Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

35 650 IV

Wijziging van de begrotingsstaten van het
Koninkrijksrelaties (IV) en het BES-fonds (H) voor het jaar
2020 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota)

Nr. 2

MEMORIE VAN TOELICHTING
Ontvangen 30 november 2020

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

1

INHOUDSOPGAVE
A.

ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL

3

B.

BEGROTINGSTOELICHTING

4

1

Leeswijzer

4

2
2.1

Beleid Koninkrijksrelaties
Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties

5
5

3
3.1
3.2
3.3
3.4

Beleidsartikelen Koninkrijksrelaties
Artikel 1. Versterken rechtsstaat
Artikel 4. Bevorderen sociaaleconomische structuur
Artikel 5. Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen
Artikel 8. Wederopbouw Bovenwindse Eilanden

7
7
8
11
13

4
4.1
4.2

Niet-beleidsartikelen Koninkrijksrelaties
Artikel 6. Apparaat
Artikel 7. Nog onverdeeld

15
15
17

5
5.1

Beleid BES-fonds
Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties

19
19

6
6.1

Beleidsartikelen BES-fonds
Artikel 1. BES-fonds

20
20

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

2

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL
Wetsartikelen 1 tot en met 3
De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op
grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzon­
derlijk bij wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige
wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2020 wijzigingen aan te brengen
in:
1. de begrotingsstaat van Koninkrijksrelaties;
2. de begrotingsstaat voor het BES-fonds.
De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in
onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begro­
tingstoelichting).
De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,

K.H. Ollongren

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

3

B. BEGROTINGSTOELICHTING
1 Leeswijzer
De tweede suppletoire begroting geeft een beeld van de uitvoering van de
begroting 2020. De stand van de tweede suppletoire begroting wordt vanaf
de stand van de ontwerpbegroting 2020 opgebouwd. In de eerste
suppletoire begroting is de eerste incidentele suppletoire begroting (Kamer­
stukken II 2019/20, 35450, nr. 1) meegenomen.
In deze tweede suppletoire begroting zijn de tweede (Kamerstukken II,
2019/20, 35459, nr. 1), derde (Kamerstukken II, 2019/20, 35474, nr. 1), vierde
(Kamerstukken II, 2019/20, 35545, nr. 1) en de 5e incidentele suppletoire
begroting (Kamerstukken II, 2020/21, 35641, nr. 1) meegenomen.
Uitgangspunt bij de tabel budgettaire gevolgen van beleid is dat per artikel
de beleidsmatige en technische mutaties toegelicht worden, die groter dan
of gelijk zijn aan de ondergrens zoals deze in de Rijksbegrotingsvoor­
schriften (RBV) zijn opgenomen, de zogenaamde staffel. In het kader van
transparantie of anderszins kan het voorkomen dat mutaties beneden deze
ondergrenzen ook worden toegelicht.
Tabel 1 Ondergrenzen conform RBV 2020
Begrotingsartikel

Beleidsmatige mutaties (ondergrens in € mln.)

Technische mutaties (ondergrens in € mln.)

1. Versterken rechtsstaat

Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln.
Ontvangsten: 1 mln.

Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln.
Ontvangsten: 2 mln.

4. Bevorderen sociaaleconomische structuur

Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln.
Ontvangsten: 1 mln.

Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln.
Ontvangsten: 2 mln.

5. Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen

Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln.
Ontvangsten: 1 mln.

Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln.
Ontvangsten: 2 mln.

8. Wederopbouw Bovenwindse Eilanden

Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln.
Ontvangsten: 1 mln.

Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln.
Ontvangsten: 2 mln.

6. Apparaat

Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln.
Ontvangsten: 1 mln.

Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln.
Ontvangsten: 2 mln.

7. Nog onverdeeld

Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln.
Ontvangsten: 1 mln.

Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln.
Ontvangsten: 2 mln.

1. BES-fonds

Verplichtingen/Uitgaven: 1 mln.
Ontvangsten: 1 mln.

Verplichtingen/Uitgaven: 2 mln.
Ontvangsten: 2 mln.

De in de tabel budgettaire gevolgen van beleid gepresenteerde budgetflexibiliteit (juridisch verplicht) is de stand per 11 november 2020.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

4

2 Beleid Koninkrijksrelaties
2.1 Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties
Tabel 2 Belangrijkste suppletoire uitgavenmutaties 2020 (Tweede
suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
Art.

