Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2008–2009

22 112

Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven
van de lidstaten van de Europese Unie

Nr. 795

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BUITENLANDSE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 4 februari 2009
Overeenkomstig de bestaande afspraken heb ik de eer u hierbij negen
fiches aan te bieden die werden opgesteld door de werkgroep Beoordeling Nieuwe Commissievoorstellen (BNC):
1. Richtlijn inzake opvang asielzoekers in lidstaten; (Kamerstuk 22 112,
nr. 794)
2. Dublin verordening;
3. Verordening inzake Eurodac; (Kamerstuk 22 112, nr. 796)
4. Intrekking richtlijnen metrologie; (Kamerstuk 22 112, nr. 797)
5. Mededeling maritieme ruimtelijke ordening; (Kamerstuk 22 112, nr.
798)
6. Richtlijn gevaarlijke stoffen in elektrische apparatuur (RoHS); (Kamerstuk 22 112, nr. 799)
7. Richtlijn afgedankte elektronische apparatuur (WEEE); (Kamerstuk
22 112, nr. 800)
8. Verordening Marco Polo II programma; (Kamerstuk 22 112, nr. 801)
9. Actieplan en Richtlijn Intelligente vervoerssystemen. (Kamerstuk
22 112, nr. 802)
De staatssecretaris van Buitenlandse Zaken,
F. C. G. M. Timmermans

KST127818
0809tkkst22112-795
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 795

1

Fiche : Dublin-verordening.
1. Algemene gegevens

Voorstel: Voorstel voor een Verordening van het Europees Parlement en
de Raad tot vaststelling van de criteria en instrumenten om te bepalen
welke lidstaat verantwoordelijk is voor de behandeling van een verzoek
om internationale bescherming dat door een onderdaan van een derde
land of een staatloze bij een van de lidstaten wordt ingediend. (Herschikking)
Datum Commissiedocument: 3 december 2008
Nr. Commissiedocument: COM (2008) 820 definitief
Prelex: http://ec.europa.eu/prelex/detail_dossier_real.cfm?CL=nl&DosId
=197712
Nr. impact-assessment Commissie en Opinie Impact-Assessment Board:
SEC (2008) 2962, SEC (2008) 2963 (samenvatting), SEC (2008) 2964 (opinie
IAB)
Behandelingstraject Raad: Raadswerkgroep Asiel, JBZ-Raad
Eerstverantwoordelijk ministerie: Ministerie van Justitie
Rechtsbasis, stemwijze Raad, rol Europees Parlement en
comitologie

a) Rechtsbasis
Art. 63, eerste lid onder a, EG-Verdrag
b) Stemwijze Raad en rol Europees Parlement
Gekwalificeerde meerderheid van stemmen, medebeslissing EP
c) Comitologie
n.v.t.
2. Samenvatting BNC-fiche

• Korte inhoud voorstel
Dit voorstel is een herziening van Verordening (EG) nr. 343/2003 tot vaststelling van de criteria en instrumenten om te bepalen welke lidstaat
verantwoordelijk is voor de behandeling van een asielverzoek dat door
een onderdaan van een derde land bij een van de lidstaten wordt ingediend (de Dublin-verordening).1 De Commissie stelt voor op zes onderdelen de Dublin-verordening aan te passen.
• Bevoegdheidsvaststelling en subsidiariteits- en proportionaliteitsoordeel
Bevoegdheid: positief
Subsidiariteit: positief
Proportionaliteit: deels positief, deels negatief
• Risico’s/implicaties/kansen
–

1

PB L 50, 25.2.2003, p.1.

