2011D23788

LIJST VAN VRAGEN
1
Wat zijn de (financiële) gevolgen van de bezuinigingen voor onderzoek
door TNO?
2
In hoeverre sluit u aan bij rijksbrede initiatieven voor kostenbesparingen
zoals vastgoed (Rijksgebouwendienst, RGD), ICT, personeelsadministratie
en catering?
3
Zal er met het Ministerie van Veiligheid en Justitie (V&J) worden
samengewerkt op het gebied van cyber security? Zo ja, op welke manier?
Zo nee, waarom niet?
4
Waarom worden niet alle Fennek landmachtvoertuigen geschrapt?
5
Is het waar dat in totaal negen manoeuvrebataljons in stand gehouden
worden?
6
Heeft u overwogen om het vrachttransport te outsourcen? Zo ja, zijn er
offertes aangevraagd bij het bedrijfsleven? Zo nee, waarom niet? Waarom
heeft u uiteindelijk besloten het vrachttransport niet uit te besteden?
7
Zijn er mogelijkheden om de inzet van schepen bij bepaalde missies te
verlengen door bemanningen in te vliegen en daarmee te besparen op de
transits? Kan een globale schatting worden gegeven hoeveel dit ongeveer
op zou kunnen leveren?
8
Wanneer worden de eerste financiële baten van de uitbestedingen
verwacht? Is het al mogelijk voor sommige uitbestedingen een inschatting
te maken van de voordelen? Komen de financiële voordelen die eventueel
behaald zullen worden door outsourcing ten goede van de defensiebegroting? Zo nee, waarom niet?
9
Met Duitsland zijn verschillende afspraken voor het inkopen van munitie
gemaakt die inmiddels zijn vastgelegd in een Memorandum of Understanding (MoU). Het gaat onder andere om de 120mm voor de Leopard
tank. Heeft het afstoten van de Leopard tanks door Nederland (financiële)
gevolgen voor deze overeenkomst?
10
Is het waar dat er de afgelopen jaren 220 miljoen euro is geïnvesteerd op
Gilze-Rijen voor onder andere het onderhoudsmaterieel van helikopters?
Wie hebben er bijgedragen aan deze investeringen? Worden de investeringen overbodig door de afstoot van de Cougar helikopter en de
verplaatsing van het onderhoud naar Woensdrecht?
11
Kunt u een inschatting maken hoeveel militairen na gedwongen ontslag
aan de slag zouden kunnen gaan in de sector «transport en logistiek»?

nds-tk-2011D23788

1

Heeft Defensie contacten met deze sector om militairen die hier in
geïnteresseerd zijn zo spoedig mogelijk aan een baan te helpen? Zijn er
ook contacten gelegd met andere sectoren?
12
Wat voor gevolgen heeft het verdwijnen van ruim 200 arbeidsplaatsen bij
de Lichamelijke Oefening/Sportorganisatie van het Commando Landstrijdkrachten (CLAS)? Gaat het schrappen van deze arbeidsplaatsen ten koste
van de fysieke fitheid en inzetbaarheid van individuele militairen en
eenheden?
13
In hoeverre wordt het project SPEER beïnvloed door de bezuinigingen?
Wordt er vanwege een krimpende organisatie geld bespaard, of moeten er
juist aanpassingen worden gedaan die geld kosten?
14
In hoeverre dragen Curaçao, Sint Maarten en Aruba bij aan de specifiek
door Defensie gemaakte kosten voor de inzet en ondersteuning aan de
kustwacht in het Caribisch gebied?
15
Wat zou het eventuele gevolg kunnen zijn als de personeelsreducties te
positief zijn ingeschat? Wat voor consequenties heeft dit voor het budget
en hoe zou dit eventueel opgevangen worden?
16
Beschikt Defensie over een mechanisme dat een garantie biedt dat de
voortgang van deze bezuinigingsoperatie afdoende wordt bewaakt?
Worden er, behalve het instellen van de tijdelijke pool van topfunctionarissen nog andere maatregelen getroffen op dit gebied?
17
Hoe verhouden de bezuinigingen en specifiek de bezuinigingen in spoor 3
zich tot de genoemde tekorten in de European Headline Goals 2010? In
hoeverre vergroten de bezuinigingen de bekende tekorten binnen Europa?
Wat voor gevolgen heeft dit voor de Europese defensieambities?
18
Hoe draagt Defensie zorg voor het behoud van personeel met de hoogste
kwaliteit bij de reductie van haar personeelsbestand? In hoeverre weegt
kwaliteit als criterium mee bij de overwegingen voor gedwongen ontslag
bij het personeel?
19
Wanneer is er een aanpassing beschikbaar van het Defensie Strategisch
Plan (DSP) naar aanleiding van deze bezuinigingen? Hoe gaat deze er
grofweg uitzien?
20
Wordt er gemonitord wat de gevolgen van de bezuinigingen zijn op het
moraal van het personeel? Zo ja, wanneer en hoe wordt dit gerapporteerd? Zo nee, waarom niet?
21
Wordt in het kader van «best practices» gekeken naar de wijze waarop de
Finse regering het onderhoud van de krijgsmacht heeft uitbesteed?

2

22
Blijft de Defensie Materieel Organisatie (DMO) in ambtelijke zin verantwoordelijk voor projecten die het DMP-proces doorlopen?
23
Geldt uitbesteding ook voor opleidingen? In hoeverre gaat het bedrijfsleven een rol spelen bij opleiding/training van personeel?
24
Houdt Defensie capaciteit in stand om hoogwaardige technologie te
ontwikkelen?
25
Op welke wijze wordt in de krimpende defensieorganisatie noodzakelijke
kennis bewaard zoals kennis die verloren dreigt te gaan door het afstoten
van complete onderdelen?
26
Is er inmiddels overleg geweest met de NAVO over de bezuinigingen? Zo
ja, wat was de reactie van de NAVO op de bezuinigingen en de intensiveringen? Waren de intensiveringen van Defensie volgens de NAVO
voldoende om capaciteiten die worden verminderd te compenseren
binnen het bondgenootschap? Zo nee, waarom is er nog geen overleg
gevoerd?
27
Is er internationaal overleg geweest over de bezuinigingen? Zijn de
bezuinigingen in bepaalde mate afgestemd met de NAVO en/of
NAVO-lidstaten, zoals expliciet is gesteld in paragraaf 32 van de Political
Guidance van 10 maart 2011? Is er internationaal overleg geweest over de
bezuinigingen? Zijn de bezuinigingsplannen in bepaalde mate afgestemd
met de NAVO en/of NAVO-lidstaten, zoals expliciet is gesteld in paragraaf
32 van de Political Guidance van 10 maart 2011?
28
Welke capaciteiten behoudt de krijgsmacht om in zware conflicten mee te
kunnen doen? Kunt u nader uiteenzetten hoe de operationele inzetbaarheid van de Nederlandse krijgsmacht verandert na het doorvoeren
van de bezuinigingen?
29
Wat is het ambitieniveau tot 2014 en hoe verschilt deze van de periode na
2014? Zo nee, welke inzet (soort, lengte, duur) is er tot 2014 mogelijk?
30
Welke afspraken zijn er met welke internationale partners gemaakt ten
aanzien van de inzet van Nederlandse onderzeeboten als het gaat om de
uitwisseling van inlichtingen en de inzet van de inlichtingencapaciteit?
31
Welke missies (soort, hoeveelheid per jaar, lengte) moet de Nederlandse
krijgsmacht tot 2014 uit kunnen voeren? Welke missies (soort,
hoeveelheid per jaar, lengte) moet de Nederlandse krijgsmacht na 2014 uit
kunnen voeren?
32
Hoe zou u in een aantal zinnen het ambitieniveau voor de krijgsmacht, na
doorvoering van de bezuinigingen zoals aangegeven in de beleidsbrief
formuleren?

3

33
Voor welke materieelsystemen is er een koper gevonden? Voor welke
(nog) niet? Wie zijn de kopers van de materieelsystemen?
34
Wat zijn de totale verwachte opbrengsten van de verkoop van de
verschillende materieelsystemen? Kunt u in een overzicht per materieelsysteem aangeven wat de verwachte opbrengsten zijn, aan wie het
materieel wordt verkocht, en per wanneer de inkomsten hiervan kunnen
worden ingeboekt?
35
Kunt u in een tabel opnemen welke maatregel naar verwachting welke
bezuiniging oplevert, waarbij in ieder geval wordt meegenomen: 1)
opbrengst verkopen materieel, 2) personeel (aantal werknemers), 3)
bezuiniging op arbeidsvoorwaarden, 4) doelmatigheid en sourcing
36
Kunt u een analyse geven van de herkomst van de 400 miljoen euro
«lijken in de kast» die de huidige regering aantrof bij Defensie? Kunt u
deze analyse voorzien van een financieel overzicht waarin de 400 miljoen
euro inzichtelijk wordt gemaakt? Zo nee, waarom niet?
37
Op welke wijze wordt gestreefd naar samenwerking, samenvoeging en
afstemming tussen de krijgsmachtdelen? Welke concrete voorstellen doet
het kabinet hiertoe en welke analyse ligt hier aan ten grondslag?
38
Welke veiligheidsanalyse ligt aan deze bezuinigingen ten grondslag? Op
welke rapporten heeft u zich voor het maken van deze veiligheidsanalyse
gebaseerd? Kunnen de door u gemaakte veiligheidsanalyse en de
achterliggende rapporten naar de Kamer worden gestuurd? Zo nee,
waarom niet?
39
Deelt u de mening dat het ambitieniveau onder druk van de bezuinigingen
in feite gelijk wordt aan de beleidsoptie «Kort en krachtig» zoals geformuleerd in het Eindrapport Verkenningen? Zo nee, waarom niet? Zo ja, welke
conclusies verbindt u hier aan?
40
Wordt er bezuinigd op het Defensie topsportprogramma? Zo nee, waarom
niet? Zo ja, waarom zijn deze bezuinigingen niet terug te vinden?
41
Zal de functie van Inspecteur-generaal der Krijgsmacht (IGK) komen te
vervallen? Zo ja, wat levert deze bezuiniging op qua kosten voor stafcapaciteit en het defensiecomplex De Zwaluwenberg? Zo nee, waarom niet en
wat zou deze bezuiniging hebben opgeleverd?
42
Op welke wijze werken de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst
(AIVD) en de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD)
momenteel samen? Wordt deze samenwerking geïntensiveerd om kosten
te besparen? Zo ja, op welke wijze? Zo nee, waarom niet?

4

43
Kunt u de Kamer schriftelijk informeren over uw omgang met, en de
verwerking van, de informatie uit het Eindrapport Verkenningen in de in
dit rapport voorgestelde bezuinigingsmaatregelen?
44
In hoeverre houdt u rekening met de aangenomen motie Heijnen en De
Pater-Van der Meer over het bijdragen van reorganisaties van de
rijksoverheid aan de economische structuur van krimpgebieden (32123
VII, 35)?
45
Heeft u overwogen om over te gaan tot de oprichting van een «Nationaal
Helikopter Commando», waarbinnen alle helikopters van de Rijksoverheid
(KLPD, ANWB) belegd worden? Welke schaal- en andere efficiencyvoordelen, alsmede operationele winst, zouden hiermee bereikt kunnen
worden?
46
Waarom is enerzijds besloten om het derde luchtmobiele bataljon te
behouden, in afwijking van de zogenoemde «min-variant» van de
Verkenningen, maar tegelijkertijd besloten om alle Cougars af te stoten,
een belangrijke luchttransportcapaciteit voor luchtmobiele eenheden? Hoe
verklaart u deze onbalans?
47
Bent u van mening dat voor een project als Verbeterd Operationeel
Soldaat Systeem (VOSS) waar geen discussie rondom de aanschaf over
bestaat, zo spoedig mogelijk dient te worden overgegaan tot de eindfase
van het Defensie Materieelproces (DMP)? Bent u bereid om hiervoor de
optimale kaders te stellen om dit proces te begeleiden?
48
Hoe «hard» zijn de bezuinigingen in spoor 1 en 2, in vergelijking met
spoor 3? Waarom zijn de opbrengsten van spoor 1 en 2 bewust terughoudend geraamd en zijn de baten van «sourcen» en infrastructuur nog
niet meegenomen? Ontstaat hiermee niet het risico dat er «regretbeslissingen» vallen bij de operationele capaciteiten, terwijl tegelijkertijd
de prikkel om de volledige taakstelling in spoor 1 en 2 te halen wordt
gereduceerd?
49
Waarom heeft u geen voorbeeld genomen aan de wijze waarop het
Verenigd Koninkrijk bezuinigingen doorvoert, namelijk het vooralsnog
tijdelijk nemen van maatregelen uit financiële noodzaak, het tijdelijk
deactiveren van operationele eenheden, met het oogmerk die later weer
te activeren, zodra de overheidsfinanciën dit toelaten?
50
Waarom wordt in het bezuinigingsproces begonnen met maatregelen in
spoor 3, terwijl in de beleidsbrief nadrukkelijk begonnen wordt met spoor
1 en 2? Kunt u aangeven waarom u deze werkwijze in de uitvoering niet
volgt?
51
Waarom worden het Korps Mariniers en de Luchtmobiele Brigade nog
steeds gescheiden naast elkaar intact gehouden, ieder met eigen scholen
en staven en wordt alleen in de gevechtssteun en gevechtsondersteuning
beperkte samenwerking gezocht? Welke mogelijkheden ziet u om de
teeth-to-tail ratio voor deze vijf lichte infanteriebataljons te verbeteren,