Uitgaven 2020

Vastgestelde begroting 20201

218.279

Stand 1e suppletoire begroting 20202

767.188

Belangrijkste suppletoire mutaties
1) Kassschuif Rode Kruis

4.1

‒ 1.600

2) Kasschuif vreemdelingenbewaring

4.1

‒ 1.741

3) Derde tranche liquiditeitssteun Sint Maarten

5.2

30.600

7

‒ 1.257

4) Wisselkoersreserve
5) Extra middelen Covid-19 voor BES-fonds
6) Wereldbank

7

‒ 893

8.1

90.000

7) Overige mutaties
Stand 2e suppletoire begroting 2020

1.352
883.649

1 Stand inclusief mutaties van de 1e ISB (Kamerstukken II 2109/20, 35443, nr. 1)
2 Stand inclusief mutaties van de 2e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35459, nr. 1), de 3e ISB (Kamerstukken II 2019/20,
35474, nr. 1) , 4e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35545, nr. 1) en 5e ISB (Kamerstukken 2020/21, 35641, nr. 1)

Toelichting
1. Kasschuif Rode Kruis
De eerste subsidie (€ 16,0 mln.) aan het Rode Kruis ten behoeve van de
Noodpakketten op Aruba, Curaçao en Sint Maarten wordt voor 90% in 2020
als voorschot uitbetaald. De resterende 10% wordt in 2021 uitbetaald bij
vaststelling van de subsidie. Deze middelen worden dan ook doorge­
schoven naae 2021.
2. Kasschuif vreemdelingenbewaring
Vanwege de achterstand die mede is opgelopen door Covid-19 worden de
middelen voor de verbouwing en uitbreiding van de vreemdelingenbe­
waring op Curaçao in het kader van de situatie in Venezuela doorgeschoven
naar 2021.
3. Derde tranche liquiditeitssteun Sint Maarten
Op 13 november jl. zijn gesprekken met Sint Maarten gestart over het
aanbod zoals dat tijdens de Rijksministerraad van 10 juli jl. is gedaan voor
een derde tranche liquiditeitssteun inclusief daaraan verbonden
voorwaarden. Om bij een akkoord direct te kunnen overgaan tot het
overmaken van deze middelen wordt daarom reeds € 30,6 mln. gereser­
veerd hiervoor. Mocht een akkoord met Sint Maarten dit jaar niet bereikt
worden, dan zullen deze middelen vrijvallen.
4. Wisselkoersreserve
Op de begroting van Koninkrijksrelaties en het BES-fonds zijn er zowel
meevallers als tegenvallers als gevolg van wisselkoersfluctuaties. De
meevallers komen ten gunste van de reserve en de tegenvallers komen ten
laste van de reserve. Ter compensatie voor wisselkoersverliezen als gevolg
van het verstrekken van de liquiditeitsleningen aan de landen worden
middelen toegevoegd aan de begroting Koninkrijksrelaties (IV). Dit betreft
de eerste en tweede tranche aan Aruba, Curacao en Sint Maarten en extra
dotaties aan het BES-fonds.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

5

5. Extra middelen Covid-19 voor BES-fonds
De openbare lichamen hebben ook extra kosten gemaakt in verband met
de coronacrisis, bijvoorbeeld voor repatriëring, reiskosten, overhead,
schoonmaakkosten en de aanschaf van beschermingsmiddelen. De
openbare lichamen ontvangen in lijn met besluitvorming voor Europees
Nederlandse gemeenten hiervoor in 2020 eenmalig een bedrag van USD
1 mln.. Voor Bonaire gaat het om een bedrag van USD 0,55 mln., voor Sint
Eustatius om een bedrag van USD 0,25 mln. en voor Saba om een bedrag
van USD 0,2 mln.. Dit bedrag zal als vrije uitkering in 2020 via het BES-fonds
aan de openbare lichamen worden verstrekt.
6. Wereldbank
Voor de derde tranche Wederopbouwmiddelen worden vanuit de
Aanvullende Post bij het Ministerie van Financiën € 76,6 mln. toegevoegd
aan de begroting Koninkrijksrelaties (IV). Het resterende bedrag voor de
Wereldbank komt uit de desaldering van het terugbetaalde overbruggings­
krediet voor de luchthaven van Sint Maarten.
Tabel 3 Belangrijkste suppletoire ontvangstenmutaties 2020 (Tweede
suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
Art.

Ontvangsten 2020

Vastgestelde begroting 20201

38.516

Stand 1e suppletoire begroting 20202

38.516

Belangrijkste suppletoire mutaties
1) Afrekeningen Recherche Samenwerkingsteam
(RST) 2019

1

1.304

2) Wisselkoers leningen

5

1.108

3) Afrekeningen Shared Service Organisatie
Caribisch Nederland

6

1.457

4) Overbruggingskrediet luchthaven Sint Maarten

8

Stand 2e suppletoire begroting 2020

14.035
56.420

1 Stand inclusief mutaties van de 1e ISB (Kamerstukken II 2109/20, 35443, nr. 1)
2 Stand inclusief mutaties van de 2e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35459, nr. 1), de 3e ISB (Kamerstukken II 2019/20,
35474, nr. 1) , 4e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35545, nr. 1) en 5e ISB (Kamerstukken 2020/21, 35641, nr. 1)

