Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2013–2014

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2253
Vragen van de leden De Graaf en Wilders (beiden PVV) aan de Minister van
Sociale Zaken en Werkgelegenheid over de uitzending van Nieuwsuur over de
mislukking van het anti-radicaliseringsbeleid (ingezonden 29 april 2014).
Antwoord van Minister Asscher (Sociale Zaken en Werkgelegenheid)
(ontvangen 16 juni 2014) Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar
2013–2014, nr. 2083
Vraag 1
Bent u bekend met de uitzending van Nieuwsuur over de mislukking van het
anti-radicaliseringsbeleid?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Klopt het dat de totale kosten van het anti-radicaliseringsbeleid 30 miljoen
euro zijn geweest sinds PvdA’er Ahmed Marcouch in 2007 de aanzet tot dit
zinloze en geldverslindende beleid heeft gegeven? Zo nee, hoe hoog waren
de kosten dan?
Antwoord 2
Het actieprogramma polarisatie en radicalisering is in de periode van 2007 –
2011 begroot voor € 28 miljoen. Er is € 14,46 miljoen besteed en voor
€ 13,54 miljoen gerealloceerd.2
Vraag 3
Waar is het geld voor anti-radicaliseringsbeleid precies aan besteed? Welke
personen, organisaties en bedrijven hebben (subsidie-)geld van de overheid
ontvangen en hoeveel was dat per geval? Welke controle(s) op de juiste
besteding van deze gelden heeft/hebben er plaatsgevonden?

1
2

ah-tk-20132014-2253
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2014

Nieuwsuur, zondag 27 april 2014, 22.00 uur
Zie ook Beleidsdoorlichting 25.1 (2011) naar het Actieplan Polarisatie en Radicalisering
2007–2011 (Vergaderjaar 2012/2013, 29754, Kamerstuknummer 232).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Het Actieplan werkte drie actielijnen (bewustwording, preventie en pro-actie)
uit op drie sporen: het lokale spoor, het nationale spoor en het internationale
spoor. De instrumenten op deze sporen vulden elkaar aan en versterkten
elkaar. Zo ondersteunde het nationale spoor de lokale aanpak met financiële
en inhoudelijke ondersteuning, en voedden de ervaringen uit die lokale
aanpak weer de trainingen en adviesfunctie op nationaal niveau.
Binnen het lokale spoor heeft de rijksoverheid (BZK) financiële ondersteuning
ter beschikking gesteld aan projecten zowel op het terrein van preventie als
deskundigheidsbevordering, die werden uitgevoerd op lokaal niveau door
gemeenten (met decentralisatie-uitkeringen via het Gemeentefonds).
Daarnaast zijn gelden beschikbaar gesteld aan bovenlokaal werkende
niet-overheidsorganisaties. In totaal heeft het Rijk in de periode 2007–
2011geinvesteerd in 78 projecten (meestal met meerdere deelprojecten).
Van die 78 projecten zijn er 53 decentralisatie-uitkeringen aan gemeenten
verleend, waarmee circa 150 gemeenten activiteiten uitvoerden op het terrein
van bewustwording, deskundigheidsbevordering (pro-actie) en
weerbaarheids-versterking (preventie). Daarnaast zijn 25 subsidies aan
non-profitorganisaties toegekend, vooral voor landelijke projecten op het
gebied van democratische ontwikkeling en conflicthantering voor jongeren.
De projecten richtten zich aanvankelijk vooral op radicalisering (met name op
islamitische radicalisering en rechtsradicalisering) en daarnaast op polarisatie.
Op het hele nationale spoor en internationale spoor is geïnvesteerd in een
kennis- en adviescentrum, trainingen, onderzoek etc. en op het internationale
spoor aan samenwerking. Verdeeld naar activiteiten zijn de volgende
bedragen uitgegeven: Scan en monitor (€ 0.08 miljoen), aanpak risicogebieden (€ 11.92 miljoen), expertisefunctie (€ 1.87 miljoen) en aan specifieke
instrumenten (€ 0.59 miljoen). Bij elkaar is er € 14.46 miljoen besteed, zie
vraag 1.
Op projecten met een tijdelijke subsidieregeling zijn de subsidievoorwaarden
van kracht. Hier is uiteraard controle op geweest. Via het gemeentefonds zijn
de decentralisatie-uitkeringen uitgekeerd. Daarover is wel overleg geweest
maar is een officiële toetsing/controle niet van toepassing. Zie ook bijlage 2:
Staatscourant 22 juli 2008, nr. 139, pag. 7.
Voor een uitgebreide beschrijving van de verschillende projecten verwijs is ik
naar de in voetnoot 1 genoemde bijlage.
Vraag 4
Deelt u de mening dat er zonder islam in Nederland geen antiradicaliseringsbeleid nodig was geweest? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 4
Nee. Veel bestaande ideologieën en levensbeschouwingen kunnen als
voertuig van radicalisme worden gebruikt.
Vraag 5
Deelt u de mening dat het volledig terugdringen van de islamisering in
Nederland de enige remedie is tegen verdere islamitische radicalisering? Zo
nee, waarom niet?
Antwoord 5
Het genoemde verband tussen radicalisering en islamisering deel ik niet; zie
ook vraag 4. In Nederland gelden de basiswaarden en grondprincipes van de
democratische rechtsstaat, zoals ook de scheiding tussen kerk en staat. Dit
houdt in dat de overheid een neutrale positie inneemt ten opzichte van de
inhoud en organisatie van religies, dus ook ten opzichte van de islam. Wel
maakt het kabinet zich zorgen over radicaliseringprocessen onder bepaalde
bevolkingsgroepen en onderneemt daar gericht actie op.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Aanhangsel

2