staatssecretaris van justitie en veiligheid

Directoraat-Generaal
Rechtspleging en
Rechtshandhaving
Directie Rechtshandhaving en
Criminaliteitsbestrijding
Turfmarkt 147
2511 DP Den Haag
Postbus 20301
2500 EH Den Haag
www.rijksoverheid.nl/jenv

Beslisnota bij beleidsreactie op CKM rapport 'Onzichtbare
slachtoffers van mensenhandel in 2022'

Datum
6 oktober 2023
Ons kenmerk
4954620

1.
Aanleiding
Op 25 september jl. heeft het Centrum tegen Kinderhandel en Mensenhandel
(CKM) het rapport ‘Onzichtbare slachtoffers van mensenhandel in 2022’ (hierna:
‘het rapport’) gepubliceerd. Dit rapport vindt u in bijlage 1. Op 28 september jl.
heeft de Vaste Commissie voor Justitie en Veiligheid een verzoek gedaan om op
dit rapport te reageren. Met deze brief willigt u dit verzoek in.
De commissie heeft verzoek gedaan om de beleidsreactie vóór het
commissiedebat programma samen tegen mensenhandel op 26 oktober a.s. aan
de Tweede Kamer toe te zenden.
2.
Geadviseerd besluit
U wordt gevraagd in te stemmen met de beleidsreactie op het rapport van het
CKM.
3.
Kernpunten
Het rapport richt zich op het aantal slachtoffers van mensenhandel dat in 2022 in
beeld kwam via de online hulpverleningstool Chat met Fier. Via de tool kunnen
slachtoffers van geweld (anoniem) met een zorgprofessional chatten. In 2022 zijn
in totaal 229 unieke personen op de chat gekomen met een hulpvraag rondom
mensenhandel.
In het rapport wordt aanbevolen om (1) een strategie te ontwikkelen die ziet op
de aanpak van personen die moedwillig seks tegen betaling hebben met
(minderjarige) slachtoffers van mensenhandel en (2) prioriteit te geven aan de
aanpak van ouders die hun eigen kinderen uitbuiten en aan het bereiken en
beschermen van de betrokken slachtoffers. Ten slotte wordt een beroep gedaan
om de aanpak van klanten en de rol van ouders bij uitbuiting te verankeren in het
Programma Samen tegen mensenhandel.
4.
Toelichting reactie
In de brief wordt toegelicht dat klanten van seksuele diensten zich bewust moeten
zijn van hun verantwoordelijkheid. Het kabinet heeft daarom in 2021 gewerkt aan
een pakket maatregelen dat ervoor zorgt dat klanten zich bewust zijn van hun rol

Pagina 1 van 3

en verantwoordelijkheid.1 Dit pakket bestaat uit drie delen. (1) Klanten zijn per 1
januari 2022 strafbaar als zij een seksuele dienst afnemen van een sekswerker
van wie ze weten of ernstige reden hebben om te vermoeden dat sprake is van
dwang, uitbuiting of mensenhandel (via artikel 273g Sr). (2) Om klanten te
informeren over de nieuwe strafbaarstelling en om verantwoord klantengedrag te
stimuleren, is de campagne 'Niet alles is wat het lijkt' gestart. (3) Ten slotte
wordt momenteel onderzoek gedaan naar klanten. Nieuwe inzichten zullen waar
dit opportuun is bij nadere beleidsontwikkeling betrokken worden.

Directoraat-Generaal
Rechtspleging en
Rechtshandhaving
Directie Rechtshandhaving en
Criminaliteitsbestrijding
Datum
6 oktober 2023
Ons kenmerk
4954620

Over de aard en omvang van ouders die hun kinderen seksueel uitbuiten is nog
weinig bekend. De laatste jaren zijn enkele zaken voor de rechter geweest waarin
een ouder is veroordeeld voor de uitbuiting van een eigen kind. De politie en het
openbaar ministerie herkennen de signalen uit de onderzoeken heel gering en niet
in dezelfde mate als uit het onderzoek blijkt. Zonder signalen is het lastig voor
politie hier actief op in te zetten. Niettemin zijn de geschetste signalen
verschrikkelijk en is het van belang dat de signalen die bekend zijn ook
daadwerkelijk bij politie terechtkomen. In dat kader zijn er afspraken gemaakt
tussen de politie en Chat met Fier over het doorverwijzen van slachtoffers van
mensenhandel die op de chat komen naar de AVIM-eenheid in de regio waar zij
wonen. Gezamenlijk wordt bezien of er naast deze afspraken initiatieven opgezet
kunnen worden die kunnen bijdragen aan het delen van signalen van het CKM
naar politie.
Ten slotte wordt toegelicht dat uit het veld geen brede wens volgt om in het
Actieplan een specifieke focus te wijden aan de aanpak van klanten of ouders die
hun eigen kinderen uitbuiten. Wel wordt in het Actieplan ingezet op het creëren
van brede bewustwording over het fenomeen mensenhandel.
4.1 Politieke context
In het coalitieakkoord is bepaald dat het Programma Samen tegen mensenhandel
wordt voortgezet, en dat hier jaarlijks 2 miljoen euro voor beschikbaar wordt
gesteld. We trachten om het Actieplan voor het commissiedebat op 26 oktober
a.s. met de Tweede Kamer te delen. Mocht dit niet haalbaar blijken, dan wordt
een hoofdlijnenbrief met de Kamer gedeeld.
4.2 Financiële overwegingen
N.v.t
4.3 Juridische overwegingen
N.v.t
4.4 Krachtenveld
Brief is opgesteld en afgestemd met J&V (DRC en DGPenV), politie, openbaar
ministerie en VWS.
4.5 Strategie
N.v.t
4.6 Uitvoering
N.v.t
4.7 Implementatie
N.v.t.
1

Kamerstukken II 2021, 28638, nr. 205.
Pagina 2 van 3

4.8 Communicatie
N.v.t
4.9 Ontwikkelingen hiervoor
Naar aanleiding van de cijfers van Chat met Fier uit 2021 is het Ministerie van
Justitie en Veiligheid, samen met het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en
Sport, met het CKM en Fier hierover in gesprek gegaan. Naar aanleiding van de
cijfers uit 2022 zullen wij dat opnieuw doen.
5.

Directoraat-Generaal
Rechtspleging en
Rechtshandhaving
Directie Rechtshandhaving en
Criminaliteitsbestrijding
Datum
6 oktober 2023
Ons kenmerk
4954620

Informatie die niet openbaar gemaakt kan worden

5.1 Toelichting
N.v.t

Pagina 3 van 3