Toelichting
1. Afrekening Recherche Samenwerkingsteam (RST) 2019
Dit betreft de ontvangsten uit de afrekening voor het Recherche Samenwer­
kingsteam over 2019.
2. Wisselkoers leningen
Als gevolg van de huidige wisselkoers van de dollar ten opzichte van de
euro zijn er meerontvangsten op de rente over de uitstaande leningen. Deze
wisselkoersmeevaller wordt toegevoegd aan de wisselkoersreserve op
artikel 7 van deze begroting.
3. Afrekeningen Shared Service Organisatie Caribisch Nederland (SSO CN)
Er komen ontvangsten binnen voor SSO CN in verband met verrekeningen
met andere departementen. Deze ontvangsten zijn gedesaldeerd en worden
weer ingezet voor uitgaven van SSO CN.
4. Overbruggingskrediet luchthaven Sint Maarten
Sint Maarten heeft het in 2019 verleende overbruggingskrediet voor de
luchthaven van Sint Maarten afgelost. Deze middelen waren afkomstig uit
de middelen voor de wederopbouw. Deze middelen komen nu weer
beschikbaar voor de wederopbouw.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

6

3 Beleidsartikelen Koninkrijksrelaties
3.1 Artikel 1. Versterken rechtsstaat
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 4 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 1. Versterken rechtsstaat (bedragen x € 1.000)
Vastgestelde
begroting (1)1

Stand 1e
suppletoire
begroting (2)2

Verplichtingen

13.643

Uitgaven

13.643

Waarvan juridisch verplicht

Mutaties 2e suppletoire begroting (3) Stand 2e
Mutaties Miljoe­ Overige mutaties suppletoire
begroting
nennota
2esuppletoire
(4)=(2+3)
begroting

12.334

341

304

12.334

341

304

100,0%

12.979
12.979
100,0%

1.1. Versterken rechtsstaat

13.643

12.334

341

304

12.979

Bijdrage aan ZBO's/RWT's

0

826

0

1.304

2.130

Recherchecapaciteit (Nationale Politie)

0

826

0

1.304

2.130

Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken

13.643

11.508

341

‒ 1.000

10.849

Grensbewaking (Defensie)

6.209

6.209

130

0

6.339

Rechterlijke macht (JenV)

7.434

5.299

211

‒ 1.000

4.510

0

0

0

1.304

1.304

Ontvangsten

1 Stand inclusief mutaties van de 1e ISB (Kamerstukken II 2109/20, 35443, nr. 1)
2 Stand inclusief mutaties van de 2e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35459, nr. 1), de 3e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35474, nr. 1) , 4e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35545,
nr. 1) en 5e ISB (Kamerstukken 2020/21, 35641, nr. 1)

Toelichting
Mutaties 2e suppletoire begroting 2020
Bijdrage aan ZBO's/ RWT's
Recherchecapaciteit (Nationale Politie)
De ontvangsten van de afrekening Recherche Samenwerkingsteam (RST)
over 2019 worden ingezet om de uitzendkosten van het Recherche Samen­
werkingsteam over 2019 te dekken.
Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken
Rechterlijke macht (JenV)
De Nationale Politie ontvangt voor 2020 via het Ministerie van Justitie en
Veiligheid (JenV) een incidentele bijdrage om toe te werken naar een balans
op het totale budget van het Recherche Samenwerkingsteam. Daarmee
wordt voorkomen dat op korte termijn drastisch gesneden moet worden in
de formatie wat ten koste zal gaan van de operationele uitvoeringscapa­
citeit.
Ontvangsten
Dit betreft de ontvangsten van de afrekening voor het Recherche Samen­
werkingsteam over 2019.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

7

3.2 Artikel 4. Bevorderen sociaaleconomische structuur
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 5 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 4. Bevorderen sociaaleconomische structuur (bedragen x € 1.000)
Vastgestelde
begroting (1)1

Stand 1e
suppletoire
begroting (2)2

Mutaties 2e suppletoire begroting (3) Stand 2e
Mutaties Miljoe­ Overige mutaties suppletoire
begroting
nennota
2esuppletoire
(4)=(2+3)
begroting

Verplichtingen

15.838

61.687

‒ 4.474

26

57.239

Uitgaven

15.838

61.687

‒ 4.474

26

57.239

Waarvan juridisch verplicht
4.1 Curaçao, Sint Maarten en Aruba

92,9%

92,9%

7.411

49.311

‒ 3.864

‒ 64

45.383

Subsidies(regelingen)

