Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2013–2014

26 448

Structuur van de uitvoering werk en inkomen
(SUWI)

Nr. 511

BRIEF VAN DE MINISTER EN STAATSSECRETARIS VAN SOCIALE
ZAKEN EN WERKGELEGENHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 20 mei 2014
Hierbij doen wij u de jaarverslagen 2013 van UWV en de SVB toekomen1.
Wij hebben de besluiten tot vaststelling van de jaarrekening 2013
goedgekeurd. In deze brief informeren wij u over ons oordeel over de
verslagen. Tevens maken wij van de gelegenheid gebruik om u te
informeren over:
− De stand van zaken ten aanzien van het Redesign Werkbedrijf UWV;
− Onderzoek SEO;
− De stand van zaken ten aanzien van de onderzoeken naar mogelijk
misbruik van de jobcoachregeling door jobcoachbedrijven;
− De Wet tegengaan huwelijksdwang en de sociale zekerheid.
Jaarverslag SVB 2013
In 2013 heeft de SVB wetswijzigingen – zoals de leeftijdsverhoging van de
AOW – doorgevoerd, zijn reorganisaties en vernieuwingen geëffectueerd
en heeft de SVB tegelijkertijd bezuinigingen gerealiseerd. De SVB heeft in
een jaar van talrijke veranderingen meer werk met minder mensen
verricht. Uit het jaarverslag 2013 blijkt dat de SVB er ondanks deze opgave
– op een enkele uitzondering na – in is geslaagd om de dienstverlening en
de prestaties op peil te houden.
De kwaliteit van het uitvoeringsproces bij de SVB is goed. Ook op het
gebied van rechtmatigheid scoort de SVB hoog. De totale rechtmatigheidscore is 99,9%. De SVB voldoet tevens aan de normen van tijdige
uitkeringsverstrekking van vrijwel alle wetten. Wij waarderen het vele
werk dat door de SVB-medewerkers is verzet om dit te kunnen realiseren.

1

kst-26448-511
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2014

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 26 448, nr. 511

1

U wordt op zeer korte termijn apart geïnformeerd over de stand van zaken
SVB Tien.
Jaarverslag UWV 2013
Voor UWV was 2013 een jaar vol uitdagingen. Prioriteiten waren onder
meer het invulling geven aan het Redesign van het Werkbedrijf UWV en
het doorvoeren van diverse wijzigingen in wet- en regelgeving, waaronder
de invoering per 1 januari 2013 van de modernisering van de Ziektewet.
Daarnaast was in 2013 sprake van een verdere toename van het
werkaanbod als gevolg van de economische situatie. Ook het realiseren
van de lopende taakstellingen was in 2013 een prioriteit voor UWV.
Uit het jaarverslag 2013 blijkt dat UWV vrijwel alle doelen heeft behaald
die in het jaarplan 2013 zijn afgesproken. Wij waarderen het vele werk dat
door de UWV-medewerkers is verzet om dit te kunnen realiseren.
Mede dankzij de inspanningen van UWV vonden in het afgelopen jaar
256.100 mensen een baan, waaronder 241.800 mensen met recht op een
WW-uitkering en 11.000 werkzoekenden met een arbeidsbeperking.
De tijdigheid van de eerste betaling van uitkeringen voldeed, evenals
voorgaande jaren, over de gehele linie aan de afgesproken normen. De
totale UWV-brede rechtmatigheid bedroeg 98,9% en voldoet daarmee
nagenoeg aan de norm van 99%.
Uitkeringsgerechtigden waardeerden de dienstverlening van UWV in 2013
met het rapportcijfer 6,9. Werkgevers gaven een 6,2. Beide scores liggen
iets onder de afgesproken norm en iets onder de scores van 2012. In het
jaarverslag geeft UWV aan dat klanten met name in gevallen waar de
beslissing van UWV nadeliger is dan de klant verwacht, aangeven dat ze
vinden dat de duidelijkheid van de informatievoorziening van UWV beter
kan. Op basis van de signalen die UWV ontvangt van klanten en vertegenwoordigers van klanten, kijkt UWV naar structurele verbeteringen in de
dienstverlening.
Redesign UWV Werkbedrijf
Op werkdagen zijn 166.000 bezoekers actief op werk.nl, 38% meer dan in
2012. De site wordt iedere maand rond de 3 miljoen keer bezocht.
Daarmee is werk.nl een van de meest bezochte sites in Nederland. In 2013
was werk.nl tijdens de servicewindow voor 99% beschikbaar. Wel heeft
UWV in de zomer van 2013 te kampen gehad met instabiliteit en storingen
in de bereikbaarheid van werk.nl. Problemen die uit onderzoek van de
FNV naar voren kwamen zijn door UWV voortvarend opgepakt en hebben
tot verbeteringen geleid die het gebruikersgemak van bezoekers van
werk.nl verhogen. Dit proces van verbetering is een continue proces.
UWV heeft de ondersteuning aan minder digivaardige klanten geïntensiveerd. Naast de reguliere openstelling op de dinsdagmiddag is het
mogelijk om op andere middagen, op afspraak, een bezoek aan een
werkplein te brengen. Sinds november 2013 worden 130 trainees ingezet
op de vestigingen. Zij bieden ondersteuning aan werkzoekenden die
moeite hebben met online dienstverlening en zijn beschikbaar om klanten
die nog geen CV of geen goed CV op werk.nl hebben gezet te helpen.
Eind 2013 had 65% van de WW-ers met sollicitatieplicht een CV op werk.nl
geplaatst. Dit ligt ruim onder de afgesproken norm van 90%. Registratie
van CV’s en werkzoekenden op werk.nl is van essentieel belang voor een
transparante arbeidsmarkt. De oorspronkelijke norm van 90% CV’s op

