De minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
Mevrouw drs K.H. Ollongren
Postbus 20011
2500 EA Den Haag

Datum
Betreft

Toetsingscommissie
Woningbouwimpuls
ToetsingscommissieWBI@minbzk.nl

1 september 2020

Aanbieding eindadvies eerste tranche woningbouwimpuls

Geachte mevrouw Ollongren,
Met de woningbouwimpuls stimuleert u het versneld realiseren van meer
(betaalbare) woningen voor starters en mensen met een middeninkomen in een
kwalitatief goede leefomgeving. De Toetsingscommissie Woningbouwimpuls is op
uw verzoek ingesteld om onafhankelijk de kwaliteit van de binnengekomen
projectaanvragen te beoordelen en de conditionaliteit en additonaliteit van de
inzet van de Rijksmiddelen te toetsen. Namens de Toetsingscommissie bied ik u ons
advies aan rondom de binnengekomen projectaanvragen voor de eerste tranche
van de woningbouwimpuls.
Dit advies is tot stand gekomen conform het Besluit Woningbouwimpuls 2020 en
de Regeling Woningbouwimpuls 2002 en heeft betrekking op de 52
projectaanvragen die tussen 1 juli en 15 juli 2020 zijn ingediend. In deze brief
informeer ik u over het toetsingsproces en het samengevat resultaat.
Het toetsingsproces
Voorafgaand aan onze werkzaamheden heeft de Rijksdienst voor Ondernemend
Nederland, gedurende het aanvraagtijdvak, de aanvragen namens het ministerie
van BZK getoetst op volledigheid. Bij onvolledigheid zijn aanvragers in de
gelegenheid gesteld om aanvragen binnen een redelijke termijn aan te vullen. Wij
hebben vastgesteld dat alle ingediende aanvragen compleet zijn.
Vervolgens heeft het (ambtelijk) secretariaat van de Toetsingscommissie de
aanvraagdocumentatie verwerkt en het toetsingsproces voorbereid. Voor een
tweetal elementen is gebruik gemaakt van externe expertise:
- Analyse business case: een analistenpool bestaande uit vier adviesbureaus
heeft iedere business case geanalyseerd en de commissie geadviseerd over het
realiteitsgehalte van het opgevoerde financiële tekort. De adviesbureaus
hebben elk een evenredig aantal business cases beoordeeld, bij de verdeling is
Pagina 1 van 4

Kenmerk

-

rekening gehouden met het voorkomen van eventuele belangenverstrengeling.
De analisten hebben gebruik gemaakt van een vooraf opgesteld format en er
heeft peerreview plaatsgevonden op de analyses. Met deze werkwijze zijn de
business cases op een zo eenduidig mogelijke wijze geanalyseerd.
Mobiliteitsscan: een mobiliteitspool bestaande uit twee adviesbureaus heeft
een quickscan uitgevoerd op mobiliteitsaspecten in de aanvragen. Doel van
deze analyse is bepalen of het mobiliteitsprofiel van het project past bij de
omliggende infrastructuur en in hoeverre de aanvraag aansluit op
bereikbaarheidsprogramma’s en gemaakte afspraken binnen het MIRT. Ook
hier zijn de aanvragen evenredig verdeeld over de bureaus en is bij de verdeling
rekening gehouden met het voorkomen van eventuele belangenverstrengeling.

