Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2013–2014

33 835

Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit
(NVWA)

Nr. 3

LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDEN
Vastgesteld 28 januari 2014
De vaste commissie voor Economische Zaken heeft een aantal vragen
voorgelegd aan de staatssecretaris van Economische Zaken over de brief
van 20 juni 2013 over het Jaarverslag 2012 van de Nederlandse Voedselen Warenautoriteit (Kamerstuk 32 262, nr. 10).
De staatssecretaris heeft deze vragen beantwoord bij brief van 27 januari
2014. Vragen en antwoorden zijn hierna afgedrukt.
De voorzitter van de commissie,
Hamer
Adjunct-griffier van de commissie,
Van Bree

kst-33835-3
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2014

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 835, nr. 3

1

1
Hoeveel inspecties heeft de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit
(NVWA) uitgevoerd bij melkveeboerderijen in 2012?
2
Wat voor soort inspecties kunnen gehouden worden door de NVWA op
melkveeboerderijen?
3
Wat voor soort inspecties zijn in welke aantallen gehouden op melkveeboerderijen in 2012?
Antwoord op de vragen 1 t/m 3
In onderstaande tabel zijn alle inspecties in 2012 weergegeven op
bedrijven waar melkvee werd gehouden:
Domeinen

Aantal controles

Voorwaarden Cross compliance
Wetgeving Diergeneesmiddelen
Wetgeving Dierlijke bijproducten
Wetgeving Diervoeder
Wetgeving Dierwelzijn
Voorwaarden deelname EU-subsidieregelingen incl.
nacontroles
Wetgeving Gewasbescherming
Voorwaarden Grondgebonden subsidies
Wetgeving Levende Dieren Diergezondheid (I&R)
Monitoring (verboden) stoffen
Wetgeving Meststoffen
Wetgeving Natuur
Overig (Project Bevindingen Zoonosen)
Wetgeving Vervoer (DW & LDD)
Totaal aantal Inspecties

223
84
41
3
266
315
16
705
705
386
731
87
10
11
3.583

4
Wat voor soort overtredingen zijn aangetroffen bij inspecties op
melkveeboerderijen?
Antwoord
De NVWA voert doorgaans inspecties uit op basis van risico-analyse. De
geconstateerde mate van niet-naleving is daardoor niet representatief te
zijn voor een sector. Voorbeelden van overtredingen op de volgende
domeinen zijn:
– I&R: Bij het onderdeel I&R bestaan voorkomende overtredingen
bijvoorbeeld uit: het overschrijden van de meldtermijn, en het niet of
foutief aanmelden van dieren aan de I&R-database (waardoor ingeval
van runderen de dieren op latere leeftijd niet meer identificeerbaar
zijn).
– Welzijn: overtredingen op het gebied van de Gezondheids- en
welzijnswet voor dieren betreffen bijvoorbeeld verwaarlozing en
onthouden van zorg, en overtredingen van het Besluit welzijn
productiedieren het niet voorhanden hebben van schone en droge
ligplekken, geen of onvoldoende vers drinkwater, onthouden medische
zorg of overbezetting.
– Cross compliance: Afwijkingen bij cross compliance inspecties zijn in
80% van de gevallen kleine afwijkingen op het onderdeel oormerken
van de identificatie en registratie verplichtingen. Dit reguliere verlies
van een enkel oormerk heeft verder geen gevolgen voor de melkveehouder onder voorwaarde van onmiddellijk herstel. Deze afwijkingen
worden wel geregistreerd (EU-verplicht).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 835, nr. 3

2

–

–

Grondgebonden subsidies: afwijkingen voor grondgebonden subsidies
betreffen veelal de opgegeven oppervlakte van de percelen en de
definitie landbouwgrond. Bij deze inspecties geldt dat de bevindingen
die afwijken van de aanvraag worden gecommuniceerd met het
betaalorgaan Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). Deze
stelt vast of er sprake is van een kortingswaardige afwijking of dat de
gerapporteerde bevinding binnen de tolerantie valt.
Voorbeelden van afwijkingen bij mestinspecties betreffen het niet
conform uitrijden van mest en de regelgeving rond gebruiksnormen en
derogatie, met de daarmee samenhangende administratieve
verplichtingen.

