Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2014–2015

30 573

Migratiebeleid

Nr. 127

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN VEILIGHEID EN
JUSTITIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 29 oktober 2014
I Inleiding
Op 10 september jl. heeft het College voor de Rechten van de Mens, onder
de titel «Gezinnen gezien?», de resultaten gepubliceerd van zijn onderzoek
naar het Nederlandse gezinsherenigingsbeleid.
Het College heeft onderzocht hoe de Nederlandse overheid sinds 2004
invulling geeft aan het gezinsherenigingsbeleid in het licht van de
gezinsherenigings-richtlijn1 (hierna de richtlijn), zowel in de regelgeving
als in de uitvoeringspraktijk.
Het College heeft met name naar drie onderdelen van het beleid gekeken:
• het inburgeringsbeleid buitenland;
• het inkomensvereiste;
• het legesvereiste.
Het College trekt in zijn onderzoek een aantal conclusies en doet aanbevelingen. Hierop zal ik, mede namens de Minister van SZW, ingaan. Ook
geef ik u in deze brief een reactie op de richtsnoeren die de Europese
Commissie heeft uitgebracht in het kader van de richtlijn en die het
College bij zijn onderzoek heeft betrokken. Vooraf wil ik enkele opmerkingen maken over de door het College gehanteerde methode van
onderzoek.
II Methode van onderzoek
Het College heeft voor zijn onderzoek gebruik gemaakt van een selectie uit
de gegevensbestanden van de IND uit 2012 en heeft met medewerkers
van de IND gesproken. Door de gemaakte selectie wordt niet het gehele
beeld belicht. De selectie van geraadpleegde dossiers beperkt zich tot:

1

kst-30573-127
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2014

Richtlijn 2003/86/EG van de Raad van de Europese Unie van 22 september 2003 inzake het recht
op gezinshereniging (PbEG 2003, L 251).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 30 573, nr. 127

1

1. afwijzende beslissingen in eerste aanleg op aanvragen om een
machtiging tot voorlopig verblijf,
2. de belangenafweging in eerste aanleg.
Het College heeft in het onderzoek alleen gekeken naar afwijzende
beslissingen. Ook zijn in het onderzoek de beslissingen in bezwaar en
beroep in deze zaken niet betrokken. Niet is in beeld gebracht in hoeverre
de beslissingen na een rechterlijke toets in stand zijn gebleven. Ook zijn
geen dossiers bekeken van vreemdelingen die niet visumplichtig zijn. Er
kunnen geen algemene conclusies worden getrokken over de belangenafweging die de IND maakt, wanneer juist dossiers waarin een belangenafweging heeft geleid tot een positieve beslissing, in afwijking van het
beleid, niet in het onderzoek zijn meegenomen.
De werkwijze van het College heeft gevolgen voor de representativiteit
van de uitkomsten van het onderzoek. Er is een eenzijdige keuze gemaakt
van dossiers die in het onderzoek zijn betrokken. Uit de verantwoording
blijkt voor de lezer onvoldoende duidelijk naar welke variabelen in de
dossiers is gekeken en hoe de conclusies tot stand zijn gekomen.
Daarnaast blijft onduidelijk welke kwalitatieve analyse het College op de
dossiers heeft toegepast. Naar mijn mening kan het huidige onderzoek
daarmee geen afdoende grondslag bieden voor de conclusies, noch voor
de aanbevelingen die het College doet.
Ik vind het van belang hierop te wijzen in verband met de vergaande
algemene conclusie die het College op basis van dit onderzoek trekt: »Op
meerdere essentiële punten voldoen het nationale beleid en de uitvoeringspraktijk niet aan de vereisten van de Richtlijn. Hierdoor wordt het
recht op bescherming van het gezinsleven, neergelegd in diverse
mensenrechtenverdragen en het Grondrechtenhandvest en verder
versterkt in de Richtlijn, onvoldoende gewaarborgd.»
Het College heeft in zijn onderzoek ook uitdrukkelijk de richtsnoeren van
de Europese Commissie betrokken. Deze richtsnoeren zijn op 3 april 2014
gepubliceerd. De Europese Commissie streeft met deze richtsnoeren naar
meer harmonisatie en een minder rigide toepassing van de richtlijn. De
richtsnoeren geven een richtinggevende interpretatie weer van de
richtlijn, maar zijn niet bindend. Naar aanleiding van deze publicatie heeft
het Lid Voortman Kamervragen2 gesteld en heb ik uw Kamer een
algemene reactie op de richtsnoeren toegezegd. Gezien de samenhang
tussen het onderhavige onderzoek en de richtsnoeren is mijn algemene
reactie in deze brief verwerkt.
III Belangrijkste conclusies
Implementatie gezinsherenigingsrichtlijn
Het College concludeert dat de prioriteit van de regering niet ligt bij het
loyaal uitvoeren van de richtlijn, maar dat het nationale, restrictieve beleid
gebruikt wordt als selectiemiddel om toenemende migratie van kansarme
groepen tegen te gaan. Ik wil erop wijzen dat bij gezinsmigratie selectie
uitdrukkelijk niet het uitgangspunt is. In lijn met de richtlijn staat het recht
op gezinshereniging voorop, waarbij de lidstaat voorwaarden mag stellen.
Dit laatste is ook uitdrukkelijk in de richtlijn geregeld. Het beleid is
vastgelegd in kenbare beleidsregels. Het gaat hier om realistische
voorwaarden die geenszins tot doel hebben te werken als een selectiemechanisme. De gehanteerde inkomensnorm van 100% van het Wettelijk
minimumloon (WML) bijvoorbeeld is een objectieve standaard om te
2