0

41.200

‒ 1.500

0

39.700

Diverse subsidies

0

41.200

‒ 1.500

‒ 39.700

0

Noodpakketten

0

0

0

39.700

39.700

Opdrachten

1.663

1.163

‒ 100

336

1.399

Opdrachten landen

1.663

1.163

‒ 100

336

1.399

Inkomensoverdrachten

2.340

2.340

‒ 390

0

1.950

Toeslagen op pensioenen NA

2.340

2.340

‒ 390

0

1.950

Bijdrage aan medeoverheden

3.272

4.472

‒ 1.874

‒ 400

2.198

Bijdrage landen

3.272

4.472

‒ 1.874

‒ 400

2.198

Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties

136

136

0

0

136

Diverse bijdragen

136

136

0

0

136

4.2 Caribisch Nederland

8.427

12.376

‒ 610

90

11.856

Subsidies(regelingen)

0

3.916

10

90

4.016

Subsidies Caribisch Nederland

0

500

10

90

600

Bonaire International Airport

0

3.416

0

0

3.416

4.897

1.397

‒ 629

432

1.200

100

100

600

500

1.200

Opdrachten Caribisch Nederland

4.797

1.297

‒ 1.229

‒ 68

0

Inkomensoverdrachten

2.310

2.343

229

0

2.572

Pensioenen en uitkeringen politieke ambtsdragers

2.310

2.343

229

0

2.572

Bijdrage aan medeoverheden

1.220

4.720

‒ 220

‒ 432

4.068

Sociaaleconomische initiatieven4

1.220

1.720

‒ 1.220

0

500

Versterken bestuurs- en uitvoeringskracht3

0

3.000

1.000

‒ 432

3.568

Ontvangsten

0

0

0

0

0

Opdrachten
Versterken bestuurs- en uitvoeringskracht3

1 Stand inclusief mutaties van de 1e ISB (Kamerstukken II 2109/20, 35443, nr. 1)
2 Stand inclusief mutaties van de 2e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35459, nr. 1), de 3e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35474, nr. 1) , 4e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35545,
nr. 1) en 5e ISB (Kamerstukken 2020/21, 35641, nr. 1)
3 De naam van deze regeling was bij Ontwerpbegroting 2020: «Onderzoek, kennisoverdracht en comm.»
4 De naam van deze regeling was bij Ontwerpbegroting 2020 «Bijzondere uitkering sociaal-economische initiatieven»

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

8

Toelichting
4.1. Curaçao, Sint Maarten en Aruba
Mutaties Miljoenennota
Subsidies (regelingen)
Diverse subsidies
De eerste subsidie (€ 16,0 mln.) aan het Rode Kruis ten behoeve van de
Noodpakketten op Aruba, Curaçao en Sint Maarten wordt voor 90% in 2020
als voorschot uitbetaald. De resterende 10% (€ 1,6 mln.) wordt in 2021
uitbetaald bij vaststelling van de subsidie. Dit bedrag wordt doorgeschoven
naar 2021. Daarnaast betreft dit een reallocatie van het instrument
Opdrachten naar het instrument Subsidies(regelingen) van € 0,1 mln. voor
de bijdrage aan de actie «Samen één Koninkrijk».
Bijdragen aan medeoverheden
Bijdrage aan landen
Vanwege de achterstand die mede is opgelopen door Covid-19 worden de
middelen voor de verbouwing en uitbreiding van de vreemdelingenbe­
waring op Curaçao in het kader van de situatie in Venezuela voor Curaçao
en Aruba doorgeschoven naar 2021.
Overige mutaties 2e suppletoire begroting 2020
Subsidies(regelingen)
Noodpaketten
Vanwege de rijksbegrotingsvoorschriften, die stellen dat subsidies boven
€ 1 mln. separaat als regeling vermeld moeten worden, is een nieuwe
regeling Noodpaketten gemaakt. De subsidies aan het Rode Kruis voor
voedselhulp vanwege de Covid-19 maatregelen worden daarom gereallo­
ceerd van de regeling Overige subsidies naar de regeling Noodpakketten.
Bijdragen aan medeoverheden
Bijdrage aan landen
Reallocatie van het instrument Bijdragen aan medeoverheden naar het
instrument Opdrachten vanwege chartervluchten in het kader van Covid-19.
4.2. Caribisch Nederland
Mutaties Miljoenennota
Opdrachten
Opdrachten Caribisch Nederland
Vanuit dit budget zijn middelen gerealloceerd naar de verschillende juiste
instrumenten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