5
Hoeveel menskracht wordt bij benadering ingezet voor inspecties bij
melkveeboerderijen?
Antwoord
De NVWA heeft ca. 140 inspecteurs met het specialisme grazers. Onder dit
specialisme vallen ook schapen, geiten en runderen niet gehouden voor
melkproductie.
6
Hoeveel bezoeken zijn er in 2012 in totaal gebracht aan melkveeboerderijen en hoeveel melkveeboerderijen zijn in 2012 bezocht?
Antwoord
Voor het aantal inspecties zie beantwoording vraag 1. Het aantal bezochte
bedrijven lag lager, namelijk 2.486.
7
Hoe vaak kan een melkveehouder gemiddeld statistisch gezien een
NVWA-inspecteur op zijn boerderij verwachten?
Antwoord
In onderstaande tabel is de kans op inspectie in 2012 per bedrijfsgrootte
weergegeven:
Aantal dieren

Aantal bedrijven

Kans op controle

0–20
20–50
50–100
100–500
500 EN MEER
Totaal

1.093
3.771
9.154
4.528
13
18.559

9%
11%
13%
16%
38%
n.v.t.

Voor specifieke regelingen kunnen daarnaast minimum percentages
gelden:
– Identificatie & Registratie: 3%
– Subpopulatie steunaanvragers: 1% controle op cross compliance
voorwaarden
– Subpopulatie steunaanvragers: 5% BTR controle op correcte opgave
gebruik percelen
– Subpopulatie aanvragers natuursubsidie: 5%
De laatste 2 typen inspecties kunnen gecombineerd worden in één
bedrijfsbezoek als dat van toepassing is.
8
Kunt u uitleggen waarom een verschuiving plaatsvindt van het vaststellen
van overtredingen (controle) naar het borgen van de naleving (in control)?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 835, nr. 3

3

Antwoord
De NVWA richt zich met haar toezicht en handhaving op het duurzaam
naleven van wet- en regelgeving door ondernemers. Daarvoor is het
nodig dat de NVWA beschikt over betrouwbare en actuele risicoprofielen
van ondernemers. Kennis van de nalevingsmotieven en het naleefgedrag
maakt hiervan onderdeel uit. Vanuit deze informatiepositie kiest de NVWA
steeds de handhavingsaanpak die aansluit bij deze motieven en dit
gedrag.
9
Vanaf wanneer gaat de NVWA de controlegegevens openbaar maken?
Antwoord
De NVWA maakt sinds 2006 op onderdelen inspectiegegevens openbaar.
Op dit moment wordt gewerkt aan een voorziening in de Gezondheidswet,
zodat de NVWA in de toekomst openbaarmaking van controlegegevens
breed kan uitrollen. Tevens werkt de NVWA aan vernieuwde presentatie
van de gegevens, conform het zogeheten «stoplichtenmodel». U bent
hierover in eerdere kamerbrieven geïnformeerd (Kamerstuk 23 289, nr. 3).
Ter voorbereiding wordt dit voorjaar gestart met de openbaarmaking van
controlegegevens in de horeca, te weten de lunchrooms.
10
Kunt u aangeven of het programma Vermindering Regeldruk Vleesketen
ook in 2013 is voortgezet en wat hiervan de resultaten waren en kunt u
voorts aangeven of het programma ook in 2014 wordt voortgezet. Zo nee,
waarom niet?
Antwoord
Het programma Vermindering Regeldruk Vleesketen (VRV) is ook in 2013
voortgezet. De uitwerking in de slachtsector vindt met name plaats via het
programma Continuos Control Monitoring (CCMT). De NVWA maakt
daarbij gebruik van digitale gegevens van slachterijen en stemt haar
toezicht daar mede op af. Dit betreft de PM-keuring van de NVWA. In de
beantwoording van de schriftelijke vragen over de begroting van EZ
onderdeel Landbouw en Natuur van 17 oktober 2013 (Kamerstuk
33 750 XIII, nr. 9) heb ik uw Kamer geïnformeerd over de CCMT-pilot bij de
AM-keuring door de NVWA bij een slachterij in Apeldoorn.
In 2013 zijn de volgende zaken gestart:
– Start pilot CCMT diergezondheid en dierenwelzijn varken; evaluatie is
voorzien in 2014 (AM-keuring);
– Start CCMT rund, voedselveiligheid en dierlijke bijproducten (PMkeuring);
– Start pilot digitale vastlegging en uniformering keuringsbevindingen;
evaluatie voorzien in 2014;
– Start verkenning automatisering administratie en informatieuitwisseling in de pluimveesector;
– Toestemming tot verkenning mogelijkheid digitaal toezicht dierlijke
bijproducten;
– Voorwaarden toepassing zichtkeuring + kalverslachterij, die tengevolge
van aangepaste keuringshandelingen tot winst in productverwaarding
van kalfsvlees leidt;
Het programma Vermindering Regeldruk Vleesketen zal ook in 2014
worden voortgezet.
11
Kunt u uitleggen waarom in middelgrote en kleine slachthuizen onvoldoende aandacht is voor de naleving?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 835, nr. 3