5

door de gevechtskracht intact te houden maar de staven, de opleidingscapaciteit en de gehele gevechtssteun en logistieke ondersteuning samen te
voegen? Welke besparingen zijn op zo’n manier mogelijk?
52
Welke consequenties heeft de reductie van staven voor de capaciteit om
Provincial Reconstruction Teams (PRT’s) en trainingsteams zoals Police
Operational Mentor and Liaison Teams (POMLT’s) uit te zenden?
53
Wordt op enigerlei wijze de capaciteit in het kader van de 3-D benadering
(Defence, Development & Diplomacy) getroffen door de bezuinigingen?
54
Waarom ontbreekt een formulering van het ambitieniveau? Kunt u dit
alsnog uitwerken?
55
Welke consequenties heeft de ingrijpende verkleining van het investeringsvolume in met name 2012 en 2013? Wanneer wordt herstel tot boven
de 20% voorzien?
56
Hoe wordt gewaarborgd dat de noodzakelijke verjonging van de organisatie niet stuit op externe hindernissen? Wat vindt u van het idee om
iedereen opnieuw te laten solliciteren, zodat echt het beste personeel
overblijft?
57
Ongeveer 12 000 functies komen te vervallen. In de media is bericht over
een stijging van het aantal werknemers dat vrijwillig Defensie verlaat. Om
hoeveel personen gaat het hierbij tot nog toe? Welke rang hebben zij of in
welke schaal zitten zij? Leidt dit tot tekorten in bepaalde sectoren en/of
onderdelen? Zo ja, welke?
58
Welk beleid wordt er ten aanzien van het snijden in de bestuursstaven
gevoerd? Op welke plaatsen in de organisatie komen de meeste functies
binnen de bestuursstaven te vervallen? Welke onderdelen van de
organisatie worden hierbij ontzien?
59
Kunt u een overzicht geven van de aantallen mensen die gedwongen de
organisatie verlaten, per krijgsmachtdeel, gespecificeerd naar salarisschaal, categorie burger/militair, leeftijdscategorie, verdeling man/vrouw?
Kunt u dit doen voor de jaren 2012, 2013, 2014, 2015 en 2016?
60
Geldt de inkrimping van de staven met dertig procent ook voor de
operationele commando’s? Krijgen alle onderdelen te maken met een
gelijke reductie?
61
Wordt er in de staven van het Commando DienstenCentra (CDC) en de
Defensie Materieel Organisatie (DMO) relatief meer gesneden dan in de
staven van de operationele commando’s? Zo ja, hoe veel meer? Zo nee,
waarom niet?

6

62
Kunt u in een overzicht voor de jaren 2012, 2013, 2014, 2015, 2016 per
krijgsmachtdeel uiteenzetten hoeveel VTE militair-, burger en extern
personeel gewenst is voor het optimaal functioneren van het krijgsmachtdeel? Kunt u in ditzelfde overzicht weergeven hoeveel VTE er in de
gevraagde categorieën en jaren naar verwachting beschikbaar zal zijn?
63
Kunt u in een overzicht weergeven hoe de verschillende bestuursstaven,
inclusief die van de operationele commando’s, zullen krimpen in de jaren
2012, 2013, 2014, 2015 en 2016? Kunt u in ditzelfde overzicht aangeven
wat de geschatte besparing van deze inkrimping per jaar is?
64
Kunt u een overzicht geven van de som van de uitbetaalde salarissen per
maand door Defensie voor het jaar 2011? Kunt u in ditzelfde overzicht de
geschatte som van uitbetaalde salarissen per maand weergeven voor de
jaren 2012, 2013, 2014, 2015 en 2016?
65
Kunt u uiteeenzetten wat het leidende motief is geweest voor de maatregelen zoals aangekondigd in de beleidsbrief? Is de constatering juist dat
«de toestand van de rijksbegroting» de doorslag gaf en niet de «toestand
in de wereld»?
66
Hoe rijmt u het begin en einde van de beleidsbrief met elkaar als enerzijds
gesproken wordt over de «de toestand van de rijksbegroting» die het
kabinet dwingt tot deze ingrijpende maatregelen en anderzijds beschreven
wordt hoe Nederland ertoe doet in de wereld en «als lid van de NAVO en
de EU niet aan de zijlijn kan blijven staan»; «stormachtige ontwikkelingen
in Noord-Afrika en het Midden-Oosten duidelijk maken hoe onverwacht
veranderingen zich kunnen aandienen» en we de krijgsmacht «hard nodig
hebben om onze welvaart en ons welzijn op lange termijn te beschermen
en te behouden». Bovenstaande zou toch juist moeten leiden tot een
versterking van de krijgsmacht?
67
Hoe wordt voorkomen dat, gelet op de concrete uitwerking van spoor 3 en
de daarbij behorende personele gevolgen «onder aan de trap», de trap
van onder naar boven wordt schoongeveegd in plaats van van boven naar
beneden?
68
Op welke wijze zal Defensie in het kader van het Sociaal Beleidskader
militairen die gedwongen worden ontslagen begeleiden naar andere
werksectoren? Wanneer komt hier meer duidelijkheid over in de
gesprekken met de centrales van overheidspersoneel? Zijn er naast de
transportsector en de politie nog afspraken gemaakt met andere sectoren?
69
In 2014 moeten alle achterstanden zijn opgeruimd. Betekent dit dat in de
periode tot 2013 er nog een structureel tekort is aan voorraden en dat er
nog niet volledig geoefend kan worden? Hoe worden deze problemen
tijdelijk opgevangen?
70
Wat zijn de mogelijkheden tot operationele inzet van deze «kleinere
krijgsmacht in goede conditie»? Wordt gedoeld op een bepaald soort
missie, gedurende een afgebakende periode?

7

71
Op welke wijze heeft u zich georiënteerd op visies van bondgenoten? Om
welke bondgenoten gaat het? Wat waren de uitkomsten van het overleg
met deze bondgenoten en welke afspraken zijn er gemaakt?
72
Welke beleidsoptie uit het rapport Verkenningen vindt u van toepassing
op de krijgsmacht, nu u zelf aangeeft dat de in het regeerakkoord
genoemde optie «Veelzijdig inzetbaar» niet haalbaar is?
73
Wat was de inbreng van de medewerkers ten aanzien van het project
Vervanging F-16? Op welke wijze wordt recht gedaan aan de inbreng van
medewerkers ten aanzien van dit project?
74
Heeft consultatie met de NAVO plaatsgevonden? Kan de Kamer kennis
nemen van de reactie van de NAVO?
75
Hoeveel geld heeft u begroot voor de voorzieningen die u moet treffen
voor het personeel dat de organisatie verlaat/moet verlaten?
76
Welke visie/ambitie hanteert u op de inzet van de krijgsmacht in deze
kabinetsperiode, nu u aangeeft dat de ambitie van een veelzijdig inzetbare
krijgsmacht de komende jaren niet haalbaar is?
77
Waarom ontbreekt een analyse op de veiligheidssituatie in de wereld, die
ten grondslag zou moeten liggen aan de beleidskeuzes, maar wordt
slechts gesteld «Het kabinet onderschrijft de grondige analyse die in het
kader van de Verkenningen is uitgevoerd.»? Waarom wordt bijvoorbeeld
geen antwoord gegeven op de vijf strategische vragen voor de politiek
voor besluitvorming over de toekomst van de krijgsmacht, die op blz. 299
van de Verkenningen geformuleerd staan?
78
Kunt u uiteenzetten wat concreet bedoeld wordt met de opmerking dat de
krijgsmacht onvermijdelijk aan gevechtskracht inboet, kwalitatief en
kwantitatief, en dat de inzetbaarheid zal afnemen? Is de implicatie van
deze zin dat de ambities van de krijgsmacht moeten worden bijgesteld?
Zo ja, wat zijn dan de gevolgen van zo een bijstelling?
79
Kunt u de genoemde ambitie «gereed voor elke inzet binnen haar
mogelijkheden» concretiseren?
80
Wat is er in de korte periode tussen het verschijnen van het regeerakkoord
en het opstellen van deze brief gebeurd waardoor de doelstelling uit het
regeerakkoord van een veelzijdig inzetbare krijgsmacht door u terzijde is
geschoven?
81
In de beleidsbrief wordt uiteengezet dat al jaren een zware wissel op het
defensiepersoneel wordt getrokken, dat de uitzenddruk hoog is, en dat
reorganisaties en bezuinigingen elkaar opvolgen. Dit wetende en
erkennende, waarom kiest u er dan toch voor om een bezuiniging voor te
stellen met een omvang die nog niet eerder gekend is bij Defensie?

8

82
In de beleidsbrief wordt gesteld dat gepoogd is zoveel mogelijk bezuinigingen te vinden in bestuur en bedrijfsvoering, en dat pas in laatste
instantie de blik op bestaande operationele capaciteiten is gericht. Hoe
wordt gegarandeerd dat niet alleen in de voorbereiding maar ook in de
uitvoering deze volgorde wordt gehanteerd? Is de nu al zeer concrete
uitwerking van spoor drie, en de onvolledige uitwerking van spoor één en
twee daarmee niet in strijd?
83
Het is de stellige inzet van deze regering om de krijgsmacht «zo spoedig
mogelijk weer geheel op orde te brengen». Wat verstaat u daaronder?
Betekent dit voornemen dat er geen onomkeerbare stappen gezet worden
met betrekking tot de inrichting van de Nederlandse krijgsmacht, zoals
bijvoorbeeld het opheffen van beide tankbataljons?
84
Waar komt het structurele tekort, de «herschikking», van € 175 miljoen
vandaan? Hoe is dit ontstaan? Kunt u hier een precieze weergave van
geven door middel van een overzicht van de betreffende begrotingsposten die overschreden zijn de afgelopen jaren? Worden de structurele
problemen daadwerkelijk opgelost?
85
Een deel van de opbrengsten wordt behaald door fors te snijden in het
budget voor kleinere projecten waarover de defensieonderdelen zelf
kunnen beslissen. Hoeveel geld wordt hiermee bespaard? Wat betekent
dit voor de handelingsvrijheid van commandanten? Kan een gevolg zijn
dat zij minder flexibel kunnen zijn?
86
Welk bedrag wordt door defensie momenteel uitgegeven aan wachtgelden en pensioenen? Hoe hoog zal dit bedrag zijn in 2012, 2013, 2014,
2015 en 2016?
87
Bent u bereid om de nieuwe verhouding tussen investeringen en
exploitatie per wapensysteem vast te leggen voor de periode 2012, 2013,
2014, 2015, 2016?
88
Hoe komt het dat de Bos- en Van Geel-gelden ontoereikend zijn gebleken
voor het compenseren van de slijtage aan materieel in Afghanistan? Kunt
u uiteenzetten hoe groot dit gat is? Wanneer kan de Kamer de evaluatie
van de Bos- en Van Geel-gelden tegemoet zien? Heeft Defensie een te
rooskleurig plaatje geschetst en daarom niet genoeg compensatiegelden
gekregen?
89
Door de financiële crisis heeft Defensie te maken met tegenvallers bij de
verkoop van materiaal. Wat zijn de gevolgen hiervan voor de opbrengstramingen van het materiaal dat als gevolg van deze bezuiniging verkocht zal
worden? Is bij de raming van de opbrengst tevens rekening gehouden
met een overschot van materiaal op de markt, aangezien Nederland niet
het enige land is dat materiaal in verkoop heeft?
90
Personeelskosten liepen hoger op door gebrekkige doorstroming
vanwege ontwikkelingen op de arbeidsmarkt. Is de situatie op de
arbeidsmarkt zodanig veranderd dat doorstroming geen probleem meer

9

vormt, en zijn de personeelsplannen dusdanig realistisch dat Defensie niet
weer achteraf geconfronteerd wordt met hogere personeelskosten?
91
Wat zijn de directe en indirecte gevolgen van de verdere daling van het
Defensie-aandeel van het bruto nationaal product en het hiermee niet
voldoen aan de NAVO-norm voor Nederland op het internationale toneel?
92
Wat zijn de gevolgen van de verdere daling van de investeringsquote voor
de inzetbaarheid en het voortzettingsvermogen van de krijgsmacht?
93
Wat gebeurt er wanneer de verkoopopbrengsten de schatting
overschrijden?
94
De taakstelling van de verkoop van materieel is in het verleden vaak niet
gehaald. Is daarmee rekening gehouden bij de inschatting van 120 miljoen
euro opbrengsten van de verkoop van af te stoten materieel?
95
Welke uitgavennormen zijn met de NAVO afgesproken?
96
Leidt de vereenvoudiging van de bestuurlijke relaties en processen in de
gehele organisatie tot aanpassing van het besturingsmodel? En zo ja, hoe
gaat dit eruit zien?
97
Kunt u een specificatie maken van de schatting van de verkoopopbrengsten van 120 miljoen euro in de latere jaren van deze kabinetsperiode? En is dit bedrag meegenomen in de ombuigingen?
98
Welke specifieke functies en afdelingen bij de bestuursstaf worden
geschrapt?
99
Is de taakstelling «personeel en materieel van het Rijk» de generieke
taakstelling van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties?
100
Wat wordt exact onder «staven» verstaan die vallen onder de reductie van
dertig procent? Welke organisatie-elementen betreft het?
101
Worden de staven en de overtollige functies van op te heffen eenheden
ook toegerekend aan de reductie van dertig procent van de staven? Zo ja,
worden opbrengsten van sporen 1, 2 en 3 dan niet dubbel ingeboekt?
102
Waarom ontbreekt een analyse van het functioneren van het besturingsmodel de afgelopen jaren? In hoeverre heeft het besturingsmodel
bijgedragen aan de financiële problematiek bij Defensie?
103
Hoe verhoudt zich enerzijds het uitbreiden van de regelruimte van de
operationele commando’s voor het gereedstellingsproces met de