9

Bijdragen aan medeoverheden
Sociaal-economische initiatieven
Het tijdelijk besluit integrale projecten BES is geëindigd op 31 december
2019. De Ministeries van BZK, Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) en
Volksgezondheid Welzijn en Sport (VWS) hebben besloten dat dit besluit
niet wordt verlengd, op voorwaarde dat de middelen worden ingezet om
lopende trajecten duurzaam te borgen. De hiervoor beschikbare structurele
middelen worden teruggeboekt naar SZW en VWS.
Versterken bestuurs- en uitvoeringskracht
Het kabinet heeft begin 2020 budget uit de tweede Regio Envelop
beschikbaar gesteld (Kamerstukken II 2019/20, 29697, nr. 82). Een deel is voor
het project Versterking Governance. Deze budgetten worden in 2020 en 2021
uitgekeerd.
Overige mutaties 2e suppletoire begroting 2020
Bijdrage aan medeoverheden
Versterken bestuurs-en uitvoeringskracht
Dit betreffen diverse reallocaties, onder andere naar het instrument
Opdrachten voor het stimuleren van de connectiviteit van Caribisch
Nederland en het uitvoeren van de evaluatie van de Shared Service
Organisatie Caribisch Nederland. Daarnaast is voor de uitwerking van het
kabinetsstandpunt Interdepartementaal Beleidsonderzoek Koninkrijksre­
laties /Raad van State juridische capaciteit benodigd. Om de uitgaven
hiervoor op de juiste manier te verantwoorden, worden middelen overge­
heveld naar de begroting van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
(VII).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

10

3.3 Artikel 5. Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 6 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 5. Schuldsanering/lopende inschrijving/leningen (bedragen x
€ 1.000)
Vastgestelde
begroting (1)1

Stand 1e suppletoire Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
begroting (2)2
Mutaties Miljoe­
Overige mutaties
nennota
2esuppletoire
begroting

Stand 2e suppletoire
begroting (4)=(2+3)

Verplichtingen

135.000

602.350

1

30.600

632.951

Uitgaven

163.516

630.866

1

30.600

661.467

Waarvan juridisch verplicht

100,0%

100,0%

5.1 Schuldsanering Curaçao en Sint
Maarten

28.516

28.516

1

0

28.517

Leningen

28.516

28.516

1

0

28.517

Schuldsanering

28.516

28.516

1

0

28.517

5.2 Leningen / garanties landen
Curaçao, Sint Maarten en Aruba

135.000

602.350

0

30.600

632.950

Leningen

135.000

602.350

0

30.600

632.950

Leningen aan Aruba

21.400

207.250

0

0

207.250

Lopende inschrijving en leningen
Curaçao en Sint Maarten

113.600

395.100

0

30.600

425.700

Ontvangsten

38.516

38.516

1.108

0

39.624

1 Stand inclusief mutaties van de 1e ISB (Kamerstukken II 2109/20, 35443, nr. 1)
2 Stand inclusief mutaties van de 2e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35459, nr. 1), de 3e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35474, nr. 1) , 4e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35545,
nr. 1) en 5e ISB (Kamerstukken 2020/21, 35641, nr. 1)

Toelichting
Mutaties Miljoenennota
Ontvangsten
Als gevolg van de huidige wisselkoers van de dollar ten opzichte van de
euro zijn er meerontvangsten op de rente over de uitstaande leningen. Deze
wisselkoersmeevaller wordt toegevoegd aan de Wisselkoersreserve op
artikel 7 van deze begroting.
Overige mutaties 2e suppletoire begroting 2020
Derde tranche liquiditeitssteun Sint Maarten
Op 13 november jl. zijn gesprekken met Sint Maarten gestart over het
aanbod zoals dat tijdens de Rijksministerraad van 10 juli jl. is gedaan voor
een derde tranche liquiditeitssteun inclusief daaraan verbonden
voorwaarden. In het geval dat deze gesprekken nog in 2020 leiden tot een
akkoord met Sint Maarten over dit aanbod, is het gewenst de derde tranche
liquiditeitssteun zo spoedig mogelijk aan Sint Maarten te kunnen
overmaken. Zoals blijkt uit adviezen van het College financieel toezicht
Curaçao en Sint Maarten (Cft) is de liquiditeitspositie van Sint Maarten in
2020 inmiddels immers zeer kwetsbaar. Om bij een akkoord direct te kunnen
overgaan tot het overmaken van deze middelen wordt daarom reeds € 30,6
mln. gereserveerd hiervoor. Indien er wordt overgegaan tot verstrekking

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

11

van een liquiditeitslening zullen dezelfde voorwaarden gelden als bij de
eerste en tweede tranche liquiditeitslening. Mocht een akkoord met Sint
Maarten dit jaar niet bereikt worden, dan zullen deze middelen vrijvallen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

12

3.4 Artikel 8. Wederopbouw Bovenwindse Eilanden
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 7 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 8. Wederopbouw Bovenwindse Eilanden (bedragen x € 1.000)
Vastgestelde
begroting (1)1

Stand 1e suppletoire Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
begroting (2)2
Mutaties Miljoe­
Overige mutaties
nennota
2esuppletoire
begroting

Stand 2e suppletoire
begroting (4)=(2+3)

Verplichtingen

0

25.429

‒ 749

90.585

115.265

Uitgaven

0

25.429

‒ 749

90.585

115.265

Waarvan juridisch verplicht

28,0%

84,3%

8.1 Wederopbouw

0

25.429

‒ 749

90.585

115.265

Subsidies(regelingen)

