grond van een arbeidsovereenkomst aan de
Nederlandse loonbelasting is onderworpen dan wel op grond van
internationale sociale zekerheidsregelingen aan de Nederlandse socialeverzekeringswetgeving is onderworpen, van rechtswege verzekerd
ingevolge de Wet langdurige zorg (Wlz) en verzekeringsplichtig voor de
Zorgverzekeringswet (Zvw). Krachtens deze wetten heeft de betrokkene,
voor zover hij medische zorg inroept die onder het aansprakenpakket van
deze verzekeringen valt, recht op zorg of op een vergoeding van de kosten
van zorg tot het in Nederland gebruikelijke tarief.
In Nederland voor medische zorg verzekerde vissers betalen een
inkomensafhankelijke Wlz-premie en een nominale Zvw-premie. Indien
het huishoudinkomen onder een bepaalde grens blijft, hebben zij, net als
alle andere verzekerden, recht op zorgtoeslag op grond van de Wet op de
zorgtoeslag.
Verzekerde vissers zonder werkgever betalen ook een inkomensafhankelijke premie voor de Zvw. De Zvw kent een verplicht eigen risico van een
bepaald bedrag per jaar en voor enkele aanspraken ook aanspraak
4

Facts and Figures on the Common Fisheries Policy, 2016: p.12–13.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

5

gebonden eigen bijdragen. De Wlz kent deze eigen bijdragen ook. Vissers
zijn deze eigen bijdragen ook verschuldigd. Zij worden daarmee niet
anders behandeld dan alle andere categorieën van verzekerden in
Nederland. Het verdrag staat hieraan niet in de weg, omdat artikel 30,
onderdeel f, regelt dat de mate, waarin zorg gratis dient te worden
verleend, wordt bepaald door nationale wetgeving.
§ 1.3.2 Sociale Zekerheid
Zoals hieronder wordt toegelicht, voldoet Nederland aan de normen met
betrekking tot de sociale zekerheid zoals verwoord in de artikelen 34 tot en
met 39 van het verdrag.
Aan boord van Nederlandse vissersvaartuigen werken vissers die wonen
in Nederland of in een van de lidstaten van de Europese Unie of in een
land buiten de Europese Unie (derde landen). Zoals in paragraaf 1.1 reeds
vermeld, werkt naast Nederlandse vissers ook een klein aantal vissers uit
Polen en de Filipijnen aan boord van Nederlandse kotters.
In de trawlervisserij kan de bemanning bestaan uit Nederlanders en
personen die wonen in andere EU-lidstaten en lokale vissers geworven in
het land waar men visrechten heeft, zoals bijvoorbeeld Marokko en
Mauritanië.
Vissers die wonen in Nederland
Een visser, die gewoonlijk en legaal in Nederland woont en werkt aan
boord van een Nederlands vissersvaartuig en zijn of haar gezinsleden, is
onder dezelfde voorwaarden als andere werknemers en zelfstandigen in
Nederland verzekerd voor de volksverzekeringen (ouderdom [AOW],
overlijden [ANW], kinderbijslag [AKW] en medische of langdurige zorg
[Zvw/Wlz]). Ook de aan boord van een schip wonende echtgenoot en
kinderen van de persoon, die op grond van de volksverzekeringen
verzekerd is, zijn verzekerd op grond van deze volksverzekeringen. Dit is
geregeld in artikel 5 van het Besluit uitbreiding en beperking kring
verzekerden volksverzekeringen.
Een visser, die legaal in Nederland in privaatrechtelijke of publiekrechtelijke dienstbetrekking staat, is onder dezelfde voorwaarden als andere
werknemers verzekerd voor de werknemersverzekeringen (ziekte [ZW],
arbeidsongeschiktheid [WIA], werkloosheid [WW]).
Vissers die wonen in een van de lidstaten van de EU
Voor vissers, die werken aan boord van een Nederlands vissersvaartuig,
duidt de Verordening (EG) nr. 883/2004 betreffende de coördinatie van de
sociale zekerheidsstelsels van de lidstaten (hierna: Coördinatieverordening) de toepasselijke sociale zekerheidswetgeving aan. Onder het
begrip «zeeschip» in de zin van de Coördinatieverordening wordt een
zeevissersvaartuig begrepen. Artikel 8:2, derde lid, BW verstaat onder
zeevissersschepen zeeschepen die blijkens hun constructie uitsluitend of
in hoofdzaak voor de bedrijfsmatige visvangst zijn bestemd. In artikel 8:2,
eerste lid, BW worden onder zeeschepen verstaan de schepen die als
zeeschip te boek staan in de openbare registers en de schepen die niet te
boek staan in die registers en blijkens hun constructie uitsluitend of in
hoofdzaak voor drijven in zee zijn bestemd.
Op grond van de Coördinatieverordening valt de visser, die onder de
werkingssfeer van deze verordening valt en al dan niet in loondienst
werkzaamheden verricht die normaliter plaatsvinden aan boord van een
zeeschip dat de vlag draagt van de lidstaat, onder het socialezekerheidsrecht van die lidstaat. Hierop bestaat een uitzondering, met name de
situatie dat een visser, die werkzaamheden in loondienst verricht aan
boord van een zeeschip dat onder de vlag van een lidstaat vaart en voor
die werkzaamheden wordt betaald door een onderneming of een persoon

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

6

die zijn zetel of zijn woonplaats in een andere lidstaat heeft, indien hij ook
zijn woonplaats in die lidstaat heeft. In dat geval valt die persoon onder
het socialezekerheidsstelsel van de lidstaat waar hij zijn woonplaats heeft.
Vissers die wonen in derde landen
Alle werkgevers en scheepsbeheerders, die werken met zeevarenden/
vissers woonachtig in derde landen, die niet verzekerd zijn ingevolge de
Ziektewet of op wie niet een daarmee overeenkomende wettelijke regeling
van een lidstaat van de Europese Unie van toepassing zijn, zijn van
rechtswege bij ZeeRisico 1967 (ZR 1967) aangesloten. De verplichte
regeling is gebaseerd op de artikelen 7:740, 747 en 749 juncto 734k BW.
De vissers kunnen aanspraak maken op de volgende uitkeringen:
– bij ziekte: heeft de visser ten hoogste 52 weken, recht op 80 procent
van het naar tijdruimte in geld vastgestelde loon, dat hij genoot toen
hij ziek werd, verhoogd met de bij algemene maatregel van bestuur
vast te stellen geldswaarde van andere loonbestanddelen (art. 734d);
– bij ongeval of beroepsziekte wordt de termijn van 52 weken verlengd
tot maximaal 4 jaar. De uitkering wordt na 52 weken verlaagd tot 70%
van het loon. Is er na 4 jaar nog steeds sprake van arbeidsongeschiktheid, dan bestaat aanspraak op een uitkering ineens die gerelateerd is
aan de hoogte van het arbeidsongeschiktheidspercentage (art. 734f);
– recht op geneeskundige behandeling of vergoeding daarvan, indien de
visser verblijft in of heeft kunnen terugkeren naar het land waar hij zijn
woonplaats of gewone verblijfplaats heeft (artikel 734g);
– overlijdensuitkering voor nagelaten betrekkingen (artikel 734h);
– na herstel en ongeacht het voortduren van de arbeidsovereenkomst
heeft de visser recht op een uitkering als hij ter verpleging is achtergelaten buiten het land van zijn woonplaats of gewone verblijfplaats en
buiten de plaats waar hij zich bevond ten tijde van het aangaan van
zijn arbeidsovereenkomst (artikel 734l).
Afspraken in bilaterale sociale zekerheidsverdragen
Nederland heeft in bilaterale sociale zekerheidsverdragen met Japan,
Macedonië, Uruguay, Chili, Egypte, Zuid-Korea, Canada, Verenigde Staten
van Amerika, Israël, Australië, Kaapverdië en Turkije afspraken gemaakt
over de toepasselijke wetgeving voor vissers werkzaam aan boord van
schepen die varen onder de vlag van een van de verdragspartijen. Per
bilateraal sociale zekerheidsverdrag moet aan de hand van de specifieke
bepaling over de toepasselijke sociale zekerheidswetgeving worden
bepaald welk sociaal zekerheidsregime van toepassing is voor de visser
werkzaam aan boord van een Nederlands vissersvaartuig.
Maatschapsvissers en de werknemersverzekeringen:
Bij deze groep van vissers zijn er met betrekking tot de werknemersverzekeringen twee situaties mogelijk:
1. maatschapsvissers, die geen eigenaar zijn van het vissersvaartuig,
worden voor de toepassing van de werknemersverzekeringen
aangeduid als «werknemer». De maat, die tevens eigenaar van het
vissersvaartuig is, wordt als hun «werkgever» aangemerkt;
2. de Nederlandse werknemersverzekeringen bieden echter de mogelijkheid aan maatschapsvissers om te kiezen niet onder deze wetten
verzekerd te zijn. De maatschapsvissers moeten dan verplicht
verzekerd zijn tegen de geldelijke gevolgen van ziekte en langdurige
arbeidsongeschiktheid bij het Sociaal Fonds voor de Maatschapsvisserij (SFM). Alle maten van de maatschap moeten dan onder de polis
worden gebracht. Ook moeten alle maatschapsvissers een zorgverzekering hebben.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

7

HOOFDSTUK 2 KERNBEGRIPPEN UIT HET VERDRAG EN DE
RICHTLIJN
§ 2.1 Visser en vissersvaartuig
Het verdrag is van toepassing op vissers en vissersvaartuigen die
betrokken zijn bij commerciële visserijwerkzaamheden. Het begrip visser
in het verdrag omvat in beginsel eenieder die in enige hoedanigheid
werkzaam is aan boord van een vissersvaartuig. Bij de implementatie van
het verdrag worden veel deelonderwerpen geregeld in het kader van de
Wet zeevarenden (hierna: Wz). In de Wz is «visser» via de wijzigingen ter
gelegenheid van de implementatie van het MAV gedefinieerd als «een
zeevarende die werkzaam is op een vissersvaartuig». Een zeevarende is in
het kader van de Wz «de natuurlijke persoon die in enige hoedanigheid
werkzaamheden verricht aan boord van een schip». Dit kan overeenkomstig het MAV zowel als werknemer op basis van een arbeidsovereenkomst als in het kader van een andere juridische relatie, zoals een
overeenkomst van opdracht of een maatschap.
De verdragsdefinitie van «visser» bevat echter ook uitzonderingen, met
name voor loodsen, visserijwaarnemers en overheidsdienaren. Op dit
punt wijkt de systematiek af van het MAV. In de definitie van zeevarende
in het MAV zijn geen uitzonderingen opgenomen; wel maakt het MAV
uitzonderingen op nationaal niveau mogelijk. Dit laatste kan op grond van
artikel 1, tweede lid, van de Wz geschieden bij ministeriële regeling. In dit
wetsvoorstel worden de uitzonderingen uit het verdrag opgenomen in de
definitie van visser en dus niet in een ministeriële regeling op grond van
artikel 1, tweede lid, van de Wz. De hiertoe strekkende aanpassing van
verschillende bepalingen van artikel 1 Wz wordt nader toegelicht in de
artikelsgewijze toelichting.
De definitie van «visser» in de Overeenkomst bij de richtlijn luidt: elke
persoon die te werk gesteld of in dienst genomen is of in enige hoedanigheid werkzaamheden verricht aan boord van een vissersvaartuig onder
de voorwaarden van artikel 2, met uitzondering van havenloodsen en
walpersoneel dat werkzaamheden verricht aan boord van een vissersvaartuig aan de kade. Artikel 2 van de overeenkomst bepaalt dat de
overeenkomst van toepassing is op:
a) alle vissers, die – in welke hoedanigheid ook – op basis van een
arbeidsovereenkomst of in een arbeidsverhouding werkzaam zijn op
alle vissersvaartuigen die bij commerciële visserij betrokken zijn;
b) alle andere vissers op hetzelfde vaartuig als de onder a) bedoelde
vissers om de bescherming van de algemene veiligheid en gezondheid
te waarborgen.
Deze definitie is enerzijds beperkter omdat vissers, die niet werkzaam zijn
op basis van een arbeidsovereenkomst of arbeidsverhouding (m.a.w. alle
vissers aan boord van het vissersvaartuig werken als zelfstandige) niet
onder de reikwijdte van de richtlijn vallen.
Anderzijds zijn de uitzonderingen van de richtlijn beperkter omdat het
walpersoneel alleen wordt uitgesloten van de bescherming van de
richtlijn wanneer het aan boord van een vissersvaartuig werkt dat aan de
kade ligt. In artikel 7:740 j° 7:735 BW is geregeld dat op de arbeidsovereenkomst van een werknemer die gewoonlijk aan de wal werkt, de
artikelen 702, 703, 704 lid 2, 709, 711, 718 tot en 720, 725, 732, 734 tot en
met 734c, 734e tot en met 734m van overeenkomstige toepassing zijn,
indien en voor zolang hij gedurende de reis arbeid aan boord van een
zeevissersvaartuig verricht.
Voor de reikwijdte van het verdrag en de richtlijn is ook van belang wat
een vissersvaartuig is. Volgens het verdrag valt daaronder elk schip of