• Nederlandse positie en eventuele acties
Positief staat Nederland ten opzichte van de aanpassingen gericht op
verbetering van de effectiviteit van de Dublin-verordening. Nederland is
echter geen voorstander van de meest verstrekkende voorstellen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 795

2

aangaande de positie van alleenstaande minderjarige vreemdelingen en
het tijdelijk niet toepassen van de Dublin-verordening ten aanzien van
lidstaten met een hoge migratiedruk. Nederland zet dan ook in op krachtige harmonisatie en praktische samenwerking om problemen op te
lossen die lidstaten hebben bij het behandelen van asielinstroom en pas
bij afronding van fase 2 van het Gemeenschappelijk Europees Asielsysteem (GEAS) het verdelingsvraagstuk te bezien.
3. Samenvatting voorstel

• Inhoud voorstel
Dit voorstel is een herziening van Verordening (EG) nr. 343/2003 van
18 februari 2003 tot vaststelling van de criteria en instrumenten om te
bepalen welke lidstaat verantwoordelijk is voor de behandeling van een
asielverzoek dat door een onderdaan van een derde land bij een van de
lidstaten wordt ingediend (de «Dublin-verordening»).1
Het belangrijkste doel van dit voorstel (als onderdeel van de tweede fase
van asielwetgeving) is de effectiviteit van het «Dublin-systeem»2 te verbeteren en het beschermingsniveau voor asielzoekers te verhogen.
Een ander doel van het voorstel betreft het opvangen van situaties waarin
lidstaten te kampen hebben met grote druk op hun opvangmogelijkheden
en het opvangen van situaties waarin het beschermingsniveau van asielzoekers in een lidstaat onvoldoende is.
Om deze doelen te bereiken stelt de Commissie voor op zes onderdelen
de Dublin-verordening aan te passen. Deze onderdelen betreffen:
1 reikwijdte van de Dublin-verordening en samenhang met het
EU-asielacquis;
2 effectiviteit van het Dublin-systeem;
3 waarborgen voor personen die onder de Dublin-procedure vallen;
4 gezinshereniging;
5 alleenstaande minderjarige vreemdelingen en andere kwetsbare
groepen;
6 buitengewone migratiedruk en ontoereikend niveau van bescherming.
Ad 1. De werkingssfeer van de richtlijn wordt uitgebreid tot personen die
een aanvraag doen voor subsidiaire bescherming. Hiertoe wordt de richtlijn in overeenstemming gebracht met de kwalificatierichtlijn.
Ad 2. Om de efficiëntie van het Dublinsysteem te vergroten, worden onder
meer scherpe deadlines geïntroduceerd waarbinnen lidstaten moeten
reageren op informatieverzoeken van een van de andere lidstaten.

1

PB L 50, 25.2.2003, p. 1.
Het «Dublin-systeem» is bedoeld om vast te
stellen welke lidstaat verantwoordelijk is voor
de behandeling van een asielverzoek dat door
een onderdaan van een derde land bij een van
de lidstaten van de EU, Noorwegen of IJsland
wordt ingediend. Het systeem bestaat uit de
Dublin-verordening (PB L 50, 25.2.2003, p. 1),
de Eurodac-verordening (PB L 316, 15.12.2000)
en de uitvoeringsverordeningen daarvan (PB L
62, 5.3.2002 en PB L 222, 5.9.2003).

2

Ad 3. De juridische waarborgen die van toepassing zijn op de asielaanvragers worden versterkt, opdat zij hun rechten beter kunnen verdedigen. Zo dienen zij de mogelijkheid te hebben om in beroep te gaan
tegen een besluit om hen over te brengen naar een andere lidstaat,
waarbij tevens dient te worden vastgesteld of de beroepsprocedure al dan
niet een opschortende werking van de overdracht dient te hebben. Ook
nieuw is dat uitdrukkelijk wordt bepaald dat personen niet in detentie
dienen te worden geplaatst om de enkele reden dat zij een verzoek tot
internationale bescherming hebben ingediend.
Ad 4. Veel aandacht is in de herziening besteed aan duidelijkere procedures rondom gezinshereniging. Indien gezinsleden reeds in een van de
lidstaten verblijven, is dat de lidstaat die in beginsel verantwoordelijk zou
moeten zijn voor de asielaanvraag.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 795

