Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

31 268

Jaarnota Integratiebeleid 2007–2011

Nr. 57

BRIEF VAN DE MINISTER VOOR IMMIGRATIE, INTEGRATIE EN
ASIEL
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 7 juni 2012
Hierbij zend ik u de eindevaluatie van de Gemeenschappelijke Integratieagenda 2008–2011 (GIA).1 Bij brief van 16 april 2010 is de tussenevaluatie
van de GIA aan uw Kamer toegezonden.2 Uit de tussenevaluatie kwam
naar voren dat de beoogde doelstelling met betrekking tot de bekendheid
van de GIA voor het jaar 2009 reeds ruimschoots was behaald. In deze
brief geef ik een korte weergave van de bevindingen van de eindevaluatie
en de wijze waarop de GIA in 2012 zal worden voortgezet.
Bevindingen eindevaluatie
De GIA is in 2008 gestart om te komen tot een gedeelde visie van Rijk en
gemeenten op de hoofdlijnen van het integratiebeleid en een uitwerking
daarvan op een aantal terreinen van integratie. Te weten: inburgering,
onderwijs, werk, wonen, sociale integratie, actief burgerschap, emancipatie en participatie, veiligheid, gezondheid, cultuur en sport. De GIA
bestond uit twee onderdelen:
– De GIA-handreiking «Datgene wat ons bindt». De handreiking is op
1 juli 2008 ter informatie naar uw Kamer verzonden.3 In januari 2009 en
juni 2010 is de handreiking aangevuld met nieuwe thema’s en opnieuw
gepubliceerd.
– GIA-bijeenkomsten: 63 regionale bijeenkomsten over de hiervoor
genoemde thema’s die zijn opgenomen in de GIA-handreiking.

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.
2
Kamerstukken 31 268 nr. 32, 16 april 2010.
3
Kamerstukken 31 268, nr. 8, 1 juli 2008.

De doelstelling van de GIA is als volgt geformuleerd: »40 procent van de
gemeenten heeft de beleidsagenda ter hand genomen en heeft met
behulp daarvan eigen, lokaal beleid ontwikkeld». Deze doelstelling is als
volgt geoperationaliseerd: «percentage gemeenten dat deelneemt aan de
gemeenschappelijke beleidsagenda voor het integratiebeleid». Uit de
eindevaluatie blijkt dat de vastgestelde doelstelling van de GIA is behaald:
– 42 procent van de gemeenten is bekend met de GIA;
– 45 procent van de gemeenten heeft deelgenomen aan de GIA
-bijeenkomsten;

kst-31268-57
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 31 268, nr. 57