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

8

elke boot, ongeacht zijn aard en ongeacht de eigendomsvorm, dat of die
wordt gebruikt of wordt beoogd voor gebruik bij de commerciële visserij.
In de richtlijn is een vissersvaartuig gedefinieerd als schepen of boten die
de vlag van een lidstaat voeren of onder de volledige rechtsmacht van een
lidstaat geregistreerd zijn, van welke aard ook en ongeacht de eigendomsvorm, en die gebruikt worden of bestemd zijn om gebruikt te
worden voor de commerciële visserij.
Een vissersvaartuig is volgens de Wz een Nederlands schip dat bestemd is
of gebezigd wordt voor het bedrijfsmatig vangen van vis of van andere
levende rijkdommen van de zee. De term bedrijfsmatig omvat alle
commerciële activiteiten. In artikel 8:2 BW wordt onder zeevissersschepen
verstaan zeeschepen, die blijkens hun constructie uitsluitend of in
hoofdzaak voor de bedrijfsmatige visvangst zijn bestemd.5 Deze definities
behoeven geen aanpassing in verband met verdrag of richtlijn.
Het verdrag biedt de mogelijkheid om binnenvisserij uit te zonderen.
Artikel 2, tweede lid, onderdeel a, van de Wz waarin schepen zijn
uitgezonderd die uitsluitend varen op binnenwateren, is in lijn met deze
mogelijkheid. Wel is het nodig om de uitzondering in de Wz voor
onoverdekte vissersvaartuigen die in de regel niet buiten het zicht van de
Nederlandse kust worden gebracht, te schrappen (artikel IV, onder B). De
reikwijdtebepaling in artikel 2 van het verdrag kent die uitzondering niet.
Ook voor andere dan Nederlandse schepen bevat het verdrag in artikel 43
enkele onderzoeks- en rapportageverplichtingen (met name in verband
met klachtenbehandeling) die kunnen worden uitgevoerd in het kader van
de Wet havenstaatcontrole. Die wet heeft betrekking op controle en, waar
nodig, aansluitende maatregelen jegens schepen die niet de Nederlandse
vlag mogen voeren. Die wet kan worden toegepast op alle zeeschepen –
ook zeevissersvaartuigen – die niet zijn gerechtigd de Nederlandse vlag te
voeren.
Waar in het kader van de handhaving voor de uitvoering van het verdrag
toepassing wordt gegeven aan de Schepenwet (met het oog op het
voorkomen van scheepsrampen, de mogelijkheid van het instellen van
een onderzoek omtrent scheepsrampen en tuchtmaatregelen ten opzichte
van kapiteins, stuurlieden of machinisten) is een vissersvaartuig elk
vaartuig dat wordt gebezigd voor het vangen van vis, walvissen,
zeehonden, walrussen of andere levende rijkdommen van de zee.
Voor de implementatie van het verdrag in het Burgerlijk Wetboek is van
belang dat in afdeling 12A van Boek 7 wordt bepaald welke afdelingen
van titel 7.10 BW van toepassing zijn op de arbeidsovereenkomst in de
zeevisserij.
Ook de Wet allocatie arbeidskrachten door intermediairs (Waadi) bevat
een reikwijdtebepaling over zeeschepen die geen beperkingen bevat
waardoor strijdigheid met het verdrag of de richtlijn zou kunnen ontstaan.
De Waadi is van toepassing op private arbeidsbemiddeling en het ter
beschikking stellen van arbeidskrachten door ondernemingen met een
zetel in Nederland. De Waadi en de daarop berustende bepalingen zijn
voorts mede van toepassing zijn op arbeid die geheel of ten dele buiten
Nederland wordt verricht door personen, werkzaam aan boord van
zeeschepen die op grond van Nederlandse rechtsregels gerechtigd zijn de
vlag van het Koninkrijk te voeren.
De Arbeidstijdenwet biedt algemene grondslagen voor regulering van
arbeidstijden in uitvoeringsmaatregelen en heeft extraterritoriale werking
onder meer op arbeid die geheel of ten dele buiten Nederland wordt
verricht door personen, werkzaam aan boord van zeeschepen die op

5

Boek 8, artikel 2, lid 3, BW.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

9

grond van Nederlandse rechtsregels gerechtigd zijn de Nederlandse vlag
te voeren.6
§ 2.2 Scheepsbeheerder
Het begrip «scheepsbeheerder van een vissersvaartuig» is een kernbegrip
in het verdrag en de richtlijn. De definitie in artikel 1, onderdeel d, van het
verdrag is zeer breed:
«scheepsbeheerder van een vissersvaartuig: de eigenaar van het
vissersvaartuig of een andere organisatie of persoon, zoals de manager,
de agent of de rompbevrachter, die de verantwoordelijkheid voor de
exploitatie van het schip van de eigenaar heeft overgenomen en die, door
het aanvaarden van die verantwoordelijkheid, ermee heeft ingestemd de
taken en verantwoordelijkheden die in overeenstemming met het verdrag
aan scheepsbeheerders van vissersvaartuigen worden opgelegd, te
aanvaarden ongeacht het feit of andere organisaties of personen bepaalde
taken of verantwoordelijkheden namens de scheepsbeheerder van het
vissersvaartuig vervullen».
De term «scheepsbeheerder» wordt in de Nederlandse vertaling van de
richtlijn niet gebruikt. Daarin wordt gesproken over een «eigenaar van een
vissersvaartuig of eigenaar». In de Engelse tekst van de richtlijn wordt
gesproken over een «fishing vessel owner or owner» en is de tekst van de
definitie inhoudelijk identiek.
In de Wz is de scheepsbeheerder van een vissersvaartuig gedefinieerd als
«de natuurlijke persoon of rechtspersoon aan wie de eigenaar de
verantwoordelijkheid voor de exploitatie van het vissersvaartuig heeft
overgedragen». Deze definitie is conform het verdrag en de richtlijn.
In de zeevisserij is de maatschap een veel voorkomende exploitatievorm.
In dit wetsvoorstel wordt een afzonderlijke bepaling in afdeling 12B van
Boek 7 BW voor zeevisserijmaatschappen opgenomen. In het commentaar
van de Stichting Sectorraad Visserij wordt de vraag opgeworpen wie voor
een in maatschapsverband ingebracht schip moet worden aangemerkt als
scheepsbeheerder.7 De deelnemers aan de maatschap ontvangen (op
basis van de zogenoemde besomming) een aandeel in de opbrengsten
van de vangst. Ook voor deze constructie geldt dat in eerste instantie de
eigenaar van het vissersvaartuig wordt beschouwd als scheepsbeheerder
tenzij uit de maatschapsovereenkomst blijkt dat de maatschap heeft
ingestemd de taken en verantwoordelijkheden voor de exploitatie van het
schip van de eigenaar over te nemen. Daarbij is bepalend wie als
scheepsbeheerder deel II van het visserij-arbeidscertificaat heeft
ondertekend.
HOOFDSTUK 3 DE WET ZEEVARENDEN (Wz)
§ 3.1 Inleiding
De huidige Wz en haar uitvoeringsregelgeving omvatten in de eerste
plaats de voorschriften omtrent de bemanning aan boord van Nederlandse zeeschepen met het oogmerk de veiligheid van het schip en de
scheepvaart te bevorderen. Met dit regelgevingscomplex is zowel
uitvoering gegeven aan verplichtingen voortvloeiend uit verdragen van de
Internationale Maritieme Organisatie (IMO) en de IAO als aan verplichtingen voortvloeiend uit Europese regelgeving. De Wz bevat onder andere
6
7

Artikel 2.8 Arbeidstijdenwet
Brief van 8 oktober 2014, Ratificatie en implementatie van de Work in Fishing Convention, 2007
van de International Labour Organization, p. 52.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

10

bepalingen omtrent de verplichtingen en bevoegdheden van de scheepsbeheerder en de kapitein/schipper alsmede over de bemanningssamenstelling, de vaarbevoegdheden, met inbegrip van opleidings- en trainingsvereisten en ervaringseisen, de monstering en de medische keuring van
de bemanning. Een belangrijk deel van het MAV is in de Wz geïmplementeerd. Het gaat hierbij onder andere om het certificaat en de verklaring
naleving maritieme arbeid, de klachtenprocedures aan boord en aan de
wal en de aanwezigheid aan boord van verschillende documenten. Ook
zijn voorschriften over de accommodatie aan boord en voeding van
zeevarenden opgenomen in een op de Wz gebaseerde ministeriële
regeling, de Regeling zeevarenden. Het verdrag komt naar zijn strekking
overeen met het MAV en kan dan ook voor de genoemde onderwerpen
worden geïmplementeerd in het kader van de Wz. Wel is het verdrag
beknopter dan het MAV; dit implementatiewetsvoorstel bevat dan ook qua
aard en omvang beperktere wijzigingen dan de herziening van de Wz ter
gelegenheid van de implementatie van het MAV. Dat geldt ook voor de
implementatie van de richtlijn.
§ 3.2 Accommodatie en voeding
Het verdrag en de richtlijn stellen eisen ten aanzien van de accommodatie
en medische en andere voorzieningen voor vissers aan boord (artikelen 26
en 27 en bijlage III van het verdrag; artikelen 21 tot en met 25 en bijlage II
van de Overeenkomst). Het verdrag stelt in bijlage II, onderdeel 78 en 79,
eisen ten aanzien van de voeding en de drinkwatervoorziening aan boord.
De richtlijn bevat daarover identieke bepalingen in bijlage III, onderdeel 73
en 74. Voorgesteld wordt om de eisen ten aanzien van accommodatie,
medische en recreatievoorzieningen en voeding en drinkwatervoorziening
vast te leggen in een wijziging van de Regeling zeevarenden, omdat het
om gedetailleerde voorschriften van overwegend technische aard gaat,
die rechtstreeks voortkomen uit het verdrag en de richtlijn. Deze vereisten
worden ook van toepassing verklaard op vissersvaartuigen. De huidige
artikelen 48 en 48a Wz geven daarvoor een grondslag, die op enkele
punten nog wordt aangevuld.
§ 3.3 Toezicht en handhaving
§ 3.3.1 Nederlandse schepen
De vlaggenstaat is verantwoordelijk voor de naleving en handhaving van
de normen van het verdrag ten aanzien van haar schepen. De vlaggenstaat moet daartoe op grond van artikel 40 van het verdrag een systeem
voor inspectie, verslaglegging, monitoring, klachtenprocedures, sancties
en corrigerende maatregelen instellen in overeenstemming met zijn
nationale wet- en regelgeving.
Artikel 3 van de richtlijn houdt in dat de lidstaten bepalen welke sancties
van toepassing zijn op overtreding van de op basis van deze richtlijn
ingevoerde nationale bepalingen. Artikel 23, onderdeel g, van de
Overeenkomst bij de richtlijn bepaalt dat de lidstaten procedures invoeren
om op klachten te reageren over accommodatie die niet voldoet aan de
vereisten van de Overeenkomst.
In het verdrag is in artikel 41 geregeld dat vissersvaartuigen die langer
dan drie dagen op zee blijven en een lengte hebben van 24 meter of meer
dan wel normaliter meer dan 200 zeemijlen uit de kustlijn van de
vlaggenstaat of buiten de buitengrens van zijn continentaal plat varen,
naar gelang welke afstand het grootst is, voorzien moeten zijn van een
geldig document (verder aan te duiden als het visserij-arbeidscertificaat)
om aan te tonen dat het schip is geïnspecteerd ten behoeve van de
naleving van de bepalingen van het verdrag inzake leef- en werkomstandigheden. De geldigheidsduur van het document is op grond van artikel

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

11

41, tweede lid, van het verdrag ten hoogste 5 jaar. Over de aanvraag en de
behandeling daarvan is niets geregeld in het verdrag. In de considerans
bij de richtlijn worden de lidstaten opgeroepen om een uniform geldig
document – zoals vermeld in artikel 41 van het verdrag – voor de hele
Europese Unie te ontwikkelen.
De implementatie van de voorschriften van het verdrag over certificering
krijgt vorm door aanvulling van het hoofdstuk van de Wz over certificering
en klachtenbehandeling (hoofdstuk 4B), dat thans is toegesneden op het
certificaat maritieme arbeid. Er wordt een nieuw artikel (artikel 48f Wz)
over certificering van bovengenoemde categorie vissersvaartuigen
toegevoegd, dat toegesneden is op de eisen van het verdrag. Verder
worden enige bestaande bepalingen over het certificaat maritieme arbeid
van overeenkomstige toepassing verklaard op vissersvaartuigen. Deze
bepalingen regelen de mogelijkheid van uitbesteding van inspecties en
certificering aan klassenbureaus8 – in navolging van het verdrag – en de
gevallen waarin certificaten komen te vervallen of kunnen worden
ingetrokken.
Het verdrag schrijft geen klachtenprocedures aan boord voor. Wel is in
artikel 43 van het verdrag bepaald dat een verdragsstaat die een klacht
ontvangt of bewijs krijgt dat een vissersvaartuig onder zijn vlag niet
voldoet aan de vereisten van het verdrag, de nodige maatregelen neemt
om de zaak te onderzoeken en ervoor dient te zorgen dat de eventueel
vastgestelde tekortkomingen worden weggenomen. De klachtenregeling
van de Wz wordt van overeenkomstige toepassing verklaard.
In de richtlijn ontbreekt een vergelijkbare bepaling. Wel is in artikel 23,
onderdeel g, van de Overeenkomst bij de richtlijn bepaald dat er procedures moeten zijn om op klachten te reageren over accommodatie die niet
voldoet aan de in de overeenkomst gestelde vereisten.
§ 3.3.2 Havenstaatcontrole
Het voorgaande betreft schepen onder Nederlandse vlag. Voor zover de
verdragsbepalingen betrekking hebben op buitenlandse schepen vindt de
implementatie plaats in het kader van de Wet havenstaatcontrole. Artikel
43, tweede lid, van het verdrag regelt dat, indien een vissersvaartuig
tijdens de normale exploitatie of om operationele redenen een haven van
een verdragsstaat aandoet en die staat een klacht ontvangt of bewijs krijgt
dat dit vaartuig niet voldoet aan de vereisten van dit verdrag, die staat een
rapport kan zenden aan de regering van de vlaggenstaat van het vaartuig
en de nodige maatregelen kan nemen om alle omstandigheden aan
boord, die kennelijk gevaarlijk zijn voor de veiligheid of gezondheid, te
verbeteren. Voor de uitvoering van dit artikel dient te worden voorzien in
bevoegdheden jegens vissersvaartuigen die zich bevinden in een
Nederlandse haven en varen onder een andere vlag dan die van de
havenstaat Nederland. Daartoe moet de Wet havenstaatcontrole van
toepassing zijn en zal de opsomming van relevante verdragen in het
«Besluit aanwijzing verdragen Wet havenstaatcontrole» worden
aangevuld met het Verdrag betreffende werk in de visserijsector.
Aangezien de havenstaatcontrole niet routinematig van aard zal zijn, zal
hiervoor aanvullend in de Regeling havenstaatcontrole 2011 een beperkt
controleregime worden vastgelegd, waarbij de controle plaatsvindt op
basis van klachten of van andere aanwijzingen omtrent schending van het
verdrag aan boord van een vissersvaartuig. In de richtlijn ontbreekt een
soortgelijke regeling.

