2

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2013–2014

30 413

Regels betreffende pensioenen (Pensioenwet)

Nr. 161

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN SOCIALE ZAKEN EN
WERKGELEGENHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 21 maart 2014
Inleiding
De Pensioenwet schrijft voor dat de parameters die pensioenfondsen
gebruiken bij hun berekeningen voor de premies en voor herstelplannen
periodiek worden herijkt. In dit kader heb ik op 18 oktober vorig jaar de
leden van de Commissie Parameters benoemd en gevraagd voor 1 maart
van dit jaar te adviseren over een aantal parameters die het in te rekenen
portefeuillerendement en de inflatieontwikkeling waarmee pensioenfondsen mogen rekenen begrenzen.
Daarnaast is de commissie gevraagd, om in het licht van het beoogde
nieuwe financieel toetsingskader (ftk) te adviseren over de ontwikkeling
van een uniforme scenarioset.
Op 27 februari jl. heb ik het advies van de Commissie Parameters
ontvangen. In deze brief reageer ik op dit advies. Daarbij geef ik eerst de
huidige parameters weer en vervolgens de door de Commissie
Parameters geadviseerde nieuwe parameters en de geadviseerde
scenarioset. Afgesloten wordt met het oordeel van het kabinet. Het advies
van de Commissie Parameters treft u in de bijgevoegd aan1.
Huidig vastgestelde parameters
Tabel 1 geeft de huidig vastgestelde parameters weer, op basis van het
advies van de vorige commissie.
Tabel 1: huidig vastgestelde parameters
Categorie

rekenkundig

meetkundig

2,0%

2,0%

Minimum verwachtingswaarden
Prijsinflatie

1

kst-30413-161
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2014

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 30 413, nr. 161

1

Categorie

rekenkundig

meetkundig

3,0%

3,0%

4,5%
8,5%
9,0%
7,5%
7,5%

4,5%
7,0%
7,5%
6,0%
6,0%

Contractloonstijging
Maximum verwachtingswaarden
Staatsobligaties en credits
Beursgenoteerde aandelen
Overige zakelijke waarden
Direct vastgoed
Grondstoffen

Advies parameters
Tabel 2 geeft het advies van de Commissie Parameters weer.
Tabel 2: advies Commissie Parameters
categorie

bruto meetkundig
parameter

kostenafslag

standaarddeviatie

opmerking

Minimum
verwachtingswaarden
Prijsinflatie

2,0%

n.v.t.

n.v.t.

Contractloonstijging

2,5%

n.v.t.

n.v.t.

Ingroeipad van 5
jaar
Ingroeipad van 5
jaar

Maximum
verwachtingswaarden
Staatsobligaties AAA

circa 2,5%

15bp

8%

Credits

circa 3%

circa
15bp

circa 8%

Beursgenoteerde aandelen
Overige zakelijke waarden
Niet beursgenoteerd-vastgoed
Grondstoffen
Diversificatie-effect

7,0%
7,5%
6,0%
5,0%
circa 50bp

25bp
25bp
80bp
40bp
n.v.t

20%
25%
15%
20%
n.v.t.

Conform vigerende
forwards
Combinatie
forwards en
aandelen,
afhankelijk van
kredietrisico in
portefeuille

Afhankelijk van
portefeuille, op
basis van
benaderingsformule

Voor het bepalen van maximaal te verwachten rendementen onderscheidt
de commissie zes categorieën. Daarmee zijn twee aanpassingen gemaakt
op de huidige onderverdeling. Ten eerste wordt de classificatie direct
vastgoed verbreed naar niet-beursgenoteerd vastgoed. Beursgenoteerde
vastgoedbeleggingen worden als aandelen geclassificeerd. Ten tweede is
de categorie vastrentende waarden verbijzonderd naar risicovrije
staatsobligaties en obligaties met een kredietrisico (hierna: credits).
De commissie adviseert het in te schatten verwacht rendement op
risicovrije vastrentende waarden één op één te koppelen aan de rentertermijnstructuur en de hierin besloten forward rentecurves. Daarmee
ontstaat een consistente behandeling van de ontwikkeling van de
vastrentende beleggingen en de ontwikkeling van de verplichtingen. In de
Instellingsregeling is expliciet aandacht is gevraagd voor deze
consistentie.
De commissie adviseert meetkundige maximale verwachte rendementen
en minimale (loon)inflatiepercentages te hanteren. Ten behoeve van de
bepaling van het zogenoemde diversificatie-effect heeft de commissie
daarnaast een advies uitgebracht over de relevante volatiliteiten (uitgedrukt in standaarddeviaties) en correlaties, waarmee het totale portefeuillerendement wordt begrensd. De commissie adviseert daarnaast

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 30 413, nr. 161

2

expliciete kostenafslagen op de in te rekenen rendementen, waar de
vorige commissie deze nog open liet aan de fondsen zelf.
De premie effecten van de nieuwe parameters zijn naar verwachting
beperkt. Uit een indicatieve doorrekening van de effecten op de gedempte
kostendekkende premie blijkt dat deze – op macro niveau – nauwelijks
hoeft te veranderen.
Advies scenarioset
De commissie adviseert de uniforme scenarioset te baseren op het model
zoals dat door Koijen, Nijman & Werker in 2010 is ontwikkeld (het
«KNW-model»). Dit model voldoet aan de door de commissie gehanteerde uitgangspunten zijnde: realistisch, eenvoudig toepasbaar,
gebaseerd op algemeen geldende economische principes, en aansluitend
op de doelstelling van de haalbaarheidstoets. De scenarioset kan ook
worden gebruikt voor de communicatie van pensioenfondsen inzake hun
ambities, verwachtingen en risico’s.
Oordeel van het kabinet
Het kabinet onderschrijft de adviezen van de commissie en zal deze
overnemen, zodat de berekeningen van pensioenfondsen aansluiten bij de
economische werkelijkheid. Het moment waarop deze parameters worden
ingevoerd zal in samenhang met het beoogde wetsvoorstel over de
aanpassing van het ftk worden bezien, in verband met de consequenties
voor de haalbaarheidstoets en de herstelkracht die van invloed is op
herstelplannen.
Er zal dan ook gekeken worden naar de premie-effecten van het
wetsvoorstel. Hierover zult u nader worden geïnformeerd.
Een afschrift van deze brief is aan de Eerste Kamer gestuurd.
De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
J. Klijnsma

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 30 413, nr. 161

3