4

Antwoord
Bij verschillende slachthuizen is de naleving van de wet- en regelgeving
niet op orde. Bij kleine en middelgrote slachthuizen liggen oorzaken met
name in het feit dat deze slachterijen minder gestandaardiseerd werken,
een onregelmatig patroon van slachten hebben en in sommige gevallen
de kwalitatief mindere dieren slachten.
12
Hoe wordt het convenant tussen NVWA en VION nu beoordeeld, met het
oog op de recente incidenten met plastic in vlees?
Antwoord
In mijn brief van 13 januari jl. (Kamerstuk 26 991, nr. 392) heb ik uw Kamer
geïnformeerd over het onderzoek van de NVWA naar gesignaleerde
onregelmatigheden bij VION/ENCEBE. De uitkomsten en conclusies van
het NVWA-onderzoek worden in het eerste kwartaal van dit jaar verwacht.
Het convenant Horizontaal Toezicht uit 2012 tussen NVWA en VION wordt
niet anders beoordeeld. Rechten en verplichtingen op basis van wet- en
regelgeving zijn en blijven zonder enige beperking van toepassing.
13
Kunt u in een tabel uiteenzetten wat de output is van het investeren in het
herkennen van fraudemogelijkheden in de handel in gekoeld en bevroren
vlees?
Antwoord
Naar aanleiding van de paardenvleesaffaire heeft de NVWA haar
toezichtstrategie in de vleesketen herzien. De NVWA pleegt meer inzet op
administratieve controles en verdachte handelsstromen. Als onderdeel
van de intensivering van de handhaving in de vleesketen is de NVWA
gestart met een pilot voor risicogerichte administratieve controles bij
uitsnijderijen en koel- en vrieshuizen. Er is voorzien in aanvullende
training op het gebied van administratieve controle, zodat frauduleus
handelen (in de boekhouding) eerder kan worden onderkend.
Een aantal dierenartsen heeft verder een opleiding gevolgd om valse
paardenpaspoorten te herkennen. In zijn algemeenheid zijn indicatoren
voor mogelijke fraude bijvoorbeeld: geknoei met certificaten, doorhalingen in de boekhoudingen of het ontbreken van gegevens of onjuistheden in inkoop- en verkoopregisters.
14
Hoe is in 2013 de fase van uitvoering verlopen met betrekking tot
duurzaamheid in de zeevisserij?
Antwoord
In 2013 zijn in samenwerking met andere handhavingpartners verschillende activiteiten uitgevoerd in de platvisketen (m.n. tong en schol) onder
de naam «project Graatmeter». Het gaat in dit project hoofdzakelijk over
wettelijke verplichtingen op het gebied van vangstregistratie, minimummaten voor vis en fiscale verplichtingen zoals de factureringsplicht,
factuureisen en bewaarplicht, maar ook om kwesties als arbeidsomstandigheden en sociale voorzieningen. Door de NVWA en de Belastingdienst
gezamenlijk zijn informatieve gesprekken gevoerd met de brancheorganisaties in de gehele visketen. De visserijbranche zelf heeft aangegeven
waarde te hechten aan effectief toezicht ten behoeve van een duurzame
visserij. De goedwillende bedrijven in deze branche moeten immers niet
de dupe worden van degenen die zich aan de regels onttrekken. Enkele
rederijen zijn bezocht om de aansluiting tussen visserij- en belastingdienst
gegevens te bespreken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 835, nr. 3