10

verantwoordelijkheid voor het onderhoud van hun eenheden, tot
anderzijds het beperken van die ruimte door de centralisatie van het
financieel beheer en de concentratie van de personeelslogistiek?
104
Deelt u de opvatting dat in organisatie en bedrijfsvoering «perverse
prikkels» zitten omdat budgetten tegen het einde van het jaar hoe dan ook
opgemaakt moeten worden, omdat men de onderuitputting anders
«kwijt» is? Hoe wil u in het nieuwe besturingsmodel dergelijke negatieve
prikkels wegnemen?
105
Komt er in het nieuwe besturingsmodel ruimte voor een gezonde balans
van het financieel belonen en aanmoedigen van goed gedrag en straffen
van slecht gedrag in de organisatie? Zo ja, hoe gaat u dit realiseren?
106
Waarom is bij het nieuwe besturingsmodel niet gekozen voor de
uitvoering van de aanbevelingen van de Commissie Franssen?
107
Hoe gaat concreet invulling gegeven worden aan het motto «je gaat
erover of niet»? Hoe verhoudt zich dit motto tot de voorgenomen
centralisatie op het gebied van financiën bij de Hoofddirectie Financiën &
Control (HDFC)?
108
Wat was uw overweging bij het versterken van de rol van de
Commandant der Strijdkrachten (CDS)?
109
Er komt een tijdelijke pool van tien topfunctionarissen om de overgangsperiode te overbruggen. Hoe lang zullen deze nog in dienst moeten
blijven?
110
Hoeveel levert het verminderen van het aantal topfunctionarissen op
jaarbasis op?
111
De rol van de CDS wordt vergroot. Is de rol van de Secretaris-generaal
(SG) en van de Hoofddirectie Beleid (HDB) na en tijdens de bezuinigingsoperatie ook vergroot of hebben zij netto minder taken en bevoegdheden
dan voor de bezuinigingen?
112
Welke concrete voornemens bestaan er op het gebied van de uitbesteding
van diensten, internationale samenwerking en de afstoting van materieel?
Om welke diensten, welke samenwerking, op welk niveau gaat het? Kunt
u dit specificeren per krijgsmachtdeel?
113
Welk percentage van de 16.5% investeringsquote is voorzien voor
infrastructuur en bestuurlijke informatietechnologie?
114
Kunt u in een organigram weergeven hoe de bestuursstaf er uit komt te
zien na instelling van het compact comité?

11

115
Komen de tien topfunctionarissen in de tijdelijke pool uit het totale aantal
topfunctionarissen van 119? Verdwijnen deze functionarissen zodra hun
taak erop zit uit de organisatie? Uit welke tien topfunctionarissen zal de
tijdelijke pool bestaan?
116
Wat wordt verstaan onder beheer van bestuursstaf, DMO en CDC? Bij wie
ligt de budgetverantwoordelijkheid van bestuursstaf, DMO en CDC?
117
Hoe draagt u er zorg voor dat er daadwerkelijk een reductie van 30% van
de staven plaatsvindt? Wordt er gebruik gemaakt van een nulmeting? Hoe
wordt voorkomen dat na het stilzetten van het materieel de noodzaak van
de reductie van de staf op de achtergrond raakt?
118
In hoeverre bestaat het risico dat als de financiën op het hoogste niveau
worden vastgehouden bij de HDFC, niemand meer zicht en controle heeft
over de uitgaven en verplichtingen die op lagere niveaus worden gedaan?
Waarom kiest u niet voor het toekennen van budgetten aan alle relevante
(onder)commandanten?
119
Burgers zullen worden gestimuleerd om tenminste eens per vijf jaar van
functie te wisselen. Hoe zal deze gewenste mobiliteit van burgers
bevorderd worden?
120
Kunt u een uitwerking geven van de bezuinigingsplannen onder spoor 1
(bestuur)? Zijn deze plannen gebaseerd op opgedane ervaringen tijdens
eerdere bezuinigingsrondes?
121
In de afgelopen decennia zijn veel ondersteunende taken ondergebracht
in het zogenaamde CDC. Is dit achteraf gezien een goede keus geweest?
Zijn hierdoor niet juist grote nieuwe organisaties ontstaan met eigen
staven en veel hogere functies? Is het Single Service Management voor
ondersteunende taken (bijv. werving en selectie, HRM, Materieel,
Onderhoud, Vervoer ) aan de gehele krijgsmacht niet goedkoper en
minstens net zo goed uit te voeren door een operationeel commando?
122
In de brief wordt een bedrag van € 120 miljoen geraamd voor de verkoop
van overtollig materieel. Zijn dit alle geraamde opbrengsten, en zo ja,
kunnen alle opbrengsten voor intensiveringen bij Defensie worden
aangewend?
123
In de beleidsbrief wordt internationale samenwerking gerelateerd aan
besparingen. Brengt internationale samenwerking niet eerst meer kosten
met zich mee dan dat het geld oplevert?
124
Wat is het verschil met de huidige bevoegdheden, verantwoordelijkheid
en budgetverantwoordelijkheid van de CDS?
125
Wat heeft het nieuwe voornemen om «van de plank» te kopen voor een
gevolgen voor bestaande materieelprojecten?

12

126
Is er gekeken naar de mogelijke outsourcing van informatievoorziening en
IT? Zijn hiervoor offertes aangevraagd bij het bedrijfsleven? Wat waren de
overwegingen om de informatievoorziening en IT niet uit te besteden,
maar om IVENT en C4I (Command, Control, Communication, Computers
& Information) samen te voegen? Levert dit laatste een grotere besparing
op dan het uitbesteden van het werk?
127
De commandanten van de Operationele Commando’s (opco’s) worden
verantwoordelijk voor het onderhoud van hun systemen. Kunnen zij, als
zij daar behoefte aan hebben, het onderhoud laten uitbesteden? Zo nee,
wie dan wel? Kan uitbesteding worden opgelegd?
128
Blijven het CDC en de DMO naast elkaar bestaan? Zo nee, op welke wijze
worden zij geïntegreerd, en op welke onderdelen? Zo ja, waarom?
129
Wat zijn de gevolgen van de bezuinigingen voor de Bedrijfsgroep Facility
Services van het CDC? Wat zijn de huidige taken van de Bedrijfsgroep
Facility Services en hoe verandert de taakstelling ten gevolge van de
bezuinigingen? Hoe verandert de leeftijdsopbouw van deze bedrijfsgroep?
130
Wat zijn de gevolgen van de bezuinigingen voor de Bedrijfsgroep IVENT
van het CDC? Wat zijn de huidige taken van de Bedrijfsgroep IVENT en
welke taakstelling krijgt IVENT ten gevolge van de bezuinigingen? Hoe
verandert de leeftijdsopbouw van deze bedrijfsgroep?
131
Wat zijn de gevolgen van de bezuinigingen voor de Bedrijfsgroep
Vastgoed en Beveiliging van het CDC? Wat zijn de huidige taken van de
Bedrijfsgroep Vastgoed en Beveiliging en hoe verandert de taakstelling
ten gevolge van de bezuinigingen? Hoe verandert de leeftijdsopbouw van
deze bedrijfsgroep?
132
Wat zijn de gevolgen van de bezuinigingen voor de Bedrijfsgroep
Personele Diensten van het CDC? Wat zijn de huidige taken van de
Bedrijfsgroep Personele Diensten en hoe verandert de taakstelling ten
gevolge van de bezuinigingen? Hoe verandert de leeftijdsopbouw van
deze bedrijfsgroep?
133
Wat zijn de gevolgen van de bezuinigingen voor de Bedrijfsgroep
Gezondheidszorg van het CDC? Wat zijn de huidige taken van de
Bedrijfsgroep Gezondheidszorg en hoe verandert de taakstelling ten
gevolge van de bezuinigingen? Hoe verandert de leeftijdsopbouw van
deze bedrijfsgroep?
134
Wat zijn de gevolgen van de bezuinigingen voor de Bedrijfsgroep
Transport van het CDC? Wat zijn de huidige taken van de Bedrijfsgroep
Transport en hoe verandert de taakstelling ten gevolge van de bezuinigingen? Hoe verandert de leeftijdsopbouw van deze bedrijfsgroep?
135
Wat zijn de gevolgen van de bezuinigingen voor de Nederlandse Defensie
Academie van het CDC? Wat zijn de huidige taken van de Nederlandse

13

Defensie Academie en hoe verandert de taakstelling ten gevolge van de
bezuinigingen? Hoe verandert de leeftijdsbouw van dit onderdeel van
CDC?
136
Is het advies van de DMO en het CDC bij bestedingsbeslissingen een
bindend advies? Welke personen binnen de DMO en het CDC krijgen de
adviserende rol toebedeeld bij bestedingsbeslissingen? Wie heeft de
eindverantwoordelijkheid bij bestedingsbeslissingen?
137
Om hoeveel VTE’n gaat het bij de beleidsmatige functies DMO?
138
Welke ideeën bestaan er over het sourcen van ICT?
139
Hoe gaat u om met de spanning tussen enerzijds minder staf en anderzijds de bestaande rapportageverplichtingen?
140
Wat is de overweging om nog niet te besluiten tot het sluiten of afstoten
van vastgoedlocaties?
141
Is er inmiddels een begin gemaakt met het uitbesteden van activiteiten
aan het bedrijfsleven? Zo nee, wanneer wordt hiermee begonnen? Zo ja,
welke activiteiten?
142
Welk bedrag denkt u te besparen met het uitbesteden van activiteiten?
143
Er is een structurele bezuiniging van 53,4 miljoen euro ingeboekt op
infrastructuur, terwijl het strategisch vastgoedplan nog niet gereed is.
Hoeveel van de 53,4 miljoen wordt bezuinigd op vastgoed? Gaat dit om
een schatting of is het een vaststaand bedrag? Wat zouden de eventuele
gevolgen zijn in de operationele sfeer als dit bedrag niet zou worden
gehaald?
144
Welk deel van de besparingen in het materieellogistieke domein wordt
aangemerkt als opbrengsten voor het programma SPEER? Waar in het
materieellogistieke domein worden deze besparingen behaald? Om welk
bedrag gaat het?
145
Welke gevolgen hebben de bezuinigingen voor de financiële administratie
(finad)? Hoeveel extra werknemers zullen er worden ingezet om het
systeem aan te passen op de reorganisatie van SPEER ten gevolge van de
bezuinigingen? Voor welke periode? Wat zijn hier de kosten van?
146
Welke gevolgen hebben de bezuinigingen voor Materieellogistiek?
Hoeveel extra werknemers zullen er worden ingezet om het systeem aan
te passen op de reorganisatie van SPEER ten gevolge van de bezuinigingen? Voor welke periode? Wat zijn hier de kosten van?

14

147
Kunt u aangeven wat de normen van het Nieuwe Werken precies
inhouden en hoe de Kromhoutkazerne hier actief bij wordt betrokken?
148
Wat bedoelt u met de opmerking dat een deel van de besparingen in het
materieellogistieke domein wordt aangemerkt als opbrengsten voor het
programma SPEER?
149
Waarom wordt het hoger onderhoud voor de helikopters verplaatst van
Gilze-Rijen naar Woensdrecht? Klopt het dat er op Gilze-Rijen aanzienlijke
investeringen zijn gedaan in het kader van het hoger onderhoud en dreigt
nu kapitaalvernietiging? Welke besparingen denkt u te kunnen realiseren
en hoe verhoudt zich dat tot de kosten?
150
Welke voordelen kunnen worden behaald met het overhevelen van het
hoger onderhoud van de helikopters van Gilze-Rijen naar Woensdrecht?
Gelden de efficiëncyvoordelen niet vooral voor het componentenonderhoud, maar juist niet ten aanzien van het overige onderhoud?
151
Uiteengezet wordt dat de opbrengsten terughoudend zijn geraamd en de
opbrengsten van sourcing en het opheffen van locaties nog niet zijn
meegenomen. Hoe wordt voorkomen dat er onnodig veel bezuinigd wordt
in spoor 3, zeker als het gaat om onderdelen waarvoor geen weg terug is
na het doorvoeren van de voorgestelde bezuinigingen, zoals het opheffen
van de tankbataljons?
152
Op welke wijze gaat u een effectieve vraag/aanbod organisatie inrichten/
organiseren om succesvolle kaders te creëren voor de sourcing/ppstrajecten?
153
Welke maatregelen gaat u treffen om de genoemde sourcing/pps-trajecten
tot een succesvol einde te brengen binnen de gestelde termijnen. Gaat u
hierbij gebruik maken van de «lessons learned» van recente (mislukte)
sourcing/pps trajecten?
154
In de beleidsbrief wordt uiteengezet dat voortaan als regel materiaal van
de plank gekocht zal worden. Is dat niet in strijd met de ambitie van een
inzetbare krijgsmacht gericht op vernieuwing en de wens ruimte te
scheppen voor nieuwe ideeën, technologieën en processen? Is er een
inschatting gemaakt van de te verwachten gevolgen van het van de plank
kopen voor het innovatievermogen van Defensie en de spin off daarvan?
Zo nee, waarom niet. Zo ja, wat zijn de te verwachten gevolgen?
155
Is Defensie van plan de gehele catering uit te besteden? Zo nee, waarom
niet?
156
Wanneer worden de eerste onderzoeksresultaten verwacht voor samenwerking of uitbesteding aan defensiegerelateerde industrie?