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 26 448, nr. 511

2

werk.nl is naar beneden bijgesteld naar 75% in 2014. Dit omdat een groot
deel van de CV’s kwalitatief onvoldoende was, hetgeen tot gevolg had dat
niet goed gematcht kon worden. Om het percentage kwalitatief goede
CV’s op werk.nl te verhogen, heeft UWV in het tweede halfjaar van 2013
onder meer gerichte mails gestuurd aan WW-ers met een CV op werk.nl
waar nog iets aan verbeterd kon worden. In 2014 treft UWV aanvullende
maatregelen om de kwaliteit en kwantiteit van CV’s te verbeteren, onder
andere door klanten actiever te benaderen. Ik verwacht dat UWV hierdoor
de norm voor 2014 zal halen
Inmiddels maakt 95% van de klanten gebruik van de online inschrijving
voor een WW-uitkering; dat is 6% meer dan het vorige jaar.
De eerste prioriteit van UWV ligt bij een stabiel functionerend werk.nl. De
keuze om stevig in te zetten op verbetering van de stabiliteit heeft
vruchten afgeworpen. De verbeteringen laten voor werk.nl qua stabiliteit
en performance dan ook een opgaande lijn zien. Ik heb UWV verzocht
alles in het werk te blijven stellen om deze opgaande lijn voort te zetten.
Via de reguliere rapportages en periodieke overleggen met het UWV blijf
ik dit monitoren.
Onderzoek «Een goed gesprek werkt...» (SEO, 2013)
Tijdens het AO SUWI op 9 oktober 2013 (Kamerstuk 26 448, nr. 501) heeft
uw Kamer vragen gesteld over de effectiviteit van arbeidsbemiddeling en
re-integratie. In mijn reactie hierop heb ik aangegeven dat UWV thans
onderzoek doet naar de effectiviteit van arbeidsbemiddeling en
re-integratie en toegezegd dit onderzoek in 2014 aan uw Kamer te zullen
sturen. Bijgevoegd ontvangt u de onderzoeksrapportage «Een goed
gesprek werkt...»2.
Het onderzoek is uitgevoerd in 2012 en 2013 en had betrekking op WW’ers
die in 2008 tot en met 2010 in de WW zijn ingestroomd. De effecten van
re-integratiedienstverlening zijn berekend door de kans op uitstroom naar
werk te vergelijken tussen WW’ers die wel, respectievelijk geen,
re-integratiedienstverlening ontvingen. Hierbij is rekening gehouden met
verschillen in achtergrondkenmerken en verschillende omstandigheden
waaronder de re-integratiedienstverlening plaatsvond.
Uit het onderzoek is het volgende gebleken:
− Bijna alle onderzochte vormen van re-integratiedienstverlening die
voor ontslagwerklozen in de periode 2008–2011 zijn ingezet, hebben
positief bijgedragen aan een verkorting van de werkloosheidsduur. Dit
geldt zowel voor de extern ingekochte als door UWV zelf ingezette
dienstverlening. Dankzij deze dienstverlening steeg de kans om binnen
anderhalf jaar vanuit de WW het werk te hervatten met gemiddeld 1 tot
6 procentpunten;
− Bij de ingekochte dienstverlening waren de kosten van de dienstverlening hoger dan de besparingen die dit met zich meebracht (op
uitkeringslasten door meer uitstroom naar werk);
− Workshops, competentietesten en gesprekken met de werkcoach
blijken door UWV wel kosteneffectief te zijn ingezet. De kosten van
deze vormen van dienstverlening zijn lager dan de besparingen die
deze opleveren;
− Reguliere trajecten (zoals het (laten) schrijven van sollicitatiebrieven)
en scholing leiden tot minder gunstige resultaten. Deze vormen van
dienstverlening zorgen juist voor vertraging van de werkhervatting
gedurende de eerste anderhalf jaar WW.

