Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

742
Vragen van het lid Wörsdörfer (VVD) aan de Minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport over het bericht «Stichting tegen kindermishandeling
gebruikte subsidie voor spirituele workshops» (ingezonden 23 oktober 2019).
Antwoord van Minister De Jonge (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 18 november 2019).
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «Stichting tegen kindermishandeling gebruikte
subsidie voor spirituele workshops»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2 & 3
Klopt het dat de stichting No Kidding 16.000 euro subsidie heeft ontvangen?
Zo ja, voor welk doel heeft de stichting No Kidding subsidie ontvangen?
In hoeverre strookt het doel van de verkregen subsidie met het door de
stichting No Kidding opgezette programma?
Antwoord 2 & 3
In mei 2019 heeft Stichting No Kidding een voorschot van € 16.000, van een
subsidie van € 20.000, ontvangen van ZonMw voor het project «Inzet
ervaringsdeskundigen tijdens casusbespreking en curriculumontwikkeling met
professionals». De subsidie is onderdeel van het Actieprogramma Lokale
Initiatieven voor mensen met verward gedrag (AVG) van ZonMw en is
toegekend in de ronde «Kleinschalige initiatieven door ervaringsdeskundigen». Deze ronde is bedoeld voor projecten waarin op kleine schaal in de
gemeente, buurt of instelling projectmatig begeleiding en ondersteuning
wordt geboden aan (ex-) ggz-patiënten door de inzet van ervaringsdeskundigen. Het doel van deze subsidieoproep is om de inzet van ervaringsdeskundigen in de ggz te ondersteunen.
Stichting No Kidding heeft het voorschot ontvangen op basis van een
positieve beoordeling in het aanvraagproces. Het doel van het project was
om ervaringsdeskundigen in te zetten in het professionele werkveld. Uit

1

ah-tk-20192020-742
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2019

https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/stichting-tegen-kindermishandeling-gebruiktesubsidie-voor-spirituele-workshops~bb935181/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

recent onderzoek van het Verwey-Jonker Instituut bleek dat er een noodzaak
was voor een dergelijke aanvulling op professionele hulpverlening, waar de
visie van No Kidding zoals geformuleerd in de aanvraag bij aansloot.
Uit de aanvraag bleek dat in dit project vrijwilligers met eigen ervaringen met
kindermishandeling worden getraind om deze ervaringskennis gericht in te
zetten tijdens interactieve workshops. Ook werd in de aanvraag benoemd dat
in deze workshops een getrainde presentator zorgt voor voldoende veiligheid
van de ervaringsdeskundige en geleide interactie met deelnemers. Na deze
nieuwe training konden ervaringsdeskundigen zelfstandig deelnemen aan
overleg met professionals in werkveld. Dit sloot aan bij de eerdergenoemde
«Kleinschalige initiatieven door ervaringsdeskundigen» in het Actieprogramma Lokale Initiatieven voor mensen met verward gedrag (AVG).
Vraag 4
Hoe toetst ZonMW, de Nederlandse organisatie voor gezondheidsonderzoek
en zorginnovatie, op dit moment of organisaties subsidies gebruiken voor de
beoogde doeleinden zoals omschreven in de subsidieaanvragen?
Antwoord 4
ZonMw vraagt ter toetsing altijd een uitgebreid eindverslag en financiële
verantwoording op. Bij langer lopende projecten worden ook voortgangsverslagen gevraagd. Daarnaast kunnen projecten bezocht worden en kunnen
tussentijdse rapportages worden opgevraagd. Bij twijfel over inhoudelijke
zaken worden de verslagen voorgelegd aan (een afvaardiging van) de
programmacommissie, die de verslagen inhoudelijk toetst. Bij twijfel over
financiële zaken wordt er om gedetailleerde onderbouwing gevraagd,
bijvoorbeeld door middel van betaalbewijzen.
Vraag 5
Bent u bereid ZonMw op te dragen over te gaan tot het terugvorderen van de
verstrekte subsidie aan No Kidding, wanneer zij zich niet baseren op
wetenschappelijke methoden?
Antwoord 5
Als er niet conform de subsidievoorwaarden is gehandeld of anderszins
sprake is van ongeregeldheden, dan kan en zal de subsidie worden teruggevorderd.
Echter, het al dan niet baseren op wetenschappelijke methoden is niet
opgenomen in de subsidievoorwaarden en is daarmee geen directe grond om
over te gaan tot eventuele sancties of terugvordering van de subsidie. In de
antwoorden op vraag 7 en 9 ga ik in op wetenschappelijke methoden als
voorwaarde voor het verkrijgen van subsidies.
Vraag 6
Hoeveel subsidie heeft de stichting No Kidding de afgelopen drie jaar
ontvangen vanuit het Rijk, provincie of gemeente?
Antwoord 6
Stichting No Kidding heeft van ZonMw alleen een voorschot van € 16.000 op
de subsidie ontvangen, zoals beantwoord in vraag 2. Vanuit het Ministerie
van VWS zijn er geen verdere subsidies verstrekt aan Stichting No Kidding.
Het is bij mij bekend dat verschillende gemeenten ook contact hebben gehad
met ervaringsdeskundigen via Stichting No Kidding. Er is echter geen zicht op
de subsidies die individuele gemeenten of provincies verstrekt hebben aan
Stichting No Kidding.
Vraag 7 & 9
Deelt u de mening dat organisaties en stichtingen alleen subsidie moeten
kunnen krijgen als hun methoden wetenschappelijk onderbouwd zijn? Zo nee,
waarom niet? Zo ja, hoe wordt vooraf, tijdens en na afloop gecontroleerd of
stichtingen en organisaties zich baseren op wetenschappelijke methoden en
programma’s?
Is wetenschappelijke onderbouwing van programma’s noodzakelijk voor het
verkrijgen van subsidie? Zo ja, is dit een harde voorwaarde voor het
verkrijgen van subsidies? Zo nee, waarom niet?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