3

Ad 5. Voor alleenstaande minderjarige vreemdelingen wordt in de verordening een aantal aanvullende waarborgen geïntroduceerd, om hun
rechten verder te versterken. Hieronder valt onder meer de plicht voor de
lidstaten om hun belangen in het oog te houden en te zorgen voor juridische bijstand.
Ad 6. Indien de aanvrager eerder in een andere lidstaat een verzoek heeft
ingediend, dient hij in beginsel naar deze lidstaat te worden overgebracht.
De verordening voorziet echter in een tijdelijke opschorting van deze
overdrachten wanneer de Commissie van oordeel is dat de opvangmogelijkheden, het asielsysteem of de lokale infrastructuur onevenredig
worden belast door een grote toestroom van vreemdelingen. De Raad
komt de bevoegdheid toe de beslissing van de Commissie te herzien.
Dit voorstel maakt deel uit van een pakket van drie voorstellen gericht op
het garanderen van een hoger niveau van harmonisatie en betere
beschermingsstandaarden voor het Gemeenschappelijk Europees Asielsysteem (GEAS).1

• Impact assessment Commissie
Het impact assessment van de Commissie (SEC 2008 2962) geeft voor elk
van de zes bovenbeschreven onderdelen enkele beleidsopties. De beste
beleidsopties per onderdeel vormen gezamenlijk de optie waaraan voorkeur wordt gegeven door de Commissie. Deze voorkeursoptie bestaat uit
voorstellen van regelgeving en uit voorstellen ter aanmoediging van
praktische samenwerking tussen de lidstaten.
4. Bevoegdheidsvaststelling en subsidiariteits- en
proportionaliteitsoordeel

a) Bevoegdheid
Dit voorstel is gebaseerd op art. 63 eerste lid onder a, EG-Verdrag.
Volgens Nederland is dat de juiste rechtsbasis.

1

De overige voorstellen zijn:
– Voorstel voor een Richtlijn van het Europees
Parlement en de Raad tot vaststelling van
minimumnormen voor de opvang van asielzoekers in de lidstaten (Herschikking)
(«Herziening opvangrichtlijn», COM 2008 815
definitief);
– Voorstel voor een Verordening van het
Europees Parlement en de Raad betreffende
de instelling van «Eurodac» voor de vergelijking van vingerafdrukken ten behoeve van
een doeltreffende toepassing van Verordening
(EG) nr. [.../...] [tot vaststelling van de criteria
en instrumenten om te bepalen welke lidstaat
verantwoordelijk is voor de behandeling van
een verzoek om internationale bescherming
dat door een onderdaan van een derde land of
een staatloze bij een van de lidstaten wordt
ingediend] (Herschikking) («Herziening
Eurodac», COM2008 825 definitief).

b) Functionele toets:
– Subsidiariteit: positief
– Proportionaliteit: deels positief, deels negatief.
– Onderbouwing: Dit voorstel is een herziening van Verordening (EG) nr.
343/2003/EG van 18 februari 2003 tot vaststelling van de criteria en
instrumenten om te bepalen welke lidstaat verantwoordelijk is voor de
behandeling van een asielverzoek dat door een onderdaan van een
derde land bij een van de lidstaten wordt ingediend (de «DublinVerordening»). De doelen van dit voorstel (de effectiviteit van het
«Dublin-systeem» verbeteren, het beschermingsniveau voor asielzoekers verhogen, het opvangen van situaties waarin lidstaten te
kampen hebben met grote druk op hun opvangmogelijkheden en het
opvangen van situaties waarin het beschermingsniveau van asielzoekers in een lidstaat onvoldoende is) kunnen, evenals de doelen van
de Dublin-verordening, niet door de lidstaten afzonderlijk worden
gerealiseerd. Een deel van de voorgestelde wijzigingen zijn in lijn met
de Nederlandse wensen of sluiten aan bij de huidige Nederlandse
handelswijze en laten voldoende ruimte aan de lidstaten.
Nederland plaatst wel een aantal kanttekeningen. Zo kunnen de maatregelen om een onevenredig belaste lidstaat te ontzien een averechts effect
hebben en asielshoppen in de hand werken. Nederland is geen voorstander van deze onderdelen van het voorstel.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 795

