Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2017–2018

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2983
Vragen van het lid Kwint (SP) aan de Minister voor Basis- en Voortgezet
Onderwijs en Media over de CPB notitie «Effectieve interventies
leerachterstanden in het primair onderwijs» (ingezonden 12 juni 2018).
Antwoord van Minister Slob (Basis- en Voortgezet Onderwijs en Media)
(ontvangen 24 augustus 2018).
Vraag 1
Wat is uw reactie op elk van de belangrijkste tips voor effectieve interventie
die het Centraal Planbureau (CPB) beschrijft in zijn notitie? Onderschrijft u
deze? Zo ja, op welke manier brengt u deze tips stuk voor stuk tot uitvoering?
Zo nee, waarom niet?1
Antwoord 1
Ja, ik onderschrijf deze tips. Schoolbesturen, schoolleiders en leraren voeren
de interventies uit. Als stelselverantwoordelijke vind ik het belangrijk dat zij
geïnformeerd zijn over de effectiviteit van interventies. Zo kunnen zij bewuste
keuzes maken. De CPB-notitie van 6 juni 2018 biedt daarvoor handvatten.
Vraag 2
Op welke manier gaat u ervoor zorgen dat achterstandsscholen meer leraren
kunnen aantrekken van hoge kwaliteit, aangezien deze scholen daar meer
moeite mee hebben, zodat collega’s van hen kunnen leren en leerlingen een
eerlijkere kans krijgen?
Antwoord 2
Schoolbesturen kunnen geld uit de lumpsum en het onderwijsachterstandenbudget inzetten voor het aantrekken van goede leraren en het bijscholen van
zittend personeel. Op 24 april jl. informeerde ik de Tweede Kamer over de
nieuwe verdeling van de middelen onderwijskansenbeleid voor scholen en
gemeenten. Het geld komt terecht op de plekken waar de achterstanden het
grootst zijn. Voor de schooljaren 2017–2018 en 2018–2019 stel ik aanvullend
€ 5.816.000 beschikbaar voor een pilot voor het vrijroosteren van leraren.
Leraren werken in de vrijgekomen uren aan de versterking van hun
pedagogisch-didactisch handelen of geven extra begeleiding aan leerlingen

1

ah-tk-20172018-2983
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2018

https://www.cpb.nl/sites/default/files/omnidownload/CPB-Notitie-6juni2018-Effectieveinterventies-leerachterstanden-in-het-primair-onderwijs.pdf

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

1

met veel achterstanden en gebrekkige studievaardigheden. Het effect van
deze tijdelijke impuls wordt gemonitord. Ook wordt er vanuit de Gelijke
Kansen Alliantie, via een lokale netwerkaanpak, op verschillende plaatsen in
Nederland met cofinanciering van OCW gewerkt aan de professionalisering
van leraren om beter les te geven in grootstedelijke contexten (Urban
Teaching).
Vraag 3
Hoe verhoudt uw uitspraak in het algemeen overleg Groepsgrootte in het
basisonderwijs en het werkdrukakkoord po, namelijk dat je niet kunt zeggen
dat groepsgrootteverkleining gelijk is aan kwaliteitsverhoging, zich tot de
notitie van het CPB waarin wordt gesteld dat hoe kleiner de klas is, hoe beter
de leerprestaties zijn?2
Antwoord 3
Het CPB stelt dat het verkleinen van de klas een positieve uitwerking heeft op
de leerprestaties. Dat is echter alleen zo bij een aanzienlijke vermindering van
het aantal leerlingen. Het CPB haalt verschillende experimenten aan met
zeven leerlingen minder in de klas. Scholen die extra geld ontvangen voor
onderwijsachterstanden kunnen besluiten om klassenverkleining als
interventie in te zetten.
Vraag 4
Hoe verhoudt uw uitspraak in het algemeen overleg Achterstandenbeleid,
namelijk dat u zich laat leiden door het pre-COOL-onderzoek waaruit blijkt dat
gerichte interventies voor kinderen met een risico op een achterstand effectief
zijn, zich tot de notitie van het CPB waarin wordt gesteld dat doelgroepkinderen meer baat hebben bij universele voor- en vroegschoolse educatie (vve)
dan doelgroep vve?3
Antwoord 4
Het CPB baseert zich op onderzoek uit de Verenigde Staten. Het CPB geeft
echter ook aan dat de effecten in de Verenigde Staten niet alleen het gevolg
hoeven te zijn van het universele karakter. Zo waren de universele groepen
schoolser en was de groepsgrootte kleiner. De doelgroep-vve had betere
docenten. Het vertalen van internationale onderzoeksresultaten naar de
Nederlandse situatie is per definitie niet eenvoudig. Daarom baseer ik mij
liever op het grootschalige longitudinale cohortonderzoek pre-COOL, dat
gericht is op de Nederlandse situatie. Het onderzoek toont dat kinderen met
een achterstand tijdens voorschoolse educatie een substantieel deel van hun
achterstand inlopen voordat zij naar de basisschool gaan.

2

AO Groepsgrootte in het basisonderwijs en het werkdrukakkoord po, 18 april 2018 (Kamerstuk
27 923, nr. 306)
3
AO Achterstandenbeleid, 15 maart 2018 (Kamerstuk, 27 020, nr. 87)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

2