1

1

–

Van de gemeenten die de GIA-handreiking hebben gelezen en/of
GIA-bijeenkomsten hebben bezocht, heeft 70 procent deze gebruikt.
Verder kwam uit de eindevaluatie naar voren dat gemeenten de interactieve werkwijze van de GIA waarderen vanwege de gekozen samenwerkingsstrategie in plaats van een directieve handelingsstrategie. Ook gaven
gemeenten aan dat de GIA-handreiking overzicht en focus heeft geboden
op integratiegerelateerde onderwerpen.
Voortzetting GIA
Uit de eindevaluatie is gebleken dat bij gemeenten behoefte bestaat aan
voortzetting van de GIA. Onderlinge afstemming van het integratiebeleid
van gemeenten en Rijksoverheid blijft de komende tijd van groot belang,
mede gezien het feit dat integratievraagstukken steeds meer worden
aangepakt met algemeen inclusief beleid. Met deze transitie worden
specifieke problemen via reguliere instanties en reguliere maatregelen
doelgerichter aangepakt. Het ministerie van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties richt zich bij deze overgang met name op de terreinen
van onderwijs, arbeidsmarkt, zorg en veiligheid. De GIA zal daarom in het
jaar 2012 worden voortgezet onder de naam Gemeenschappelijke
Integrale Aanpak (GIA).
De GIA zal zich daarnaast de komende periode richten op andere
speerpunten van het huidige integratiebeleid. Er zal in samenwerking met
gemeenten worden ingezet op het voorkomen en managen van
maatschappelijke spanningen, het versterken van sociale stabiliteit en
burgerschap, het bespreekbaar maken van integratiegerelateerde taboe
onderwerpen, het in goede banen leiden van de komst van (nieuwe)
EU-arbeidsmigranten, bestrijding van discriminatie en de implementatie
van de wijzigingen van de Wet Inburgering.
Mede naar aanleiding van de bevindingen van de eindevaluatie wordt er
in 2012 in hoofdlijnen als volgt aan de GIA vormgegeven.
Focusgemeenten (doelgroep)
Uit de eindevaluatie blijkt dat voornamelijk bij gemeenten met 12,5
procent of meer niet-westerse allochtonen behoefte bestaat aan voortzetting van de GIA. Deze gemeenten verwachten ten aanzien van het
vraagstuk van integratie een actieve Rijksoverheid die duidelijke kaders
aangeeft, fungeert als aanjager, kennis en trends bijhoudt en nieuwe
partners betrekt. In 2012 zal de GIA zich daarom specifiek richten op deze
gemeenten. Dit neemt echter niet weg dat andere geïnteresseerde
gemeenten aan kunnen sluiten bij de GIA.
GIA handreikingen
Eind juni 2012 zal in navolging van de GIA-handreiking «Datgene wat ons
bindt» een nieuwe handreiking worden gepubliceerd. De nieuwe
handreiking is in samenwerking met ambtenaren van acht gemeenten, de
VNG en medewerkers van Forum tot stand gekomen en heeft als titel
«Samen leven bindt verschillen: integratie in (versnelde) transitie». De
handreiking is bedoeld ter ondersteuning van gemeenten en maatschappelijke organisaties bij het aanpakken van integratievraagstukken. In het
eerste deel van de handreiking wordt de stand van zaken van het
beleidspolitieke debat weergegeven. De nadruk ligt hierbij op het streven
om vraagstukken zoveel mogelijk vanuit het algemene beleid effectief te
bedienen. Het tweede deel van de handreiking bestaat uit een «toolbox»
met praktische voorbeelden en tips over hoe overheden en instellingen
problemen kunnen oplossen. De nieuwe GIA-handreiking is wederom een

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 31 268, nr. 57

2

dynamisch product dat steeds aangevuld zal worden met actuele
vraagstukken.
Verder zal in het kader van de GIA ook de handreiking «Samen werken
aan sterk en veelzijdig werk» worden ontwikkeld, over de regierol van
gemeenten op de verschillende beleidsterreinen nu door decentralisatie
van overheidstaken steeds meer taken onder gemeentelijke verantwoordelijkheid vallen.
Beide handreikingen zijn vanaf juli 2012 te downloaden vanaf de website
van Forum www.forum.nl.
GIA-bijeenkomsten
In overleg met gemeenten zullen in het jaar 2012 verspreid over het land
15 regionale bijeenkomsten worden georganiseerd waarbij verschillende
integratiegerelateerde onderwerpen aan bod komen. Hierbij zal de nadruk
liggen op de beleidsontwikkeling om zoveel mogelijk vanuit het algemene
beleid de diversiteit van burgers te bedienen. Tevens wordt door mijn
ministerie aan gemeenten de mogelijkheid geboden van «een
praktijkteam». Doel van een praktijkteam is om een gemeente of een
groep van gemeenten vanuit het Rijk op maat te ondersteunen bij
specifieke integratiegerelateerde vraagstukken.
De GIA zal zich in 2012 ook richten op raadsleden door het organiseren
van 3 regionale Raad voor Raad bijeenkomsten. Raadsleden zullen door
middel van een essaywedstrijd worden uitgedaagd om mee te denken
over de toekomst van het (lokaal) integratiebeleid.
Het streven is dat met de nieuwe aanpak de volgende doelstellingen
worden bereikt:
– 85% van de doelgroep is bekend met de nieuwe handreiking;
– 35% van de doelgroep maakt gebruik van de nieuwe handreiking;
– 45% van de doelgroep neemt deel aan een GIA-bijeenkomst.
Uw Kamer zal in 2013 worden geïnformeerd over de voortgang van de
GIA en het behalen van de doelstellingen.
De minister voor Immigratie, Integratie en Asiel,
G. B. M. Leers

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 31 268, nr. 57

3