Aanhangsel Handelingen II 2013/14, nr. 2069.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 30 573, nr. 127

2

kunnen toetsen of het inkomen als voldoende kan worden beschouwd en
een beroep op de bijstand wordt voorkomen.
Belangenafweging
Uit de richtsnoeren volgt dat lidstaten een zekere beoordelingsmarge
hebben bij de toepassing van de richtlijn. Lidstaten kunnen de doelgroep
uitbreiden, toelatingsvoorwaarden stellen binnen de kaders van de
richtlijn en in iedere feitelijke situatie het belang van het individu versus
dat van de samenleving afwegen. Deze belangenafweging vloeit voort uit
bestaande jurisprudentie, maar ook uit de artikelen 5, vijfde lid en
artikel 17 van de richtlijn.
Het College komt tot de conclusie dat de artikelen 5, lid 5 en 17 van de
richtlijn onvoldoende zijn geïmplementeerd, waardoor onvoldoende is
gewaarborgd dat de omstandigheden en belangen van alle gezinsleden in
beeld worden gebracht en worden meegewogen. Ik deel deze visie niet.
Hieronder licht ik dit toe en ga ik in op de aanbeveling ter zake.
Analoge toepassing van de gezinsherenigingsrichtlijn
Het College is van oordeel dat Nederlandse referenten worden achtergesteld omdat de richtlijn niet langer van overeenkomstige toepassing is
verklaard op Nederlanders. Artikel 3, derde lid, van de richtlijn bepaalt
echter dat deze niet van toepassing is op gezinsleden van een EU-burger,
dus ook niet op gezinsleden van een Nederlander.3 De toelatingsvoorwaarden voor gezinsleden van Nederlanders die geen gebruik hebben
gemaakt van hun recht op vrij verkeer, zijn overigens inhoudelijk identiek
aan de toelatingsvoorwaarden voor gezinshereniging met een derdelander.4 Van een achterstelling van Nederlanders is dan ook geen sprake.
Flexibiliteit ten aanzien van het inkomensvereiste
Het College beveelt aan het inkomensvereiste flexibel toe te passen en
niet alleen bij blijvende arbeidsongeschiktheid een uitzondering te maken.
Ook de Europese Commissie stelt dat de voorwaarden flexibel moeten
worden toegepast.
Flexibiliteit mag niet leiden tot frictie met het gelijkheidsbeginsel. In het
beleid is uitgewerkt hoe, binnen de marges van de richtlijn en met
aandacht voor individuele gevallen, bij het beoordelen van het inkomensvereiste een zekere flexibiliteit kan worden betracht. De hoofdregel bij het
inkomensvereiste voor gezinshereniging is dat de referent zelfstandig en
duurzaam beschikt over voldoende middelen van bestaan. De referent kan
daarvoor verschillende zelfstandige en duurzame bronnen van inkomsten
aandragen, die bij elkaar mogen worden opgeteld. Er bestaan drie
algemene vrijstellingsgronden5 voor het inkomensvereiste en vijf meer
specifieke vrijstellingen.6 Bovendien mag -bij de toelating van minderjarige kinderen- een referent die zelf te weinig inkomen verdient, het