8

Klassenbureaus in hun rol als erkende organisatie (erkend door de EU) worden door een
vlaggenstaat aangewezen om op te treden namens deze vlaggenstaat. Voor Nederland gaat het
om het uitvoeren van inspecties en de afgifte van de daarbij behorende certificaten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

12

HOOFDSTUK 4 Titel 7.10 van het BURGERLIJK WETBOEK
§ 4.1 Inleiding
Titel 10 (Arbeidsovereenkomst) van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek
hoeft slechts op een aantal onderdelen te worden gewijzigd. Deze
wijzigingen betreffen met name afdeling 12A. Voorts wordt een nieuwe
afdeling 12B «De maatschapsovereenkomst in de zeevisserij»
opgenomen.
Met de implementatie van het MAV, waarbij in een nieuwe afdeling 12
bijzondere bepalingen ter zake van de zee-arbeidsovereenkomst in titel
7.10 BW zijn opgenomen, is ook de rechtspositie van de zeevarende in de
zeevisserij grotendeels al ingevuld conform het verdrag en de richtlijn.
Afdeling 12 is evenals de afdelingen 1 tot en met 9 en 11 van titel 10 van
toepassing op de arbeidsovereenkomst van de zeevarende in de zeevisserij (art.7:740 BW), voor zover daarvan niet wordt afgeweken in afdeling
12A.
§ 4.2 Inhoud overeenkomst tot het verrichten van werk door
zeevissers
Artikel 16 en bijlage II van het verdrag, die regels stellen met betrekking
tot de inhoud van de overeenkomst op basis waarvan vissers aan boord
werken, zijn voor zover het een arbeidsovereenkomst betreft grotendeels
geregeld in artikel 7:699 BW. In het gewijzigde artikel 7:742 BW is een
aantal nieuwe gegevens, die in de arbeidsovereenkomst moeten worden
vermeld, opgesomd. Zij komen overeen met hetgeen is bepaald in bijlage
I van de Overeenkomst bij de richtlijn.
Onderdeel a van artikel 17 van het verdrag (procedures die waarborgen
dat een visser van tevoren zijn overeenkomst kan inzien en advies kan
inwinnen) en artikel 15 van de Overeenkomst behoeven geen aparte
regeling: dit valt onder het algemeen vermogensrecht en, als er sprake is
van een arbeidsovereenkomst, ook onder het beginsel van goed werkgeverschap (artikel 7:611 BW). Het in artikel 17, onderdeel b, van het verdrag
geregelde bijhouden van een dossier van de werkzaamheden van de
visser (artikel 15, onderdeel b, van de overeenkomst) is voorzien in artikel
38 Wz.
De in onderdeel c van artikel 17 van het verdrag genoemde middelen voor
beslechting van geschillen (artikel 15, onderdeel c, van de overeenkomst)
behoeven evenmin specifiek geregeld te worden. Zij zijn te vinden in het
burgerlijk procesrecht. Voor zeevarenden is voorts in artikel 7:705 BW
voorzien in concentratie van rechtsbevoegdheid bij de sector kanton van
de rechtbank Rotterdam.
Artikel 18 van het verdrag bepaalt dat de overeenkomst op basis waarvan
vissers werken en waarvan een afschrift wordt verstrekt aan de visser, aan
boord blijft en voor inzage beschikbaar moet zijn voor de visser en in
overeenstemming met de nationale wetgeving en praktijk – op verzoek –
voor andere belanghebbenden. Artikel 16 van de Overeenkomst bevat een
soortgelijke bepaling. Artikel 7:697, tweede lid, dat op grond van artikel
7:740 BW van toepassing is op de arbeidsovereenkomst van de zeevarende in de zeevisserij, regelt dat ieder der partijen moet beschikken over
een ondertekend exemplaar van de arbeidsovereenkomst. Artikel 7:698
BW, dat ook van toepassing is op de zeevarende in de zeevisserij, houdt in
dat de visser aan boord kennis moet kunnen nemen van zijn arbeidsovereenkomst en de toepasselijke cao. Op grond van de artikelen 7:747 en 749
BW gaan deze verplichtingen ook gelden voor personen, die anders dan

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

13

op grond van een arbeidsovereenkomst werken in de zeevisserij, en voor
de maatschapsovereenkomst in de zeevisserij.
Voorts voorziet het nieuwe artikel 69da Wz in overeenkomstige informatieverplichtingen van de scheepsbeheerder.
§ 4.3 Repatriëring/betaling aan vissers
Artikel 21 van het verdrag stelt regels met betrekking tot de repatriëring.
De Overeenkomst bij de richtlijn bevat in artikel 19 identieke regels. Deze
materie is opgenomen in artikel 7:718 BW, welk artikel op grond van
artikel 7:740 BW van toepassing is op de arbeidsovereenkomst van de
zeevarende in de zeevisserij. Op grond van de artikelen 7:747 en 749 BW
gaan de repatriëringsverplichtingen ook gelden voor personen, die anders
dan op grond van een arbeidsovereenkomst werken in de zeevisserij, en
voor de maatschapsovereenkomst in de zeevisserij.
De uitzondering in artikel 21 van het verdrag (artikel 19, tweede lid, van de
overeenkomst), dat de kosten van repatriëring niet voor rekening komen
van de werkgever als de visser ernstig in gebreke is ten aanzien van de
nakoming van verplichtingen uit de overeenkomst, is niet overgenomen.
De huidige regeling van repatriëring in artikel 7:718 BW kent deze
uitzondering ook niet.
Artikel 23 van het verdrag bepaalt dat vissers die een salaris ontvangen
verzekerd moeten zijn van een maandelijkse of andere periodieke
betaling. Artikel 7:743, eerste lid, BW, waarin op verzoek van sociale
partners de bij cao vast te stellen betalingstermijn is verruimd tot
maximaal zes maanden, voldoet aan dit verdragsartikel. Artikel 7:623,
eerste lid, BW regelt de betalingstermijn van het in geld naar tijdruimte
vastgestelde loon. Deze verplichtingen gaan ook gelden voor vissers die
anders dan op grond van een arbeidsovereenkomst werkzaam zijn in de
zeevisserij en voor de maatschapsovereenkomst in de zeevisserij.
Artikel 24 van het verdrag bepaalt dat de zeevisser gratis betalingen moet
kunnen overmaken aan zijn familie. Artikel 7:707 BW, dat ook van
toepassing is op de zeevarende in de zeevisserij, regelt de mogelijkheid
van overmaking van loon aan door de zeevarende aan te wijzen personen.
In het voorgestelde artikel 7:746 BW wordt vastgelegd dat de werkgever
voor de overmaking geen kosten in rekening brengt bij de zeevarende in
de zeevisserij. Dit artikel gaat ook gelden voor personen, die anders dan
op grond van een arbeidsovereenkomst werkzaam zijn in de zeevisserij,
en voor de maatschapsovereenkomst in de zeevisserij.
HOOFDSTUK 5. FINANCIËLE GEVOLGEN
§ 5.1 Uitvoeringskosten
Zoals toegelicht in § 3.3, zal voor een beperkte categorie vissersvaartuigen
moeten worden voorzien in certificering. De uitvoering daarvan komt te
berusten bij de Inspectie Leefomgeving en Transport (hierna ILT). Ook zal
die inspectiedienst voor alle vissersvaartuigen moeten toezien op de
naleving van de geïmplementeerde verdragsbepalingen. Tenslotte zal de
genoemde havenstaatcontrole worden uitgevoerd door de ILT.
De havenstaatcontrole zal, zoals aangegeven in § 3.3, niet routinematig
van aard zijn, maar er wordt een beperkt controleregime vastgelegd,
waarbij de controle plaatsvindt op basis van klachten of van andere
aanwijzingen omtrent schending van het verdrag aan boord.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

14

De uitvoeringskosten van de ILT (bestuurslasten) betreffen vooral de
verstrekking en waar nodig intrekking van visserij-arbeidscertificaten voor
een beperkte deelcategorie van de Nederlandse vissersvaartuigen en het
houden van een register daarvan. Ook zal de ILT toezicht op de naleving
houden; dit kan worden ingebouwd in de controle van vissersvaartuigen
op de naleving van de bestaande voorschriften die betrekking hebben op
vissersvaartuigen of de bemanning daarvan. Ook zullen incidenteel, naar
aanleiding van klachten of aanwijzingen voor niet-naleving van het
verdrag (alle vissersvaartuigen die bij zeevisserij betrokken zijn) en de
richtlijn (vissersvaartuigen die bij zeevisserij betrokken zijn en de vlag van
een lidstaat voeren), controles plaatsvinden van buitenlandse schepen in
Nederlandse havens.
§ 5.2 Regeldruk
Administratieve lasten zullen optreden voor scheepsbeheerders van een
beperkte categorie vissersvaartuigen in verband met het aanvragen van
visserij-arbeidscertificaten. Op basis van de gegevens in de Gids van
Vissersvaartuigen van 2 januari 20189 zou dit 245 vissersvaartuigen met
een lengte van 24m of meer betreffen. Voor scheepsbeheerders en andere
werkgevers van zeevissers bevat het wetsvoorstel enige administratieve
verplichtingen die de vorm van de overeenkomst en de beschikbaarheid
daarvan aan boord betreffen.
Voor het aanvragen van een visserij-arbeidscertificaat zal de scheepsbeheerder per schip moeten voldoen aan de volgende verplichtingen:
Aanvragen van een visserij-arbeidscertificaat
Minimumleeftijd vissers

Bestaat al een minimumleeftijd in de nadere regeling kinderarbeid,
maar die regeling moet worden aangepast. Gedeeltelijk geïmplementeerd in het Besluit Arbeidstijden vervoer waarin er een specifieke
regeling is voor vissers jonger dan 18 jaar.

Geneeskundige verklaring vissers

Verplichting bestaat al, verplicht op grond van IAO-verdrag 113 dat
NL in 1988 heeft goedgekeurd.

Kwalificaties van de vissers

Verplichting bestaat al

Schriftelijke overeenkomsten van werk voor vissers

Bestaat al, was al verplicht op basis van het IAO-verdrag 114 dat NL
in 1980 heeft goedgekeurd.

Arbeidsbemiddeling of het ter beschikking stellen van vissers

Waadi is van toepassing op in NL geregistreerde zeeschepen

Arbeids- en rusttijden

Bestaat al voor werknemers vissers (Arbeidstijdensbesluit vervoer)
Zelfstandigen is nog niet voor alle vissersvaartuigen gekwantificeerd,
maar er zijn al wel doelverplichtingen bepaald.

Bemanningssamenstelling

Bestaat al (o.a. m.b.t. Schengenverplichtingen)

Repatriëringsverplichting

Bestaat al op grond van de implementatiewet Maritiem Arbeidsverdrag

Huisvesting en voorzieningen aan boord van vissersvaartuigen

Verplichting bestaat al op grond van IAO-verdrag 126 en EG richtlijn
93/103

Voeding en drinkwater

Zijn al van toepassing op basis van BW

Gezondheid en veiligheid aan boord van vissersvaartuigen

Arbeidsomstandighedenwet

Medische zorg aan boord

Bestaat al ten dele EU Richtlijn 92/29, is geregeld in het BW en was
daarvoor geregeld in het Wetboek van Koophandel

Verzekerd tegen arbeidsongevallen en beroepsziekten of overlijden

Sociale zekerheid
BW/ Zeerisico 1967

9

Uitgave van het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

15

Uit de bovenstaande tabel blijkt dat de verplichtingen die voortkomen uit
het Verdrag voor het verkrijgen van een visserij-arbeidscertificaat voor het
grootste deel reeds bestaande verplichtingen zijn op grond van eerder
door Nederland goedgekeurde en geïmplementeerde IAO-verdragen,
EU-richtlijnen of al bestaande Nederlandse wetgeving. De administratieve
lasten blijven dus beperkt tot de aanvraag van het visserijarbeidscertificaat die voor het eerst zal worden aangevraagd in 2019 en
dan elke 5 jaar ( eerste hernieuwing in 2024) moet worden hernieuwd. De
administratieve last van de hernieuwing van een visserij-arbeidscertificaat
wordt als verwaarloosbaar beschouwd omdat het bestaande dossier
slechts moet worden geactualiseerd en de documentatie elektronisch kan
worden geüpdatet.
Aanpassing van de zee-arbeidsovereenkomst aan de eisen die daaraan
worden gesteld is een eenmalige administratieve last die voor het
inhoudelijke deel echter al grotendeels op de schouders is genomen bij de
implementatie van het Maritiem Arbeidsverdrag. De uitvoering, d.w.z. het
maken, uitleggen en ondertekenen van de overeenkomsten moet wel
opnieuw worden gedaan. Inschatting is dat hier gemiddeld per
zee-arbeidsovereenkomst 25 minuten aan worden besteed. Dit werk kan
worden gedaan door een goed geïnstrueerde MBO-er. Voor de
maatschapsovereenkomsten is dit niet anders. Op de Nederlandse
vissersvloot zijn er bij benadering 2.500 vissers werkzaam. Dat betekent
een inzet van ongeveer 1.000 arbeidsuren tegen het uurtarief van 34 euro.
Een deel van die inzet moet, zoals gezegd toch al plaatsvinden uit andere
hoofde. Daarom is het redelijk dat met de vernieuwingsoperatie in
verband met C188 eenmalig zo’n 500 arbeidsuren gemoeid zijn. Eveneens
een eenmalige administratieve last is een zodanige inrichting van de
bemanningsadministratie dat de bij inspectie vereiste documenten voor
de inspecteur beschikbaar komen. Het gaat dan niet alleen om de
vlagstaatinspecties, maar ook om de havenstaatcontroles. Het aan boord
op papier beschikbaar maken en actueel houden van alle vereiste
documenten brengt een administratieve last met zich mee, die bestaat uit
een eenmalige inspanning om alle documenten op de datum van
inwerkingtreding aan boord beschikbaar te hebben. De inschatting is dat
een papieren operatie eenmalig zo’n 1.000 MBO-arbeidsuren gemoeid
zullen zijn. Bij digitale documentatie zal de regeldruk lager zijn.
Op basis van de bovenstaande analyse is het redelijk de eenmalige
regeldrukkosten voor 2019 te begroten op
[ P=1.500 uren x 34 euro] x [ Q=1 ]= 51 000 euro.
Bovengenoemde paragraaf werd voor advies voorgelegd aan het
Adviescollege Toetsing Regeldruk en in overeenstemming met het advies
ATR van 11 oktober aangepast.
HOOFDSTUK 6. CONSULTATIE EN ADVIEZEN
Bij de totstandkoming van het wetsvoorstel is er regelmatig overlegd met
de sociale partners vertegenwoordigd in de Stichting Sectorraad Visserij.
Sociale partners kunnen instemmen met de tekst van het wetsvoorstel.
HOOFDSTUK 7. LAGERE REGELGEVING
In aansluiting op de wijzigingen die dit wetsvoorstel bevat, zullen ook de
uitvoeringsregels op basis van enkele wetten aangepast moeten worden.
Op het niveau van algemene maatregel van bestuur gaat het vooral om
wijziging van het Arbeidstijdenbesluit vervoer. Daarbij kan ook gebruik
worden gemaakt van de mogelijkheid die het verdrag aan de lidstaten
biedt om voorschriften vast te stellen die «wezenlijk gelijkwaardig» zijn