5

Ook is een tweetal havens en visafslagen door een interventieteam van
Belastingdienst, inspectie SZW, Douane, UWV en gemeenten gecontroleerd en is een strafrechtelijk onderzoek gestart tegen een vermoedelijk
structurele en grove overtredende visserijonderneming. Het project loopt
nog door in 2014.
15
Kunt u in een tabel de resultaten van het ingrijpen met betrekking tot
incidenten met salmonella in zalm uiteenzetten?
Antwoord
Zoals ook weergeven in het rapport van de Onderzoeksraad is de afname
van het aantal ziektegevallen het resultaat van het ingrijpen van de NVWA.
Ik verwijs u ook naar de brief die door de minister van VWS, mede
namens mij, is gestuurd op 16 december 2013 (Kamerstuk 26 991, nr. 389)
met de inhoudelijke reactie op dit OVV rapport. Voor de goede orde merk
ik op dat het de eerste casus met betrekking tot salmonella in zalm betreft.
16
Welke 32 industriële bedrijven zijn in 2012 hard aangepakt voor het
structureel niet naleven van de wet?
Antwoord
De 32 industriële bedrijven betreffen productiebedrijven (met name
bakkerij-, vlees- en visproductiebedrijven), importbedrijven en handelsbedrijven.
Ingevolge de Awb en de privacywetgeving (met name de Wob) mag de
NVWA de namen van betrokken ondernemers niet zonder meer openbaar
maken. Bedrijven zouden onevenredig benadeeld worden wanneer
behalve de in de wet vastgelegde maatregelen, ook de bedrijfsnaam
openbaar gemaakt wordt. Dit laatste vormt dan een niet bij wet vastgelegde maatregel.
De NVWA heeft wel initiatief genomen om in 2014 op grond van artikel 8
Wob via een zogenaamde uniforme voorbereidingsprocedure inspectiegegevens in de horeca actief openbaar te maken. Het betreft hier niet alleen
de namen van bedrijven van overtreders maar alle bedrijven in de sector.
Dit vergt een zorgvuldige voorbereiding waarbij betrokken ondernemers
gebruik kunnen maken van beschikbare rechtsmiddelen.
17
Welke maatregelen neemt de NVWA constaterende dat de wettelijke
meldplicht bij onveilige producten slecht wordt uitgevoerd?
Antwoord
Als de meldplicht niet wordt uitgevoerd voor onveilige producten
(schadelijke en ongeschikte producten) dan treft de NVWA zowel
strafrechtelijke als bestuursrechtelijke maatregelen.
18
Is de conceptrapportage over separatorvlees inmiddels gepubliceerd?
Antwoord
De Food and Veterinairy Office (FVO) heeft in 2013 een rapport uitgebracht
over de FVO missie «Separatorvlees» van eind 2012. Vanuit Nederland is
hier een schriftelijke reactie op gegeven. Zowel het verslag van de FVO als
de reactie van Nederland zijn te vinden op de website van de FVO.
19
Hoe gaat u in de toekomst prijsafspraken voorkomen met betrekking tot
convenanten over horizontaal toezicht?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 835, nr. 3