Antwoord 7 & 9
Nee. Het hoeft niet altijd zo te zijn dat organisaties en stichtingen alleen
subsidie moeten kunnen krijgen als hun methoden wetenschappelijk
onderbouwd zijn. In de wetenschap wordt gebruik gemaakt van verschillende
niveaus van onderbouwing (ook bekend als levels of evidence). Niet alle
kennis kan met hetzelfde niveau van onderbouwing worden verkregen. De
vereiste onderbouwing is per onderzoek en project afhankelijk van de doelen
en voorwaarden van de subsidieregeling, van het onderwerp en de reeds
beschikbare kennis.
Het programma waar het project van Stichting No Kidding onderdeel van
uitmaakt, is een «actieprogramma». In dit geval houdt dat in dat er een aantal
maatregelen en trajecten wordt ondersteund die zorgen voor betere zorg en
ondersteuning voor kwetsbare mensen. Dit resulteert in andere resultaten
dan wanneer conclusies via een klassiek wetenschappelijk onderzoek tot
stand komen. Denk aan samenwerkingsverbanden, informatievoorzieningen
of een manier om cliënten meer te laten participeren in de maatschappij. De
kennis die wordt opgedaan, kan vaak direct in de praktijk worden toegepast.
Het is niet realistisch om te verwachten dat relevante wetenschappelijke
onderbouwing voorhanden is voor alle interventies uit de pilots van een
dergelijk actieprogramma. ZonMw hecht wel nadrukkelijk aan de toepassing
van wetenschappelijke waarden zoals zorgvuldigheid, testbaarheid, repliceerbaarheid. Dat is de reden waarom ZonMw bij dit soort projecten zorgvuldig
monitort, evalueert en zodoende nieuwe (wetenschappelijke) kennis
genereert.
Vraag 8
Hoeveel stichtingen en organisaties ontvangen subsidie vanuit het Rijk,
provincie of gemeente zonder wetenschappelijke onderbouwing van hun
programma’s?
Antwoord 8
Zoals benoemd in het antwoord op vraag 7 en 9 is het niet mogelijk om een
eenduidige definitie van een wetenschappelijke onderbouwing te geven. Het
is daarom niet mogelijk het aantal stichtingen en organisaties te noemen die
subsidie ontvangen vanuit het Rijk, provincie of gemeente zonder de
zogenoemde wetenschappelijke onderbouwing. Er wordt wel veel waarde
gehecht aan de toepassing van wetenschappelijke waarden en alle deelnemers aan subsidierondes worden hier dan ook op gemonitord en geëvalueerd.
Vraag 10
Bent u bereid te overwegen over te gaan tot terugvordering van alle
subsidies aan organisaties en stichtingen die zich niet baseren op wetenschappelijke methoden?
Antwoord 10
Zoals eerder benoemd worden de subsidies aan organisaties en stichtingen
toegekend wanneer de onderbouwing voor de aanvraag voldoet aan de
doelen en voorwaarden van de subsidieregeling, van het onderwerp en de
reeds beschikbare kennis. Hierin is aandacht voor wetenschappelijke waarden
zoals zorgvuldigheid, testbaarheid, repliceerbaarheid. Alle projecten worden
zorgvuldig gemonitord en geëvalueerd. Daarbij komt dat in actieprogramma’s
er ook ruimte moet zijn voor andere uitkomsten dan de conclusies die via een
klassiek wetenschappelijk onderzoek tot stand komen. Ik zie daarom geen
reden om over te gaan tot terugvordering van alle subsidies aan organisaties
die zich niet baseren op bestaande wetenschappelijke methoden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3