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

16

aan de primair in het verdrag vermelde rusttijden. De nieuwe
voorschriften van het Arbeidstijdenbesluit vervoer zullen mede van
toepassing worden verklaard op de zogenoemde maatschapsvissers, nu
het huidige besluit slechts betrekking heeft op arbeids- en rusttijden van
werknemers.
Daarnaast zullen het Besluit zeevarenden en de Regeling zeevarenden met
bemanningsvoorschriften over vissers moeten worden aangepast om
enige voorschriften van het Verdrag betreffende werk in de visserijsector
en de Overeenkomst bij de richtlijn over arbeidsomstandigheden en
ongevallenpreventie aan boord te implementeren. Het gaat onder andere
om het specifiek rekening houden met de veiligheid en gezondheid van
vissers jonger dan 18 jaar, het vaststellen van procedures voor het aan
boord voorkomen van bedrijfsongevallen en beroepsziekten, en de
begeleiding en schriftelijke informatieverschaffing ten behoeve van de
veiligheid en gezondheid aan boord, een en ander voor zover niet reeds
geregeld in het Arbeidsomstandighedenbesluit. Ook zal in het Schepelingenbesluit tot uitdrukking worden gebracht dat dat besluit op vissersvaartuigen voortaan nog slechts van toepassing is voor zover zij (kort gezegd)
zijn gebouwd vóór het tijdstip van inwerkingtreding van het onderhavige
wetsvoorstel.
Op het niveau van ministeriële regeling is een wijziging van de Regeling
zeevarenden nodig, in het bijzonder om de voorschriften over accommodatie van zeevissers alsmede recreatieve en medische voorzieningen aan
boord te implementeren. Ook worden daarbij voorschriften opgenomen
over de verstrekking van voedsel en drinkwater aan boord. Daarnaast zal
de Regeling havenstaatcontrole 2011 worden gewijzigd met het oog op
controles van buitenlandse schepen in Nederlandse havens naar
aanleiding van klachten.
Nadere regeling kinderarbeid
In de Nadere regeling kinderarbeid zal expliciet worden vastgelegd dat
een visser jonger dan 16 jaar geen arbeid mag verrichten aan boord van
een vissersvaartuig. Daarnaast zal worden vastgelegd welke uitzonderingen er zijn op deze hoofdregel. Conform artikel 6, tweede en derde lid,
van de (bijlage bij de) richtlijn, zal een 15-jarige in twee situaties lichte
werkzaamheden op een vissersvaartuig mogen verrichten: hetzij wanneer
hij een beroepsopleiding in de zeevisserij volgt en er voor hem geen
voltijdse leerplicht meer geldt, hetzij tijdens schoolvakanties.
Artikelsgewijze toelichting
Artikel I Wijziging Boek 7, titel 10, van het Burgerlijk Wetboek
Artikel I, onderdeel A, artikel 695
Artikel 7:695, eerste lid, BW wordt aangevuld teneinde onduidelijkheid
over de reikwijdte van deze bepaling te voorkomen.
Het huidige eerste lid van artikel 7:695 BW bepaalt dat «deze afdeling van
toepassing is op zeeschepen die op grond van Nederlandse rechtsregels
gerechtigd zijn de vlag van het Koninkrijk te voeren».
Daarmee wordt tot uitdrukking gebracht dat wordt voldaan aan het MAV
dat de verplichtingen uit dat verdrag beperkt tot zeeschepen die de vlag
van de betreffende staat voeren (artikel V MAV). De vlaggenstaat is
verantwoordelijk voor de naleving en handhaving van de normen van dit
verdrag ten aanzien van zeeschepen die haar vlag voeren.
De formulering van artikel 7:695, eerste lid, BW kan de vraag oproepen of
afdeling 12 ook van toepassing is, indien op grond van andere aanknopingspunten, genoemd in de Verordening Rome I (inzake het recht dat van
toepassing is op verbintenissen uit overeenkomst) of op grond van artikel
10:154 BW Nederlands recht van toepassing is. Artikel 7:695, lid 1, BW

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

17

beoogt slechts tot uitdrukking te brengen dat aan de vlaggenstaateisen
van het MAV wordt voldaan.
Dat laat onverlet dat, indien op grond van andere aanknopingspunten dan
de vlag Nederlands recht van toepassing is, afdeling 12 ook geldt.
Inperking van de werkingssfeer van afdeling 12 tot zeevarenden aan
boord van een zeeschip met Nederlandse vlag, zou bij toepasselijkheid
van Nederlands recht leiden tot een verschil in beschermingsniveau
afhankelijk van de vraag of de zeevarende (met een Nederlandse
zee-arbeidsovereenkomst) werkt op een zeeschip met een Nederlandse of
buitenlandse vlag. In het laatste geval zou de zeevarende niet onder de
bijzondere regeling van de zee-arbeidsovereenkomst in afdeling 12 vallen,
maar onder het reguliere arbeidsovereenkomstenrecht in de afdelingen
1–9 en 11 van titel 7.10 BW. Het eerste lid van artikel 7:695 BW wordt
aangevuld om elke onduidelijkheid ter zake uit te sluiten.
Artikel I, onderdelen B en C, artikel 739
Het opschrift boven artikel 739 is gewijzigd aangezien er in afdeling 12A
geen onderscheid meer wordt gemaakt tussen zeevisserij en kustvisserij.
Artikel 1, onderdeel a, van het verdrag omschrijft evenals artikel 1,
onderdeel b, van de Overeenkomst bij de richtlijn «commerciële visserij»
ruim. Het omvat alle visserijactiviteiten met uitzondering van visserij voor
eigen levensonderhoud en recreatieve visserij. Dit betekent dat kustvisserij onder hetzelfde beschermingsregime valt als zeevisserij. In verband
daarmee kan de definitie van kustvisserij in onderdeel b vervallen. Voor
binnenvissers gelden de bepalingen betreffende de «gewone» arbeidsovereenkomst en de uitzendovereenkomst. Gelet op hun specifieke
situatie (zij zijn niet actief op zee en de gebieden waarin zij werken zijn niet
zo afgelegen dat zij de bijzondere bescherming van de zeevisser nodig
hebben) vallen binnenvissers – conform het advies van sociale partners –
onder het beschermingsregime voor «reguliere» werknemers: de
afdelingen 1 tot en met 9 en 11 van titel 7.10 BW zijn op hen van
toepassing.
Artikel I, onderdeel D, artikel 740
De artikelen 7:737 en 738a tot en met 738f BW worden uitgezonderd.
Artikel 7:737, eerste lid, BW wordt uitgezonderd omdat het nieuwe artikel
7:747 BW een soortgelijke regeling bevat voor personen die anders dan
op grond van een arbeidsovereenkomst werkzaamheden verrichten in de
zeevisserij. Artikel 7:737, tweede lid, en de artikelen 738a tot en met 738f
BW worden uitgezonderd, omdat zij strekken tot implementatie van de
wijzigingen van de Code en aanhangsels bij het MAV, die door de
Internationale Arbeidsconferentie zijn goedgekeurd op 11 juni 2014 en
deze materie geen onderdeel uitmaakt van het verdrag noch de richtlijn.
Het tweede lid van artikel 7:740 BW kan vervallen aangezien er op de
zeevarende in de kustvisserij geen afzonderlijk beschermingsregime meer
van toepassing is: zij vallen onder het bereik van de Regeling inzake de
zee-arbeidsovereenkomst in de zeevisserij. In het nieuwe tweede lid
worden ook de nieuwe artikelen 7:742 en 7:746 tot en met 749 BW
genoemd. Deze artikelen zijn van dwingend recht.
Artikel I, onderdeel E, artikel 742
Artikel 16, onder b, van het verdrag bepaalt dat de overeenkomst tot het
verrichten van werk door vissers moet voldoen aan de in bijlage II van het
verdrag opgenomen bepalingen. Bijlage II somt de gegevens op die in
beginsel in die overeenkomst moeten worden opgenomen. In de richtlijn
zijn die gegevens opgenomen in bijlage I. Deze gegevens komen
grotendeels overeen met de opsomming in artikel 7:699 BW. Dit artikel is
op grond van artikel 7:740, eerste lid, BW van toepassing op de arbeidsovereenkomst in de zeevisserij.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

18

Voor zover deze bijlagen andere gegevens vereisen dan de in artikel 7:699
BW opgesomde, worden zij in artikel 742, eerste lid, benoemd en moeten
zij naast de relevante gegevens uit artikel 7:699 BW in de schriftelijke
arbeidsovereenkomst worden vermeld.
Het betreft het overeengekomen garantieloon en de berekeningswijze van
het aandeel van de zeevarende in de opbrengst van de vangst, voor zover
het loon bestaat uit een aandeel in de vangst of opbrengst daarvan; de
door de werkgever aan de werknemer te verstrekken voorzieningen aan
boord van het vissersvaartuig; en de bescherming die de werkgever de
zeevarende moet aanbieden bij ziekte, ongeval of overlijden in het kader
van zijn arbeid aan boord en de minimumrusttijden.
Artikel 7:742, eerste lid, BW is van overeenkomstige toepassing op
personen die anders dan op grond van een arbeidsovereenkomst werken
in de zeevisserij (artikel 7:747 BW) en op de maatschapsovereenkomst
(artikel 7:749 BW).
In het tweede lid wordt bepaald dat, indien de in het eerste lid bedoelde
gegevens zijn vermeld in een toepasselijke collectieve arbeidsovereenkomst of een regeling door of namens een daartoe bevoegd bestuursorgaan, een verwijzing naar die documenten volstaat.
Artikel I, onderdeel F, artikel 743
Voorgesteld wordt om de termijn te verlengen waarbinnen het loon, dat
geheel of gedeeltelijk bestaat uit een aandeel in de vangst of de opbrengst
daarvan, moet worden voldaan. Voorgesteld wordt de termijn te verdubbelen tot zes maanden. Hiermee wordt tegemoetgekomen aan de
behoefte van de praktijk.
Artikel I, onderdeel G, artikel 746
Artikel 24 van het verdrag bepaalt dat overboeking van loon aan familieleden kosteloos dient te geschieden.
Artikel 7:707 BW bepaalt dat de zeevarende de werkgever schriftelijk kan
verzoeken om overmaking van zijn loon aan bepaalde personen.
Norm A2.2 van het MAV, waarop artikel 7:707 BW is gebaseerd, bepaalt
dat eventuele kosten voor deze diensten van de werkgever redelijk in
hoogte moeten zijn.
Het verdrag gaat verder en eist dat er geen kosten in rekening mogen
worden gebracht. Dit wordt in artikel 7:746 BW geregeld.
Artikel I, onderdeel H, artikelen 747 en 748
Artikel 747
De reikwijdte van het verdrag is ruim: het heeft niet alleen betrekking op
de arbeidsovereenkomst maar op elke andere overeenkomst (bijvoorbeeld
de overeenkomst van opdracht) op grond waarvan een visser aan boord
van een vissersvaartuig werkt en die diens leef- en werkomstandigheden
aan boord regelt (artikel 1, onder f). De richtlijn heeft betrekking op
vissers, die niet op basis van een arbeidsovereenkomst werken, voor
zover dat gebeurt op een vissersvaartuig waarop ook vissers met een
arbeidsovereenkomst actief zijn (artikel 2, eerste lid).
In verband daarmee wordt een aantal relevante artikelen uit de afdelingen
12 en 12A van titel 7.10 BW van overeenkomstige toepassing verklaard op
personen die anders dan op grond van een arbeidsovereenkomst
werkzaamheden in de zeevisserij verrichten. De scheepsbeheerder is
gehouden de uit deze artikelen voortvloeiende verplichtingen na te
komen.
Artikel 748
In het kader van de implementatie van de wijzigingen van de Code en
aanhangsels bij het MAV is artikel 7:718, zesde lid, BW geschrapt en
vervangen door een verzekeringsplicht voor de scheepsbeheerder,

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

19

hetgeen is uitgewerkt in de artikelen 7:738a tot en met 7:738d BW.10
Artikel 7:718, zesde lid, BW regelde de aansprakelijkheid van de scheepsbeheerder als de werkgever zijn repatriëringsverplichtingen niet tijdig
nakomt. Voor zeevarenden in de zeevisserij dient deze verplichting
gehandhaafd te blijven. Daartoe strekt het voorgestelde artikel 7:748 BW.
Artikel I, onderdeel I, artikel 749
De Wet van 6 juli 2011 inzake implementatie van het op 23 februari 2006 te
Genève tot stand gekomen Maritiem Arbeidsverdrag, 2006
(Stb. 2011, 394) bevat in de artikelen XIII en XIIIa een aanvullende regeling
inzake de vennootschap van zeevarenden in de zeevisserij gebaseerd op
het toen nog aanhangige wetsvoorstel tot vaststelling van titel 7.13
(vennootschap) van het Burgerlijk Wetboek (28 746). Dit wetsvoorstel is
echter bij brief van 15 december 2011 ingetrokken (Kamerstukken I
2011/12, 31 065/28 746, D).
In verband daarmee wordt een nieuwe regeling van de maatschapsovereenkomst in de zeevisserij voorgesteld, die ontleend is aan de huidige
bepalingen in het Wetboek van Koophandel en tevens aansluit bij het
verdrag en de richtlijn.
De artikelen XIII en XIIIa van de Implementatiewet Maritiem Arbeidsverdrag, die door het intrekken van wetsvoorstel 28746 geen betekenis
meer hebben, vervallen. Voorts vervallen ook de artikelen 452q–452w
WvK inzake de maatschapsovereenkomst in de zeevisserij (WvK Tweede
Boek, vierde titel, paragraaf 6).
In artikel 7:749 BW wordt een aantal artikelen uit de Afdelingen 12 en 12A
van titel 7.10 BW van overeenkomstige toepassing verklaard.
De artikelen 7:623 en 624 BW stellen regels met betrekking tot de
voldoening van loon.
Artikel 7:695, eerste lid, bepaalt wanneer afdeling 12 van toepassing is.
Artikel 7:697 BW bevat evenals artikel 452q WvK de eis van geschrift en
sluit aan bij de artikelen 18 en 20 van het verdrag. Artikel 7:698 BW regelt
de beschikbaarheid van de zee-arbeidsovereenkomst (voor deze categorie
gaat het om de maatschapsovereenkomst aan boord) en is in lijn met
artikel 18 van het verdrag. Artikel 7:700 BW bepaalt dat aan de zeevarende
geen concurrentiebeding mag worden opgelegd. Een dergelijk verbod is
ook opgenomen in artikel 452q, vijfde lid, WvK.
Artikel 7:702 BW bepaalt wanneer de zeevarende in dienst is aan boord
van het schip. Artikel 452t WvK regelt dezelfde materie. Artikel 7:703 BW
regelt de positie van de kapitein; hij vertegenwoordigt in het kader van de
maatschapsovereenkomst de scheepsbeheerder. Artikel 7:704 BW betreft
de verplichting van de zeevarende om de door de kapitein opgedragen
werkzaamheden uit te voeren en mee te werken aan het behoud van het
zeeschip, de opvarenden en de zaken aan boord. Artikel 7:705 BW geeft
exclusieve bevoegdheid aan de kantonrechter van de rechtbank te
Rotterdam. Artikel 7: 706 BW regelt in welke munt voldoening van het in
geld vastgestelde deel van het loon dient te geschieden en maakt ook
girale betaling mogelijk. Artikel 7:707 BW betreft de bevoegdheid van de
zeevarende om gehele of gedeeltelijke overboeking van zijn loon (in deze
situatie: aandeel in de besomming) te vragen ten behoeve van door hem
aan te wijzen personen. Op grond van het toepasselijke artikel 7:746 BW
moet dit kosteloos geschieden. Deze regeling sluit aan bij artikel 24 van
het verdrag. Artikel 7:718 BW stelt regels met betrekking tot de repatriëring en strookt met artikel 21 van het verdrag. De leden 1, 2, 5 en 6 van
artikel 7:719 BW stellen regels ter zake van de vergoeding in geval van
schipbreuk of een andere ramp aan het zeeschip en in geval van
overlijden van de zeevarende. Artikel 7:720 eerste lid, BW regelt welke
kosten voor rekening van de werkgever (= scheepsbeheerder) komen in
geval van overlijden van de zeevarende gedurende de dienst aan boord of
10