0

308

0

500

808

Diverse subsidies

0

308

0

500

808

Opdrachten

0

5.602

0

250

5.852

Wederopbouw op Sint Maarten

0

5.602

0

250

5.852

Bijdrage aan medeoverheden

0

16.195

‒ 749

0

15.446

KPSM

0

7.534

0

0

7.534

Grenstoezicht Sint Maarten

0

755

0

0

755

Wederopbouw op Sint Eustatius

0

6.821

‒ 749

0

6.072

Wederopbouw op Sint Maarten

0

1.085

0

0

1.085

Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties

0

3.124

0

89.835

92.959

Wederopbouw op Sint Maarten

0

3.124

0

‒ 750

2.374

Wereldbank

0

0

0

90.585

90.585

Bijdrage aan (andere)
begrotingshoofdstukken

0

200

0

0

200

Ministerie van JenV

0

200

0

0

200

Ontvangsten

0

0

0

14.035

14.035

1 Stand inclusief mutaties van de 1e ISB (Kamerstukken II 2109/20, 35443, nr. 1)
2 Stand inclusief mutaties van de 2e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35459, nr. 1), de 3e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35474, nr. 1) , 4e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35545,
nr. 1) en 5e ISB (Kamerstukken 2020/21, 35641, nr. 1)

Toelichting
Overige mutaties 2e suppletoire begroting 2020
Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties
Wereldbank
Voor de derde tranche Wederopbouwmiddelen worden vanuit de
Aanvullende Post bij het Ministerie van Financiën € 76,6 mln. toegevoegd
aan artikel 8. Het resterende bedrag voor de Wereldbank komt uit de
ontvangsten van het terugbetaalde overbruggingskrediet voor de
luchthaven van Sint Maarten. Deze middelen komen nu weer beschikbaar
voor wederopbouw. De € 90,0 mln. zal aan de Wereldbank worden
overgemaakt. Daarna resteert € 0,6 mln. van het overbruggingskrediet in
verband met een wisselkoersmeevaller.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

13

Ontvangsten
Sint Maarten heeft het in 2019 verleende overbruggingskrediet voor de
luchthaven van Sint Maarten afgelost. Deze middelen waren afkomstig uit
de middelen voor de wederopbouw. Deze middelen komen nu weer
beschikbaar voor de wederopbouw.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

14

4 Niet-beleidsartikelen Koninkrijksrelaties
4.1 Artikel 6. Apparaat
Tabel 8 Artikel 6. Apparaat (bedragen x € 1.000)
Vastgestelde
begroting (1)1

Stand 1e suppletoire Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
begroting (2)2
Mutaties Miljoe­
Overige mutaties
nennota

Stand 2e suppletoire
begroting (4)=(2+3)

2esuppletoire
begroting

Verplichtingen

23.722

25.193

640

3.162

28.995

Uitgaven

23.722

25.193

640

3.162

28.995

Personele uitgaven

12.148

14.055

333

3.782

18.170

Eigen personeel

11.976

13.883

327

1.955

16.165

Inhuur externen

172

172

6

1.827

2.005

Materiële uitgaven

11.574

11.138

307

‒ 620

10.825

Overige materiële uitgaven

11.574

11.138

307

‒ 620

10.825

0

0

0

1.457

1.457

Ontvangsten

1 Stand inclusief mutaties van de 1e ISB (Kamerstukken II 2109/20, 35443, nr. 1)
2 Stand inclusief mutaties van de 2e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35459, nr. 1), de 3e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35474, nr. 1) , 4e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35545,
nr. 1) en 5e ISB (Kamerstukken 2020/21, 35641, nr. 1)

Toelichting
Overige mutaties 2e suppletoire begroting 2020
Personele uitgaven
Eigen personeel
In 2020 heeft Shared Service Organisatie Caribisch Nederland (SSO CN)
meer kosten (€ 1,5 mln.) gemaakt dan initieel begroot. Dit hangt samen met
de extra kosten vanwege de coronacrisis en extra werkzaamheden voor
het project Netwerk op orde.
In 2015 zijn de bijdragen voor de generieke kosten voor SSO CN, op basis
van de afname van 2015, structureel overgeheveld van de verschillende
departementen naar de begroting van Koninkrijksrelaties (IV). Groei of
krimp in de afname (FTE en ICT-werkplekken) wordt via budgetoverheve­
lingen jaarlijks verrekend met de departementen. Dit betreft de verrekening
van 2020 van de verschillende ministeries. Voor het Ministerie van JenV
betreft het ook de verrekening over 2019. De structurele bedragen worden
in het voorjaar 2021 overgemaakt.
Inhuur externen
De opbrengsten van SSO CN worden gedesaldeerd, zodat deze middelen
kunnen worden ingezet ter dekking van de bijbehorende kosten. Daarnaast
een reallocatie van de middelen van het instrument Materiële uitgaven naar
het instrument Personele uitgaven. Dit betreffen de middelen voor de inzet
van het bestuurlijk ingrijpen op Sint Eustatius.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