3

Het Hof van Justitie heeft dit in de Dereci-zaak bevestigd: HvJ EU 15 november 2011, nr. C256/11 (Dereci), r.o. 45–49 en 58. Dit is ook gebleken uit een uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (AbRvS) van 23 november 2006 (JV 2007/39): de Nederlandse overheid kan niet regelen dat een EU-richtlijn op een groep ziet waar die EU-richtlijn niet
op ziet.
4
Dit zijn de artikelen 3.13 tot en met 3.22a van het Vreemdelingenbesluit 2000. Artikel 3.15,
eerste lid, bepaalt dat deze voorwaarden zowel gelden in geval van een Nederlandse referent
als in geval van een referent van buiten de EU.
5
Paragraaf B7/2.1.1 Vreemdelingencirculaire 2000.
6
Namelijk voor gezinsleden van asielstatushouders (art. 29, tweede lid, Vw), hier te lande
geboren kinderen (art. 3.23, vierde lid, Vb), verblijf ter adoptie (art. 3.26, tweede lid, Vb), verblijf
bij aspirant-adoptiefouders (art. 3.27, tweede lid, Vb) en gezinsleden van vergunninghouders
voor bepaalde tijdelijke humanitaire gronden (B7/2.1.1 Vc).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 30 573, nr. 127

3

inkomen van zijn partner meetellen. Dat is ruimer dan de richtlijn bepaalt.
Daarnaast wordt indien niet aan het duurzaamheidsvereiste wordt
voldaan het arbeidsverleden meegewogen.
Sinds het arrest in de zaak Chakroun is een individuele beoordeling van
de inkomenssituatie in het beleid vastgelegd. Deze individualisering gaat
niet zover dat aanvragen kunnen worden ingewilligd, als de referent
aangeeft te kunnen volstaan met een inkomen onder de referentienorm of
het bijstandsniveau. Het beleid is in lijn met de inkomenseis uit de richtlijn
en de richtsnoeren.
Referentiebedrag
Het College geeft aan dat de hoogte van de referentiebedragen onredelijk
uitpakt voor gezinsherenigers onder de 23 jaar, omdat voor deze groep
een lager minimumloon geldt dan de bruto WML norm waaraan moet
worden voldaan.
Dat de WML-norm lager is dan de inkomenseis, kan het geval zijn maar
het is een bewuste beleidskeuze geweest één norm te hanteren. Ook van
deze groep kan en mag worden verwacht dat er stabiele en duurzame
inkomsten zijn om de financiële verantwoordelijkheden jegens het gezin
te kunnen waarmaken. Bovendien geldt in de Wet werk en bijstand voor
21- en 22-jarigen dezelfde bijstandsnorm – en dus in beginsel ook dezelfde
drempel om in aanmerking te komen voor bijstand – als voor personen
van 23 jaar en ouder. Dat is van belang, aangezien artikel 7, eerste lid,
onder c, van de richtlijn bepaalt dat de inkomsten voldoende moeten zijn
om een beroep op de bijstand te voorkomen.
Duurzaamheid
Voor wat betreft de duurzaamheid van het inkomen geeft het College aan
dat bij dit vereiste niet voldoende naar individuele omstandigheden wordt
gekeken. De zinsnede «in ieder geval» in artikel 3.75, lid 1 Vb leidt ertoe
dat een uitzondering mogelijk is op de hoofdregel. De uitzondering luidt:
«in afwijking van de hoofdregel kunnen deze middelen eveneens als
duurzaam worden aangemerkt indien op het tijdstip waarop de aanvraag
is ontvangen of de beschikking wordt gegeven (of op enig moment
daartussenin) gedurende een aaneengesloten periode van drie jaren
jaarlijks voldoende middelen van bestaan uit arbeid in loondienst zijn
verworven en de middelen van bestaan nog beschikbaar zijn.»
Bij arbeid door een zelfstandige beoordeelt de IND aan de hand van
inkomsten uit het verleden (anderhalf jaar) of de duurzaamheid van de
inkomsten voor de toekomst is gewaarborgd.
De eis dat de inkomsten duurzaam zijn is een uitwerking van de vereiste
«stabiele en regelmatige inkomsten» uit artikel 7, onder c, van de richtlijn.
De lidstaten beoordelen «de aard en de regelmaat» van de inkomsten. De
huidige wet- en regelgeving biedt voldoende ruimte om aan te tonen dat
iemand over regelmatige en duurzame inkomsten beschikt, die daarnaast
voldoende hoog zijn. Op verschillende manieren kan worden aangetoond
dat aan de voorwaarden wordt voldaan. Dat uit het onderzoek geen
situaties naar voren komen waarin van het duurzaamheidsvereiste wordt
afgeweken (op basis van individuele omstandigheden), kan volgen uit het
feit dat in het onderzoek alleen dossiers zijn beoordeeld waarin de
aanvraag is afgewezen. Een afwijking van een van de voorwaarden, in dit
geval het inkomensvereiste, kan eerder verwacht worden in een zaak
waarin de aanvraag is ingewilligd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 30 573, nr. 127

