Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

33 030

Verslagen van de commissie voor de
Verzoekschriften en de Burgerinitiatieven

Nr. 28

VERSLAG OVER HET VERZOEKSCHRIFT1 VAN C. S. TE A.2
BETREFFENDE EEN OVERGANGSREGELING VOOR DE EIGENWONINGREGELING
Vastgesteld 24 mei 2012
Klacht
Verzoeker klaagt erover dat hij zeer getroffen is door de herziening van de
wet op de inkomstenbelasting in 2001, waardoor hij niet langer als
eigenaar maar als huurder van een in erfpacht verkregen woonboerderij
wordt beschouwd en de eigen-woningregeling niet meer van toepassing
is. Zijn aanzienlijke kosten in verband met restauratie en innovatie zijn
daardoor niet meer aftrekbaar voor in de inkomstenbelasting. De
herziening is zonder overgangsregeling van kracht geworden. Bovendien
wordt hij voor de toepassing van andere fiscale regelingen, bijvoorbeeld
de heffing van onroerende zaakbelasting en overdrachtsbelasting, wel
beschouwd als eigenaar of mede-eigenaar. Zijn beroep op de hardheidsclausule ex artikel 63 van de Algemene wet inzake rijksbelastingen is door
de staatssecretaris van Financiën afgewezen.
Naar aanleiding van deze klacht heeft de staatssecretaris inlichtingen
verstrekt aan de commissie.
Feiten
Verzoeker heeft de woonboerderij in 1993 in erfpacht verkregen en in de
volgende jaren voor eigen rekening behoorlijke investeringen gepleegd in
de boerderij. De renten en kosten van de geldleningen die daarvoor
noodzakelijk waren, waren als gevolg van de eigen-woningregeling in de
Wet op de inkomstenbelasting 1964 aftrekbaar, voor zover die betrekking
hadden op het woongedeelte en er in voldoende mate sprake was van
belang bij de waarde-ontwikkeling van de woning.

1
Dit adres en de stukken welke de commissie
bij haar onderzoek ten dienste hebben
gestaan, liggen op het commissiesecretariaat
Verzoekschriften, Lange Poten 4, Den Haag, ter
inzage van de leden.
2
Naam en adres van verzoeker zijn de
commissie bekend.

kst-33030-28
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Bij de totstandkoming van de Wet op de inkomstenbelasting 2001 heeft de
wetgever expliciet uitgesproken dat een erfpachtrecht op een opstal te
vergelijken is met huur. Omdat er in het algemeen geen sprake is van
belang van de woninghuurder bij waarde-ontwikkeling, betekende dat

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 030, nr. 28

1

eigenlijk geen verschil met de oude situatie voor wat de toepasselijkheid
van de eigen-woningregeling betreft. Daarom is geen overgangsmaatregel genomen.
De belastingdienst heeft pas in de aangifte van verzoeker over 2003
toepassing gegeven aan de nieuwe regeling door af te wijken van diens
aangiften. Tot en met 2002 heeft verzoeker er niets van gemerkt. Met
ingang van 2009 is het erfpachtcontract van verzoeker omgezet in een
recht van opstal, waardoor verzoeker ook voor de inkomstenbelasting
weer als eigenaar wordt behandeld. In de jaren 2003 tot en met 2008 heeft
verzoeker de op het woongedeelte betrekking hebbende kosten dus niet in
mindering kunnen brengen op zijn belastbaar inkomen.
Verzoeker heeft vergeefs gebruik gemaakt van de middelen van bezwaar
en beroep. Daarbij heeft de rechter ondermeer overwogen dat de
waardeveranderingen die de woonboerderij heeft ondergaan niet
grotendeels verzoeker aangaan. Vervolgens heeft verzoeker in 2007
vergeefs een beroep gedaan op de hardheidsclausule.
Overwegingen
Verzoeker heeft het door hem beschreven nadeel eerst ervaren nadat de
belastinginspecteur in 2005 afweek van zijn aangifte voor de inkomstenbelasting over 2003, omdat hij de situatie opnieuw is gaan bezien, uiteraard
vanuit de Wet op de inkomstenbelasting 2001 en constateerde dat de
woning van verzoeker niet als eigen woning was aan te merken. Dit
standpunt is door de rechter overgenomen. Dat verzoeker in de jaren
daarvóór wel bepaalde kosten in verband met de woning in mindering
heeft gebracht op zijn belastbaar inkomen, leidt niet tot de conclusie dat
die aftrek daarna eveneens moet worden aanvaard dan wel dat verzoeker
moet worden gecompenseerd voor het nadeel.
Dat iemand voor de toepassing van verschillende fiscale regelingen of als
eigenaar of als huurder moet worden behandeld, zoals verzoeker stelt, kan
niet worden volgehouden, omdat niet steeds dezelfde factoren een rol
spelen. Zo wordt overdrachtsbelasting geheven bij de vestiging van
zakelijke rechten en is de zakelijk gerechtigde weer onderworpen aan
onroerende zaakbelasting.
Oordeel van de commissie1
De staatssecretaris heeft terecht geconstateerd dat hier sprake is van een
bewuste keuze van de wetgever, ook voor het niet opnemen van
overgangsrecht en om die reden terecht geen toepassing gegeven aan de
hardheidsclausule.
Voorstel aan de Kamer
Er is geen aanleiding om de Kamer een voorstel te doen.
De voorzitter van de commissie,
Neppérus
De griffier van de commissie,
Van Dijk
1
De commissie bestaat uit de leden: Cörüz
(CDA), Smeets (PvdA), Neppérus, (voorzitter)
(VVD), Van Raak (SP), Wiegman-van Meppelen
Scheppink (CU), Elissen (PVV), Schouw (D66),
Taverne (VVD) en de plaatsvervangend leden
Biskop (CDA), Klijnsma (PvdA,) Harbers (VVD)
en Mulder (VVD).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 030, nr. 28

2