Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2009–2010

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1983
Vragen van het lid Thieme (PvdD) aan de minister van Landbouw, Natuur en
Voedselkwaliteit over de gevolgen van een eventueel vervoersverbod
(ingezonden 19 februari 2010).
Antwoord van minister Verburg (Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit)
(ontvangen 22 maart 2010).
Vraag 1
Kent u het bericht «Vervoersverbod moeilijker te overbruggen dan vroeger»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Is het waar dat een bedrijf per 100 aanwezige zeugen 75 vierkante meter
noodruimte nodig heeft, en dat half gesloten of gesloten bedrijven maximaal
65 vierkante meter per 100 zeugen nodig hebben? Zo ja, welke status hebben
deze normen, en op basis van welke onafhankelijke onderzoeken of welke
inzichten komt het varkenshouderijnetwerk Bedrijfsnoodplan op deze
oppervlaktes? Zo nee, wat zijn dan de benodigde oppervlaktes?
Antwoord 2
Het varkenshouderijnetwerk Bedrijfsnoodplan heeft de benodigde oppervlaktes berekend op basis van de verwachte aanwas per 100 zeugen gedurende
een periode van zes weken en de gebruikelijke hokbezetting op een bedrijf. Er
is geen wettelijke verplichting voor varkensbedrijven om een noodopvang te
hebben. Als er gebruik gemaakt wordt van noodopvang gelden hiervoor wel
de reguliere oppervlaktenormen zoals die vastgelegd zijn in het Varkensbesluit. Het document dat is opgesteld door het varkenshouderijnetwerk
Bedrijfsnoodplan is dus een handvat voor veehouders om te bepalen hoeveel
ruimte zij aan noodopvang nodig hebben, het heeft geen wettelijke status.
Vraag 3
Welke oppervlaktes acht u noodzakelijk als noodruimte in de melkveehouderij, de vleeskalverbedrijven, de melkgeitenhouderij en de pluimveehouderij?

1

ah-tk-20092010-1983
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2010

Boerderij.nl, 10 februari 2010 http://www.boerderij.nl/1094874/Landbouw/Nieuws/
Vervoersverbod-moeilijker-teoverbruggen-dan-vroeger.htm

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, Aanhangsel

1

Antwoord 3
In het beleidsdraaiboek mond-en-klauwzeer wordt aan veehouders het advies
gegeven om een noodstalling te hebben in verband met het vervoersverbod
voor gevoelige dieren (herkauwers en varkens). Voor deze noodstalling
gelden de reguliere huisvestingsnormen, zoals opgesteld in het Varkensbesluit en het Kalverenbesluit. In het beleidsdraaiboek Aviaire Influenza is geen
extra advies gegeven voor noodstalling, omdat overbevolking ten gevolge
van een vervoersverbod in deze sector niet of in veel mindere mate speelt.
Noodopvang is in principe alleen nodig waarbij relevante aanwas van dieren
plaatsvindt. In veel sectoren is hiervan geen sprake.
Vraag 4
Kunt u inzicht geven in of de huidige stallen aan de benodigde noodruimtes
inderdaad beschikbaar hebben, en hoeveel bedrijven hier niet over beschikken? Zo nee, waarom niet en bent u bereid dit spoedig te laten onderzoeken
en de Kamer hierover te informeren?
Antwoord 4
Het advies uit het beleidsdraaiboek is ten algemene bekend in de veehouderij.
Er is echter behoefte aan meer kennis over hoe dit in de praktijk vorm te
geven. Daarom heeft genoemd netwerk met het bedrijfsnoodplan een aanzet
daartoe gegeven. Ik ga ervan uit dat men met de adviezen beschreven in het
bedrijfsnoodplan in de praktijk uit de voeten kan en men voor zes weken
noodopvang
kan zorgen als er een ziekte uitbreekt, zodat alle dieren op het bedrijf de juiste
verzorging gegeven kan worden. Ik acht dit een verantwoordelijkheid van de
sector zelf.
Vraag 5
Deelt u de mening dat, wanneer er onvoldoende noodruimte op bedrijven
aanwezig is, dit in strijd is met de adviezen in het beleidsdraaiboek Klassieke
Varkenspest waarin wordt gesteld: «een bedrijf dient er ten alle tijden
rekening mee te houden dat het minstens zes weken voldoende huisvesting
kan bieden, zonder dat afvoer van dieren mogelijk is2»? Zo ja, welke
conclusies verbindt u hieraan?
Antwoord 5
Als niet aan deze noodruimte wordt voldaan, is dat inderdaad in strijd met
het advies in het beleidsdraaiboek Klassieke Varkenspest (KVP). Noodruimte
is echter geen wettelijke vereiste, dus aan dit feit worden geen consequenties
verbonden. Veehouders hebben natuurlijk wel een wettelijk vastgelegde
algemene zorgplicht. Het is veehouders bekend dat bij een uitbraak van KVP
het vervoer zes weken stilgelegd wordt en het is hun verantwoordelijkheid
ervoor te zorgen dat de dieren in die zes weken goed verzorgd kunnen
worden en niet in hun welzijn worden aangetast.
Vraag 6
Is het waar dat, wanneer ondernemers niet genoeg investeren in noodruimte
om ook bij een eventueel toekomstig vervoersverbod hun dieren te kunnen
huisvesten, dit zou betekenen dat er weer gezonde dieren gedood zouden
moeten worden tijdens een uitbraak van een dierziekte waarbij vervoersverboden afgekondigd worden? Zo ja, deelt u de mening dat dit zeer onethisch
en onwenselijk is en ten alle tijden dient te worden voorkomen? Zo nee,
waarom niet?
Antwoord 6
Mijn beleid op het terrein van dierziektebestrijding is erop gericht om het
doden van gezonde dieren waar mogelijk te voorkomen. Ik zal me daar hard
voor maken, ook als tijdens een dierziektecrisis blijkt dat de bestaande
noodopvang om wat voor reden dan ook onvoldoende is. Zo is in het
beleidsdraaiboek KVP opgenomen dat varkens tijdens het vervoersverbod
onder bepaalde voorwaarden van het bedrijf verplaatst zouden kunnen
worden als dit uit oogpunt van welzijn noodzakelijk is.
2