2

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 26 448, nr. 511

3

Opgemerkt moet worden dat de focus van het onderzoek lag op het
toenmalige re-integratiebeleid. De meting vond plaats vóór de implementatie van redesign UWV WERKbedrijf. De resultaten van het onderzoek
zeggen daarom (nog) niets over de effectiviteit van de digitale dienstverlening van UWV. In de evaluatie SUWI die in 2015 zal plaatsvinden zal hier
nader onderzoek naar gedaan worden.
Onderzoeken jobcoachbedrijven
In het UWV jaarverslag wordt vermeld dat negen lopende onderzoeken
naar mogelijk misbruik van de jobcoachregeling door jobcoachbedrijven
in 2014 zullen worden afgerond. Na een eerste melding in 2011 van
mogelijk misbruik van de jobcoachregeling door een jobcoachbedrijf
verricht UWV gericht onderzoeken bij vermoedens van fraude. Ik kan u
berichten dat van de negen lopende onderzoeken er inmiddels zeven zijn
afgerond. Bij twee bedrijven zijn geen onregelmatigheden geconstateerd,
bij vijf wel. Met het misbruik is een schadebedrag gemoeid van ruim een
miljoen euro. Van die vijf bedrijven is inmiddels één bedrijf failliet. Tegen
dit bedrijf loopt nog een vordering.
Bij de overige vier treft UWV de volgende maatregelen:
1. Intrekking van de erkenning;
2. Verhaal van het benadelingsbedrag;
3. Melding («aangifte») bij de Inspectie SZW;
4. Het aansprakelijk stellen van bestuurders.
Na twee eerdere gevallen in 2011 en 2013 bedraagt het aantal jobcoachbedrijven waarbij misbruik is geconstateerd inmiddels zeven. Op dit moment
lopen er nog negen andere onderzoeken naar vermoedens van misbruik
en zullen nog vijftien onderzoeken gestart worden.
Naast specifieke maatregelen tegen individuele bedrijven heeft UWV
vanaf 2012 een aantal andere maatregelen getroffen om misbruik van de
jobcoachregeling te voorkomen en te bestrijden:
1. Aanscherping van de erkenningscriteria voor jobcoachbedrijven;
2. Opnieuw laten aanvragen van erkenning door alle jobcoachbedrijven;
3. Aanscherping van het jobcoachprotocol dat de wijze en inzet van de
jobcoachvoorziening voorschrijft.
Op dit moment zijn er in totaal 279 erkende jobcoachorganisaties tegen
340 eind 2011.
UWV voert later dit jaar een interne evaluatie uit waaruit zal moeten
blijken of de getroffen (beleids)maatregelen effectief zijn geweest. Het lijkt
er op dat de maatregelen van UWV hun vruchten beginnen af te werpen:
de mogelijkheden tot oneigenlijk gebruik van de jobcoachregeling zijn
sterk teruggedrongen en van de harde aanpak van fraude gaat een
afschrikwekkende werking uit.
Wet tegengaan huwelijksdwang en de sociale zekerheid
Tijdens het AO SUWI van 20 maart jl. heeft mw. Schut-Welkzijn (VVD) de
Minister gevraagd naar de rechtsgevolgen van het wetsvoorstel Wet
tegengaan huwelijksdwang voor de sociale zekerheid als polygame
huwelijken en kindhuwelijken niet langer worden erkend.
Het doel van het wetsvoorstel Wet tegengaan huwelijksdwang3 dat thans
voorligt in de Eerste Kamer is om de huwelijksdwang verder te beteu3