4

Ook is het mogelijk dat niet wordt voldaan aan het inkomensvereiste (of
een andere voorwaarde voor verblijf) maar de IND op grond van alle
aangedragen feiten en omstandigheden concludeert dat gezinshereniging
moet worden toegestaan. In de uitvoering van het beleid wordt hiermee
toepassing gegeven aan artikel 3:4 en 4:84 Algemene wet bestuursrecht
(Awb) en artikel 8 EVRM.
Toetsing aan artikel 8 EVRM en artikel 3:4 en 4:84 Awb
In iedere zaak waarin niet aan de toelatingsvoorwaarden wordt voldaan,
wordt aan de hand van de aangevoerde feiten en omstandigheden
beoordeeld of er aanleiding is om van de voorwaarden af te wijken.
In 2012 stuurde de IND standaard na ontvangst van een mvv-aanvraag op
de diplomatieke post, een brief naar de referent in Nederland met het
verzoek om de aanvraag compleet te maken. In deze brief werd de
referent er op gewezen om eventuele bijzondere feiten en omstandigheden die naar zijn mening bij de beslissing zouden moeten worden
betrokken, schriftelijk aan te dragen en zo mogelijk met bewijsstukken te
onderbouwen. In de afwijzende beschikking wordt kenbaar gemaakt
waarom geen aanleiding wordt gezien om gebruik te maken van de
inherente afwijkingsbevoegdheid (artikel 4:84 Awb en 3:4 Awb).
Daarnaast vindt er een belangenafweging plaats, waarin de IND beoordeelt of er aanleiding bestaat om verblijf te verlenen op grond van
artikel 8 EVRM. Als geen verblijf wordt verleend, maakt de IND deze
belangenafweging kenbaar in de beschikking. Bij de besluitvorming wordt
de jurisprudentie van het EHRM en de Afdeling Bestuursrechtspraak van
de Raad van State (AbRvS) in acht genomen.
Wet inburgering in het buitenland
De conclusies van het College ten aanzien van de Wet inburgering in het
buitenland laat ik hier vooralsnog buiten beschouwing. De AbRvS heeft
hierover prejudiciële vragen gesteld aan het Hof van Justitie van de
Europese Unie. Naar verwachting doet het Hof over maximaal anderhalf
jaar uitspraak. Afhankelijk van de uitspraak van het Hof zal de regering
zich op dat moment beraden.
Wel wil ik hier namens de Minister van SZW ingaan op de invulling die
wordt gegeven aan de uitzonderingsmogelijkheden op het inburgeringsvereiste in het buitenland. Het College geeft aan dat uit het praktijkonderzoek bleek dat een beroep op toepassing van de hardheidsclausule pas
wordt gehonoreerd als het gezinslid blijvend niet in staat is om het
basisexamen inburgering te halen.
De term «blijvend» werd door de IND niet zo uitgelegd dat betrokkene
nooit meer in staat moest worden geacht aan het inburgeringsvereiste te
voldoen. In de praktijk werd met de term «blijvend» beoogd dat
betrokkene redelijke inspanningen moet hebben verricht om aan het
inburgeringsvereiste te voldoen alvorens een beroep op de hardheidsclausule kan slagen.
Per 1 juli 2014 is de term «blijvend» komen te vervallen in de Vc.7 Met
deze wijziging is aangesloten bij de beperkte betekenis die aan die term
toekwam in de praktijk. Een inhoudelijke wijziging is hiermee niet beoogd.
Ook concludeerde het College dat bij de beoordeling van een beroep op
de hardheidsclausule geen rekenschap wordt gegeven van alle individuele
7