6

Antwoord
De NVWA sluit de convenanten af om het vertrouwen in de borging van
de voedselveiligheid te bevestigen. Voordat convenanten worden
afgesloten wordt bezien of er vanuit andere wetgevingsterreinen geen
contra-indicaties zijn. Deze contradicties kunnen ook betrekking hebben
op (verboden) prijsafspraken van bedrijven. Indien daar sprake van is
worden de convenanten niet afgesloten.
20
Hoe wordt bepaald of er een bestuursrechtelijk of strafrechtelijk onderzoek
wordt uitgevoerd?
Antwoord
Voor het bepalen of een onderzoek bestuursrechtelijk of strafrechtelijk
wordt uitgevoerd biedt specifieke wet- en regelgeving veelal richtlijnen.
Bij ontbreken daarvan wordt gebruik gemaakt van het Kwalitatief
Beoordelingskader Opsporing. Daarnaast wordt ook rekening gehouden
met de afspraken tussen het Openbaar Ministerie, de NVWA(-IOD), het
Ministerie van Economische Zaken en het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, zoals neergelegd in het handhavingsarrangement.
De inzet van het instrument (Inlichtingen en) Opsporing is sterk verweven
met de integrale aanpak per domein. Om dit goed uit te kunnen werken, is
het belangrijk de handhaving aan te passen aan de intentie en het
nalevinggedrag van de sector. Hiervoor zijn een aantal uitgangspunten
geformuleerd in de beleidsbrief BOD, de Perspectiefnota 2015 van het
Openbaar Ministerie, het Meer Jaren Bedrijfsplan Handhaving (MJBH) en
het Handhavingarrangement. De beslissing om al dan niet een middelzwaar opsporingsonderzoek uit te voeren in een bepaalde casus wordt
genomen in het selectieoverleg van het Functioneel Parket (OM) en de
NVWA-IOD. Hierbij wordt de casus getoetst op het voorgaande alsmede
de proportionaliteit.
21
Welke actie is er ondernomen, nadat geconstateerd is dat de traceerbaarheid van producten verbeterd kon worden?
Antwoord
Bij de bedrijven waar een tekortkoming is geconstateerd, is een herinspectie uitgevoerd. Hierbij is geconstateerd dat de tekortkomingen waren
opgeheven.
22
Hoe wordt er in dit convenant gewaarborgd dat er geen onderlinge
prijsafspraken gemaakt worden?
Antwoord
Trustfeed is opgericht om de voedsel- en voederveiligheid te waarborgen
door middel van controles in grondstoffen en beoordeling van leveranciers van grondstoffen. In 2010 is een rechtsvoorganger van Trustfeed, te
weten TrusQ, na een klacht van de NVV (Nederlandse Vakbond Varkenshouders) onderwerp van onderzoek geweest door de NMa (Nederlandse
Mededingingsautoriteit). In dit onderzoek zijn geen overtredingen van
mededingingswet en regelgeving geconstateerd. Trustfeed heeft
sindsdien op het gebied van organisatie en activiteiten geen wezenlijke
wijzigingen ondergaan.
Het convenant tussen Trustfeed en de NVWA gaat met name over een
goede uitwisseling van informatie, zodat o.a. tijdens incidenten snel en
adequaat kan worden opgetreden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 835, nr. 3

7

23
Kunt u toelichten waarom de horeca en de ambachtelijke productie niet
financieel bijdragen aan de NVWA in tegenstelling tot de agrarische
sector?
Antwoord
Het rapport «Maat houden» uit 1996 vormt nog steeds het kader voor het
al of niet doorberekenen van handhavings- en toelatingskosten. Op basis
van dit kader kunnen het afhankelijk van het type toezicht, handhaving of
keuring kosten aan de sector worden doorberekend. Preventief en
repressief toezicht kunnen ingevolge Europese en nationale wetgeving
geen kosten in rekening worden gebracht. In de veterinaire en fytosanitaire regelgeving is het principe vastgelegd dat keuringen/inspecties
worden doorberekend. Bij preventieve of repressieve handhaving in
andere sectoren, zoals de steekproefsgewijze controles in horecabedrijven
en ambachtelijke productie zijn die mogelijkheden veel beperkter. Wel
worden bij horeca en ambachtelijke productie de kosten van aanvullende
inspecties (herinspecties) na het vaststellen van omissies in rekening
gebracht. Ik verwijs u ook naar mijn brief van 19 december 2013 over de
herziening van het retributiestelsel NVWA (Kamerstuk 33 835, nr. 2).
24
Welke vijf bedrijven hebben een dwangsom opgelegd gekregen?
Antwoord
In 2012 zijn 5 dwangsommen opgelegd bij verschillende bedrijven,
waaronder 4 restaurants. Zie verder ook het antwoord bij vraag 16.
25
Kunt u in een tabel uiteenzetten welke andere wijzen dan alleen fysieke
inspecties van de NVWA er beschikbaar zijn?
Antwoord
De NVWA richt zich op het bevorderen van de naleving van wet- en
regelgeving door ondernemers en burgers. Bij de keuze van haar
toezichtmethoden en – instrumenten sluit zij aan bij de nalevingsmotieven
en het nalevingsgedrag van ondernemers. Deze methoden en instrumenten zijn samengevat in onderstaande tabel. Horizontaal staan de
methoden verwoord, verticaal de daarbij behorende instrumenten (niet
uitputtend).
Toezichtmethode:

Dienstverlening

Handhavingscommunicatie

Horizontaal toezicht

Repressief
toezicht

Opsporing

Instrumenten:

Voorlichting
website NVWA

Aangekondigde bezoeken
Openbaarmaking controlegegevens

Tweedelijns toezicht
Convenanten

Systeemtoezicht
Fysieke
controles

Opsporingsonderzoek

26
Waarom is er gekozen voor een aantal stille terugroepacties?
Antwoord
Als de onveilige producten (schadelijke of ongeschikte producten) niet
meer in beheer zijn van het levensmiddelenbedrijf dan bestaat de
wettelijke verplichting om deze onveilige producten terug te roepen. Of
gekozen wordt voor een stille terugroepactie of een terugroepactie met
publiekwaarschuwing is afhankelijk van de situatie. Zit het product nog in
het handelskanaal dan volgt een stille terugroepactie. Als het product de
consument bereikt kan hebben dan is het bedrijf verplicht de consumenten op doeltreffende en nauwkeurige wijze te informeren. Afhankelijk

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 835, nr. 3

8

van de verspreiding van het product kan daarbij bijvoorbeeld worden
gekozen door advertenties van landelijke dagbladen of het gericht
informeren van klanten van een groothandel die het product gekocht
hebben. De NVWA ziet er op toe dat de terugroepacties op adequate wijze
gebeuren.
27
Kunt u in een tabel uiteenzetten wat de resultaten zijn van deze
bewustwordingscampagne?
Antwoord
In 2011 is een effectonderzoek naar het functioneren van
www.Traderouteasia.nl uitgevoerd hieruit is gebleken dat het bezoekersaantal ligt tussen de 300 en 500 per maand. Tijdens een periode met
actieve promotie lag dit aantal op bijna 4.000 unieke bezoekers per
maand.
Uit de reacties van ondernemers, die de e-learning hebben gevolgd, wordt
door de onderzoekers onder andere geconcludeerd dat: Traderouteasia
moet worden voortgezet omdat het een belangrijke informerende functie
heeft, een eigen rol heeft en dat het middel een specifieke taak vervult
binnen het brede veld aan voorlichting en informatievoorziening. Dit
zowel voor de primaire doelgroep als voor anderen. Met name richting de
primaire doelgroep heeft Traderouteasia bestaansrecht, zeker wanneer
aanvullende informatie, zoals checklisten, wordt geleverd.
28
Kunt u aangeven hoe het staat met uw voornemen om per 1 januari 2014
de klepkeuring verplicht te stellen?
29
Kunt u aangeven in welke situatie de naleving voldoende is zodat
deelnemers aan QLL ook teruggezet kunnen worden van klepkeuring naar
stalkeuring bij goed functioneren.
Antwoord op de vragen 28 en 29
Ik zal uw Kamer voor het AO NVWA van 23 januari a.s. hierover schriftelijk
informeren.
30
Kunt u aangeven welke stappen zijn genomen om fraudegevoeligheid bij
de identificatie en registratie bij paardachtigen te verminderen en of er
nog steeds sprake is van een hoge fraudegevoeligheid?
Antwoord
De NVWA heeft door de diverse fraude-onderzoeken meer kennis
opgedaan over de modus operandi. Deze kennis is breed gedeeld en
NVWA dierenartsen gebruiken deze kennis om beter inzicht te hebben in
de authenticiteit van paspoorten. Door de NVWA zijn ook inspecties
gestart op identificatie en registratie (I&R) paard bij dierenartsen en
houderijen (select) en maneges/pensionstallingen e.d. (a-select). In 2013 is
een nalevingsmeting gedaan waarvan de resultaten worden geanalyseerd.
In overleg met PVE en de faculteit Diergeneeskunde in Utrecht is
daarnaast een communicatie traject gestart, waarbij per doelgroep de
verplichtingen zijn uitgewerkt. Deze informatie is beschikbaar op de site
van PVE en wordt ook via een link op de site van de NVWA bereikt.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 835, nr. 3

