Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2020–2021

2

Vragen gesteld door de leden der Kamer

2020Z17252
Vragen van het lid Sienot (D66) aan de Minister van Economische Zaken en
Klimaat over het bericht «Kernenergie volgens Wiebes betaalbaar, experts
twijfelen» (ingezonden 25 september 2020).
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «Kernenergie volgens Wiebes betaalbaar,
experts twijfelen»?1
Vraag 2
Hoe verklaart u dat dit recente rapport van ENCO tot andere conclusies komt
over een klimaatneutraal energiesysteem van 2050 dan de zeer recent met de
Kamer gedeelde rapporten van onafhankelijke onderzoeksbureaus Kalavasta/
Berenschot en TNO2 3?
Vraag 3
Waarom is gekozen om dit onderzoek uit te laten voeren door ENCO, een
Oostenrijks adviesbureau dat advies geeft aan kernenergiebouwers?
Beoordeelt u dit onderzoeksbureau als onpartijdig? Waarom heeft er geen
wetenschappelijke peer review plaatsgevonden op dit belangrijke onderzoek
in de discussie over de energietransitie? Bent u bereid dit onderzoek te laten
reviewen door een Nederlands onderzoeksbureau?
Vraag 4
Waarom zijn de rekenmodellen uit het onderzoek van ENCO niet openbaar
toegankelijk, zoals het model dat Kalavasta/Berenschot hanteerden? Bent u
bereid deze rekenmodellen openbaar toegankelijk te maken? Zo nee, waarom
niet?

1

NU.nl, 23 september 2020 «Kernenergie volgens Wiebes betaalbaar, experts twijfelen» (https://
www.nu.nl/economie/6079308/kernenergie-volgens-wiebes-betaalbaar-experts-twijfelen.html)
Kamerstuk 32 813, nr. 493.
3
TNO, 14 mei 2020 «Scenario’s toekomstig duurzaam en betaalbaar energiesysteem’ (https://
www.tno.nl/nl/over-tno/nieuws/2020/5/scenario-s-toekomstig-duurzaam-en-betaalbaarenergiesysteem/)
2

kv-tk-2020Z17252
’s-Gravenhage 2020

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Vragen

1

Vraag 5
Erkent u dat discussies over de bijdrage van kerncentrales, die waarschijnlijk
pas in 2040 operationeel zijn, de besluitvorming over de regionale klimaatplannen voor 2030 (Regionale Energiestrategieën (RES)) stevig beïnvloedt,
terwijl zonnepanelen en windmolens op land hoe dan ook nodig zijn in 2030?
Vraag 6
Deelt u de mening dat het onwenselijk is dat regionale en lokale politici, met
dit onderzoek in de hand, de optie van kernenergie op tafel leggen om
daarmee RES-besluiten over zonnepanelen en windmolens voor zich uit te
schuiven?
Vraag 7
Deelt u de mening dat de berekening in het rapport in feite ondeugdelijk is,
aangezien de gehanteerde systeemkosten klakkeloos worden geprojecteerd
op de Nederlandse situatie, terwijl de onderzoekers zelf in het rapport (pagina
52) stellen dat systeemkosten erg afhankelijk zijn van lokale omstandigheden
en niet zonder meer kunnen worden toegepast in andere situaties?
Vraag 8
Hoe verklaart u dat in het onderzoek gerekend wordt met een duurzame
elektriciteitsmix van 50% in 2040, terwijl in het Klimaatakkoord een duidelijke
afspraak ligt om 70% hernieuwbare elektriciteit op te wekken in Nederland in
2030? Deelt u de mening dat we moeten vasthouden aan de afspraken uit het
Klimaatakkoord? Zo ja, hoe rijmt u dit dan met de aanname van 50% in 2040
in het rapport?
Vraag 9
Bent u het eens dat de in het rapport voor 2040 geraamde prijzen van zonneen windenergie (LCOE, of levelized costs of energy) hoger zijn dan de LCOE
van reeds gerealiseerde zon- en windprojecten in Nederland, zoals Berenschot en Kalavasta in hun rapport aangeven, en dat het rapport daarmee te
hoge prijzen hanteert voor wind- en zonne-energie? Deelt u de mening dat
het juist in een snel veranderd energielandschap, met disruptieve technologieën als zonne- en windenergie, van belang is om met de meest recente
inzichten en prijzen te rekenen voor een goede vergelijking zodat de
maatschappelijke kosten zo laag mogelijk gehouden kunnen worden, evenals
het risico voor de belastingbetaler?
Vraag 10
Hoe verklaart u dat in het onderzoek gerekend wordt met kerncentrales die
100% van de tijd draaien, wat door deskundigen zeer onwaarschijnlijk wordt
geacht omdat we in Nederland een concurrerende liberale elektriciteitsmarkt
hebben? Hoe beïnvloedt deze aanname de uitkomsten van het onderzoek?
Vraag 11
Hoe duidt u de suggestie dat kernenergie zou kunnen bijdragen aan het
terugdringen van het NIMBY-effect («not in my backyard») onder de
bevolking ten aanzien van hernieuwbare energieopwekking (pagina 49),
terwijl niet weerlegd wordt dat kerncentrales tot eenzelfde of zelfs grotere
weerstand onder de bevolking kunnen leiden?
Vraag 12
In hoeverre zou u bereid zijn de financiële risico’s te dragen bij de bouw van
een kerncentrale, gezien het feit dat Berenschot en Kalavasta in hun rapport
hebben geconcludeerd dat het inpassen van kernenergie alleen kostenefficiënt is als de overheid een zodanig groot deel van de financiële risico’s draagt
dat de weighted average cost of capitaltot 3% daalt, zodat investeerders
bereid zijn om in te stappen? Hoe ziet u de rol van de overheid in de
financiering van een of meerdere kerncentrales?
Vraag 13
Zijn de auteurs van het ENCO-rapport bereid om de onjuiste beweringen in
het rapport, dat het klimaatpanel van de Verenigde Naties, Intergovernmental
Panel on Climate Change (IPCC), kernenergie als een «noodzakelijk onderdeel
van klimaatresponse» zou zien, terwijl het IPCC in werkelijkheid stelt dat er

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Vragen

2

een zeer bescheiden rol is voor kernenergie in veel scenario’s, maar dat het
ook zonder kan, te corrigeren? Zo nee, waarom niet?4

4

Twitter – Heleen de Coninck, 24 september 2020 (https://twitter.com/HeleendeConinck/status/
1309062323118714882?s=20)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Vragen

3