Zie Besluit van 18 juni 2014, nummer WBV 2014/19, houdende wijziging van de Vreemdelingencirculaire 2000).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 30 573, nr. 127

5

factoren van de zaak, zoals de aard en hechtheid van de gezinsband en het
belang van het (reeds in Nederland wonende) kind.
Het uitgangspunt van de hardheidsclausule is dat het behalen van het
basisexamen inburgering niet zal worden vereist in situaties waarin een
combinatie van zeer bijzondere individuele omstandigheden ertoe leidt
dat de vreemdeling niet in staat is om het basisexamen met goed gevolg
af te leggen. Binnen de IND is hiertoe een beslisteam ingericht dat
beroepen op de hardheidsclausule beoordeelt en daarbij alle (aangevoerde) feiten en omstandigheden zorgvuldig betrekt. Er wordt in een
toenemend aantal gevallen een beroep gedaan op de hardheidsclausule
en een groot deel van de beroepen wordt gehonoreerd.8
Ik verwijs hiervoor ook naar de brief van de Nationale ombudsman van
9 juli 2012, waarin op basis van 29 onderzochte dossiers uit 2011 en 2012
over de uitvoering van de Wet inburgering in het buitenland wordt
geconcludeerd dat: «uit de dossiers bleek dat er geen sprake meer is van
het slechts afvinken van afwijzingsgronden maar dat alle aangevoerde
factoren in hun onderlinge samenhang worden beoordeeld. Het team
heeft nauwgezet de factoren die de draaglast en draagkracht beïnvloeden
tegen elkaar afgewogen. In ieder dossier is vervolgens gemotiveerd
aangegeven waarom is besloten tot toewijzing dan wel afwijzing van het
beroep op de hardheidsclausule.»
Leges
Het College concludeert dat de mogelijkheid om vrijstelling van legesbetaling te krijgen op grond van artikel 8 EVRM niet erg toegankelijk is, wat
een belemmering kan vormen om gezinshereniging te realiseren. Ik deel
de conclusie van het College niet. Op de website van de IND worden de
huidige legesbedragen vermeld.9 Naast het noemen van de bedragen
wordt op de website ook aandacht besteed aan de mogelijkheid om
aanspraak te maken op vrijstelling. Omdat tarieven aan verandering
onderhevig zijn, is de informatie over leges niet opgenomen in de
aanvraagformulieren maar wordt in de formulieren naar de website
verwezen. Ook is de voornoemde vrijstelling van de leges per 1 juni 2013
redactioneel verduidelijkt in artikel 3.34a, onder j, van het Voorschrift
Vreemdelingen. Op die datum zijn de legestarieven en -vrijstellingen in
tabelvorm geregeld om de toegankelijkheid van wetgeving te vergroten.
IV Aanbevelingen
Inburgeringsbeleid buitenland
Het College beveelt aan het inburgeringsbeleid te herzien. Zoals ik eerder
heb aangegeven, wachten de Minister van SZW en ik de uitspraak van het
Hof af.