9

31
Per wanneer wordt het toegepast om vermoedelijk illegaal verdiend
crimineel vermogen af te pakken na veroordeling?
Antwoord
Het afpakken van illegaal verdiend crimineel vermogen werd al door de
rechtsvoorganger van de NVWA (AID) toegepast.
Sinds wetswijzigingen in 1993 (de zogenaamde Pluk-ze-wetgeving) is dit,
indien opportuun, een onderdeel van de opsporingsonderzoeken die
worden uitgevoerd door of boa’s in de toezichtdivisies van de NVWA of
door de opsporingsambtenaren van de NVWA-IOD. Op basis van de
bevindingen in het onderzoek doet de Officier van Justitie van het
Functioneel Parket (OM) een ontnemingsvordering bij de rechtbank.
32
Kunt u aangeven of alle zeugenhouders in Nederland voldoen aan de
groepshuisvesting en kunt u aangeven of zeugenhouders in andere
Europese lidstaten ook inmiddels voldoen aan deze regel?
Antwoord
De NVWA heeft in 2013 risico gebaseerd gecontroleerd op de verplichting
op groepshuisvesting zeugen. Medio december 2013 waren er nog 9
bedrijven in beeld die niet voldeden. Twee daarvan moesten voldoen per
31-12-2013, deze bedrijven zullen een hercontrole ondergaan in januari.
De overige 7 hebben tot maximaal 1 juli 2014 uitstel gekregen in verband
met vergunningenproblematiek. Begin december waren 15 lidstaten klaar
en 8 lidstaten bijna klaar. Vier lidstaten hadden nog belangrijke stappen te
zetten.
33
Kunt u aangeven of in andere Europese lidstaten ook strikt wordt
gecontroleerd door de toezichthouder c.q. inspectiediensten op het
naleven van groepshuisvesting door zeugenhouders?
Antwoord
De Europese Commissie (EC) ziet hierop toe. Namens de EC voert de Food
and Veterinary Office controles uit in lidstaten. De verslagen van hun
controles zijn te vinden op hun website.
34
Welke middelen worden er gebruikt om pluimveeslachthuizen te manen
tot het nemen van maatregelen om dierenwelzijn te verbeteren?
Antwoord
Het interventiebeleid van de NVWA op het gebied van dierenwelzijn is te
vinden op de website van de NVWA. Het gaat hier specifiek om interventiebeleid inzake diergezondheid, dierziekten en preventie dierziekten en
diertransport. Binnen dit interventiebeleid worden zowel bestuursrechtelijke als strafrechtelijke maatregelen ingezet. De maatregelen die in dit
interventiebeleid worden beschreven kunnen naast elkaar worden ingezet.
Concreet betekent dit dat een overtreder zowel een maatregel, als een last
onder dwangsom, alsmede een proces-verbaal opgelegd kan krijgen.
35
Kunt u toelichten waarom specifiek in de rozenteelt het nalevingspercentage beneden de 40 procent lag?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 835, nr. 3