15

Materiële uitgaven
Overige materiële uitgaven
Dit betreft een reallocatie van Materiele naar Personele uitgaven vanwege
extra kosten door hogere personele inzet, die gemaakt zijn in de coronacrisis
door SSO CN en de kosten voor de inzet van het bestuurlijk ingrijpen op Sint
Eustatius.
Ontvangsten
Er komen ontvangsten binnen voor SSO CN in verband met verrekeningen
met andere departementen. Deze ontvangsten zijn gedesaldeerd en worden
weer ingezet voor uitgaven van SSO CN.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

16

4.2 Artikel 7. Nog onverdeeld
Tabel 9 Nog onverdeeld (bedragen x € 1.000)
Vastgestelde
begroting (1)1

Stand 1e suppletoire Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
begroting (2)2
Mutaties Miljoe­
Overige mutaties
nennota

Stand 2e suppletoire
begroting (4)=(2+3)

2esuppletoire
begroting

Verplichtingen

1.560

11.679

‒ 8.375

4.400

7.704

Uitgaven

1.560

11.679

‒ 8.375

4.400

7.704

Loonbijstelling

0

578

‒ 578

0

0

Prijsbijstelling

0

652

‒ 652

0

0

1.488

1.488

943

‒ 2.431

0

Wisselkoersreserve

72

8.961

‒ 8.088

6.831

7.704

Ontvangsten

0

0

0

0

0

Onvoorzien

1 Stand inclusief mutaties van de 1e ISB (Kamerstukken II 2109/20, 35443, nr. 1)
2 Stand inclusief mutaties van de 2e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35459, nr. 1), de 3e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35474, nr. 1) , 4e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35545,
nr. 1) en 5e ISB (Kamerstukken 2020/21, 35641, nr. 1)

Toelichting
Mutaties Miljoenennota
Onvoorzien
Deze middelen worden op een later moment toegekend aan de relevante
beleidsartikelen.
Wisselkoersreserve
Op de begroting van Koninkrijksrelaties en het BES-fonds zijn er zowel
meevallers als tegenvallers als gevolg van wisselkoersfluctuaties. De
meevallers komen ten gunste van de reserve en de tegenvallers komen ten
laste van de reserve.
Overige mutaties 2e suppletoire begroting 2020
Onvoorzien
Een deel van de middelen (€ 1,5 mln.) van Onvoorzien worden gebruikt voor
artikel 6. In 2020 heeft SSO CN meer kosten gemaakt dan initieel begroot,
wat samenhangt met de extra kosten vanwege de coronacrisis en extra
werkzaamheden voor het project Netwerk op orde.
De openbare lichamen hebben ook extra kosten gemaakt in verband met
de coronacrisis, bijvoorbeeld voor repatriëring, reiskosten, overhead,
schoonmaakkosten en de aanschaf van beschermingsmiddelen. De
openbare lichamen ontvangen in lijn met besluitvorming voor Europees
Nederlandse gemeenten hiervoor in 2020 eenmalig een bedrag van USD
1 mln. (€ 0,9 mln.). Voor Bonaire gaat het om een bedrag van USD 0,55 mln.,
voor Sint Eustatius om een bedrag van USD 0,25 mln. en voor Saba om
een bedrag van USD 0,2 mln. Dit bedrag zal als vrije uitkering in 2020 via
het BES-fonds aan de openbare lichamen worden verstrekt.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

17

Wisselkoersreserve
Ter compensatie voor wisselkoersverliezen als gevolg van het verstrekken
van de liquiditeitsleningen aan de landen worden middelen toegevoegd aan
de begroting Koninkrijksrelaties (IV). Dit betreft de eerste en tweede tranche
aan Aruba, Curacao en Sint Maarten en extra dotaties aan het BES-fonds.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

18

5 Beleid BES-fonds
5.1 Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties
Tabel 10 Belangrijkste suppletoire uitgavenmutaties 2020 (Tweede
suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
Art.

