Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

31 524

Beroepsonderwijs en Volwassenen Educatie

Nr. 490

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN
WETENSCHAP
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 18 maart 2021
Bij deze brief vindt u de tweede voortgangsrapportage van het Actieplan
stages en leerbanen van de Samenwerkingsorganisatie Beroeps en
Bedrijfsleven (SBB)1. In aanvulling daarop geef ik u een actueel beeld van
de tekorten aan stages en leerbanen in het mbo en licht ik toe hoe ik
invulling geef aan de motie van de leden Kerstens en Van den Hul2.
Actueel beeld tekorten stages en leerbanen
SBB blijft de actuele situatie rondom de tekorten monitoren. In de bijlage
is de tweede voortgangsrapportage opgenomen met een analyse van de
ontwikkeling van de tekorten in de eerste helft van het studiejaar
2020–2021.
Uit cijfers van SBB van 22 februari 2021 blijkt dat momenteel 22.056 van
de in totaal ruim 507.000 mbo-studenten op zoek zijn naar een geschikte
stage of leerbaan. Er zijn grote verschillen in stage- en leerbaantekorten
tussen sectoren en regio’s. Oplopende tekorten zijn met name te zien in
sectoren die ook ernstig zijn getroffen door de maatregelen tegen
verspreiding van het coronavirus. Zo is het tekort in de gastvrijheid, waar
onder andere horeca en toerisme onder vallen, inmiddels gestegen naar
2.195 stages en leerbanen.
De sector waar momenteel de meeste tekorten zijn, is de zorg (3.650
tekorten). Door de hoge werkdruk is er te weinig capaciteit om studenten
te begeleiden. Het tekort aan deze plekken is voor mbo-verpleegkunde
bijvoorbeeld met 66 procent toegenomen. Maar in regio’s wordt ook
gezocht naar creatieve oplossingen. Zo is er de hybride leeromgeving
waar de praktijk van de zorginstelling en het onderwijs dicht bij elkaar
worden georganiseerd, zodat de begeleiding van studenten ondanks de
1
2

kst-31524-490
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl
Kamerstuk 35 570 VIII, nr. 119.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 31 524, nr. 490

1

druk op de zorg, goed en efficiënt kan plaatsvinden. In verschillende
regio’s worden mbo-studenten bovendien ingezet om te helpen bij het
vaccineren en testen. Deze goede voorbeelden verdienen navolging in de
hele zorg.
De volgende voortgangsrapportage over het tweede halfjaar van
studiejaar 2020–2021 verschijnt na de zomer. Deze rapportage zal ik uw
Kamer doen toekomen. Ik zal in mijn reactie op die rapportage ook nader
in gaan op de voortgang van stages bij de publieke sector, mede naar
aanleiding van de motie van de leden Van den Berge (Groenlinks) en
Smals (VVD)3. Ook zal ik uw Kamer informeren op de motie van Wiersma
(VVD) en Bruins (CU)4 over het plan van een opleidingsfonds met als doel
om praktijkplaatsen in de herstelfase aan te jagen en te borgen.
Motie van de leden Kerstens en Van den Hul
Met deze brief licht ik toe hoe ik invulling geef aan de motie van de leden
Kerstens en Van den Hul (beiden leden van de PvdA-fractie), waarin is
gevraagd in samenwerking met onderwijs, werkgevers en regionale
actoren de mogelijkheden te verkennen om het stagetekort te verkleinen,
bijvoorbeeld door versnelde certificering van leerwerkbedrijven,
duostages of kennisdeling.
Met de acties in het actieplan zoals weergegeven geef ik invulling aan de
motie. Zo werft SBB nieuwe leerbedrijven en waar nodig erkent SBB
binnen 5 dagen. Ik heb SBB tijdelijk toegestaan ook digitaal te erkennen.
Daarnaast doet SBB op haar website sbbhelpt.nl aan kennisdeling. Het
kabinet heeft in het Nationaal Programma Onderwijs de financiering van
dit actieplan met een jaar doorgetrokken5. Zodoende ontvangt SBB voor
de uitvoering voor de jaren 2020, 2021 en 2022 jaarlijks 4 miljoen euro.
Voorts zijn in het Servicedocument mbo-aanpak coronavirus COVID-19
versie 5.0 d.d. 11 november 20206 de mogelijkheden voor scholen
benoemd om op een slimme manier gebruik te maken van de kaders die
er zijn voor het doen van een stage. Zo is het onder andere mogelijk om
twee stagiairs op een plek te plaatsen en kunnen scholen samen met
bedrijven praktijkopdrachten ontwikkelen. Adviseurs van SBB in de regio
adviseren scholen over de mogelijkheden uit het servicedocument.
Tot slot is er met het NPO ook extra budget gekomen voor de subsidie
praktijkleren en voor een stageplan in het hoger onderwijs. In het hoger
onderwijs worden de instellingen en de werkgevers via VNO-NCW en
MKB Nederland betrokken bij de uitvoering van het stageplan. De subsidie
praktijkleren is opgehoogd tot het maximum van 2.700 euro per leerbaan,
uitgaande van het voorspelde aantal aanvragen. Voor conjunctuurgevoelige sectoren die zijn geraakt door de coronamaatregelen is bovendien
nog een extra impuls hier bovenop beschikbaar.
De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
I.K. van Engelshoven

3

Kamerstuk 35 570 VIII, nr. 137.
Kamerstuk 35 570 VIII, nr. 192.
Kamerstuk 35 570 VIII, nr. 185.
6
https://www.rijksoverheid.nl/documenten/publicaties/2020/07/10/servicedocument-mbo-aanpakcoronavirus
4
5

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 31 524, nr. 490

2