Beleidsdraaiboek Klassieke Varkenspest, versie 2.1, December 2007.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, Aanhangsel

2

Vraag 7
Deelt u de mening dat het zeker op megabedrijven van groot belang is dat er
voldoende noodruimte is, ook gezien de conclusies van de Raad voor
Dierenaangelegenheden3 waarin hij waarschuwt dat «Met betrekking tot de
aangifteplichtige dierziekten (...) er in geval van familiebedrijven sprake is van
een relatief grote kans op een relatief kleine ramp en op megabedrijven
sprake is van een kleine kans op een absoluut heel grote ramp» en dat «In
landbouwontwikkelingsgebieden waar veel grote bedrijven dicht bij elkaar
liggen, (...) er daarom (...) een relatief grote kans is op een grote ramp met
betrekking tot diergezondheid (is)»?
Antwoord 7
Ja, ik ben van mening dat het op elk varkensbedrijf van belang is om
voldoende noodopvang te hebben, ook op megabedrijven.
Vraag 8
Bent u bereid op korte termijn beleid te ontwikkelen om ervoor te zorgen dat
alle veehouderijen genoeg noodruimte beschikbaar hebben? Zo ja, op welke
wijze wilt u dit vormgeven en op welke termijn kan de Kamer dit tegemoet
zien? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 8
Mijn beleid is er al op gericht om te zorgen dat varkensbedrijven voldoende
noodruimte beschikbaar hebben, bijvoorbeeld door middel van het meefinancieren van initiatieven uit de sector zoals het varkenshouderijnetwerk
Noodopvang. Eén van de doelstellingen van het netwerk was om bedrijven
attent te maken op de noodzaak van noodopvang. Het is volgens het netwerk
niet noodzakelijk op bedrijven in noodopvang te voorzien, maar bedrijven
moeten voorbereid zijn op vervoersverboden en noodopvang spoedig kunnen
opzetten. Het netwerk wil dat bedrijven daar nu al over nadenken. Hierbij
moet aandacht zijn voor welzijn, milieu, dierziektebestrijding en overlast
richting de omgeving. InfoMil (een onderdeel van Agentschap NL) heeft
hiervoor richtlijnen opgesteld voor de gemeentes.

3

Raad voor Dieraangelegenheden, 2008. Dierenwelzijn en diergezondheid op Megabedrijven
in Nederland.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, Aanhangsel

3