4

c) Nederlands oordeel
Nederland ondersteunt de Commissie in haar streven de effectiviteit van
het «Dublin-systeem» te verbeteren. Echter, Nederland vindt dat er eerst
een gemeenschappelijk asielstelsel tot stand dient te zijn gebracht voordat
ten aanzien van asielzoekers het verdelingsvraagstuk kan worden bezien.
Nederland is dan ook geen voorstander van het voorstel van de
Commissie waarmee een mogelijkheid wordt gecreëerd om de Dublinverordening tijdelijk niet toe te passen ten aanzien van lidstaten met een
hoge migratiedruk.
5. Implicaties financieel

Consequenties EG-begroting
Geen
Financiële consequenties (incl. personele) voor rijksoverheid en/of
decentrale overheden
Indien het voorstel budgettaire gevolgen heeft, worden deze ingepast op
de begroting van de beleidsverantwoordelijke departementen, conform de
regels budgetdiscipline en rekening houdend met de bestaande afspraken
ten aanzien van de financiering van het vreemdelingendossier.
Het voorstel om, onder bepaalde omstandigheden, de Dublin-verordening
tijdelijk buiten werking te stellen wanneer een lidstaat wordt geconfronteerd met buitengewone druk op zijn nationale asielstelsel, kan voor
Nederland financiële consequenties met zich meebrengen. Immers,
Nederland neemt dan de verantwoordelijkheid van die lidstaat over en zal
de asielaanvragen inhoudelijk dienen te beoordelen. Dit heeft niet alleen
consequenties voor de procedures van de dan in Nederland verblijvende
asielzoekers, maar denkbaar is dat de toestroom van asielzoekers, die al in
de desbetreffende lidstaat verblijven, naar Nederland zal toenemen omdat
men weet dat Nederland hen niet in het kader van de Dublin-verordening
zal kunnen terugsturen. Momenteel heeft Nederland ongeveer 1750
Dublin-claimanten per jaar. Niet alleen zal het ontheffingsmechanisme
betekenen dat Nederland de aanvragen van Dublinclaimanten inhoudelijk
zal moeten behandelen, maar ook wordt een aanzuigende werking
verwacht. Dit zal leiden tot generale budgettaire gevolgen, die kunnen
oplopen tot enige tientallen miljoenen per jaar.
De verwachting is thans dat uit de andere wijzigingsvoorstellen van de
Commissie geen financiële consequenties voortvloeien. Dit omdat de
inschatting is dat deze voorstellen geen invloed zullen hebben op het
saldo van het aantal door Nederland te leggen Dublimclaims en het aantal
door Nederland te ontvangen Dublinclaims.

Financiële consequenties (incl. personele) voor bedrijfsleven en burger
N.v.t.
Administratieve lasten voor rijksoverheid, decentrale overheden
Geen
Administratieve lasten voor bedrijfsleven en burger
N.v.t.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 795

5

6. Implicaties juridisch

a) Consequenties voor nationale en decentrale regelgeving en/of
sanctionering beleid
Het Vreemdelingenvoorschrift en de Vreemdelingencirculaire zullen
moeten worden aangepast na aanname van de gewijzigde verordening.
b) Voorgestelde implementatietermijn (bij richtlijnen en kaderbesluiten),
dan wel voorgestelde datum inwerkingtreding (bij verordeningen en
beschikkingen) met commentaar t.a.v. haalbaarheid
Deze verordening treedt in werking op de twintigste dag na publicatie in
het Publicatieblad van de Europese Unie. De verordening is van toepassing vanaf de eerste dag van de zesde maand na de inwerkingtreding.
c) Wenselijkheid evaluatie-/horizonbepaling
De Commissie stelt voor deze verordening uiterlijk drie jaar na inwerkingtreding te evalueren. Nederland acht dat wenselijk.
7. Implicaties voor uitvoering en handhaving