8

In 2011 zijn 19 beroepen gedaan op de hardheidsclausule. Zeven hiervan zijn gehonoreerd, 7
zijn niet gehonoreerd, 5 zijn toegewezen op medische gronden.
In 2012 zijn 44 beroepen gedaan op de hardheidsclausule. 16 hiervan zijn gehonoreerd, 24 zijn
niet gehonoreerd, 4 zijn toegewezen op medische gronden.
In 2013 zijn 74 beroepen gedaan op de hardheidsclausule, 39 hiervan zijn gehonoreerd, 31 zijn
niet gehonoreerd, 4 zijn toegewezen op medische gronden.
In 2014 (tot en met 25-09-2014) zijn 93 beroepen gedaan op de hardheidsclausule, 48 hiervan
zijn gehonoreerd, 40 hiervan zijn niet gehonoreerd, 4 zijn toegewezen op medische gronden.
9
Het huidige legesbedrag voor verblijf bij familie of gezinslid is op dit moment € 228,–. Voor
verblijf bij een referent die de status heeft van een langdurig ingezeten derdelander is het
bedrag € 152,– en voor verblijf als minderjarig kind is dit € 53,–.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 30 573, nr. 127

6

Het College beveelt daarnaast aan om het inburgeringsbeleid in
Nederland weer een overheidsverantwoordelijkheid te maken. Het
vigerende beleid stelt de eigen verantwoordelijkheid om zich de Nederlandse taal en kennis van de maatschappij eigen te maken centraal. Alle
inburgeringsplichtige migranten worden hierbij via het sociaal leenstelsel
ondersteund, waarbij asielgerechtigden de mogelijkheid hebben om een
hoger bedrag te lenen dan reguliere aanvragers.10
Artikelen 5, vijfde lid en 17 van de gezinsherenigingsrichtlijn
Het College beveelt aan de artikelen 5, vijfde lid en 17 van de richtlijn
volledig in de regelgeving op te nemen en te zorgen voor een kenbare
toetsing uitgaande van het recht op gezinshereniging.
Implementatie in wetgeving
Volgens het Hof van Justitie vereist omzetting van een richtlijn in
nationale wetgeving niet noodzakelijkerwijs in elke lidstaat een optreden
van de wetgever11. Volgens het Verdrag betreffende de Werking van de
EU zijn lidstaten bevoegd om voor de uitvoering van de richtlijnen de
vorm en de middelen te kiezen waarmee het door de richtlijnen
nagestreefde resultaat het best kan worden bereikt. Uiteindelijk gaat het
erom dat het nuttig effect wordt bereikt.
Bij de implementatie van de richtlijn is ervan uitgegaan dat het apart
benoemen van deze beide artikelen in de regelgeving niet noodzakelijk is.
De Commissie heeft aangegeven12 dat deze artikelen aansluiten bij
respectievelijk artikel 3 Internationaal Verdrag voor de Rechten van het
Kind (IVRK) en artikel 8 EVRM. Voor de Commissie was dit reden op te
merken dat het aanbeveling verdient om bij de afweging van belangen uit
te gaan van de interpretatie van artikel 8 EVRM. Ook heeft het Hof van
Justitie van de EU overwogen dat de criteria van artikel 17 van de richtlijn
corresponderen met die van artikel 8 EVRM.13
Door de wijze waarop een aanvraag wordt getoetst aan de Vw, artikel 4:84
Awb, 3:4 Awb en artikel 8 EVRM en deze beoordeling aansluit op de
artikelen 5, lid 5 en 17 van de richtlijn zie ik geen noodzaak beide artikelen
op te nemen in het Vb.
Kenbare toetsing
De belangenafweging zal nog meer zichtbaar worden gemaakt in de
motivering van besluiten in individuele zaken.
De wijze waarop elementen uit artikel 5, lid 5, en artikel 17 worden
betrokken bij de toetsing en de beoordeling van eventuele aanspraken op
grond van artikel 8 EVRM, zal daardoor meer kenbaar zijn.