Staatsblad 2018, nr. 9.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

20

aan de wal in verband met de dienst aan boord. Artikel 416 juncto artikel
452t WvK regelt dezelfde materie. Voorts bevat dit artikel regels inzake de
bewaring van de aan boord achtergelaten zaken van een zieke, vermiste of
overleden zeevarende.
Artikel 7:732 BW houdt de verplichting in van de zeevarende, wiens
zee-arbeidsovereenkomst is geëindigd, om na de reis desgevraagd
gedurende drie werkdagen mee te werken aan het opmaken van een
scheepsverklaring. Artikel 452v WvK bevat een soortgelijke regeling. De
artikelen 7:734 en 734a en de artikelen 7:734d-734m BW regelen de
aanspraak van de zieke zeevarende jegens zijn werkgever. Deze artikelen
sluiten aan bij artikel 29, onder e, van het verdrag en onderdeel k van
bijlage II van het verdrag. De artikelen 7:734d tot en met 734m BW zijn niet
van toepassing op maatschapsvissers die voor de geldelijke gevolgen van
arbeidsongeschiktheid zijn verzekerd bij het Sociaal Fonds voor de
Maatschapsvisserij. Artikel 7:742, eerste lid, stelt naast de in artikel 7:699
BW genoemde gegevens aanvullende eisen met betrekking tot de in de
zee-arbeidsovereenkomst te vermelden gegevens. Artikel 7:743 BW maakt
het mogelijk bij cao af te wijken van de in artikel 7:623, tweede lid, BW
genoemde betalingstermijn, indien het loon geheel of gedeeltelijk bestaat
uit een aandeel in de vangst of opbrengst daarvan. Artikel 7:746 BW
bepaalt dat geen kosten in rekening mogen worden gebracht voor de
overmaking van loon aan door de zeevarende aan te wijzen personen.
Artikel II Wijziging Wetboek van Koophandel
Het voorgestelde artikel 7:749 BW leidt ertoe dat de artikelen 452q-452w
WvK inzake de maatschapsovereenkomst in de zeevisserij kunnen
vervallen (WvK Tweede Boek, vierde titel, paragraaf 6).
Artikel III Wijziging implementatiewet Maritiem Arbeidsverdrag,
2006
Zie voor deze wijziging de toelichting bij Artikel I, onderdeel I (artikel 7:749
BW).
Artikel IV Wijziging Wet zeevarenden
Onderdeel A, artikel 1 Wet zeevarenden
In artikel 1, eerste lid, onderdeel g, Wz wordt de daarin gedefinieerde term
anders geformuleerd: «scheepslengte» wordt vervangen door «lengte
(L)». Dit sluit beter aan bij de overeenkomstige definitie in het verdrag. In
verband hiermee wordt «lengte» in de Meetbrievenwet vervangen door
«lengte (L)». De daarna volgende omschrijving van het begrip blijft
ongewijzigd.
In het eerste lid, onderdeel z, wordt de begripsomschrijving van zeevarende zodanig aangepast dat zeevarende, op schepen die geen vissersvaartuig zijn en visser in afzonderlijke onderdelen worden ondergebracht.
Dit houdt verband met de omstandigheid dat de begripsomschrijving van
visser in het verdrag ten aanzien van het uitzonderen van categorieën van
personen, anders dan in de omschrijving van zeevarende in het MAV,
geen ruimte laat voor nationale verfijningsbesluiten in twijfelgevallen. De
uitgezonderde categorieën in de verdragsdefinitie van visser zijn: loodsen,
marinepersoneel, andere personen in vaste dienst van een overheid, aan
de wal gestationeerde personen die aan boord van een vissersvaartuig
werkzaamheden verrichten en visserijwaarnemers11. Zij zijn vergelijkbaar
11

Visserijwaarnemers gaan mee aan boord van vissersschepen voor het doen van onderzoek
met betrekking tot visserij bvb door onderzoek te doen naar de het aantal haringlarven op
belangrijke paaiplaatsen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

21

met de voor uitzondering op nationaal niveau in aanmerking komende
categorieën die zijn genoemd in de IAO-resolutie over het begrip
zeevarende in het MAV (in Nederland uitgewerkt in artikel 1.2 Rz), maar
vertonen toch verschillen daarmee.
Onderdeel B, artikel 2 Wz
De in artikel 2 opgenomen uitzondering voor onoverdekte vissersvaartuigen, die in de regel niet buiten het zicht van de haven worden gebracht,
wordt geschrapt. Die uitzondering strookt niet met de reikwijdtebepaling
in artikel 2 van het verdrag en de richtlijn. Overigens bevat het verdrag
niet veel voorschriften die op deze onoverdekte schepen van toepassing
zijn.
Onderdeel C, artikel 4 Wz
Artikel 4 Wz bevat thans een voorschrift waarmee aan de kapitein een
zorgplicht wordt opgelegd betreffende het wacht houden aan boord in
overeenstemming met voorschrift VIII/2 van de bijlage bij het Standards,
Training, Certification and Watchkeeping (STCW)-Verdrag. Als kapitein
wordt ook de schipper van een vissersvaartuig gelezen. Dit is geregeld in
artikel 1, onderdeel al, Wz. Voor de wachtdienst op vissersvaartuigen
zullen na de beoogde toetreding van Nederland tot het STCW-F-Verdrag
echter andere voorschriften van toepassing zijn dan die van het
STCW-verdrag. Deze zullen worden geïmplementeerd op basis van artikel
64 Wz. In verband hiermee wordt aan artikel 4, zesde lid, Wz voor
vissersvaartuigen een verwijzing naar die bepalingen op grond van artikel
64 Wz toegevoegd.
Onderdeel D, artikel 19a Wz
Dit onderdeel bevat een precisering van artikel 19a, dat mede van
toepassing is op functievervulling op vissersvaartuigen, maar thans een te
algemene verwijzing naar het niet op die vaartuigen toepasselijke
STCW-Verdrag bevat.
Onderdeel E, artikel 27, vierde lid, Wz
In de voorgestelde wijziging van artikel 27, vierde lid, Wz wordt mede
voorzien in de verplichting van zeevarenden om orders van de kapitein na
te leven die worden gegeven in het belang van gezondheidsbescherming.
Artikel 8, tweede en vierde lid, van het verdrag vermeldt met betrekking
tot orders van de kapitein, naast de al in artikel 27, vierde lid, opgenomen
belangen van veiligheid en (openbare) orde, ook het belang van de
gezondheid. Hoewel die verdragsbepaling slechts betrekking heeft op
orders van een schipper (kapitein) jegens vissers, is het passend om deze
nuttige aanvulling van artikel 27, vierde lid, Wz te laten gelden voor alle
zeevarenden. Artikel 5, vijfde lid, van de Overeenkomst bij de richtlijn
verplicht vissers de rechtmatige bevelen van de kapitein en de toepasselijke veiligheids-en gezondheidsmaatregelen na te leven.
Onderdeel F, artikel 33 Wz
Het model van de monsterrol is het model van het FAL-formulier nr. 5
(Crew List) behorende bij het op 9 april te Londen tot stand gekomen
Verdrag inzake het vergemakkelijken van het internationale verkeer ter zee
(FAL Verdrag, Trb. 2010, 208).
Onderdeel G, artikel 35, eerste lid, Wz
Deze bepaling betreft alle zeevarenden en niet alleen vissers. Iedere
zeevarende die ingevolge artikel 33, tweede lid, op de monsterrol wordt
vermeld, moet ook in het bezit zijn van een monsterboekje. KIWA N.V.
verzorgt in mandaat namens de Minister van Infrastructuur en Waterstaat,
de afgifte van het monsterboekje. Zeevarenden met een andere nationaliteit dan de Nederlandse kunnen volstaan met een monsterboekje dat in

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

22

ieder geval in de Engelse taal is gesteld. In het boekje wordt opgetekend
in welke functie de zeevarende dienst heeft gedaan.
Onderdeel H, artikel 48 Wz
Voorgesteld wordt om in artikel 48 Wz, dat de grondslag bevat voor een
ministeriële regeling met betrekking tot accommodatievoorschriften,
uitdrukkelijk te vermelden dat die voorschriften ook betrekking kunnen
hebben op voorzieningen en voorraden voor zieke zeevarenden. Ook deze
bepaling betreft alle zeevarenden en niet alleen vissers. Het MAV vergt
immers eveneens voorzieningen en voorraden voor zieke zeevarenden.
Dat is geïmplementeerd in de Regeling veiligheid zeeschepen op basis
van de Schepenwet, maar het is duidelijker om alle bemanningsgerichte
voorschriften zo veel mogelijk samen te brengen in het kader van de Wz.
Daarnaast is naast overeenstemming van de uitvoeringsvoorschriften met
het MAV, voor vissersvaartuigen overeenstemming met het Verdrag
betreffende werk in de visserijsector en de richtlijn noodzakelijk.
De bevoegde autoriteit mag na overleg afwijkingen van de bepalingen van
Bijlage III van het verdrag en Bijlage II van de richtlijn toestaan om
rekening te houden met de belangen van vissers of met karakteristieke
religieuze en sociale gebruiken, mits dit niet leidt tot minder gunstige
algemene omstandigheden dan de algemene omstandigheden die
voortvloeien uit de toepassing van de bijlage.
Onderdeel J, artikel 48a Wz
Het verdrag en de Overeenkomst bij de richtlijn bevatten evenals het
MAV-voorschriften over verstrekking van voedsel en drinkwater aan
boord. In verband daarmee wordt in artikel 48a, vijfde lid, Wz, dat dient ter
implementatie van deze voorschriften, de uitzondering voor vissersvaartuigen geschrapt. De concrete voorschriften over voedsel- en drinkwatervoorziening aan boord worden vastgesteld in de Regeling zeevarenden.
Onderdeel K, artikel 48f Wz
Het nieuwe artikel 48f Wz is reeds toegelicht in het algemeen deel.
Onderdeel L, artikel 52 Wz
Met dit onderdeel worden de inspectiebevoegdheden in artikel 52 Wz
aangepast in de zin dat daar waar wordt verwezen naar het certificaat
maritieme arbeid tevens een verwijzing naar het visserij-arbeidscertificaat
wordt opgenomen.
Onderdeel M, artikel 59a Wz
In artikel 59a Wz wordt het verbod ingevoerd om voor vissersvaartuigen,
die langer dan drie dagen op zee blijven en een lengte hebben van 24
meter of meer of die normaliter meer dan 200 zeemijlen uit de kustlijn
varen, te varen zonder visserij-arbeidscertificaat.
Onderdeel N, artikel 60 Wz
Dit onderdeel voorziet in de uitbreiding van de nalevingsplicht in artikel 60
Wz vanwege de nieuwe verplichtingen van de artikelen 48f, derde lid,
69da en 69db Wz.
Onderdeel O, artikel 64 Wz
Artikel 64 Wz biedt de mogelijkheid om ter uitvoering van het
STCW-Verdrag en andere verdragen over bemanningszaken bij of
krachtens algemene maatregel van bestuur regels te stellen ter
waarborging van de veilige en milieuverantwoorde vaart. Het is passend
om eenzelfde mogelijkheid te openen ter uitvoering van het Maritiem
Arbeidsverdrag en het Verdrag betreffende werk in de visserijsector en
dus de reikwijdte wat betreft de kring van personen te verbreden naar alle
zeevarenden en qua inhoud naar de volledige werkingssfeer van die