a) Uitvoerbaarheid
De voorgestelde wijzigingen van de Dublin-verordening leveren op
sommige onderdelen een aanpassing van de huidige praktische werkwijze
op. De inschatting of de wijzigingen al dan niet uitvoerbaar zijn staat
beschreven onder punt 9 van dit fiche.
b) Handhaafbaarheid
De concept voorstellen leveren geen ingrijpende wijzigingen op ten
opzichte van de handhaafbaarheid van de huidige Dublin-systematiek.
8. Implicaties voor ontwikkelingslanden
Geen
9. Nederlandse positie (belangen en eerste algemene standpunt)
Om haar doelen te bereiken stelt de Commissie voor de Dublinverordening op zes onderdelen aan te passen. Deze onderdelen zijn:
1. reikwijdte van de Dublin-verordening en samenhang met het
EU-asielacquis;
2. effectiviteit van het Dublin-systeem;
3. waarborgen voor personen die onder de Dublin-procedure vallen;
4. gezinshereniging, humanitaire- en soevereiniteitsclausule;
5. alleenstaande minderjarige vreemdelingen en andere kwetsbare
groepen;
6. buitengewone migratiedruk en ontoereikend niveau van bescherming.
De gedetailleerde positie op elk van de zes onderdelen is als volgt:
Ad 1. Nederland is met de Commissie van mening dat de werkingssfeer
van de Dublin-verordening niet beperkt dient te zijn tot asielverzoeken
gebaseerd op het Vluchtelingenverdrag, maar dat ook aanvragen voor
subsidiaire bescherming hieronder dienen te worden gebracht. Nederland
zou graag zien dat aansluiting wordt gezocht bij de Nederlandse praktijk
waarin naast aanvragen om toelating als vluchteling en subsidiaire
bescherming ook asielverzoeken gebaseerd op nationale vormen van
asielbescherming onder de reikwijdte van de Dublin-verordening vallen.
Ad 2. Met de Commissie is Nederland een warm voorstander van het
vergroten van de effectiviteit van het Dublin-systeem. Nederland onder-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 795