10

De terugbetaling van de lening is afhankelijk van de draagkracht van betrokkene.
Is die onvoldoende, dan hoeft er niet te worden terugbetaald. Voor asielgerechtigden geldt dat
de lening wordt kwijtgescholden indien zij binnen de gestelde inburgeringstermijn het examen
behaald hebben, c.q. een vrijstelling of ontheffing is verleend. Daarnaast is er voor gemeenten
budget beschikbaar voor de maatschappelijke begeleiding van asielgerechtigden.
11
HvJ EU, C-233/00, r.o. 76, idem C-456/03, r.o. 51.
12
Commissiedocument COM(1999) 638, blz. 19 slotzin en slotzin blz. 23–24.
13
HvJ 27 juni 2006, nr. C-540/03, punt 64. De Franse taalversie, de procestaal, is het meest
precies: «de tels critères [de l’article 17 de la directive] correspondent à ceux pris en considération par la Cour Européenne des droits de l’homme lorsqu’elle vérifie si un État, qui a refusé
une demande de regroupement familial, a correctement mis en balance les intérêts en
présence.»

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 30 573, nr. 127

7

Analoge toepassing gezinsherenigingsrichtlijn op Nederlanders
Het College beveelt aan weer in het beleid op te nemen dat de richtlijn van
overeenkomstige toepassing is op Nederlanders.
Ik ben hier bij de belangrijkste conclusies al uitgebreid op in gegaan.
Consistentie in beleid
Ik onderschrijf het belang van het voorkomen van rechtsonzekerheid door
het voeren van consistent beleid over meerdere jaren vanuit een
duidelijke visie die in lijn is met de richtlijn. In dit verband wil ik er op
wijzen dat beleidswijzigingen tot stand komen op basis van politieke
besluitvorming met parlementaire controle. Voorts kunnen individuele
beslissingen worden onderworpen aan een onafhankelijke rechterlijke
toets. Het standaard uitvoeren van een impact-assessment voorafgaand
aan nieuwe maatregelen behoort meestal niet tot de mogelijkheden. In
veel gevallen vinden er echter wel uitvoeringstoetsen vooraf of beleidsevaluaties achteraf plaats en wettelijk voorgeschreven advisering.
Data
Sinds januari 2013 is INDiGO het primaire systeem waar de medewerkers
van de IND mee werken. Medio 2014 is het nieuwe datawarehouse van de
IND in gebruik genomen, waarmee een managementinformatiesysteem
beschikbaar is gekomen waarmee de informatievoorziening kan worden
geborgd. Daarbij is steeds aandacht voor de registratie van data en het
kunnen gebruiken ervan voor het meten van effecten van beleid. In dat
verband zal, ten aanzien van de vraag van de registratie van het gebruik
van artikel 4:84 Awb, nader moeten worden bezien op welke wijze die het
beste vorm kan krijgen.
Proactieve beoordeling
Het College is van oordeel dat de IND een rol heeft in het proactief
beoordelen van een aanvraag. Daartoe moet de IND beschikken over
voldoende informatie. De IND werkt al enkele jaren in het kader van
«Goed Gesprek» met een meer informele, klantgerichte aanpak om de
dienstverlening met de klant te verbeteren en, binnen de grenzen van weten regelgeving, in samenwerking met de klant te zoeken naar een
oplossing voor de vraag.
Het is in beginsel aan de vreemdeling of referent om zelf eventuele
bijzondere feiten en omstandigheden aan te voeren en te onderbouwen
die van belang zijn voor de beoordeling. De informatievoorziening door
de IND kan nog worden verbeterd door de referent/vreemdeling actiever
te wijzen op het belang van het aanleveren van alle relevante feiten en
omstandigheden. Ik zal daartoe de aanvraagformulieren, brochures,
website en klantdienstwijzer van de IND tegen het licht houden en waar
nodig op dit punt laten aanpassen.
De Staatssecretaris van Veiligheid en Justitie,
F. Teeven

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 30 573, nr. 127

8