Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

33 561

Structuurvisie Windenergie op Zee (SV WoZ)

Nr. 46

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN
KLIMAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 7 maart 2019
In reactie op de motie van het lid Sienot c.s. (Kamerstuk 33 529, nr. 543)
wil ik uw Kamer, mede namens de Staatssecretaris van Defensie en de
Minister van Infrastructuur en Waterstaat, op de hoogte brengen van de
stand van zaken in de verkenning van de mogelijkheid om een deel van
het militaire vlieggebied EHD 42, direct ten zuiden van het windenergiegebied «Ten noorden van de Waddeneilanden» te gebruiken voor
windparken op zee.
Door het Ministerie van Defensie is, in samenwerking met de betrokken
Defensieonderdelen en de ministeries van EZK, BZK en IenW, de
gevraagde verkenning inmiddels gestart.
De Koninklijke Luchtmacht benut het gebied EHD 42 voor het oefenen en
trainen met wapens die vanuit vliegtuigen worden ingezet. Ook diverse
NAVO-partners, waaronder België, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk en
de Verenigde Staten, maken van dit gebied gebruik. In Noordwest Europa
is deze oefencapaciteit schaars.
Uitgangspunt en randvoorwaarde voor de verkenning is dat de militaire
gebruikswaarde minimaal gelijk blijft en dat het gebruik van het gebied op
een veilige en verantwoorde wijze plaats blijft vinden, zowel met de
huidige als de toekomstige wapensystemen (zoals de F-35). Uiteraard
dient ook de veiligheid van het andere gebruik (scheepvaart, visserij,
recreatie, zandwinning, andere luchtvaart etc.) gewaarborgd te blijven.
Ingeval van nieuwe gebruiksfuncties (zoals eventuele windparken) zullen
dezelfde eisen gelden. Gezien die restricties lijken de mogelijkheden
uiterst beperkt om windparken te plaatsen binnen het vlieggebied EHD 42.
Er wordt in de verkenning ook gekeken naar het eventueel verplaatsen
van het gebied zelf. Dat lijkt vooralsnog erg ingewikkeld, vanwege het
gegeven dat op dit gedeelte van de Noordzee de grenzen van het
Nederlandse luchtruim en die van de Nederlandse Exclusieve Econo-

kst-33561-46
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2019

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 33 561, nr. 46

1

mische Zone (EEZ) niet samenvallen. Dat maakt dat het luchtruim boven
het westelijk deel van onze EEZ onder Brits beheer valt en dat het
Nederlandse luchtruim zich in het noordoosten uitstrekt tot boven de
Duitse EEZ.
De verkenning raakt voorts aan de herziening van het Nederlandse
luchtruim, die de ministeries van Defensie en IenW momenteel uitvoeren.
Vanaf deze zomer zullen varianten voor de herziening van het luchtruim
worden onderzocht, waarna besluitvorming door het kabinet volgt in het
najaar van 2020. Dit loopt gelijk op met de Plan-MER voor het Nationaal
Programma Noordzee 2022–2027 waarin de besluitvorming over de
ruimtelijke indeling van de Noordzee ook in 2020 zijn beslag zal krijgen,
waaronder die over de eventuele aanpassing of verplaatsing van EHD 42.
Dit biedt het kader om varianten voor de ruimtelijke indeling van de
Noordzee en voor de herziening van het luchtruim daarboven met elkaar
te verbinden.
Zoals de Minister van IenW in haar brief van 5 februari 2019 (Kamerstuk
33 450, nr. 55) aangaf, is het de ambitie om medio 2019 in een Noordzeeakkoord tussen maatschappelijke partijen en het Rijk een krachtige
bestuurlijke basis te leggen onder het proces naar de besluitvormig over
het Nationaal Programma Noordzee 2022–2027. Indien de definitieve
resultaten van onderhavige verkenning positief zijn, worden deze
betrokken bij de totstandkoming van dit Noordzeeakkoord.
De Minister van Economische Zaken en Klimaat,
E.D. Wiebes

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 33 561, nr. 46

2