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

23

verdragen (de gezondheid, veiligheid en behoorlijke arbeidsomstandigheden van zeevarenden). In verband daarmee wordt de verwijzing naar
het STCW-verdrag geschrapt en wordt volstaan met de neutrale en open
verwijzing naar verdragen. Hiermee wordt ook voldaan aan artikel 10 van
de Overeenkomst bij de richtlijn.
Onderdeel P, artikel 67 Wz
Door de wijziging in artikel 67, tweede lid, Wz omvat het in dat artikellid
genoemde openbaar register van certificaten maritieme arbeid mede de
visserij-arbeidscertificaten. Het verdrag schrijft geen openbaar register
voor, maar nu het handhavingsstelsel van het verdrag overeenkomt met
dat van het MAV, is uniformering ook op dit punt passend.
Onderdeel Q, artikel 69b Wz
In artikel 69b Wz wordt, naast het klachtrecht van het MAV, ook het
klachtrecht van het Verdrag betreffende werk in de visserijsector
opgenomen. Dit recht komt in het kader van laatstgenoemd verdrag niet
alleen toe aan een visser, maar ook aan een vereniging van beroepsbeoefenaren of een andere belangenvereniging, een vakbond of, in het
algemeen, een ieder die belang heeft bij de veiligheid van het vaartuig of
de veiligheid en gezondheid van vissers aan boord. De bepalingen van
artikel 69b, eerste en tweede lid, Wz over indiening van een klacht
alsmede over de verdere procedure van het klachtrecht uit het MAV en de
behandeling daarvan worden in het nieuwe derde lid van overeenkomstige toepassing verklaard.
Onderdeel R, artikel 69d, eerste lid, Wz
Dit onderdeel betreft een tekstuele verduidelijking in artikel 69d, eerste lid,
Wz.
Onderdeel S, artikelen 69da en 69db Wz
Met artikel 69da Wz worden de verdrags- en richtlijnverplichtingen
geïmplementeerd voor de scheepsbeheerder inzake de overeenkomst tot
het verrichten van werk door een visser. De scheepsbeheerder behoeft in
het kader van die overeenkomst niet altijd de wederpartij van de visser te
zijn, maar hij is er wel verantwoordelijk voor dat de overeenkomst, op
basis waarvan de visser zijn werkzaamheden aan boord verricht,
schriftelijk wordt aangegaan en door partijen wordt ondertekend en dat
een afschrift van die overeenkomst voor de visser aan boord beschikbaar
is.
Artikel 69db WZ biedt ten behoeve van de publiekrechtelijke handhaving
een sluitstuk op enige verplichtingen uit de afdelingen 12A en 12B van
titel 7.10 BW in de vorm van een zorgplicht die berust bij de scheepsbeheerder. De artikelen 69c en 69d Wz bevatten soortgelijke bepalingen voor
de handhaving van het MAV.
Artikel V Wijziging Meetbrievenwet
Deze wijziging is hiervoor toegelicht.
Artikel VI Inwerkingtreding
Artikel VI maakt het mogelijk de inwerkingtreding bij koninklijk besluit
verdragsconform te regelen. Zo kan er ook in worden voorzien dat
«voorwaardenscheppende» bepalingen over het onderzoeken van
schepen en het aansluitend verstrekken van een document, waarin wordt
bevestigd dat aan de verdragseisen wordt voldaan, vooruitlopend op het
verdrag in werking treden. Waar nodig zal daarbij gebruik worden
gemaakt van de uitzondering voor implementatie van internationale
regels die het stelsel van vaste verandermomenten kent.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

24

Deze memorie wordt ondertekend door de Minister van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid mede namens de Ministers voor Rechtsbescherming en
van Infrastructuur en Waterstaat.
De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
W. Koolmees

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

25

Bijlage 1:

Transponeringstabellen implementatie van het Verdrag betreffende werk in de visserijsector (Trb. 2011, 152) en van Richtlijn
(EU) 2017/159 van de Raad van 19 december 2016 tot uitvoering
van de op 21 mei 2012 door het Algemeen Comité van de
landbouwcoöperaties van de Europese Unie (COGECA), de
Europese Federatie van vervoerswerknemers (EFT) en de
Vereniging van de nationale organisaties van visserijondernemingen in de Europese Unie (Europêche) gesloten Overeenkomst
betreffende de uitvoering van het Verdrag betreffende werk in de
visserijsector van de Internationale Arbeidsorganisatie uit 2007
(PbEU 2016, L 25)
In deze tabellen worden de volgende afkortingen gebruikt.
AKW: Algemene kinderbijslagwet
ANW: Algemene nabestaandenwet
AOW: Algemene ouderdomswet
Arbowet: Arbeidsomstandighedenwet
Arbobesluit: Arbeidsomstandighedenbesluit
Atw: Arbeidstijdenwet
Bzvb: Besluit zeevisvaartbemanning12
BW: Burgerlijk Wetboek
Rz: Regeling zeevarenden
Waadi: Wet allocatie arbeidskrachten door intermediairs
Wz: Wet zeevarenden
Zvw: Zorgverzekeringswet
Wlz: Wet langdurige zorg

12

De inhoud van dit besluit wordt naar verwachting per 1-1-2019 of 1 7–2019 verplaatst naar het
Besluit zeevarenden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

26

Transponeringstabel Verdrag betreffende werk in de visserijsector
Verdrag betreffende werk in de visserijsector

Bepaling in implementatieregeling of
bestaande regeling:

Beleidsruimte

Toelichting keuze
beleidsruimte

De minimumleeftijd voor
het verrichten van arbeid
van 16 jaar mag ook 15 jaar
zijn.

Nederland maakt
hier geen gebruik
van. Kinderarbeid
onder de 16 jaar
is verboden.

Deel I. Begripsomschrijvingen en reikwijdte
Artikel 1 (Begripsomschrijvingen)

Dit artikel bevat net als art. 1 van de Wz
begripsomschrijvingen.
Art. 1 Wz, onderdeel g (lengte) en art. 1,
Wz, onderdeel z (zeevarende) worden
aangepast.
In verband met artikel 1, onderdeel f, van
het verdrag wordt art.7:739 BW aangepast
en worden de artikelen 7:747en 749 BW
ingevoerd.

Artikel 2 (Reikwijdte)

Art. 2 Wz

Artikel 3

Van de in dit artikel gegeven bevoegdheid
om uitsluitingen te realiseren is gebruik
gemaakt door binnenvissers uit te sluiten

Artikel 4

Van de in dit artikel gegeven bevoegdheid
tot geleidelijke implementatie van bepaalde
artikelen van het verdrag wordt geen
gebruikgemaakt.

Artikel 5

Van de in dit artikel geboden bevoegdheid
om uit te gaan van «lengte over alles» in
plaats van «lengte» wordt geen gebruikgemaakt.

Deel II. Algemene beginselen
Artikel 6 (Implementatie)

Dit artikel is gericht tot de verdragspartij en
behoeft geen afzonderlijke implementatie.

Artikel 7 (Bevoegde autoriteit en coördinatie)

Dit artikel is gericht tot de verdragspartij en
behoeft geen afzonderlijke implementatie.

Artikel 8 (Verantwoordelijkheden van
scheepsbeheerders van vissersvaartuigen,
schippers en vissers)
Artikel 8, eerste lid

Art. 3, tweede lid, Wz

Artikel 8, tweede en derde lid

Art. 4 tot en met 8 Wz, art. 4 Schepenwet

Artikel 8, vierde lid

Art. 27, vierde lid, Wz

Deel III. Minimumeisen voor het werken aan boord van vissersvaartuigen
Artikel 9 (Minimumleeftijd)
Artikel 9, eerste lid

Art. 3:2 Atw (verbod op kinderarbeid)

Artikel 9, tweede lid

Dit artikellid vereist aanpassing van de
Nadere regeling kinderarbeid (lichte arbeid
is het verdrag alleen toegestaan tijdens
schoolweken vanaf 15 jaar)

Artikel 9, derde lid,

Art. 1.36 en 1.37 Arbobesluit

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

27

Verdrag betreffende werk in de visserijsector

Bepaling in implementatieregeling of
bestaande regeling:

Beleidsruimte

Artikel 9, vierde lid

Art. 1.36 en 1.37 Arbobesluit

Artikel 9, vijfde lid, van het
verdrag voorziet in de
mogelijkheid om voor het
verrichten van de werkzaamheden, bedoeld in het
derde lid, vanaf de leeftijd
van 16 jaar krachtens de
nationale wet- of regelgeving of na overleg bij
besluit van de bevoegde
autoriteit, toestemming te
verlenen op voorwaarde
dat de gezondheid,
veiligheid en goede zeden
van de betrokken jongeren
volledig worden beschermd
en dat de betrokken
jongeren voldoende
specifieke instructie of
vakopleiding hebben
genoten en een basis
veiligheidstraining hebben
voltooid voordat zij naar
zee gaan.
Artikel 1.36 en 1.37 van het
Arbobesluit waarborgt de
bescherming van de
betrokken jongeren door de
eis dat in de risicoinventarisatie en evaluatie
in het bijzonder aandacht
besteed wordt aan jeugdige
werknemers en dat door
deskundig toezicht die
specifieke gevaren worden
voorkomen. Wanneer het
voorkomen van die gevaren
door deskundig toezicht
niet mogelijk is, mogen de
jeugdige werknemers die
werkzaamheden niet
verrichten.

Artikel 9, vijfde lid

Art. 3:5 en 4:4 Atw, de Nadere regeling
kinderarbeid en de artikelen 1.36 en 1.37
Arbobesluit

Artikel 9, zesde lid, onderdeel a

Art. 6A.2:4 Arbeidstijdenbesluit vervoer

Artikel 9, zesde lid, onderdeel b

Art. 6A.2:4 Arbeidstijdenbesluit vervoer

Artikel 9, zevende lid

Dit artikel lid behoeft geen implementatie
omdat het ziet op de verhouding tot andere
verdragen.

Toelichting keuze
beleidsruimte

Artikel 10 (Geneeskundig onderzoek)
Artikel 10, eerste lid

Art. 40 Wz

Artikel 10, tweede en derde lid

Er wordt in Nederland geen vrijstelling
verleend als bedoeld in het tweede lid ,
implementatie van deze leden is daarom
niet nodig.

Artikel 11

Art. 42 tot en met 44 Wz jo. hoofdstuk 7
Bzvb jo. Keuringsreglement voor de
zeevaart 2012

Artikel 11, onderdeel a

Art. 3 Keuringsreglement voor de zeevaart
2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

28

Verdrag betreffende werk in de visserijsector

Bepaling in implementatieregeling of
bestaande regeling:

Artikel 11, onderdeel b

Bijlage 3 Keuringsreglement voor de
zeevaart 2012

Artikel 11, onderdeel c

Art. 40 Wz jo. art. 1a Keuringsreglement
voor de zeevaart 2012

Artikel 11, onderdeel d

Art. 63 Bzvb

Artikel 11, onderdeel e

Art. 42 Wz

Artikel 11, onderdeel f

Zie hierboven

Beleidsruimte

Toelichting keuze
beleidsruimte

Artikel 12
Artikel 12, eerste lid, onderdeel a

Art. 40 Wz
Art. 62 Bzvb en Bijlage 3 Keuringsreglement

Artikel 12, eerste lid, onderdeel b

Bijlage 3 Keuringsreglement voor de
zeevaart 2012

Artikel 12, tweede lid

Art. 63 Bzvb

Artikel 12, derde lid

Art. 47 Wz

Artikel 13 (Bemanning en rusttijden)

Art. 4 Wz

Artikel 13, onderdeel a

Art. 4 Wz

Artikel 13, onderdeel b

Art. 6A.1:1 e.v. Arbeidstijdenbesluit vervoer

Artikel 14
Artikel 14, eerste lid, onderdeel a

Art. 7 en 8 Wz jo. hoofdstuk 3 Bzvb

Artikel 14, eerste lid,
onderdeel b

Art. 7 en 8 Wz jo. hoofdstuk 3 Bzvb
Art. 5:12, tweede lid, jo art. 2:8, onderdeel
b, en 5:14 Arbeidstijdenwet, dit onderdeel
vergt aanpassing van het Arbeidstijdenbesluit vervoer

Artikel 14, tweede lid

Art. 7:3, 7:4, en 5:14 Arbeidstijdenwet
Over dit onderdeel vindt nog overleg plaats
met de sector.

Dit artikellid biedt de
mogelijkheid tot tijdelijke
uitzonderingen.

Zie ook hoofdstuk
7 van de
memorie van
toelichting.

Artikel 14, derde lid

Art. 7:3, 7:4, en 5:14 Arbeidstijdenwet

Dit artikellid biedt de
mogelijkheid tot het
vaststellen van alternatieve
eisen die echter in
wezenlijke mate gelijkwaardig moeten zijn.

Zie ook hoofdstuk
7 van de
memorie van
toelichting.

Artikel 14, vierde lid

Art. 6A.2.7 Arbeidstijdenbesluit vervoer

Artikel 15 (Bemanningslijst)

Art. 33 en 34 Wz

Artikel 16 (Overeenkomst tot het verrichten van werk door vissers)
Artikel 16, onderdeel a

Art. 69db Wz

Artikel 16, onderdeel b

Art, 7:699 j° & 7:742 BW

Artikel 17

Art. 7:697; 705;740; 747;749 BW

Artikel 17, onderdeel a

Dit onderdeel behoeft geen aparte
implementatie , zie ook art. 7:611 BW

Deze artikelen sommen de
bepalingen op waaraan een
zee-arbeidsovereenkomst
voor vissers moet voldoen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

29

Verdrag betreffende werk in de visserijsector

Bepaling in implementatieregeling of
bestaande regeling:

Artikel 17, onderdeel b

Art. 38 Wz

Artikel 17, onderdeel c

Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering
en art. 7:705 BW

Artikel 18

Art. 7:697;698;740;747; 749 BW
Art. 69da Wz

Artikel 19

Dit artikel behoeft geen implementatie.

Artikel 20

Art. 7:697; 740 BW
Art. 69da Wz

Artikel 21 (Repatriëring)

Art 7:718;740;747;748;749 BW
Art. 69db Wz

Artikel 21, eerste lid

Art.7:718, lid 1; 740;747;748; 749 BW

Artikel 21, tweede lid

Art.7:718, lid 2;740;748 BW

Artikel 21, derde lid

Art.7:718, lid 2;740 BW

Artikel 21, vierde lid

Dit artikellid behoeft geen implementatie
omdat een verplichting is van de betreffende verdragsstaat.

Artikel 21, vijfde lid

Dit artikellid behoeft geen implementatie
omdat dit voortvloeit uit het vermogensrecht.{

Beleidsruimte

Toelichting keuze
beleidsruimte

Nederland zal als vlaggenstaat de betrokken vissers
die zijn achtergelaten
repatriëren en de kosten
verhalen op de scheepsbeheerder, die in gebreke is
gebleven.

Artikel 22 (Werving en arbeidsbemiddeling)
Artikel 22, eerste lid

Art. 30a SUWI

Artikel 22, tweede lid

Art.7a en 7b Waadi

Artikel 22, derde lid, onderdeel a

Het belemmeringsverbod is geregeld in
artikel 9a Waadi Het verbod om bij
arbeidsbemiddeling geen kosten bij de
werkzoekende in rekening te brengen is
geregeld in artikel 3 ,eerste lid, van de
Waadi.

Artikel 22, derde lid, onderdeel b

Het verbod om geen tegenprestatie te
vragen aan de arbeidskracht is geregeld in
artikel 9 Waadi.

Artikel 22, derde lid, onderdeel c

In artikel 22 Waadi is geregeld dat bij
recidive van een overtreding die is bepaald
op grond van de Waadi een bedrijf
stilgelegd kan worden.

Artikel 22, vierde lid

Nederland heeft de Private Employment
Agencies Convention, 1997 (No. 181)
geratificeerd.