15

157
Wat wordt gedaan met de enorme investeringen in gebouwen en
installaties op de vliegbasis Gilze-Rijen? Zijn er ook investeringsplannen
voor Woensdrecht? Zo ja, hoe verhouden deze zich tot de faciliteiten op
Gilze-Rijen?
158
Welke investeringen zijn dit jaar voorzien op het gebied van gebouwen en
terreinen? Welke investeringen zijn voorzien op het gebied van gebouwen
en terreinen voor de jaren 2012, 2013, 2014, 2015 en 2016?
159
Verstrekt het Ministerie van Financiën leningen bij bouwprojecten? Zo ja,
onder welke voorwaarden en wat is het voordeel voor Defensie?
160
Wat houdt de «omgekeerde benadering» precies in? Welke partijen vallen
in de categorie tweeden? Welke partijen vallen in de categorie derden?
Welke diensten kan Defensie aan tweeden en derden gaan leveren en aan
welke partijen binnen en buiten de rijksoverheid wordt gedacht?
161
Wat zijn specifiek de gevolgen voor Paresto als het voornemen van
uitbesteding van de catering in gang wordt gezet? Hoeveel besparingen
kunnen hiermee worden gehaald?
162
Wanneer wordt de strategie-, kennis- en innovatieagenda (SKIA)
verwacht?
163
Welke onderhoudsactiviteiten worden precies uitbesteed? Aan wie? Gaat
het om innovatieve diensten of maatwerk dat gepaard gaat met beheerskosten? Kunt u dit inzichtelijk maken? Hoe worden de contracten met
derden gemonitord? Is hier voldoende capaciteit voor?
164
Komen er pilots in het kader van het uitbesteden van onderhoud?
165
Hoe gaat de samenstelling van het administratie- en beheerkantoor eruit
zien en wat is het huidige verschil met de Auditdienst Defensie en HDFC?
166
Betekent het automatiseren van in- en externe rapportages dat operationele commandanten minder tijd bezig zullen zijn met het schrijven van
rapportages of zullen zij dit nog meer tijd achter hun computer
doorbrengen in plaats van leidinggeven aan de eenheid?
167
Is uw beleid erop gericht om werknemers die Defensie moeten verlaten in
samenwerking met de (defensie)industrie aan een baan te helpen in het
bedrijfsleven? Zo nee, waarom niet en bent u van plan een dergelijk
initiatief op te zetten? Zo ja, wat houdt dit beleid in?
168
Betekent het uitvoeren van risicoanalyses dat nu niet helder is hoe een en
ander moet lopen qua financiën?

16

169
Wat zijn de defensieambities die door het personeel waargemaakt moeten
worden?
170
Welke ideeën heeft u voor de herziening en harmonisering van het
bezoldigingsbeleid en de toelagesystematiek voor militair personeel?
171
Komt er naar aanleiding van de aangenomen motie Hernandez een
onderzoek naar de systematiek van promoties bij vlag- en opperofficieren? Zo nee, waarom niet?
172
Wat wordt verstaan onder een flankerend en activerend sociaal beleid?
173
Wat betekent die herverdeling van taken tussen functioneringsniveaus?
Betekent het minder taken of zwaardere taken?
174
U schrijft dat personeelsleden zo snel en zo goed mogelijk geïnformeerd
zullen worden over de gevolgen van de besluiten in deze beleidsbrief. Is
dat gebeurd, en zo ja hoe?
175
Hoe gaat u de overtolligheid van het burgerpersoneel afbouwen?
176
Welke rangen vallen onder het topsegment van onderofficieren en
officieren?
177
Hoe wordt gekeken naar de opbouw van de burgerfuncties? Hoeveel
burgers worden gedwongen ontslagen? Wat is het top- en lager segment
voor burgers?
178
Welke maatregelen neemt u gericht op het behoud van kwalitatief goed
personeel?
179
Wat gebeurt er met de cadetten en aspirant-onderofficieren die voor de
cavalerie zijn opgekomen?
180
Welke gevolgen hebben de bezuinigingen voor de verhouding
tooth-to-tail?
181
Op welke wijze zet u in op werk-naar-werk? Naar welke sectoren wordt
gekeken in het kader van « werk-naar-werk»?
182
Wat is de stand van zaken van de onderhandelingen met de vakbonden?
183
Welke militaire rangen vallen in het «lage» segment en welke vallen in het
«hoge» segment? Hoe verhoudt dit zich tot burgerfuncties?

17

184
Hoe ziet het traject van externe herplaatsing en bemiddeling naar werk er
grofweg uit?
185
Wordt er bij de numerus fixus per rang onderscheid gemaakt op basis van
rang of juist ook van wapen/dienstvak?
186
Waarom wordt bij de inrichting van de staven (bijvoorbeeld de
bestuursstaf) niet gekozen voor geschiktheid in plaats van kleur van het
uniform?
187
Kan aangaande de 119 generaals in een overzicht worden weergegeven
hoe hun rangsniveau zich in de afgelopen 10 jaar heeft ontwikkeld (welke
functies bekleedden zij met welke rang tien jaar geleden en welke functie
en rang nu)?
188
Hoeveel zorgcoördinatoren zijn er momenteel werkzaam bij de Defensieorganisatie? Hoeveel zorgcoördinatoren zullen er na doorvoering van de
bezuinigingen werkzaam zijn bij de Defensieorganisatie, in de jaren 2012,
2013, 2014, 2015 en 2016?
189
Hoeveel geestelijk verzorgers zijn er momenteel werkzaam bij de
Defensieorganisatie? Hoeveel geestelijk verzorgers zullen er na
doorvoering van de bezuinigingen werkzaam zijn bij de Defensieorganisatie, in de jaren 2012, 2013, 2014, 2015 en 2016?
190
Hoeveel medewerkers heeft de Defensieorganisatie in de verschillende
rangen/standen en burgerschalen nodig om te kunnen voldoen aan het
ambitieniveau van dit kabinet?
191
In hoeverre gaat het bedrijfsleven een rol spelen bij opleiding en training
van personeel?
192
Welke hindernissen gelden er bij de overgang van personeel van Defensie
naar het bedrijfsleven? Hoe worden deze hindernissen weggenomen door
Defensie?
193
Op welke wijze kan zorg worden gedragen voor een soepele overgang van
personeel naar het bedrijfsleven? Zijn er fondsen om mensen van werk
naar werk te begeleiden?
194
Wat zijn de effecten van de bezuinigingen op de samenwerking met de
verschillende ROC’s? Zal met een kleiner aantal ROC’s worden samengewerkt? Zo ja, welke ROC’s vallen af?
195
Worden de behoeften aan instroom per schooljaar vanuit de ROC’s
bijgesteld? Zo ja, met welke getallen voor de jaren 2011/2012, 2012/2013,
2013/2014, 2014/2015, 2015/2016? Zo nee, waarom niet?

18

196
Kunnen de ruim 400 personen voor wie de opkomstdatum is verschoven
van 2010 naar 2011 nog rekenen op een baan bij Defensie? Zo nee,
hoeveel van deze personen krijgen geen baan bij Defensie en hoe worden
zij gecompenseerd?
197
Welke maatregelen worden er getroffen om te zorgen voor een meer
jonge leeftijdsopbouw van de Defensieorganisatie? Hoe verhouden de
verminderde instroom voor de komende jaren en de numerus fixus zich
tot elkaar?
198
Hoe zal de leeftijdsopbouw van de Defensieorganisatie naar verwachting
veranderen in de jaren 2012, 2013, 2014, 2015 en 2016? In welk jaar heeft
de organisatie de gewenste leeftijdsopbouw? Welke verhouding tussen
leeftijdscategorieën heeft de organisatie op dat moment?
199
Kunt u uiteenzetten hoe groot de operationele inzetbaarheid van de
verschillende krijgsmachtdelen op dit moment is in relatie tot de vulling
van het personeelsbestand? Kunt u tevens uiteenzetten hoe u verwacht
dat deze vulling verandert voor de jaren 2012, 2013, 2014, 2015 en 2016?
200
Kunt u per krijgsmachtdeel in een overzicht voor de jaren 2012, 2013,
2014, 2015 en 2016 aangeven hoeveel VTE militair-, burger en extern
personeel gewenst is om de eenheid optimaal te doen functioneren en
hoeveel VTE militair-, burger en extern personeel in de genoemde jaren
naar verwachting beschikbaar zal zijn?
201
Kunt u een overzicht geven van het aantal mensen dat werkzaam is bij
agentschappen (per agentschap ingedeeld) in de jaren 2011, 2012, 2013,
2014, 2015 en 2016?
202
Waarom is niet eerder voor deze samenvoeging/bundeling van capaciteiten gekozen en hoeveel VTE’n levert deze herindeling personeelslogistiek op?
203
Kunt u duidelijker aangeven vanaf welke rangen er gesproken kan worden
van het lage segment en het hoge segment in het militaire personeelsbestand?
204
Is de verhouding tussen het lage en hoge segment van de beoogde
nieuwe bestandsopbouw van militair personeel vergelijkbaar met landen
als België en Duitsland (specifiek de ratio tussen generaals en kolonels op
het totaal aantal militairen)?
205
Hoe groot wordt de controletoren en hoe verhoudt de Planning &
Controlcyclus zich tot de verkleining van de staven?
206
Welke beperkende maatregelen zijn of gaan genomen worden in de sfeer
van de leefomstandigheden?

19

207
Welke overwegingen liggen ten grondslag aan het bepalen van de
numerus fixus?
208
Welke ruimte krijgen commandanten om personeel op kwaliteit en
ervaring te selecteren?
209
In hoeverre betekent de voorgenomen verdergaande centralisatie van de
personeelslogistiek een verdere bureaucratisering en een toename van de
afstand tussen personeelsbeheerders en het personeel? In hoeverre blijft
maatwerk mogelijk?
210
Hoe wordt voorkomen dat met de numerus fixus de organisatie wordt
«dichtgetimmerd»? Hoe wordt er voor gezorgd dat voldoende flexibiliteit
en mogelijkheden voor maatwerk behouden blijven?
211
Klopt het dat er bezuinigd wordt op sport? Zo ja, hoeveel, en hoe wordt de
bezuiniging concreet ingevuld?
212
Betreffen de (mogelijke) bezuinigingen op sport alleen de internationale
sporttoernooien, of ook de reguliere sportinstructeurs die er voor zorgen
dat militairen het gewenste conditionele niveau moeten behouden?
213
Wat zijn de gevolgen van de bezuinigingen voor het ROC-programma?
214
Wat zijn de gevolgen van de bezuinigingen voor de rol die reservisten
gaan spelen in de krijgsmacht?
215
Welke studierichtingen bij de Nederlandse Defensie Academie (NLDA)
zullen worden geschrapt?
216
De functieduur voor militair personeel wordt verlengd. Hoe lang wordt de
functieduur van militair personeel verlengd? Hoe lang wordt de nieuwe
functieduur voor militair personeel? Wat voor gevolgen heeft dit op lange
termijn voor de leeftijdsopbouw bij Defensie?
217
Welke aanknopingspunten voor een constructieve gedachtewisseling met
de partners wordt bedoeld? Op welke termijn? Met welke partners?
218
Welke rol is er belegd voor medezeggenschap binnen de Defensieorganisatie? Hoe wordt de medezeggenschap georganiseerd?
219
Competentiegericht onderwijs wordt in de onderwijswereld teruggedraaid. Waarom gaat Defensie hiermee door?
220
In welke specifieke situaties is het uitgangspunt «civiel tenzij» van
toepassing?

20

221
Heeft het ontstaan van grotere klassen bij de NLDA gevolgen voor de
kwaliteit van het onderwijs en wat betekent het dat de Leergang Topmanagement Defensie verdwijnt?
222
Zijn er veranderingen gekomen in de rol van de reservisten in vergelijking
met hun rol vóór het verschijnen van deze beleidsbrief?
223
Hebben de maatregelen tot gevolg dat soldaten alleen nog via de module
«Viligheid en vakmanschap» kunnen instromen?
224
Hoe zit het met de wedde van de initiële onderofficiersopleiding?
225
Wat wordt verstaan onder een gemeenschappelijk referentiemodel?
226
Welke gevolgen hebben de bezuinigingen op de hoeveelheid reservisten
en de taken? Hoe wordt de structurele bezuiniging van 6 miljoen euro op
de reservisten ingevuld?
227
Hoe denkt u de wervingskracht voor verjonging van het personeelsbestand van Defensie te behouden als uitstekende prestaties van de
krijgsmacht in bijvoorbeeld Uruzgan gevolgd worden door ongekende
bezuinigingen met grote gevolgen voor het personeel dat die prestatie
heeft neergezet?
228
Verjonging van het militaire personeelsbestand is essentieel, en personeel
dat ervoor kiest langer bij Defensie te blijven en ervaring opbouwt blijft
van grote waarde, zo schrijft u. Is deze ambitie en gewenste opbouw van
het personeelsbestand te realiseren als er slechts voor één op de drie
militairen perspectief is om door te stromen, wetende dat er een
maximum is van acht jaar dienen per rang? Is er een inschatting gemaakt
van de wervingskracht van Defensie en mogelijkheden om ervaren
personeel te behouden binnen dit voornemen?
229
Is er niet een heel groot risico dat, gelet op demografische ontwikkelingen
en de personeelspiramide bij Defensie, in 2014/2015 de organisatie met
erg veel vacatures te maken gaat krijgen die moeilijk te vervullen zijn? Hoe
reëel zijn ingeboekte besparingen op de personele exploitatie? Hoe wordt
voorkomen dat net, zoals eerder, Defensie erg veel moeite zal moeten
doen om in een aantrekkende arbeidsmarkt aan voldoende gekwalificeerd
personeel te komen en mensen aan te moeten stellen met hogere
salarissen en hoge premies en bindingspremies ingezet moeten worden
om personeel binnen te houden?
230
Is temporisering van afbouw van personeel niet goedkoper dan nu zo snel
mogelijk mensen ontslaan, gezien de verwachte demografische ontwikkeling en de personeelspiramide bij Defensie?
231
Is het mogelijk om het personeel goed en snel te informeren zodat zij
duidelijkheid hebben over hun baan en toekomst als enerzijds een