10

Antwoord
De NVWA komt jaarlijks specifiek bij rozenbedrijven. De aanleiding is de
structureel lage naleving bij deze doelgroep binnen de siertelers onder
glas: een deel van de telers ervaart het pakket aan gewasbeschermingsmiddelen als te beperkt waardoor zij niet-toegelaten middelen gebruiken
of toegelaten middelen onjuist gebruiken (bijvoorbeeld meer bespuitingen
uitvoeren dan toegestaan).
36
Hoe ziet de aanpak van de NVWA en andere handhavingspartners van de
illegale handel in gewasbeschermingsmiddelen eruit?
De NVWA (IOD) werkt nadrukkelijk samen met de Douane, Politie en
Justitie waarbij informatie op reguliere basis uitgewisseld wordt. Deze
informatie komt voort uit de analyse van met name gegevens die
bedrijven moeten aanleveren bij import of doorvoer, binnen en buiten EU,
van gewasbeschermingsmiddelen.
Daarbij zet de NVWA zowel controle- en opsporingsbevoegdheden als
handhavingcommunicatie in. Naast het reageren op relevante import
meldingen worden projectmatig en gefaseerd die bedrijven bezocht die
op basis van risico indicatoren uit analyse naar voren komen.
37
Kunt u toelichten waarom in Nederland en Duitsland gewerkt wordt met
verschillende systemen voor het vaststellen van de fosfaatgehaltes van de
mest en wat de verschillen tussen de systemen zijn?
Antwoord
Doel van het Nederlandse mestbeleid is de belasting van het grond- en
oppervlaktewater met stikstof en fosfaat te beperken door een zo efficiënt
mogelijk gebruik van meststoffen: niet meer meststoffen toedienen dan
noodzakelijk is voor de groei van het gewas. Om een efficiënt gebruik van
meststoffen mogelijk te maken is het noodzakelijk nauwkeurig vast te
stellen hoeveel stikstof en fosfaat toegediend wordt. De hoeveelheid
stikstof en fosfaat kan per vracht verschillen, waardoor een forfaitaire
vaststelling van de hoeveelheid meststoffen onvoldoende aansluit bij de
werkelijkheid. Door de dierlijke mest te wegen, bemonsteren en analyseren weet een veehouder exact hoeveel meststoffen zijn afgevoerd van
het eigen bedrijf en weet de afnemer van de dierlijke mest hoeveel
meststoffen zijn aangevoerd en kunnen zij een sluitende mineralenbalans
realiseren. Duitsland kent, anders dan Nederland, op nationaal niveau
geen mestoverschot. In het Drielandertreffen van zaterdag 18 januari jl.
heb ik daarom met Noordrijn-Westfalen en Niedersaksen afspraken
gemaakt over een gezamenlijk aanpak om mestfraude tegen te gaan. Het
is noodzakelijk om meer inzicht te krijgen in meststromen. Het streven is
om in het najaar van 2014 transportgegevens en de juridische afwikkeling
op elkaar aan te laten sluiten. Ik zal uw Kamer zo spoedig mogelijk
informeren over de handhavingsaanpak om mestfraude tegen te gaan.
38
Hoelang bent u nog van plan om gebruik te maken van verruimde regels
rond de toepassing van dierlijke mest?
NB: Deze vraag over «verruimde regels» betreft de derogatietoestemming.
Antwoord
Nederland spant zich in voor het opnieuw verkrijgen van een derogatie in
het kader van de Nitraatrichtlijn.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 835, nr. 3

11

39
Kunt u in een tabel de totale omvang uiteenzetten van de totale handel in
beschermde diersoorten in Nederland?
Antwoord
Nee. De (internationale) bescherming van diersoorten is geregeld in de
Flora- en faunawet op basis van verschillende verdragen zoals het
CITES-verdrag, de Vogel- en Habitatrichtlijn en het verdrag van Bern.
Daarnaast zijn in beginsel ook alle inheemse diersoorten beschermd in de
Flora- en faunawet. Deze wettelijke bepalingen kennen vele uitzonderingen waaronder het toch mogelijk is in deze beschermde diersoorten te
handelen. Veelal gaat het daarbij om gefokte soorten.
De wettelijke bepalingen met betrekking tot beschermde soorten,
schrijven maar in beperkte mate voor dat alle handelstransacties in de
keten geregistreerd worden. Zo registreert de Rijksdienst voor ondernemend Nederland wel de uitgifte van certificaten om handel in CITES
soorten mogelijk te maken maar niet elke overdracht van aldus gecertificeerde partijen in de handelsketen.
De overheid beschikt daarom niet over databases waarin de omvang van
de handel van beschermde soorten in vastgelegd.
40
Zal de NVWA in 2014 extra middelen ter beschikking hebben om de
verscherpte alcoholleeftijdsgrens te handhaven?
Antwoord
Sinds 1 januari 2013 is het toezicht op Drank- en Horecawet gedecentraliseerd naar gemeenten. De burgemeesters zijn voor dit toezicht verantwoordelijk. De NVWA zal derhalve geen extra middelen ter beschikking
hebben om de verscherpte leeftijdgrens te handhaven. Wel blijft de NVWA
in 2014 nog gemeenten inhoudelijk ondersteunen via het Expertise
Centrum Drank- en Horecawet waar gemeenten terecht kunnen met
vragen over hun nieuwe toezichtstaak.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 835, nr. 3

12