Artikel 22, vijfde lid

Art. 7:616a t/m 7:616f, 7:738 BW en 7:693 j°
7:740 BW.
Art. 69d Wz

Artikel 22, zesde lid

Dit lid behoeft geen implementatie omdat
de bepaling alleen dient ter verduidelijking
van het verdrag.

Artikel 23 (Betaling aan vissers)

Art 7:740;742;743,lid 1;747;749 BW

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

30

Verdrag betreffende werk in de visserijsector

Bepaling in implementatieregeling of
bestaande regeling:

Artikel 24

Art. 7: 707;740;746;747;749 BW

Beleidsruimte

Toelichting keuze
beleidsruimte

Deel V. Accommodatie en voeding
Artikelen 25 tot en met 28

Art. 48, 48a en 64 Wz en Rz

Deel IV. Medische zorg, bescherming van de gezondheid en sociale zekerheid
Artikel 29 (Medische zorg)
Artikel 29, onderdeel a

Art. 48 Wz en art. 4 Schepenwet jo.
Art. 6.5 Vissersvaartuigenbesluit 2002 en
art. 25 en 49 en bijlage 5 van de Regeling
veiligheid zeeschepen

Artikel 29, onderdeel b

Art. 6.5, tweede lid, Vissersvaartuigenbesluit 2002 jo art. 73 Bzvb

Artikel 29, onderdeel c

Art. 6.5, eerste lid en 6.11 Vissersvaartuigenbesluit 2002 en art. 25 van de Regeling
veiligheid zeeschepen

Artikel 29, onderdeel d

Hoofdstuk 9 Vissersvaartuigenbesluit 2002

Artikel 29, onderdeel e

Art. 7:734–734m BW

Artikel 30
Artikel 30, onderdeel a tot en met e

Art. 6.5 Vissersvaartuigenbesluit 2002 en
art. 25 en 49 en bijlage 5 van de Regeling
veiligheid zeeschepen

Artikel 30, onderdeel f

Art. 7:740 BW jo 7:734a; Art. 7:747 en 7:749
jo 7:734a BW

Artikel 31 (Arbeidsomstandigheden en
ongevallenpreventie aan boord)
Artikel 31, onderdeel a

Art. 3, 5, 8, 11 en 12 Arbowet
Voorschriften op basis van art. 64 Wz

Artikel 31, onderdeel b

Art. 8 Arbowet
Voorschriften op basis van artikel 19a Wz

Artikel 31, onderdeel c

Art. 8, eerste, tweede en vijfde lid Arbowet

Artikel 31, onderdeel d

Art. 2, sub c, 9 Arbowet
Art. 9, tweede lid, Schepenwet
Art. 9, Besluit onderzoeksraad voor
veiligheid

Artikel 31, onderdeel e

Art 2, sub c, 5, 12 Arbowet,
Art. 26a en 26e Schepenwetwet

Artikel 32
Artikel 32, eerste lid

Dit lid behoeft niet te worden geïmplementeerd.

Artikel 32, tweede lid, onderdeel a

Art. 3, 5, 8 Arbowet

Artikel 32, onderdeel b

Art. 8 Arbowet

Artikel 32, derde lid, onderdeel a

Art. 3, eerste lid, onderdeel b, Arbowet
Art. 6.3, zesde lid, Vissersvaartuigenbesluit
2002

Artikel 32, derde lid, onderdeel b

art. 72 Bzvb

Artikel 32, derde lid, onderdeel c

art. 72 Bzvb
Art. 8, derde, vierde en vijfde lid, Arbowet

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

31

Verdrag betreffende werk in de visserijsector

Bepaling in implementatieregeling of
bestaande regeling:

Artikel 33

Art. 2, sub c, 5, 12, 13 Arbowet
Art. 26a en 26e Schepenwet

Artikel 34 (Sociale zekerheid)

Medische zorg
Art. 2.1.1. , 2.1.2. en 3.1.1., 3.1.2., 3.2.1. en
3.2.2. Wlz
Art. 2, 10, 11 Zvw
Volksverzekeringen
Art 2, 3 en 6 AOW
Art 6, 7 en 13 Anw
Art. 2, 3 en 6 AKW
Werknemersverzekeringen
Art. 2 juncto artikel 1, onderdeel a, Besluit
uitbreiding en beperking kring verzekerden
werknemersverzekeringen 1990

Artikel 35

Art. 2, 10, 11 Zvw
Art 2, 3 en 6 AOW
Art 6, 7 en 13 Anw
Art. 2, 3 en 6 AKW

Artikel 36

2.1.1. , 2.1.2. en 3.1.1., 3.1.2., 3.2.1. en 3.2.2.
Wlz;
art. 2, 10, 11 Zvw
Art 2, 3 en 6 AOW
Art 6, 7 en 13 Anw
Art. 2, 3 en 6 AKW

Artikel 37

Dit artikel behoeft geen implementatie
omdat het een bevoegdheid bevat.

Beleidsruimte

Toelichting keuze
beleidsruimte

Nederland heeft geen
gebruik gemaakt van deze
bevoegdheid.

Artikel 38 (Bescherming in geval van
werkgerelateerd(e) ziekte, letsel of
overlijden)
Artikel 38, eerste lid

Art. 2.1.1. en 2.1.2. Wlz Art. 2 Zvw
Art. 7 WIA
Art. 6, 13 Anw
(verzekeringsplicht)
Art. 3 Zvw (acceptatieplicht)
Art. 19 Zvw (eigen risico)

Artikel 38, tweede lid, onderdeel a

Art. 7:734a BW
Art. 3.1.1., 3.1.2., 3.2.1. en 3.2.2. Wlz
Art. 10 en 11 Zvw (aanspraken)

Artikel 38, tweede lid, onderdeel b

Art. 7:734b-l, 747; 749 BW

Artikel 38, derde lid, onderdeel a

Art. 7:737 en 7:738 BW

Artikel 38, derde lid, onderdeel b

Art. 7:740 BW

Artikel 39
Artikel 39, eerste lid

Art. 7:734a; 740; 747; 748; 749 BW

Artikel 39 , tweede lid

Nederland maakt geen gebruik van deze
mogelijkheid.

Deel VII. Naleving en handhaving
Artikel 40

Dit artikel is gericht tot de verdragspartij en
behoeft daarom geen implementatie

Artikel 41

Artikel 48f Wz

Artikel 42

Dit artikel is gericht tot de verdragspartij en
behoeft daarom geen implementatie

Artikel 43

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

32

Verdrag betreffende werk in de visserijsector

Bepaling in implementatieregeling of
bestaande regeling:

Artikel 43, eerste lid

Art. 69b jo. art. 7.3 Rz

Artikel 43, tweede en derde lid

Deze artikelleden zijn gericht tot de
verdragspartij en behoeven daarom geen
implementatie

Artikel 43, vierde lid

Art. 69b jo. art. 7.3 Rz

Artikel 43, vijfde lid

Dit artikellid is gericht tot de verdragsstaat
en behoeft daarom geen implementatie.

Artikel 44 tot en met 54

Deze artikelen behoeven naar hun aard
geen omzetting, bijvoorbeeld omdat zij zien
op intern verdragsrecht of feitelijke
handelingen van de leden.

Bijlage I

Deze bijlage behoeft geen implementatie
omdat geen gebruik wordt gemaakt van de
mogelijkheid om een andere lengte begrip
te hanteren. (zie ook artikel 5)

Bijlage II (Overeenkomst tot het verrichten
van werk door vissers)

Art. 7:699; 740; 742;747;749 BW, art. 69db
Wz

Onderdeel a

Art. 7:699, onderdeel 1

Onderdeel b

Art. 7:699, onderdeel 3

Onderdeel c

Art. 7:699, onderdeel 4

Onderdeel d

Art. 7:699, onderdeel 2

Onderdeel e

Art. 7:699, onderdeel 5

Onderdeel f

Art. 7:699, onderdeel 10

Onderdeel g

Art. 7:699, onderdeel 11

Onderdeel h

Art. 7:742, onderdeel b

Onderdeel i

Art. 7:699, onderdeel 8;
7:742, onderdeel a, BW

Onderdeel j

Art. 7:699, onderdeel 12, BW

Beleidsruimte

Toelichting keuze
beleidsruimte

Onderdeel k
Onderdeel l

Art. 7:734–734m BW

Onderdeel m

Art. 7:742, onderdeel c, BW

Onderdeel n

Art. 7:699, onderdeel 13,BW

Onderdeel o

Art. 7:699, onderdeel 14, BW

Onderdeel p

Art. 6a.2:2 Arbeidstijdenbesluit vervoer

Onderdeel q

Dit onderdeel behoeft geen implementatie
omdat het verwijst naar nationale wet- of
regelgeving.

Bijlage III

Uitvoeringsregeling op basis van de art. 48,
48a en 64 Wz;
Besluit zeevarenden en Regeling zeevarenden
Ten aanzien van bijlage III, onderdeel 21 en
22 zijn de artikel 6.6 t/m 6.9 (lawaai) en
6.11a (trillingen) van het Arbobesluit
relevant evenals de Regeling geluidsniveaus aan boord van vissersvaartuigen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

33

Transponeringstabel Richtlijn 2017/159/EU
Artikel richtlijn

Bepaling in implementatie-regeling of
bestaande regeling:

Artikel 1 (onderwerp richtlijn)

Dit artikel behoeft geen implementatie
omdat dit artikel het onderwerp van de
richtlijn inhoudt.

Artikel 2

Van de bevoegdheid die dit artikel geeft
wordt geen gebruik gemaakt.

Artikel 3 (sancties)

Art. 52, 59a en 60 Wz

Artikel 4

Dit artikel behoeft geen aparte implementatie omdat het de verplichting van de
lidstaten tot implementatie van de richtlijn
betreft.

Artikel 5 (verslag)

Dit artikel behoeft uit haar aard geen
implementatie omdat het een verplichting
van de Commissie betreft.

Artikel 6 (inwerkingtreding)

Dit artikel behoeft uit haar aard geen
implementatie omdat het ziet op de
inwerkingtreding van de richtlijn.

Overeenkomst betreffende de uitvoering
van het Verdrag inzake arbeid in de visserij
van de Internationale Arbeidsorganisatie
uit 2007

Art. 7:739, 7:747, 7:749 BW,
art. 1 Wz

Artikel 1 (definities)

Dit artikel bevat definities. Voor zover deze
bepalingen implementatie in de Wz en het
BW vergen, en dat betreft de definities van
«commerciële visserij», «arbeidsovereenkomst van een visser», «lengte», gebeurt
dat door aanpassing van Art. 7:739, 7:747,
7:749 BW en art. 1, eerste lid, onderdeel g,
Wz

Artikel 2 (toepassingsgebied)

Art. 7:739, 7:747, 7:749 BW, art. 2 Wz

Artikel 3

Dit artikel behoeft geen implementatie
omdat NL geen gebruikt heeft gemaakt van
de mogelijkheid van uitzonderingen
voorzien in artikel 3 m.b.t. toepassing van
de Overeenkomst

Artikel 4

Dit artikel behoeft geen implementatie
omdat het algemene beginselen betreft.

Omschrijving beleidsruimte

Toelichting op de
keuze(n) bij de
invulling van de
beleidsruimte

Aanhouden van
het schip

Artikel 5 (verantwoordelijkheid van
eigenaren van vissersvaartuigen, kapiteins
en vissers)
Artikel 5, eerste lid

Dit artikellid behoeft geen implementatie
omdat het ziet op de relatie tot een andere
richtlijn.

Artikel 5, tweede lid

Art. 3, tweede lid, Wz

Artikel 5, derde en vierde lid

Art. 4 tot en met 8 Wz, art. 4 Schepenwet

Artikel 5, vijfde lid

Art. 27, vierde lid, Wz

Artikel 6 (minimumleeftijd)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

34

Artikel richtlijn

Bepaling in implementatie-regeling of
bestaande regeling:

Artikel 6, eerste lid

Dit artikellid behoeft geen implementatie
omdat het ziet op de relatie tot een andere
richtlijn.

Artikel 6, tweede lid

Artikel 3:2 Atw (verbod op kinderarbeid)

Artikel 6, derde lid

Dit artikellid vereist aanpassing van de
Nadere regeling kinderarbeid (lichte arbeid
is volgens de richtlijn alleen toegestaan
tijdens schoolweken vanaf 15 jaar)

Artikel 6, vierde lid

Artikelen 1.36 en 1.37 Arbobesluit

Artikel 6, vijfde lid

Artikelen 1.36 en 1.37 Arbobesluit

Artikel 6, zesde lid

Artikelen 3:5 en 4:4 Atw, de Nadere
regeling kinderarbeid en de artikelen 1.36
en 1.37 Arbobesluit

Artikel 6, zevende lid, onderdeel a

Artikel 6A.2:4 Arbeidstijdenbesluit vervoer

Artikel 6, zevende lid, onderdeel b

Artikel 6A.2:4 Arbeidstijdenbesluit vervoer

Omschrijving beleidsruimte

Toelichting op de
keuze(n) bij de
invulling van de
beleidsruimte

De minimumleeftijd voor
het verrichten van arbeid
van 16 jaar mag ook 15 jaar
zijn.

Nederland maakt
hier geen gebruik
van. Kinderarbeid
onder de 16 jaar
is verboden.

Artikel 9, vijfde lid, van het
verdrag voorziet in de
mogelijkheid om voor het
verrichten van de werkzaamheden, bedoeld in het
derde lid, vanaf de leeftijd
van 16 jaar krachtens de
nationale wet- of regelgeving of na overleg bij
besluit van de bevoegde
autoriteit, toestemming te
verlenen op voorwaarde
dat de gezondheid,
veiligheid en goede zeden
van de betrokken jongeren
volledig worden beschermd
en dat de betrokken
jongeren voldoende
specifieke instructie of
vakopleiding hebben
genoten en een basis
veiligheidstraining hebben
voltooid voordat zij naar
zee gaan.
Artikel 1.36 en 1.37 van het
Arbobesluit waarborgt de
bescherming van de
betrokken jongeren door de
eis dat in de risicoinventarisatie en evaluatie
in het bijzonder aandacht
besteed wordt aan jeugdige
werknemers en dat door
deskundig toezicht die
specifieke gevaren worden
voorkomen. Wanneer het
voorkomen van die gevaren
door deskundig toezicht
niet mogelijk is, mogen de
jeugdige werknemers die
werkzaamheden niet
verrichten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

35

Artikel richtlijn

Bepaling in implementatie-regeling of
bestaande regeling:

Artikel 6, achtste lid

Dit artikellid behoeft geen implementatie,
Nederland ratificeert ook het verdrag.