21

beleidsbrief verschijnt met concrete, met name operationele, bezuinigingsvoorstellen terwijl er anderzijds nog erg veel onduidelijkheid is over
de uitwerking daarvan en dus onduidelijkheid over personele gevolgen?
Waarom is er niet gewacht met het uitbrengen van de voorstellen totdat
deze meer in detail uitgewerkt waren, zoals ook de toekomst van de
verschillende defensielocaties pas later bekend zal worden?
232
«Het huidige Sociaal Beleidskader loopt op 1 januari 2013 af. Op korte
termijn echter moet worden gesproken over flankerend sociaal beleid bij
de nu aangekondigde, omvangrijke bezuinigingsmaatregelen, waarvan
sommige spoedig ingaan.» Welke maatregelen gaan al spoedig in?
Betekent het aanvangen van het gesprek over flankerend sociaal beleid
dat het huidige Sociaal Beleidskader vervangen wordt?
233
Hoeveel extra geld krijgt de Centrale Organisatie Integriteit Defensie
(COID)? Waar gaat dit geld aan besteed worden? Wat voor kosten worden
er verder gemaakt bij de professionalisering van de integriteitszorg?
234
Wanneer verwacht u dat de eerste gedwongen ontslagen zullen vallen?
Hoe snel kunt u zekerheid geven aan het personeel of zij bij deze groep
zullen horen?
235
Wat bedoelt u specifiek met de bepaling dat het ambitieniveau van een
veelzijdig inzetbare krijgsmacht niet volledig kan worden waargemaakt?
Op welke specifieke terreinen ziet u de meeste problemen om dit
ambitieniveau waar te maken?
236
Wat gebeurt er met de tradities van eenheden die worden opgeheven?
237
Wat zijn de operationele verschillen tussen een Oceangoing Patrol Vessel
(OPV) en een M-fregat?
238
Kunt u een vergelijking maken van de inzetbaarheid van M-fregatten en
OPV’s tijdens missies ter bestrijding van drugshandel en piraterij, en
grensbewaking?
239
Wat zijn de jaarlijkse exploitatiekosten van een OPV? Kunt een vergelijking
geven van de exploitatiekosten van een OPV met de grotere oppervlakteschepen?
240
Wat zijn de operationele overwegingen om twee OPV’s na aflevering te
verkopen?Wat zijn de gevolgen van het schrappen van twee OPV’s voor
de Nederlandse deelnames aan internationale missies in het kader van
drugs- en piraterijbestrijding en grensbewaking?
241
Waarom is besloten tot het behoud van de M-fregatten?
242
Heeft u al zicht op mogelijke verkoop van tanks? Wat schat u dat de
verkoop van de tanks zal opleveren?

22

243
Hoe zal het verlies van de tankcapaciteit worden opgevangen?
244
Wat gebeurt er met de bemanning van de Hr. Ms Zuiderkruis nadat zij
terug zijn gekomen van de inzet in de operatie Atalanta? Is er een kans dat
zij direct na thuiskomst hun baan kwijt zullen zijn?
245
Wat is het fiscale voordeel van het geven van zakgeld in plaats van wedde
aan leerlingen bij de initiële officiersopleiding?
246
Op welke wijze wordt het reservistenbeleid van Defensie aangepast op de
nieuwe krijgsmacht?
247
Kunt u een overzicht geven van de bestaande bilaterale samenwerking op
het gebied van mijnenbestrijdingscapaciteit?
248
Wat zullen de extra kosten zijn om de Hr. Ms. Amsterdam een extra jaar in
de vaart te houden tot medio 2015 als de Joint Support Ship (JSS) in de
vaart kan worden genomen?
249
Liggen er in andere (Europese) landen ook plannen op tafel om gevechtstanks op te heffen? Zo ja, welke?
250
Hebben er al landen interesse getoond in onze gevechtstanks? Zo ja,
welke landen?
251
Waarom is niet overwogen om een deel van de cavalerie onderdeel uit te
laten maken van de infanteriecompagnieën?
252
Wat gebeurt er met de cavalerie-verkenningseenheden?
253
De patrouilleschepen ontberen een adequate zelfverdedigingscapaciteit
tegen luchtdoelen. Mocht evenwel een toekomstige klant voor de
overname van de twee voor verkoop aangeboden schepen alsnog deze
schepen willen toerusten met een compact-, modulair- en eventueel
missieafhankelijk te plaatsen zelfverdedigingwapensysteem tegen
luchtdoelen, bent u dan bereid om eventueel aan te sluiten bij een
dergelijke initiatief, teneinde de twee Nederlandse OPV’s alsnog van een
adequate zelfverdedigingscapaciteit tegen luchtdoelen te voorzien?
254
Welke kosten zijn gemoeid met de annulering van de aanschaf van twee
patrouilleschepen? Wegen deze kosten op tegen de beoogde besparingen
ter grootte van 15,4 miljoen euro per jaar?
255
Wat zijn de kosten voor het annuleren van de speciaal voor de patrouilleschepen ontwikkelde radarmast voor het derde en vierde patrouilleschip?

23

256
Moet Defensie betalen voor de reeds bestelde voortstuwing etc. van het
derde en vierde patrouilleschip (waarvan de aanschaf geannuleerd
wordt)? Of zijn er boetes die betaald moeten worden aan onderleveranciers?
257
Kunt u uiteenzetten hoeveel er wordt bezuinigd op sportinstructeurs,
zowel in aantallen als in geld? Wat is de impact hiervan op de fysieke
capaciteit van het personeel, en daarmee op de kwaliteit van te ondernemen missies?
258
Is het waar dat bij de DMO door het opheffen van het tankbestand grote
aantallen functies niet kunnen worden wegbezuinigd omdat er nog een
aantal afgeleide types van de tank in de organisatie zijn (zoals 10 Leopard
genietanks, 25 Leopard bergingstanks en 10 Leopard bruglegtanks)? Zou
het in deze lijn niet logisch zijn om voor onze krijgsmacht voor alle
materieelsoorten met kleine verzorgingsaantallen Europees te gaan
samenwerken en dit onder te brengen bij landen met veel grotere
verzorgingsaantallen, zoals bij de Leopard tanks?
259
Is het waar dat Duitsland, Denemarken en Noorwegen hun Leopard 2
tanks in ongeveer dezelfde configuratie als de Nederlandse versie
operationeel en inzetbaar houden, waarbij Denemarken en Noorwegen dit
in relatief kleine aantallen doen en ook in Duitsland het aantal tanks sterk
wordt teruggebracht? Ligt Europese samenwerking met deze landen dan
niet voor de hand, zoals het «poolen» van alle functies gerelateerd aan
configuratiemanagement, incidentele modificaties, aanschaf van
reservedelen en munitie, alsmede het onderhouden van componenten?
Waarom is dit niet overwogen?
260
Klopt het dat de Leopard tank in veel opzichten kosteneffectiever is dan de
Apache helikopter, zoals inzet op de grond in relatie tot vlieguren, en in
munitiegebruik?
261
Waarom is er niet voor gekozen om dertig tanks operationeel te houden,
onder te brengen bij de pantserinfanteriebetaljons, en daarmee de staven
en stafeskadrons bij de tanks op heffen en alle materieellogistieke en
facilitaire ondersteuning onder te brengen bij Duitsland, alsmede de
opleidingen in samenwerking met Duitsland te verzorgen?
262
Waarom bent u met het afstoten van alle gevechtstanks verder gegaan
dan de zogenoemde «min-variant» van de Verkenningen? Neemt u
daarmee niet een «regret-beslissing» met als gevolg dat de krijgsmacht
niet langer veelzijdig inzetbaar is?
263
Waarom wordt bij de landstrijdkrachten vastgehouden aan de bestaande
hoofdstructuur van twee gemechaniseerde en één luchtmobiele brigadestaven, alsmede een binationale legerkorpsstaf, terwijl er in de operationele eenheden fors gesneden wordt? Hoe verhoudt zich dit tot het
uitgangspunt om te komen tot een reductie van staven?

24

264
Waarom is er niet voor gekozen om de twee gemechaniseerde brigades
samen te voegen tot één brigade, met behoud van de operationele
eenheden? Welke voordelen kunnen hiermee behaald worden?
265
Waarom heeft geen integrale heroverweging plaatsgevonden van de
organisatiestructuur van het CLAS (brigades, bataljon, compagnie,
peloton, etc.)? Dit in het licht van het feit dat de eenheden van het CLAS
de afgelopen jaren nauwelijks organiek ingezet zijn, maar bijna altijd in
joint Battle Groups en Task Forces? In hoeverre zou het principe «train as
you fight» tot een aanpassing van de organisatiestructuur moeten leiden?
266
Wat zijn de gevolgen van de personele reducties in het Duits-Nederlandse
legerkorpshoofdkwartier voor de Duits-Nederlandse samenwerking?
267
Hoeveel Nederlands defensiepersoneel is nu werkzaam op het hoofdkwartier van het Duits-Nederlandse legerkorps?
268
In hoeverre kan de doelstelling uit het regeerakkoord voor een veelzijdig
inzetbare krijgsmacht binnen de nieuwe financiële kaders wél worden
waargemaakt? Welke onderdelen van de doelstelling kunnen worden
waargemaakt, en welke onderdelen kunnen niet worden waargemaakt?
269
Kunt u een overzicht geven van het aantal dagen per jaar dat de Nederlandse onderzeeboten zijn ingezet, per jaar vanaf het jaar 2001? Kunt u in
dit overzicht ook opnemen wat de kosten van deze inzet per jaar waren?
270
Welke andere eenheden zullen een deel van het takenpakket van de staf
Operationeel Ondersteuningscommando Land (OOCL) overnemen?
271
Kunt u een overzicht geven van het aantal defensiemedewerkers van de
verschillende brigadestaven van de gemechaniseerde brigades (uitgesplitst op rangen)?
272
Gesteld wordt dat met de financiële kaders van het regeerakkoord de
doelstelling van een veelzijdig inzetbare krijgsmacht met het bijbehorende
ambitieniveau zoals uitgewerkt in de Verkenningen niet volledig kan
worden waargemaakt. Welk deel van het ambitieniveau kan dan wel
worden waargemaakt?
273
Is de zin «Dat betekent bijvoorbeeld dat de krijgsmacht capaciteiten moet
behouden om in zware conflicten te kunnen meedoen» niet strijdig met de
noodzakelijke verlaging van het ambitieniveau?
274
Deelt u de mening dat het stelsel van integriteitzorg verder moet
professionaliseren, bijvoorbeeld door externe onderzoeken voortaan niet
door voormalige generaals uitgevoerd te laten worden?

25

275
De Engelse regering heeft ervoor gekozen om tijdelijk een aantal
operationele eenheden te deactiveren, om zo op korte termijn de
noodzakelijke bezuinigingen te realiseren. Zodra de overheidsfinanciën dit
toelaten kunnen deze onderdelen weer worden geactiveerd. Heeft u dit
overwogen? Waarom is hier niet voor gekozen, zeker gelet op de
verantwoordelijkheid die het huidige kabinet legt bij een volgend kabinet?
276
Op 9 mei 2011 worden operationele eenheden die worden opgeheven al
stilgezet. Hoe ziet de nabije toekomst voor betrokken personeelsleden
eruit? Hoe wordt voorkomen dat zij de komende maanden in grote
onzekerheid en zonder werkelijk te kunnen werken door moeten brengen?
277
Wat zijn de jaarlijkse operationele kosten van een F-16 momenteel? Wat
zijn deze kosten in 2014? Wat zijn deze kosten in 2018?
278
Wat bedoelt u met «in operationeel opzicht zal de F-16 allengs minder
voldoen aan de eisen van de tijd»? Wat zijn die eisen precies? Kunt u deze
tekortkomingen specificeren? Gaat dit ten koste van de veiligheid van
Nederlandse vliegers tijdens internationale missies? Beperkt dit de
inzetbaarheid van Nederlandse F-16’s tijdens internationale missies? Zo
ja, kunt u dit specificeren?
279
Kunnen F-16’s ingezet worden in landen die in bezit zijn van een operationeel luchtafweersysteem van het type «double digit SAM»? Zo nee, wat
betekent dit voor de internationale inzetbaarheid van de Nederlandse
luchtmacht?
280
Zijn de Lynx, de Alouette en de AB412 net als de Cougar in staat om
brandblustaken uit te voeren?
281
Wat zou de totale besparing zijn als drie verschillende helikoptertypes (de
Lynx, de Alouette en de AB412) zouden worden afgestoten? Zou u dit
kunnen uiteenzetten inclusief de dan overbodige logistieke keten en
onderhoudsbenodigdheden?
282
Zou de Cougar, ook zonder midlife-update, in staat zijn de taken van de
Lynx, de Alouette en de AB412 over te nemen tot deze wordt vervangen
door de NH90?
283
Waarom is er voor gekozen om twee patrouilleschepen af te stoten? Wat
zijn de gevolgen van de afstoting van twee patrouilleschepen voor de
mogelijkheden van Nederland om in de toekomst bij te kunnen dragen
aan anti-piraterij missies?
284
Tot wanneer wil Defensie beschikken over een onderzeedienst? Wat is de
inzetbaarheid van de vier onderzeeboten in vaardagen per jaar?