6

steunt dan ook voorstellen die eraan bijdragen dat de procedure voor
vaststelling van de verantwoordelijke lidstaat zo spoedig mogelijk
verloopt. Nederland staat in beginsel dan ook positief tegenover het
invoeren van termijnen waaraan de hand wordt gehouden door het
stellen van sancties (zoals het overgaan van de verantwoordelijkheid) op
overschrijding.
Wel vindt Nederland het van belang dat uitgangspunt van de verordening
blijft dat een asielverzoek door één enkele lidstaat wordt behandeld. Het
voorstel om voor terugnameverzoeken een uiterlijke reactie termijn in te
voeren stuit dan ook op bezwaren voor Nederland. Immers, dit maakt het
mogelijk dat een lidstaat vanwege een overschrijding van de termijn
verplicht wordt een aanvraag in behandeling te nemen, terwijl een andere
lidstaat al een asieldossier heeft opgebouwd. Dit zou afbreuk doen aan het
principe van Dublin om slechts één lidstaat naar de asielachtergronden te
laten kijken.
Positief staat Nederland in beginsel tegenover het voorstel om, bij
geschillen tussen lidstaten over de toepassing van de Dublin-verordening,
de bevoegdheden van het «dispute settlement mechanism» uit te breiden.
Nederland deelt de verwachting dat de adviezen van het comité bijdragen
aan een uniforme toepassing van de Dublin-verordening door de
lidstaten. In het kader van het streven naar zo kort mogelijke Dublinprocedures, is van belang dat het comité de voorgelegde geschillen voortvarend behandelt. Risico is wel dat door uitbreiding van de bevoegdheden
de toegang tot dit comité laagdrempelig wordt. Complexe zaken kunnen
dan mogelijk te snel worden overgelaten aan een dergelijk geschillencomité, hetgeen in een Dublinprocedure de effectiviteit niet ten goede
komt.
Kritisch zal Nederland zich opstellen bij de gedetailleerde uitwerking van
de voorstellen met betrekking tot de informatie die voorafgaande aan een
overdracht tussen de betrokken lidstaten dient te worden uitgewisseld.
Een zorgvuldige en medisch verantwoorde overdracht, waarbij van de
Dublinclaimant een coöperatieve opstelling wordt verwacht, dient het
uitgangspunt te zijn. Nederland wil zich niet laten verplichten middels
deze verordening om bij iedere overdracht een volledige medische check
uit te voeren, zonder dat hier aantoonbaar aanleiding voor is. In de voorstellen van de Commissie mist Nederland onder andere de ruimte om in
terugnamesituaties de overdrachtstermijn te kunnen verlengen als medische aspecten een rol spelen.
De voorgestelde samenvoeging van de discretionaire clausule en de
humanitaire clausule, waarbij een aanvraag onverplicht door Nederland in
behandeling kan worden genomen, terwijl ingevolge de Dublinverordening een andere lidstaat verantwoordelijk is, beoordeelt Nederland in beginsel positief. De terminologie dient echter nog kritisch
bekeken te worden, zo is bijvoorbeeld het criterium «compassionate» een
moeilijk werkbare term voor de uitvoering en wekt de term «discretionair»
de indruk dat er een verband is met de in Nederland bestaande discretionaire bevoegdheid van de Staatssecretaris van Justitie.
Positief staat Nederland tegenover het voorstel om vreemdelingen
adequaat te informeren over de toepassing van de Dublin-verordening. De
voorgestelde folder wordt in Nederland in praktijk al uitgereikt aan Dublinclaimanten, maar nog niet aan iedere asielzoeker.
Ad 3. Met betrekking tot de detentie van asielzoekers onderschrijft Nederland het uitgangspunt dat de enkele omstandigheid dat een persoon een
asielaanvraag heeft ingediend, geen reden is voor een inbewaringstelling.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 795