Omschrijving beleidsruimte

Toelichting op de
keuze(n) bij de
invulling van de
beleidsruimte

Dit artikellid biedt de
mogelijkheid tot tijdelijke
uitzonderingen.

Zie ook hoofdstuk
7 van de
memorie van
toelichting.

Medisch onderzoek
Artikel 7
Artikel 7, eerste lid

Art. 40 Wz

Artikel 7, tweede en derde lid

Er wordt in Nederland geen vrijstelling
verleend als bedoeld in het tweede lid ,
implementatie van deze leden is daarom
niet nodig

Artikel 8
Artikel 8, onderdeel a

Art. 3 Keuringsreglement voor de zeevaart
2012

Artikel 8, onderdeel b

Bijlage 3 Keuringsreglement voor de
zeevaart 2012

Artikel 8, onderdeel c

Art. 40 Wz jo. art. 1a Keuringsreglement
voor de zeevaart 2012

Artikel 8, onderdeel d

Art. 63 Bzvb

Artikel 8, onderdeel e,

Art. 42 Wz

Artikel 8, onderdeel f

Zie hierboven

Artikel 9
Artikel 9, onderdeel a,

Art. 40 Wz
Art. 62 Bzvb
Bijlage 3 Keuringsreglement

Artikel 9, onderdeel b

Art. 40 Wz;
Art. 63 Bzvb wordt 107 Bz

Artikel 9, onderdeel c

Art. 47 Wz

Bemanning
Artikel 10
Artikel 10, eerste lid

Art. 4 Wz en 64 Wz

Artikel 10, tweede lid

Art. 7 en 8 Wz jo. hoofdstukken 3 en 4 Bzvb

Artikel 10, derde lid, onder a, b en c

Art. 7:3, 7:4, en 5:14 Arbeidstijdenwet

Werk- en rusttijden
Artikel 11
Artikel 11, eerste lid, onderdeel a

Dit onderdeel behoeft geen implementatie
omdat het ziet op de verhouding tot een
andere richtlijn.

Artikel 11, eerste lid, onderdeel b

Art. 6A.2:3 Arbeidstijdenbesluit vervoer

Artikel 11, tweede lid, onderdeel a

Art. 6A.2:2 Arbeidstijdenbesluit vervoer

Artikel 11, tweede lid, onderdeel b

Art. 6A.2:2 Arbeidstijdenbesluit vervoer

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

36

Artikel richtlijn

Bepaling in implementatie-regeling of
bestaande regeling:

Artikel 11, derde lid, onderdeel a

Art. 6A.2:2 aanvulling i.v.m. onderdeel a,
punt ii (max. 72 uur arbeid per 7 dagen in
Nederland niet geregeld).

Artikel 11, derde lid, onderdeel b

Art. 6A.2:2 Arbeidstijdenbesluit vervoer

Artikel 11, vierde lid

Art. 6A.2:2, tweede lid

Artikel 11, vijfde lid

Over dit onderdeel vindt nog overleg plaats
met de sector.

Artikel 11, zesde lid

Art. 6A.2:7 en 6A.3:2 Arbeidstijdenbesluit
vervoer

Artikel 11, zevende lid

Art. 6A.2:7 Arbeidstijdenbesluit vervoer

Artikel 11, achtste lid

Dit lid behoeft geen implementatie omdat
het een bevoegdheid van de lidstaten
bevat.

Omschrijving beleidsruimte

Toelichting op de
keuze(n) bij de
invulling van de
beleidsruimte

De bevoegdheid ziet op het
opnemen van verlof tijdens
een bepaalde periode.

Nederland maakt
hier geen gebruik
van.

Bemanningslijst
Artikel 12

Art. 33 en 34 Wz

Arbeidsovereenkomst van vissers
Artikel 13

Dit artikel behoeft geen implementatie
omdat het ziet op de verhouding tot een
andere richtlijn.

Artikel 14
Artikel 14, onderdeel a

Art. 69db Wz

Artikel 14, onderdeel b

Artikel 7: 699 j° 7:742 BW

Artikel 15

Art. 7:697; 705;740; 747;749 BW

Artikel 15, onderdeel a

Dit onderdeel behoeft geen implementatie ,
zie ook art. 7:611 BW

Artikel 15, onderdeel b

Art. 38 Wz

Artikel 15, onderdeel c

Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering
en art. 7:705 BW

Artikel 16

Art. 7:697, 698, 740, 747, 749 BW,
Art. 69da Wz

Artikel 17

Dit artikel behoeft geen implementatie.

Artikel 18

Art. 7:697; 740 BW,
art. 69da Wz

Deze artikelen sommen de
bepalingen op die in een
zee-arbeidsovereenkomst
voor vissers moeten
worden vermeld.

Repatriëring
Artikel 19

Art. 7:718;740; 747, 748, 749 BW

Artikel 19, eerste lid

Art.7:718, lid 1; 740;747;748; 749 BW

Artikel 19, tweede lid

Art.7:718, lid 2;740;748 BW

Artikel 19, derde lid

Art.7:718, lid 2;740 BW

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

37

Artikel richtlijn

Bepaling in implementatie-regeling of
bestaande regeling:

Omschrijving beleidsruimte

Artikel 19, vierde lid

Dit artikellid behoeft geen implementatie
omdat een verplichting is van de betreffende lidstaat.

Nederland zal als vlaggenstaat de betrokken vissers
die zijn achtergelaten
repatriëren en de kosten
verhalen op de scheepsbeheerder, die in gebreke is
gebleven.

Artikel 19, vijfde lid

Dit artikellid behoeft geen implementatie
omdat dit voortvloeit uit het vermogensrecht.{

Toelichting op de
keuze(n) bij de
invulling van de
beleidsruimte

Particuliere arbeidsbureaus
Artikel 20
Artikel 20, eerste lid

Dit artikellid behoeft geen implementatie
omdat richtlijn 2008/104/EG al geïmplementeerd is.

Artikel 20, tweede lid

Art. 1, eerste lid, onderdelen b en c Waadi

Artikel 20, derde lid, onderdeel a

Art. 9a Waadi

Artikel 20, derde lid, onderdeel b

Art. 9 Waadi

Artikel 20, vierde lid

Dit artikellid behoeft geen implementatie
omdat dit lid alleen een relatie legt met het
Visserijverdrag.

Voedsel en accommodatie
Artikel 21
Artikel 21, eerste lid

Dit artikellid behoeft geen implementatie
omdat het ziet op de verhouding tot een
andere richtlijn.

Artikel 21, tweede lid

Art. 48, 48a Wz en technische eisen te
implementeren in de Rz

Artikel 22 – 25

Art. 48, 48a Wz en technische eisen te
implementeren in de Rz

Bescherming van gezondheid en medische zorg; bescherming bij arbeid gerelateerde ziekten, letsels of overlijdens
Artikel 26

Art. 7: 734a BW;
Art. 2 Zvw (verzekeringsplicht), art. 10 en 11
Zvw (aanspraken);
Art. 2.1.1. en 2.1.2. Wlz (verzekeringsplicht)
3.1.1., 3.1.2., 3.2.1. en 3.2.2. Wlz (aanspraken)
NB: de Nederlandse ziektekostenverzekeringswetgeving maakt geen onderscheid in
zorg als gevolg van ziekte of als gevolg van
arbeidsongeval.

Artikel 26, eerste lid, onderdeel a

Art. 7:734–734m BW

Artikel 26, eerste lid, onderdeel b, i en ii

Art.7:740 BW jo 7: 734a BW; art.7:747 en
749 jo 7:734a BW

Artikel 26, eerste lid, onderdeel c

Art 5. Besluit aanspraken zeevarenden,
arbeidsbemiddeling en terbeschikkingstelling van arbeidskrachten in de zeevaart
Art. 7:734g BW

Artikel 27

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

38

Artikel richtlijn

Bepaling in implementatie-regeling of
bestaande regeling:

Artikel 27, onderdeel a

Dit onderdeel behoeft geen implementatie
omdat het ziet op de relatie met een andere
richtlijn.

Artikel 27, onderdeel b

Art. 10 en 11 Zvw (aanspraken); artikelen
3.1.1., 3.1.2., 3.2.1. en 3.2.2. Wlz.
Art. 7:734a; 740 BW

Omschrijving beleidsruimte

Toelichting op de
keuze(n) bij de
invulling van de
beleidsruimte

Artikel 28
Artikel 28, onderdeel a

Art. 6.5 Vissersvaartuigen-besluit 2002 en
art. 25 en 49 en bijlage 5 van de Regeling
veiligheid zeeschepen

Artikel 28, onderdeel b

Art. 6.5, tweede lid, Vissersvaartuigenbesluit 2002

Artikel 28, onderdeel c

Art. 6.5, eerste lid en 6.11
Vissersvaartuigen-besluit 2002 en art. 25
van de Regeling veiligheid zeeschepen

Artikel 28, onderdeel d

Hoofdstuk 9 Vissersvaartuigen-besluit 2002

Artikel 28, onderdeel e

Art. 6.11 Vissersvaartuigen-besluit 2002 en
bijlage 5, artikel 6, tabel 2 van de Regeling
veiligheid zeeschepen.

Artikel 29
Artikel 29, onderdeel a

Voor de medische zorg, verzekeringsplicht
en aanspraken: idem als artikel 26 en 28.
Krachtens Zvw en Wlz zijn verzekerden en
dus ook verzekerde vissers, premie
verschuldigd; de Zvw kent een wettelijk
verplicht eigen risico, de Zvw en Wlz
kennen beide zorg gerelateerde bijdragen.

Artikel 29, onderdeel b

Art.7:734a;
740 BW

Artikel 29, onderdeel c

Art.7:734a;
740 BW

Artikel 30

Dit artikel behoeft geen implementatie
omdat het een bevoegdheid geeft aan de
lidstaten tot vrijstelling.

Artikel 31

Art. 7:734a – 734l BW

Artikel 31, eerste lid

Art. 2.1.1. en 2.1.2. Wlz
Art. 2 Zvw
Art. 7 WIA
Art. 6, 13 Anw
(verzekeringsplicht)
Art. 3 Zvw (acceptatieplicht)
Art. 19 Zvw (eigen risico)

Artikel 31, tweede lid

Art.7:734e; 734g; 740 BW

Artikel 31, derde lid

Dit artikellid behoeft geen implementatie
omdat het op de verantwoordelijkheid van
de eigenaar ziet wanneer de lidstaat geen
maatregelen heeft genomen.

Artikel 32
Artikel 32, onderdeel a

Art. 7:658 BW

Artikel 32, onderdeel b

Art. 7:734k BW

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

39

Artikel richtlijn

Bepaling in implementatie-regeling of
bestaande regeling:

Omschrijving beleidsruimte

Toelichting op de
keuze(n) bij de
invulling van de
beleidsruimte

Veiligheid en gezondheid op het werk en ongevallenpreventie
Artikel 33

Dit artikel behoeft geen implementatie
omdat het ziet op de relatie met andere
richtlijnen

Artikel 34
Artikel 34, onderdeel a

Art. 3, 5, 8, 11 en 12 Arbowet
Voorschriften op basis van art. 19a Wz

Artikel 34, onderdeel b

Art. 8 Arbowet
Voorschriften op basis van artikel 19a Wz

Artikel 34, onderdeel c

Art. 8, eerste, tweede en vijfde lid Arbowet

Artikel 34, onderdeel d

Art. 2, sub c, 9 Arbowet
Art. 9, tweede lid, Schepenwet
Art. 9, Besluit onderzoeksraad voor
veiligheid

Artikel 34, onderdeel e

Art 2, sub c, 5, 12 Arbowet,
Art. 26a en 26e Schepenwet

Artikel 35
Artikel 35, eerste lid

Dit artikellid behoeft geen implementatie
omdat het de reikwijdte van het artikel
beschrijft.

Artikel 35, tweede lid, onderdeel a

Art. 3, 5 en 8 Arbowet

Artikel 35, tweede lid, onderdeel b

Art. 8 Arbowet

Artikel 35, derde lid, onderdeel a

Art. 3, eerste lid, onderdeel b, Arbowet
Art. 6.3, zesde lid, Vissersvaartuigen-besluit
2002

Artikel 35, derde lid, onderdeel b

art. 72 Bzvb

Artikel 35, derde lid, onderdeel c

Art. 72 Bzvb
Art. 8, derde, vierde en vijfde lid, Arbowet

Artikel 36

Art. 2, sub c, 5, 12, 13 Arbowet
Art. 26a en 26e Schepenwet

Wijzigingen
Artikel 37

Dit artikel behoeft geen implementatie
omdat het ziet op de gevolgen van
wijzigingen van het verdrag en de
overeenkomst bij de richtlijn.

Slotbepaling
Artikel 38

Dit artikel behoeft geen implementatie
omdat het betrekking heeft op de relatie
met inwerkingtreding van het verdrag.

Bijlage I (arbeidsovereenkomst van
vissers)

Art. 7:699, 740 en 742 BW,
art. 69db Wz

Onderdeel a

Art. 7:699, onderdeel 1

Onderdeel b

Art. 7:699, onderdeel 3

Onderdeel c

Art. 7:699, onderdeel 4

Onderdeel d

Art. 7:699, onderdeel 2

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

40

Artikel richtlijn

Bepaling in implementatie-regeling of
bestaande regeling:

Onderdeel e

Art. 7:699, onderdeel 5

Onderdeel f

Art. 7:699, onderdeel 10

Onderdeel g

Art. 7:699, onderdeel 11

Onderdeel h

Art. 7:742, onderdeel b

Onderdeel i

Art. 7:699, onderdeel 8;
7:742, onderdeel a

Onderdeel j

Art. 7:699, onderdeel 12

Onderdeel k

Art. 7:699, onderdeel 7

Onderdeel l

Art. 7:742, onderdeel c

Onderdeel m

Art. 7:699, onderdeel 13

Onderdeel n

Art. 7:699, onderdeel 14

Onderdeel o

Art. 6a.2:2 Arbeidstijdenbesluit vervoer

Onderdeel p

Dit onderdeel behoeft geen implementatie
omdat het verwijst naar nationale wet- of
regelgeving.

Bijlage II (accommodatie van het vissersvaartuig)

Uitvoeringsregeling op basis van de art. 48,
48a en 64 Wz; deze wordt geïmplementeerd
in de Rz

Onderdeel 19, 20 (lawaai en trillingen)

6.6 t/m 6.9 (lawaai) Arbobesluit
Art. 6.11a (trillingen),
Regeling geluidniveaus aan boord van
vissersvaartuigen

Omschrijving beleidsruimte

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 194, nr. 3

Toelichting op de
keuze(n) bij de
invulling van de
beleidsruimte

41