26

285
Welke veiligheidsanalyse ligt ten grondslag aan de beslissing vier van de
tien mijnenvegers af te stoten? Welke risico’s brengt dit met zich mee,
bijvoorbeeld ten aanzien van de beveiliging van de Rotterdamse haven?
286
Is overwogen om de mijnenveegcapaciteit volledig af te stoten en in
internationaal verband een mijnenveegcapaciteit op te zetten? Zo ja,
waarom is het niet gelukt hier met partners afspraken over te maken? Zo
nee, waarom niet? Zijn er internationaal afspraken gemaakt over
afstemming van de mijnenveegcapaciteit? Welk land(en) gaat nu deze
nichecapaciteit invullen binnen Europa?
287
Waarom is er voor gekozen om twee van de vier patrouilleschepen af te
stoten, terwijl deze veel taken kunnen uitvoeren die grotere eenheden nu
doen (counterdrugs, embargo-operaties, non-combattant-evacuations,
piraterijbestrijding, etcetera) en tegen lagere exploitatiekosten? Welke
bezuiniging levert dit op?
288
Waarom wordt de Hr. Ms. Zuiderkruis door een Joint Support Ship (JSS)
vervangen en niet door een tanker zoals de Hr. Ms. Amsterdam? Deelt u
de mening dat dit een goedkoop alternatief zou zijn, dat bovendien
aantrekkelijk is omdat er in NAVO verband geen overschot is aan tankers?
289
Met hoe veel personen zal het reservistenbestand naar verwachting
toenemen in de jaren 2012, 2013, 2014, 2015 en 2016?
290
Is rekening gehouden met een toename van het aantal reservisten als
gevolg van de bezuinigingen? Zo ja, hoe is het beleid hier op aangepast?
Zo nee, waarom niet?
291
Waarom is er gekozen voor het afstoten van vier van de tien mijnenjagers? Welke bezuiniging levert dit op?
292
Wie zal de vier mijnenjagers kopen? Wat levert de verkoop op? Welke
bijkomende kosten heeft de verkoop (bijvoorbeeld t.a.v. het gereedmaken
voor verkoop, training en opleiding aan kopers, etc.)?
293
Waarom is er voor gekozen een van de twee bevoorradingsschepen af te
stoten? Welke bezuiniging levert dit op? Wie zal het bevoorradingsschip
kopen? Wat levert de verkoop op? Welke bijkomende kosten heeft de
verkoop (bijvoorbeeld t.a.v. het gereedmaken voor verkoop, training en
opleiding aan kopers, etc.)?
294
Waarom is er voor gekozen de luchtverdedigingsmiddelen en de
mortieren 120 mm van het Korps Mariniers te bundelen met die van
andere eenheden? Welke bezuiniging levert dit op?
295
Wie zal de twee patrouilleschepen kopen? Wat levert de verkoop op?
Welke bijkomende kosten heeft de verkoop (bijvoorbeeld t.a.v. het
gereedmaken voor verkoop, training en opleiding aan kopers, etc.)?

27

296
Erkent u dat een uitbreiding van het bestand aan reservisten, wat mogelijk
is ten gevolge van de uitstroom door de bezuinigingen, waardevol kan zijn
voor de Defensieorganisatie? Zo ja, hoe wordt het reservistenbeleid
aangepast? Zo nee, waarom niet?
297
Kunt u de schatting van 300 miljoen euro voor het langer doorvliegen met
68 F-16»s nader specificeren?
298
Is het niet goedkoper om de af te stoten F-16»s te gebruiken als reservedelenvoorraad? Hoeveel kosten zijn ermee gemoeid om deze toestellen op te
knappen voor de verkoop? Kunt u hier een overzicht van geven?
299
Waarom is niet overgegaan tot het afstoten van twee F-16 squadrons,
zodat alle F-16’s op één vliegbasis geconcentreerd zouden kunnen
worden, met alle besparingen van dien? Welke operationele beperkingen
zou zo’n reductie opleveren voor de luchtstrijdkrachten?
300
In de slotbeschouwing van de beleidsbrief wordt ingegaan op de sterke
internationale positie van Nederland, o.a. met een sterk ontwikkelde
economie, de grootste haven van Europa en een relatief omvangrijke
koopvaardijvloot. Is, gelet hierop, de bestrijding van piraterij voor dit
kabinet een belangrijk speerpunt? Wat voor impact hebben de bezuinigingen bij het Commando Zeestrijdkrachten (CZSK) op het vermogen van
de Nederlandse krijgsmacht om piraterij te bestrijden?
301
Is overwogen om de twee patrouilleschepen tijdelijk uit de vaart te nemen
en ze weer in te zetten zodra de overheidsfinanciën dit toelaten? Zo nee,
waarom niet? Wat zijn de kosten voor het tijdelijk uit de vaart nemen van
twee patrouilleschepen voor enkele jaren?
302
Is overwogen om de Cougar-helikopters onder te brengen in een
Europese pool van transporthelikopters, waarin een deel van de Nederlandse Cougar-helikopters kan worden ondergebracht? Zo nee, waarom
niet? Welke besparingen zijn mogelijk?
303
Hoe verhoudt de afstoten van alle Cougar-helikopters zich tot het
Europese tekort aan middelzware transporthelikopters?
304
In hoeverre wordt Defensie met het afstoten van de Cougar-helikopters
afhankelijk van civiele inhuur van helikoptercapaciteit? Welke risico’s en
operationele beperkingen brengt dit met zich voor het defensiepersoneel
in uitzendgebieden? Acht u zulke risico’s en beperkingen verantwoord?
305
Kunt u een inschatting van de kosten maken van de civiele inhuur van
transporthelikoptercapaciteit die nodig zal zijn als gevolg van het afstoten
van de Cougar-helikopters? Zal Nederland bijvoorbeeld voor een
medische evacuatie civiel gaan inhuren in Kunduz?

28

306
Bent u bereid de mogelijkheden te onderzoeken om in plaats van de
transportversie van de NH-90 over te gaan tot aanschaf van EC725 Caracal
helikopters, de nieuwste Cougar-variant, die zowel voor de maritieme taak
als de transporttaak geschikt zijn? Welke voordelen zou dit kunnen
opleveren, gezien ook de opgelopen kosten en vertragingen bij de
aanschaf van de transportversie van de NH-90?
307
Is er sprake van (mogelijke) vertragingen bij de midlife-update van de
Chinooks en de ontwikkeling van de Chinook F-versies? Kunnen deze
vertragingen ertoe leiden dat er nauwelijks helikoptercapaciteit
beschikbaar is totdat de NH-90 en de nieuwe Chinooks volledig operationeel zijn? Zo ja, acht u dit verantwoord?
308
Is het waar dat het Verenigd Koninkrijk, tegenovergesteld aan Nederland,
(zware) Chinook-helikopters heeft afbesteld en in plaats daarvan investeert in (lichte) Puma helikopters? Waarom houdt u vast aan veel zware, in
gebruik dure Chinooks en worden alle Cougar-helikopters afgestoten?
309
In hoeverre is het efficiënt om lichte transporttaken, die nu door de
Cougar-helikopters verricht worden, te laten verrichten door de Chinook
en de NH-90? Hoe verhouden zich de exploitatiekosten van deze
helikopters tot die van de Cougar?
310
Zullen de drie Cougar-helikopters en vier bemanningen, die vooralsnog
gehandhaafd blijven voor search and rescue-taken op de Noordzee en het
patiëntenvervoer op de Waddeneilanden, ook ingezet worden voor andere
nationale taken, zoals het blussen van branden? Zullen de nu voorziene
personele bezetting en het aantal helikopters daarvoor wel voldoende
zijn?
311
Waarom worden beide tankbataljons opgeheven? Welke totale bezuiniging (inclusief ten aanzien van personeel, onderhoudsbedrijven etc.)
levert dit op?
312
Waarom wordt een kleiner aantal pantserhouwitsers met 120mm
mortieren in een afdeling veldartillerie ondergebracht? Welke totale
bezuiniging (inclusief personeel, onderhoudsbedrijven, etc.) levert dit op?
313
Waarom wordt de staf van het Duits-Nederlandse legerkorpshoofdkwartier en het Operationeel Ondersteuningscommando Land verkleind?
Welke bezuinigingen levert dit op?
314
Wie zal de Nederlandse tanks kopen? Wat levert de verkoop op? Welke
bijkomende kosten heeft de verkoop (bijvoorbeeld t.a.v. het gereedmaken
voor verkoop, training en opleiding aan kopers, etc.)?
315
Wie zal de pantserhouwitsers kopen? Wat levert de verkoop op? Welke
bijkomende kosten heeft de verkoop (bijvoorbeeld t.a.v. het gereedmaken
voor verkoop, training en opleiding aan kopers, etc.)?

29

316
Aan welke herprioritering in overleg met het gezag wordt gedacht door
het capaciteitsverlies bij de Koninklijke Marechaussee (KMar)?
317
Hoe worden de reducties in de bestuur- en bedrijfsvoering van de KMar
gevonden?
318
Klopt het dat het geschikt maken van de NH-90 voor transporttaken (de
zogenoemde TNFFH variant) de ontwikkeling van een nieuw type NH-90
inhoudt, speciaal voor Nederland ontwikkeld? Hoe verhoudt zich dat tot
het uitgangspunt om materieel zoveel mogelijk «van de plank» te kopen?
319
Welke consequenties heeft het snijden in de Object
Grondverdedigings(OGRV)-pelotons voor de inzet van jachtvliegtuigen en
helikopters? Wordt het voortzettingsvermogen aangetast? Worden de
taken van de OGRV-pelotons in voorkomend geval door eenheden van het
CLAS overgenomen?
320
Klopt het dat de KMar door de taakstellingen overgaat tot een reductie
van de personele vulling? Zo ja, om welke reductie gaat het? Acht u dit
verenigbaar met de intensiveringen in het Regeerakkoord op het gebied
van de nationale veiligheid?
321
Bestaat er, gezien de taakstellingen bij de KMar, een risico dat de KMar
niet kan voldoen aan de intensiveringen en ambities uit het Regeerakkoord?
322
Was het vaartuig van de KMar waar van af wordt gezien ook bestemd
voor inzet in het kader van Frontex? Zo ja, hoe valt deze bezuiniging te
rijmen met de doelstellingen in het Regeerakkoord om de illegale
immigratie te beperken?
323
Het opheffen van beide tankbataljons is een gevoelig verlies voor de
slagkracht van de krijgsmacht, zo schrijft u. Wat zijn de redenen waarom
dan toch gekozen is voor het opheffen van beide bataljons? Zijn er
alternatieven onderzocht, zoals bijvoorbeeld het operationeel houden van
een aantal tanks en deze onder te brengen bij bestaande pantserinfanteriebataljons en gelijktijdig besparen door samenwerking met Duitsland,
dat hetzelfde wapensysteem heeft? Zo ja, hoeveel zou dat kosten? Zo nee,
waarom niet?
324
Is juist de tank niet een wapensysteem bij uitstek dat geschikt is voor de
voorgenomen intensievere internationale samenwerking op het gebied
van burden sharing.
325
Kunt u uiteenzetten wat de kosten van het wapensysteem tank per stuk
zijn indien enige tientallen operationeel zouden blijven terwijl alle staf- en
management functies bij DMO, CDC en Opleidings- en trainingcommando
(OTCo) zijn opgeheven en de werkzaamheden ge «outsourced» zijn in een
ander land.

30

326
Hoeveel functies kunnen bij DMO worden bezuinigd door het opheffen
van het tankbestand, gelet op feit dat er nog een aantal afgeleide types
van de tank in de organisatie zijn, zoals de Leopard genietank, de Leopard
bergingstank en de Leopard bruglegtank?
327
Is overwogen om voor alle materieelsoorten met kleine verzorgingsaantallen Europees te gaan samenwerken en dit onder te brengen bij landen
met veel grotere verzorgingsaantallen? Zo ja, welke mogelijkheden zijn er
en wat zou de opbrengst hiervan zijn? Zo nee, waarom niet?
328
De Apache-helikopter zou een deel van de taken van de tank kunnen
vervangen tijdens een missie. Kunt u uiteenzetten hoeveel de inzet van
een Apache kost, inclusief het gebruik van munitie, en hoeveel de inzet
van een tank kost?
329
Leidt het opheffen van tanks tot hogere eigen verliezen aan mensen, meer
omgevingsschade (collataral damage), verlies aan expertise en substantieel hogere exploitatiekosten in geval van een missie, zoals enkele
militaire experts aangeven?
330
Een van de hoofdtaken van de tanks is het bestrijden van andere tanks en
zwaar gepantserde doelen. Voor deze taak zijn ook de Anti Tank Wapensystemen geschikt. Hoe worden deze taken uitgevoerd nu niet alleen
beide tankbataljons worden opgeheven, maar ook de Medium Range Anti
Tankwapensystemen worden gehalveerd?
331
Voorgesteld wordt om de pantsergeniecapaciteit te verminderen. Wat is
de impact daarvan op de diplomacy component van de internationaal zo
geroemde 3-D aanpak door Nederland? Wordt bij missies niet juist door
deze specialisten de brug geslagen richting de lokale bevolking?
332
Dienstauto’s worden in centraal beheer genomen. Is hierbij ook gekeken
naar mogelijke uitbesteding? Zijn er offertes aangevraagd bij het
bedrijfsleven voor het leasen van dienstauto’s? Waarom is uiteindelijk
besloten de dienstauto’s niet uit te besteden?
333
Waarom is er gekozen voor verkleining van de genieconstructiecapaciteit? Welke bezuiniging levert dit op?
334
Waarom is er gekozen voor halvering van de luchtverdedigingcapaciteit
van de landstrijdkrachten? Welke bezuiniging levert dit op?
335
Waarom wordt de genieconstructiecapaciteit verminderd? Welke
bezuiniging levert dit op?
336
Waarom wordt de pantsergeniecapaciteit van de landstrijdkrachten
gehalveerd? Welke bezuiniging levert dit op?