7

Nederland vindt wel dat, indien bijvoorbeeld uit individuele omstandigheden blijkt dat er een risico bestaat op het zich onttrekken aan toezicht,
hetzij aspecten van openbare orde hiertoe aanleiding geven, (ook) voorafgaande aan het asielbesluit een inbewaringstelling mogelijk dient te zijn.
Daarenboven moet het niet mogelijk zijn dat een vreemdeling die ter fine
van uitzetting in bewaring zit, enkel door het indienen van een asielaanvraag de grondslag van de bewaring kan ondermijnen.
De herziene Dublin-verordening stelt voorts dat een inbewaringstelling in
beginsel op last van de rechter dient plaats te vinden. In urgente gevallen,
kan de overheid zelf tot inbewaringstelling overgaan, maar dient de bewaring binnen een termijn van 72 uur te zijn getoetst door de rechter. Nederland geeft er de voorkeur aan om de betreffende passages uit de herziene
Dublin-verordening aan te laten sluiten bij de bepalingen in de Richtlijn
(EG) nr. 2008/115 van het Europees Parlement en de Raad van
16 december 2008 over gemeenschappelijke normen en procedures in de
lidstaten voor de terugkeer van onderdanen van derde landen die illegaal
op hun grondgebied verblijven, die betrekking hebben op vreemdelingenbewaring. Voor een nadere uiteenzetting van dit standpunt en de detentie
van minderjarige asielzoekers verwijst Nederland naar hetgeen hij heeft
opgenomen in het BNC-fiche betreffende de herziene Opvangrichtlijn.
In artikel 26, derde lid, van het voorstel van de Commissie staat dat indien
een rechtsmiddel wordt ingediend tegen de beslissing tot overdracht, de
desbetreffende autoriteit (de rechtbank/het tribunaal) ambtshalve en zo
snel mogelijk, en in ieder geval niet later dan zeven dagen na de indiening
van het rechtsmiddel, moet beslissen of de vreemdeling de beslissing op
het ingediende rechtsmiddel in Nederland mag afwachten (met andere
woorden: de vraag van de schorsende werking). Dit is niet in overeenstemming met het Nederlandse stelsel. De rechter in beroep beslist
immers niet ambtshalve over de vraag over de schorsende werking, maar
de vreemdeling moet een verzoek om een voorlopige voorziening
indienen. Verder is er geen beslistermijn waarbinnen de rechter uitspraak
moet doen. Nederland deelt dan ook het uitgangspunt van de Commissie
dat het instellen van beroep tegen de beslissing tot overdracht niet automatisch schorsing oplevert en deelt het standpunt dat het mogelijk moet
zijn dat een rechter alsnog beoordeeld of aanleiding bestaat alsnog schorsing te bieden.Vanuit het perspectief van de eigen verantwoordelijkheid
van de vreemdeling, die juridische bijstand heeft, is het aan de vreemdeling om de rechtbank om deze schorsende werking te verzoeken.
Ad 4. Nederland staat positief tegenover de opvatting van de Commissie
dat het uitgangspunt van de verordening is dat de verantwoordelijkheid
berust bij de lidstaat die de grootste rol heeft gespeeld bij binnenkomst of
verblijf van de asielzoeker binnen de EU, met uitzonderingsbepalingen
met betrekking het beschermen van gezinsbanden. De voorgestelde wijzigingen sluiten aan bij de huidige Nederlandse handelswijze. Wel zal aan
de Commissie worden gevraagd hoe zij het begrip «in het belang van het
kind» wenst uit te leggen.
Ad 5. Nederland staat weliswaar sympathiek tegenover het doel (namelijk
de positie van de alleenstaande minderjarige vreemdeling verbeteren),
maar Nederland plaatst kanttekeningen bij de wijzigingsvoorstellen van
de Commissie. De zorgen van Nederland richten zich op het verplichtende
karakter van de voorstellen aangaande het samenbrengen van alleenstaande minderjarigen met familieleden. Dit in verband met onder andere
de complexiteit van het vaststellen van familiebanden. Daarnaast is na
een overdracht toelating geenszins gegarandeerd, omdat in beginsel het
enkele verblijf van een familielid geen reden is om een verblijfsvergunning te verlenen. Nederland is ook zeer terughoudend bij de bepaling dat

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 795

8

het eerder indienen van een asielaanvraag door een alleenstaande
minderjarige vreemdeling in een andere lidstaat, geen reden geeft om ten
aanzien van hem de Dublinprocedure toe te passen. Nederland vreest dat
dit het asielshoppen zal stimuleren.
Ad 6. Nederland is hiervan geen voorstander. Nederland ziet grote
bezwaren bij de mogelijkheid om lidstaten tijdelijk te ontheffen van hun
verantwoordelijkheid op basis van het Dublin-systeem. Deze ontheffing
zou kunnen voorkomen bij een buitengewone migratiedruk en desbetreffend land onvoldoende waarborgen kan geven dat het uitvoering kan
blijven geven aan het EU-asielaquis. Nederland verwacht dat tijdelijke
ontheffing alleen een averechts effect zal hebben; dit land zal dan bij
uitstek «populair» worden om toegang tot de Europese Unie te verkrijgen,
terwijl er tegelijkertijd geen stimulans (in de vorm van Dublin-claims) is
om de zaken goed op orde te krijgen. Dit botst met het doel van de Dublinverordening om asielshoppen tegen te gaan.
Het tijdelijk opschorten van de Dublin-regels ten aanzien van een
bepaalde lidstaat heeft overigens niet alleen consequenties voor de procedures van de op dat moment in Nederland verblijvende asielzoekers, maar
heeft tevens consequenties voor de procedures van vreemdelingen die in
de toekomst Nederland inreizen.
Nederland zet dan ook in op krachtige harmonisatie en praktische samenwerking om problemen op te lossen die lidstaten hebben bij het behandelen van asielinstroom en pas bij afronding van fase 2 van het GEAS het
verdelingsvraagstuk te bezien.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 795

9