Aan de hand van de aanvraagdocumenten, de externe analyses en de verwerking
daarvan door het secretariaat in oplegnotities heeft de toetsingscommissie de
impulsaanvragen beoordeeld. In een aantal gevallen was er sprake van een
mogelijk belang van één van de leden bij een project. Conform het reglement van
werkzaamheden van de commissie zijn deze projecten besproken en beoordeeld
zonder aanwezigheid van het desbetreffende lid.
In een eerste sessie is geïnventariseerd of de aanvragen elementen bevatten die
verhelderd moesten worden om een goede afweging te kunnen maken. Indien dit
het geval was, is aan de aanvragers gevraagd om deze elementen schriftelijk toe te
lichten. Door alle gemeenten op hetzelfde moment te bevragen en dezelfde
reactietermijn te geven, hebben alle gemeenten dezelfde kans gekregen om
toelichting te geven. Deze informatie is vervolgens verwerkt in de analyses.
De aanvragen zijn vervolgens door de commissieleden individueel beoordeeld op
de relevante criteria. Daarna is elke aanvraag tijdens een commissievergadering
besproken, waarbij argumenten voor de individuele scores gewisseld zijn. Op basis
hiervan is de commissie vervolgens tot een gezamenlijke en gemotiveerde score
gekomen.
Voor de commissie is de consistentie in de beoordeling een belangrijk uitgangspunt
geweest. Door het doorlopen van het proces zoals beschreven, heeft de commissie
bereikt dat de consistentie en de robuustheid van de beoordeling geborgd is.
Samengevat resultaat
De commissie heeft geconstateerd dat twee aanvragen niet voldoen aan de in het
Besluit Woningbouwimpuls 2020 genoemde voorwaarden van de
woningbouwimpuls. Van de resterende vijftig projecten heeft de commissie de
volgende 27 projectaanvragen positief beoordeeld:
1. Alkmaar – Overstad
2. Amsterdam - Transformatieproject Sloterdijk I Zuid
3. Breda - CrossMark 1e fase Havenkwartier: De Strip
Pagina 2 van 4

Kenmerk

4. Delft – Schieoevers / Het Kabeldistrict
5. Den Haag – Dreven/Gaarden/Zichten Fase 1
6. Den Haag – Haagse Asfaltcentrale
7. Den Haag – HS kwartier
8. Deventer – Centrumschil
9. Eindhoven – Buurtschap Te Veld – Castiliëlaan
10. Eindhoven – Westveld Emmasingelkwadrant
11. Enschede – Centrumkwadraat
12. Haarlem – Europaweg
13. Harderwijk – Harderweide
14. Helmond – Centrum Noord
15. Hoorn – Poort van Hoorn
16. Leiden – Lammenschansstrip
17. Leiden – Werninkterrein
18. Nieuwegein – Mooi Rijnhuizen
19. Nijmegen – Stationsgebied
20. Rijswijk – In de Bogaard
21. Rotterdam – Feyenoord City
22. Rotterdam – Noordrand Zuiderpark
23. Schiedam – Schieveste
24. Utrecht – Merwedekanaalzone 1e fase deelgebied 5
25. Westland – ONW Waelpolder
26. Zaanstad – Kogerveldwijk
27. Zaanstad – Zaandam Centrum
De 27 positief beoordeelde projectaanvragen tellen op tot ca. €290 mln. aan
gevraagde financiële bijdragen uit de woningbouwimpuls en dragen met een
gemiddelde bijdrage van € 5.690 per woning bij aan de realisatie van ruim 51
duizend woningen, waarvan ruim 32 duizend betaalbaar (ca. 64%).
De resterende projectaanvragen hebben om diverse redenen geen positief advies
gekregen. De commissie constateert desalniettemin dat het merendeel van deze
aanvragen goed aansluit bij de doelstellingen van de woningbouwimpuls en
potentie heeft, maar dat cruciale informatie of onderbouwing ontbrak in de
aanvraag. De Toetsingscommissie moedigt deze aanvragers aan om met een extra
tijdsinspanning en goede begeleiding alsnog tot een kwalitatief goede aanvraag
voor de tweede tranche van de woningbouwimpuls te komen.
Vooruitkijkend naar de tweede tranche wil ik u ook meegeven dat de commissie
graag meedenkt over de in te vullen aanvraagdocumentatie. De commissie schat in
dat met relatief kleine aanpassingen een verbeterslag gemaakt kan worden, zodat
het voor de aanvrager duidelijker wordt wat verwacht wordt, en de commissie met
minder toelichtende vragen een eenduidig beeld over het project kan vormen.

Pagina 3 van 4

Kenmerk

Afsluitend wil de commissie langs deze weg het ambtelijk secretariaat hartelijk
bedanken voor de uitstekende ondersteuning van de commissie.
Hoogachtend, en mede namens de andere leden van de commissie Marije Eleveld,
Bert de Graaf, Wienke Bodewes en Erik Wilders,
Marike Bonhof
Voorzitter Toetsingscommissie Woningbouwimpuls

Pagina 4 van 4