Kamerstukken 33 488.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 26 448, nr. 511

4

gelen en de erkenning van in het buitenland gesloten huwelijken te
beperken tot hetgeen in overeenstemming is met het in Nederland meer
algemeen ervaren karakter van het huwelijk. Een van de onderwerpen
betreft het inperken van de mogelijkheid van erkenning hier te lande van
rechtsgeldig in het buitenland gesloten polygame huwelijken. Een ander
onderwerp uit het wetsvoorstel betreft een verbod op het sluiten van een
huwelijk met een persoon die de leeftijd van achttien jaar nog niet heeft
bereikt.
In het wetsvoorstel zijn in artikel 10:32 BW de criteria voor weigeringsgronden van erkenning van een buitenlands huwelijk aangescherpt en
vastgelegd. Dat betekent dat meer buitenlandse huwelijken niet voor
erkenning in aanmerking zullen komen. Dat heeft beperkt gevolgen voor
de betaling van sociale zekerheid. Zo wordt voor een nabestaandenuitkering in geval van een erkend polygaam huwelijk de nabestaandenuitkering toegekend aan de echtgenote waarmee betrokkene het eerst
gehuwd is. Een uitzondering hierop is geregeld in het bilaterale socialezekerheidsverdrag met Marokko en het bilaterale socialezekerheidsverdrag
met Tunesië. Daarin is opgenomen dat de nabestaandenuitkering wordt
verdeeld over alle echtgenoten ingeval van een erkend polygaam
huwelijk.
Met het wetsvoorstel worden voortaan minder polygame huwelijken
erkend. In het geval dat een polygaam huwelijk niet wordt erkend, wordt
de nabestaandenuitkering ook in het geval van Marokko en Tunesië niet
onder de weduwen verdeeld. De nabestaandenuitkering gaat dan naar de
eerste vrouw. Hetzelfde geldt als een echtgenoot overlijdt die na inwerkingtreding van de Wet tegengaan huwelijksdwang in het buitenland is
gehuwd met een persoon die de leeftijd van achttien jaar nog niet heeft
bereikt, die op het moment van overlijden van de ander nog steeds de
leeftijd van achttien jaar nog niet heeft. Dat huwelijk wordt in Nederland
niet erkend tot het moment dat beide echtgenoten de leeftijd van achttien
jaar hebben bereikt. Dus als de echtgenoot overlijdt op een moment dat
de partner nog onder de achttien is, dan geldt het huwelijk in Nederlandse
ogen niet, wordt de partner niet gezien als nabestaande in de zin van de
Anw en bestaat ook geen recht op een nabestaandenuitkering. Voor
nabestaanden die op dit moment een gedeelde nabestaandenuitkering
hebben, verandert het wetsvoorstel niets.
De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
L.F. Asscher
De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
J. Klijnsma

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 26 448, nr. 511

5