Uitgaven 2020

Vastgestelde begroting 2020

41.875

Stand 1e suppletoire begroting 20201

48.833

Belangrijkste suppletoire mutaties
1) Wisselkoerstegenvaller BES-fonds

4.823

2) Extra middelen Covid-19

2.226

Stand 2e suppletoire begroting 2020

55.882

1 Stand inclusief mutaties van de 4e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35545, nr. 1)

Toelichting
1. Wisselkoerstegenvaller BES-fonds
De vrije uitkering van het BES-fonds is vastgelegd in dollars. Door de
huidige wisselkoers van de dollar ten opzichte van de euro is er sprake van
een wisselkoerstegenvaller (€ 4,8 mln.). Deze wordt gedekt vanuit de wissel­
koersreserve op artikel 7 van de begroting Koninkrijksrelaties (IV).
2. Extra middelen Covid-19
Naar aanleiding van de maatregelen van het kabinet in verband met
Covid-19 is afgesproken dat er extra middelen naar de openbare lichamen
gaan voor eilandelijk beleid.
Daarnaast hebben de openbare lichamen hebben ook extra kosten gemaakt
in verband met de coronacrisis. De openbare lichamen ontvangen in lijn met
besluitvorming voor Europees Nederlandse gemeenten hiervoor in 2020
eenmalig een bedrag. De middelen hiervoor zijn afkomstig van artikel 7 van
de begroting Koninkrijksrelaties (IV).
Tabel 11 Belangrijkste suppletoire ontvangstenmutaties 2020 (Tweede
suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
Art.

Ontvangsten 2020

Vastgestelde begroting 2020

41.875

Stand 1e suppletoire begroting 20201

48.833

Belangrijkste suppletoire mutaties
1) Wet financien openbare lichamen Bonaire, Sint
Eustatius en Saba (FINBES)
Stand 2e suppletoire begroting 2020

7.049
55.882

1 Stand inclusief mutaties van de 4e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35545, nr. 1)

Toelichting
1. Wet financiën openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba
Artikel 88, derde lid van de Wet financiën openbare lichamen Bonaire, Sint
Eustatius en Saba (FinBES) regelt dat bij (begrotings)wet voor ieder uitke­
ringsjaar middelen van het Rijk worden afgezonderd ten behoeve van het
BES-fonds. De uitgaven en de afgezonderde inkomsten over ieder uitke­
ringsjaar zijn aan elkaar gelijk. Gelet hierop is ten behoeve van de dekking
van de uitgaven ten laste van het BES-fonds een post ontvangsten geraamd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

19

6 Beleidsartikelen BES-fonds
6.1 Artikel 1. BES-fonds
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 12 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 1. BES-fonds (bedragen x € 1.000)
Omschrijving

Vastgestelde
begroting (1)

Stand 1e suppletoire Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
begroting (2)1
Mutaties Miljoe­
Overige mutaties
nennota
2esuppletoire
begroting

Stand 2e suppletoire
begroting (4)=(2+3)

Verplichtingen

41.875

48.833

6.156

893

55.882

Uitgaven

41.875

48.833

6.156

893

55.882

Bijdrage aan medeoverheden

41.875

48.833

6.156

893

55.882

Vrije uitkering

41.875

48.833

6.156

893

55.882

Ontvangsten

41.875

48.833

6.156

893

55.882

1 Stand inclusief mutaties van de 4e ISB (Kamerstukken II 2019/20, 35545, nr. 1)

Toelichting
Mutaties Miljoenennota
Bijdrage aan medeoverheden
Vrije uitkering
De vrije uitkering van het BES-fonds is vastgelegd in dollars. Door de
huidige wisselkoers van de dollar ten opzichte van de euro is er sprake van
een wisselkoerstegenvaller (€ 4,8 mln.). Deze wordt gedekt vanuit de wissel­
koersreserve op artikel 7 van de begroting Koninkrijksrelaties(IV).
Naar aanleiding van de maatregelen van het kabinet in verband met
Covid-19 is afgesproken dat er extra middelen (€ 1,3 mln.) naar de openbare
lichamen gaan voor eilandelijk beleid.
Overige mutaties 2e suppletoire begroting 2020
Bijdrage aan medeoverheden
Vrije uitkering
De openbare lichamen hebben ook extra kosten gemaakt in verband met
de coronacrisis, bijvoorbeeld voor repatriëring, reiskosten, overhead,
schoonmaakkosten en de aanschaf van beschermingsmiddelen. De
openbare lichamen ontvangen in lijn met besluitvorming voor Europees
Nederlandse gemeenten hiervoor in 2020 eenmalig een bedrag van USD
1 mln. (€ 0,9 mln.). Voor Bonaire gaat het om een bedrag van USD 0,55 mln.,
voor Sint Eustatius om een bedrag van USD 0,25 mln. en voor Saba om
een bedrag van USD 0,2 mln.. De middelen hiervoor zijn afkomstig van
artikel 7 van de begroting Koninkrijksrelaties (IV).
Ontvangsten
Artikel 88, derde lid van de Wet financiën openbare lichamen Bonaire, Sint
Eustatius en Saba (FinBES) regelt dat bij (begrotings)wet voor ieder uitke­
ringsjaar middelen van het Rijk worden afgezonderd ten behoeve van het

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

20

BES-fonds. De uitgaven en de afgezonderde inkomsten over ieder uitke­
ringsjaar zijn aan elkaar gelijk. Gelet hierop is ten behoeve van de dekking
van de extra uitgaven ten laste van het BES-fonds een post met extra
ontvangsten geraamd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 IV, nr. 2

21