31

337
Waarom wordt de 101 Artillerieondersteuningsbatterij opgeheven? Welke
bezuiniging levert dit op?
338
Waarom wordt de onderhoudscapaciteit met twee onderhoudscompagnieën gereduceerd? Welke bezuiniging levert dit op?
339
Wie zal de Stinger-luchtverdediginssystemen kopen? Wat levert de
verkoop op? Welke bijkomende kosten heeft de verkoop (bijvoorbeeld
t.a.v. het gereedmaken voor verkoop, training en opleiding aan kopers,
etc.)?
340
Wie zal de 80 Medium Range Anti Tank wapensystemen kopen? Wat levert
de verkoop op? Welke bijkomende kosten heeft de verkoop (bijvoorbeeld
t.a.v. het gereedmaken voor verkoop, training en opleiding aan kopers,
etc.)?
341
Welke civiele (goedkopere) dienstauto’s zullen in de toekomst worden
aangeschaft voor het VIP-vervoer (type en indicatie van de aanschafprijs)?
342
Levert de verkoop van alle 6000 civiele dienstauto’s en het uitbesteden
van vervoer niet veel meer geldbesparing op dan het centraal in beheer
nemen en onderbrengen in pools? Kunt u een kostenvergelijking maken
van beide opties?
343
Van welk type voertuig zal Defensie over het algemeen bij het civiele
dienstvervoer gebruik maken?
344
Hoeveel van de 37 luxe personenauto’s zullen daadwerkelijk worden
verkocht en hoeveel voertuigen zullen er in de VIP-pool worden
ondergebracht?
345
Kunt u een overzicht geven van alle topfunctionarissen die gebruik zullen
maken van het VIP-vervoer?
346
Kunt u al meer inzicht geven in de tijdslijnen, aantallen en eventuele
opsplitsing van het project Defensiebrede Vervanging Operationele
Wielvoertuigen? Bent u bereid de prioriteit, met het oog op de inzet voor
toekomstige missies, met name te leggen bij de aanschaf van het 12,5 kN
voertuig?
347
Hoe wordt de capaciteit voor mobiliteit en contramobiliteit opgevangen,
in het licht van vermindering van constructiegeniecapaciteit?
348
In welke mate staan de kosten voor het een beroep doen op externe
partijen in verhouding tot de opbrengsten van het opheffen van de
constructiegeniecapaciteit?

32

349
Hoe wordt de veiligheid van defensiepersoneel op compounds gewaarborgd, gelet op het voorstel om de 101 Artillerieondersteuningsbatterij op
te heffen en de eenheid waar deze taken worden belegd, de grondgebonden luchtverdediging van de landstrijdkrachten, te halveren. Is de
wapenlocatieradar van 101 Artillerieondersteuningsbatterij niet de enige
capaciteit om personeel te waarschuwen tegen beschietingen met
geïmproviseerde raketten en mortieren? Kunt u een nadere verklaring
geven voor deze maatregelen, ook in het licht van de toenemende
dreiging van onbemande vliegtuigjes, die met zeer eenvoudige middelen
kunnen worden voorzien van springstof of gif en heel precies gestuurd
kunnen worden naar een beoogd doel?
350
Wat zijn de operationele overwegingen geweest om de Cougarhelikopters af te stoten? Wat levert dit op en is dit meer dan het
gezamenlijk afstoten van de Lynx, de Alouette en de AB412 (SAR)?
351
Zal het nog op te richten Defensie Cyber Expertise Centrum een onderdeel
worden van het Nationale Cyber Security Centrum, of staan deze los van
elkaar? Waarom is in het laatste geval niet gekozen voor een geïntegreerd
cyber security centrum van zowel Veiligheid & Justitie en Defensie? Wat
zijn de operationele overwegingen hiervan geweest en wat zou Defensie
kunnen besparen als er toch een geïntegreerd centrum zou komen?
352
In welke landen zullen de onbemande luchtsystemen (UAV’s) in eerste
instantie worden gestationeerd? Wanneer verwacht u dat Europese
regelgeving voor de luchtruimintegratie van de UAV’s gereed zal zijn? Ziet
u ook opties voor binnenlandse inzet? Hoeveel geld is er met de investering gemoeid?
353
Is het vervangingsschema voor de F-16’s al bekend? Welke kosten zijn in
deze periode met onderhoud van het planningsaantal van aan te schaffen
JSF-toestellen gemoeid?
354
Kunt u gedetailleerd uiteenzetten hoe het mogelijk is dat het aantal F-16’s
verder wordt gereduceerd naar 68, het investeringsbudget voor het
project Vervanging F-16 wordt teruggebracht van 7.6 miljard euro naar 4.5
miljard euro, maar het planningsaantal voor de JSF blijft staan op 85?
355
Hoeveel JSF toestellen kunnen er door Nederland worden aangeschaft
voor 4,5 miljard euro? Hoeveel toestellen zijn er dan werkelijk in
Nederland aanwezig (dus met aftrek van de twee testtoestellen die
blijvend onbruikbaar zijn voor operaties, en de toestellen die in de
Verenigde Staten blijven voor training)?
356
Kunt u de volgende zinnen weerleggen? «De bezuinigingen komen
onevenredig zwaar te liggen bij de Koninklijke Landmacht en de Koninklijke Marine doordat de regering vasthoudt aan de aanschaf van twee JSF
testtoestellen. De landmacht en de marine betalen op deze manier mee
aan de JSF testtoestellen.»

33

357
Waarom wordt het aantal jachtvliegtuigen verminderd? Welke besparing
levert dit op?
358
Waarom wordt de Cougar-helikopter afgestoten? Welke bezuiniging levert
dit op?
359
Wie zal de 19 overtollige F-16 toestellen kopen? Wat levert de verkoop op?
Welke bijkomende kosten heeft de verkoop (bijvoorbeeld t.a.v. het
gereedmaken voor verkoop, training en opleiding aan kopers, etc.)?
360
Wie zal de Cougar-helikopters kopen? Wat levert de verkoop op? Welke
bijkomende kosten heeft de verkoop (bijvoorbeeld t.a.v. het gereedmaken
voor verkoop, training en opleiding aan kopers, etc.)?
361
Welke berekening ligt ten grondslag aan de schatting dat doorvliegen met
68 F-16’s 300 miljoen euro kost? Kunnen de kosten (300 miljoen) worden
onderbouwd en uitgesplitst? Wat is de verdeling van deze kosten per jaar,
voor de jaren 2011, 2012, 2013, 204, 2015 en 2016?
362
Kunt u in een overzicht weergeven welke kostenposten opgeteld de
ongeveer 300 miljoen euro opmaken die gemoeid zijn met het langer
doorvliegen met de 68 F-16’s? Vanaf welk jaar worden deze extra kosten
gemaakt? Hoeveel extra kosten zijn dit per kostenpost en per tailnummer?
363
Betreft het geschatte bedrag van 300 miljoen euro de kosten van
onderhoud naast het reguliere onderhoud? Zo nee, welke kosten betreft
het hier dan? Zo ja, kunt u dit bedrag uitsplisten per toestel per jaar?
364
Kunt u per tailnummer aangeven wat de kosten zijn voor het langer
doorvliegen met de F-16’s? Kunt u tevens aangeven hoeveel vlieguren er
per tailnummer staan gepland in de periode dat er langer doorgevlogen
wordt?
365
Hoe wordt het bedrag van 300 miljoen euro ingeboekt op de begroting
(welk bedrag voor welk jaar, tot en met welk jaar)? Op welk begrotingsartikel(en) is dit bedrag ingeboekt?
366
Kunt u de Kamer een overzicht geven van de procentuele stijging van de
exploitatiekosten, uitgesplitst in verschillende kostenposten, per vlieguur
van de F-16’s over de jaren 2011, 2012, 2013, 2014, 2015 en 2016?
367
Kunt u de Kamer een overzicht geven van de verwachte kostenontwikkeling ten aanzien van het onderhoud per vlieguur, per tailnummer van de
F-16’s over de jaren 2011, 2012, 2013, 2014, 2015 en 2016?
368
Hoeveel jachtvliegtuigen zijn er operationeel inzetbaar binnen de
Europese Unie (in totaal en per land)?

34

369
Hoeveel jachtvliegtuigen zijn er operationeel inzetbaar binnen de NAVO
(in totaal en per land)?
370
Als uitgegaan wordt van 180 vlieguren, klopt het dan dat de F-16 per week
(maandag-vrijdag) 2,5 uur vliegt? Wat betekent deze geringe ureninzet
voor de inzetbaarheid van de F-16? Komt deze in het gedrang? Zo nee,
waarom niet?
371
Als uitgegaan wordt van 200 vlieguren, klopt het dan dat de F-16 per week
(maandag-vrijdag) 2,9 uur vliegt? Wat betekent deze geringe ureninzet
voor de inzetbaarheid van de F-16? Komt deze in het gedrang? Zo nee,
waarom niet?
372
Krijgt Nederland in navolging van andere landen ook een cyber-generaal?
373
Welke specifieke aandacht zal Defensie geven aan cyber op de verschillende opleidingsinstituten van Defensie?
374
Hoe zal de oprichting van een operationele cybercapaciteit gestalte
krijgen? Worden er cybereenheden verdeeld onder alle operationele
commando’s? Hoe zal de belangrijke uitvoerende rol voor het CLAS in het
operationele domein worden ingevuld?
375
Hoe zal de samenwerking van het Defensie Cyber Expertise Centrum met
de Nationale Cyber Securtity Centrum gestalte krijgen?
376
Waar zal het Defensie Cyber Expertise Centrum onder worden gebracht?
Welke rang zal daar aan het hoofd komen te staan? Hoeveel mensen
komen er te werken? Zal het ook een opleidingsfunctie krijgen?
377
Om welk specifiek systeem gaat het bij de verwerving van de UAV’s? Gaat
het hier om een Predator, Reaper of een ander model?
378
De kosten van het langer doorvliegen met 68 F-16’s worden geschat op
€ 300 miljoen (p 19, 1e alinea onder vermindering jachtvliegtuigen).
Waarom wordt de optie van langer doorvliegen met de F-16 niet
overwogen als alternatief voor deelname aan het JSF-project?
379
Wat betekent de voorgenomen afstoting van de Cougar-helikopters voor
de transportcapaciteit van de krijgsmacht? Is het waar dat bij afgelopen
missies er juist een tekort was aan helikopters?
380
Een deel van de capaciteit van de op te heffen Cougar-helikopters zal
worden opgevuld met nieuwe Chinooks en de NH-90. Hoe groot is het
capaciteitsgebrek na instroom van de voorgenomen nieuwe helikopters?
Kunt u uiteenzetten of de veiligheid van militairen bij een toekomstige
missie in het geding is met de nieuwe, minder grote helikoptercapaciteit?

35

381
Gaat het inperken van helikoptercapaciteit niet ten koste van de veiligheid
van het personeel, aangezien de toename van het gebruik van improvised
explosive devices (IED’s) door de tegenstander dwingt tot verplaatsing
door de lucht?
382
Wat is de toegevoegde waarde van het MALE-systeem als er in Nederland
zeer beperkt gevlogen kan worden en er extra kosten voor stationering in
het buitenland moeten worden gemaakt? Wat gebeurt er met de RAVEN
die net is ingevoerd?
383
Zal de nog op te richten permanente joint Counter-IED (C-IED)-organisatie
samenwerken met TNO? Kunt u toelichten wat de C-IED-organisatie
precies gaat uitvoeren?
384
Waarom is er voor gekozen om het aantal patriots te verminderen? Welke
besparing levert dit op?
385
Waarom wordt de patriot-luchtverdedigingscapaciteit teruggebracht van
vier naar drie batterijen? Welke besparing levert dit op?
386
Waarom wordt er een DC-10 toestel afgestoten? Welke besparing levert
dit op?
387
Waarom worden er twee Object Grondverdedigings (OGRV)-pelotons
opgeheven? Welke besparing levert dit op?
388
Kunt u beargumenteren dat Nederland, ondanks de inkrimping van het
aantal patriots, blijft beschikken over voldoende luchtverdediging,
bijvoorbeeld tegen kruisrakketten?
389
Wie zal de DC-10 kopen? Wat levert de verkoop op? Welke bijkomende
kosten heeft de verkoop (bijvoorbeeld t.a.v. het gereedmaken voor
verkoop, training en opleiding aan kopers, etc.)?
390
Hoeveel operationele transporthelikopters zijn er beschikbaar binnen de
EU (per type en per land)?
391
Hoeveel operationele gevechtshelikopters zijn er beschikbaar binnen de
EU (per type en per land)?
392
Hoeveel operationele gevechtshelikopters zijn er beschikbaar binnen de
NAVO (per type en per land)?
393
Hoe lang zal het systeem in het buitenland worden gestationeerd en om
welk land en exacte locatie gaat het hier?

36

394
Zijn er al genoeg defensiemedewerkers voor handen die ervaring hebben
met deze nieuwe systemen? Hoe zullen de opleidings- en trainingsfaciliteiten er precies komen uit te zien?
395
Op welke plek in Nederland zal in de nabije toekomst het commandocentrum voor de onbemande vliegtuigen worden ingericht? Hoe wordt
deze capaciteit organisatorisch bij het Commando Luchtstrijdkrachten
ondergebracht/geïntegreerd?
396
Wanneer valt er duidelijke Europese regelgeving te verwachten voor de
luchtruimintegratie voor deze systemen? Welke beperkingen zal Defensie
tot die tijd ondervinden van het ontbreken van dergelijke regelgeving?
397
Waar zal de nieuw op te richten joint C-IED-organisatie worden
ondergebracht?
398
Hoeveel geld komt er beschikbaar voor de versterking van de samenwerking bij speciale operaties?
399
Waarom is gekozen voor een verdere versterking van de C-IED? Welk
bedrag is met deze intensivering gemoeid?
400
Wat zijn de kosten van het handhaven van drie Cougar-helikopters en vier
bemanningen? Zorgt de handhaving van deze drie Cougar-helikopters niet
voor relatief hoge kosten qua inzet van personeel en onderhoud?
401
Is het afstoten van de Cougar-helikopter capaciteit op te vangen door de
«inzetbaarheid van de Chinooks te verbeteren en de transportversie van
de NH-90 in gebruik te nemen»? Op wat voor termijn kan deze
«noodzaak» werkelijkheid worden?
402
Wat verstaat u precies onder psychologische operaties (psyops)? Hoeveel
geld is met de investering in de psyops-capaciteit gemoeid?
403
Waarom worden bij de verschillende krijgsmachtdelen verschillende
vuursteunteams gehandhaafd? Waarom wordt niet besloten om deze
teams op dezelfde wijze samen te stellen en met hetzelfde materieel uit te
rusten?
404
Wat kost of bespaart de intensievere samenwerking met de Benelux?
405
Is er al een verdere uitwerking van de intensievere Beneluxsamenwerking? Zo nee, wanneer verwacht u deze? Zo ja, waar zal deze
precies uit bestaan?

37

406
Waarom is er voor gekozen een groot aantal types landmachtgevechtsvoertuigen te behouden? Kunt u bij ieder type uitleggen waarom is
besloten deze te houden?
407
Wordt bij de voorgenomen investeringen het Europees Defensie
Agentschap betrokken om de kosten zo laag mogelijk te houden? Zo nee,
waarom niet?
408
Op welke wijze wordt de samenwerking tussen het korps commandotroepen, de luchtmobiele brigade en het korps mariniers versterkt?
409
Welke herziening van het aantal gezondheidscentra en de personele
bezetting zal worden gedaan? Hoe wordt de capaciteit aangepast? Welke
besparingen levert dit op?
410
Welke functies worden (grofweg) bij het Duits-Nederlandse legerkorpshoofdkwartier geschrapt?
411
Ziet u ook samenwerkingsverbanden met landen als België en Duitsland
op het gebied van de nieuwe investeringen, zoals cyber, UAV’s, special
forces etcetera?
412
Er wordt veel aandacht geschonken aan de bescherming tegen
bermbommen (IED’s). Op wat voor manier wordt aandacht gegeven aan
bescherming tegen andere dreigingen, zoals het onbemande vliegtuig en
geïmproviseerde raketten en mortieren? Is het waar dat deze dreiging in
omvang toeneemt? Klopt het dat Defensie nu niet beschikt over capaciteiten om eenheden, compounds of objecten tegen dergelijke onbemande
vliegtuigen te beschermen? Is overwogen om ook hierin te investeren? Zo
nee, waarom niet? Wat zijn de kosten om hier wel in te investeren?
413
Wordt in het DMP-project Onbemande vliegtuigen ook aandacht besteed
aan Europese kandidaten? Zo ja, aan welke? Zo nee, waarom niet?
414
Kunt u uiteenzetten of het op termijn mogelijk is om onbemande
straaljagers te produceren, die net zo wendbaar zijn als de moderne
straaljagers en dezelfde motorcapaciteiten, manoeuvretactieken en
air-to-air-kenmerken hebben?
415
Wordt de samenwerking met Noorwegen op een aantal terreinen ook
geïntensiveerd?
416
Kunt u een overzicht geven van de gemeenschappelijke investeringsprogramma’s voor onderzoek en technologie, waar Nederland binnen
EDA-verband wil deelnemen?

38

417
Op welke termijn zou Nederland kunnen toetreden tot het samenwerkingsverband van zes Europese landen met grotere defensie-industrieën
(Letter of Intent)?
418
Blijft de huidige capaciteit voor operationele personeelsondersteuning,
P&O-advies en loopbaanbegeleiding voor commandanten op het
uitvoerende niveau ongemoeid?
419
Wat wordt precies verstaan onder de gerichte uitbreiding van de
inlichtingencapaciteit bij de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst,
zowel voor defensieve als offensieve doeleinden?Vallen onder offensieve
operaties ook aanvallen op de elektronische infrastructuur van vreemde
mogendheden. Zo ja, onder welke internationale wetgeving vallen zulke
operaties?
420
In welke situaties zou de krijgsmacht in de problemen kunnen raken om
haar nationale taken adequaat te kunnen uitvoeren?
421
Wat bedoelt u precies met de opmerking dat het de krijgsmacht meer
moeite zal kosten om de afspraken in voorkomend geval gestand te doen?
422
Wat is op dit moment de status van de juridische basis van de mobiele
controles van de KMar? Wat zijn de problemen en op welke manier en
termijn worden deze opgelost?
423
Dragen Sint Maarten en Curaçao financieel bij aan de inzet en ondersteuning door de KMar op die eilanden? Zo nee, waarom niet?
424
Kunt u de ogenschijnlijke tegenstelling tussen het doen van investeringen
in Network Eenabled Capabilities (NEC) en een lager budget voor
NEC-innovatie en experimenten in 2012 nader toelichten?
425
Ervaringen in recente operaties onderstrepen het belang van de
beïnvloeding van doelgroepen met behulp van psychological operations
(«psyops»). Hebben Psyops zoals uitgevoerd door Defensie een binnenlandse component? Welke doelgroepen heeft Defensie op het oog? Valt
hieronder ook de beïnvloeding van binnenlandse of buitenlandse media?
426
Past het optreden in NEC nog in het ambitieniveau? En verdediging tegen
ballistische raketten? Zo ja, op welke wijze en wat is hier het belang van?
427
Welke noodzaak is er voor de doorvoer van intensiveringen ten aanzien
van tactical ballistic missile defence? Welke visie ligt hier aan ten
grondslag?
428
Wordt er overwogen om het SM-3 antiraketsysteem aan te schaffen?

39

429
Kan de keuze om te investeren in een modificatie van een radarsysteem
op de Luchtverdedigings- en Commandofregatten enerzijds en de
opheffing van een batterij van de Patriot luchtverdedigingcapaciteit
anderzijds,verder worden onderbouwd, aangezien de Patriots daadwerkelijk met inzet bijgedragen hebben aan luchtverdediging, terwijl dit bij de
fregatten niet het geval is geweest?
430
Onderschrijft u het belang van samenwerking met internationale partners
in tijden van bezuinigingen, om tekorten en duplicaties op Europees
niveau, dan wel binnen de NAVO te voorkomen? Zo nee, waarom niet? Zo
ja, welke nieuwe initiatieven zullen hiertoe concreet (ten aanzien van
welke wapensystemen, met welke partners) worden genomen?
431
Wanneer wordt de Kamer geïnformeerd over eventuele Beneluxdefensiesamenwerking?
432
Kan Defensie na de voorgenomen bezuinigingen nog voldoen aan de
internationale verplichtingen in NAVO en EU verband?
433
Is in het voorgestelde maatregelenpakket rekening gehouden met
bezuinigingen die door andere EU-lidstaten worden doorgevoerd? Zijn de
bezuinigingen in de diverse EU-landen complementair aan elkaar?
434
Kunt u de verschillende samenwerkingsopties concretiseren, zowel wat
Nederland gaat leveren in de samenwerking en wat het Nederland
oplevert?
435
Wat is uw algehele visie ten aanzien van defensiesamenwerking met
Europese partners? Bent u bereid om concrete mogelijkheden tot
materiële samenwerking met nieuwe partnerlanden te onderzoeken?
436
Kan nader ingegaan worden op het streven dat de krijgsmacht in de loop
van 2014 weer geheel op orde is? Betekent dit dat op dat moment alle
achterstanden op het gebied van onderhoud, opleidingen, geoefendheid,
munitie, reservedelen, en ondervulling van het personeelsbestand
weggenomen zijn?
437
Hoe verhoudt zich het streven dat de krijgmacht in de loop van 2014 weer
«geheel op orde is» tot de grote gaten die er als gevolg van het afstoten
van de Cougar helikopters vallen in de helikoptercapaciteit? Klopt het dat
de krijgsmacht door vertragingen bij de invoer van de NH-90 en bij de
midlife-update van de Chinook pas rond 2019 weer volledig inzetgereed
zal zijn op het punt van de transporthelikoptercapaciteit?
438
Kunt u de bezuiniging van structureel 119,6 miljoen euro op het opleidingsveld specificeren?
439
Kunt u uitleggen waarom er in 2012 nog geen bezuiniging mogelijk is op
bestuur (spoor 1)? Wanneer zijn de nadere plannen uitgewerkt om de

40

beoogde bezuinigingen op het bestuur en de bedrijfsvoering te
realiseren?
440
Drukken de kosten voor grensbewaking van de BES-eilanden alleen op de
Defensiebegroting of is hiervoor gecompenseerd uit de algemene
middelen?
441
Waar bestaan de besparingen uit op militaire muziek, ceremonieel en
traditiekamers?
442
Waar bestaan de besparingen in de inlichtingen en veiligheid uit?
443
Waarom is ervoor gekozen om een groot deel van de sportinstructeurs
weg te bezuinigen? Welke gevolgen heeft dit voor de fysieke inzetbaarheid
van militairen?
444
Waaruit bestaan de bezuinigingen in de gezondheidszorg die worden
doorgevoerd?
445
Hoe verhoudt zich de structurele bezuiniging op reservisten van € 6
miljoen tot de motie Bruins Slot (Kamerstuknummer 32 500 X, nr. 18)
waarin de regering verzocht wordt bij de totstandkoming van de beleidsbrief de mogelijkheid van een verdere vergroting van het reservisten te
betrekken, voor zowel frontfill- als backfilltaken, en daarbij tevens te
overwegen om reservisteneenheden op te richten van nationale taken? Op
welke wijze heeft u invulling aan deze motie gegeven?
446
Welk gedeelte van de verwachte bezuinigingen door het afstoten van
defensiematerieel wordt naar verwachting gerealiseerd door middel van
de verkoop van overtollig defensiematerieel? Wat is het totaal aan
verwachte opbrengsten van de verkoop van overtollig defensiematerieel
als onderdeel van de maatregelen uit de beleidsbrief?
447
Op basis waarvan zijn de verwachte opbrengsten van de verkoop van
overtollig defensiematerieel berekend?
448
Is er onderzoek gedaan naar de vraag naar overtollig defensiematerieel? Is
er een analyse gemaakt van potentiële kopers? Is hierbij vooraf rekening
gehouden met de criteria uit het gemeenschappelijk standpunt wapenexport van de EU en de aankomende herziening van het wapenexportbeleid zoals aangekondigd door de Staatssecretaris van Economische
Zaken, Landbouw en Innovatie tijdens het algemeen overleg Wapenexport
van 24 maart 2011?
449
U schrijft dat de verkleining van de krijgsmacht onvermijdelijk leidt tot een
verminderde beschikbaarheid voor nationale taken. Kunt u uiteenzetten
welke taken in het gedrang komen? Worden er taken afgestoten, en zo ja
welke, of worden dezelfde taken op een andere manier uitgevoerd, en zo
ja, hoe?

41

450
Is de conclusie juist dat het belang van de krijgsmacht toeneemt, terwijl zij
minder beschikbaar is, gelet op de constatering dat «met het oog op de
groeiende kwetsbaarheid van de Nederlandse samenleving voor
maatschappelijke ontwrichting» het belang van de bijdrage van de
krijgsmacht aan veiligheid binnen de grenzen toeneemt, terwijl «de
verkleining van de krijgsmacht» onvermijdelijk leidt tot een verminderde
beschikbaarheid?
451
Wat wordt bedoeld met «groeiende kwetsbaarheid van de Nederlandse
samenleving voor maatschappelijke ontwrichting»?
452
Wat kost het per jaar om een M-fregat in de vaart te houden?
453
Kunt u de ogenschijnlijke tegenstelling tussen investeringen in de
capaciteiten voor civiel-militaire samenwerking met CBRN-response team
en CBRN-detectie en ontsmettingscompagnie, en het schrappen van
BADS en de betreffende kennisbasis bij TNO toelichten?
454
Welke consequenties heeft de vertraging van de verwerving van
HV-brillen voor de operationele capaciteit in het komende jaar?
455
Er wordt gezocht naar verdere samenwerking tussen de civiele en
militaire luchtverkeersleidingsorganisaties, omdat dit kan leiden tot
doelmatigheidswinst voor Defensie. Kunt u deze veronderstelling
onderbouwen met positieve ervaringen uit het verleden?
456
Welke beperkingen geeft de vertraging van de extra special forces
voertuigen voor de operationele capaciteit tot 2012?
457
In hoeverre is het belang van een stabiele internationale rechtsorde voor
Nederland als handelsland meegewogen in deze bezuiniging?
458
«Op basis hiervan kan er in 2013 weer een volledig oefenprogramma
zijn». Kunt u uiteenzetten wat de gevolgen zijn van een niet volledig voor
Nederlandse inzetbaarheid in 2011–2013?
459
Na 2013 zal er pas weer een volledig oefenprogramma zijn. Kan de
conclusie worden getrokken dat militairen in ieder geval tot 2014 niet
uitgezonden worden (aangezien dit betekent dat zij anders onvoldoende
geoefend op missie gaan)? Wat betekent dit voor de operationele
inzetbaarheid van de krijgsmacht?
460
Kunt u uiteenzetten wat verstaan moet worden onder «korte, krachtige en
hoogwaardige bijdragen»? Om wat voor soort bijdragen gaat het dan?
461
Welke politietaken van de KMar verminderen, welke taken worden
afgestoten? Waarom zijn deze keuzes gemaakt, op basis van welke
veiligheidsanalyse?

42

462
Kunt u in een overzicht weergeven welke besparing per jaar, uitgesplitst
per krijgsmachtdeel, er ten aanzien van de materieellogistiek (onderhoudsbedrijven onder opco’s) wordt behaald?
463
Welke functies zullen worden gecombineerd? Om hoeveel functies gaat
het per krijgsmachtdeel? Welke besparing wordt per krijgsmachtdeel
behaald door het combineren van functies?

43