Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

32 814

Wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en van
de Gaswet (implementatie van richtlijnen en
verordeningen op het gebied van elektriciteit en
gas)

Nr. 6

VERSLAG
Vastgesteld 21 september 2011
De vaste commissie voor Economische Zaken, Landbouw en Innovatie1,
belast met het voorbereidend onderzoek van bovengenoemd
wetsvoorstel, heeft de eer als volgt een verslag uit te brengen van haar
bevindingen.
Onder het voorbehoud dat de regering de vragen en opmerkingen in dit
verslag afdoende zal beantwoorden, acht de commissie hiermee de
openbare behandeling van het voorstel van wet voldoende voorbereid.
Inhoudsopgave

1
Samenstelling:
Leden: Dijksma, S.A.M. (PvdA), SnijderHazelhoff, J.F. (VVD), Koopmans, G.P.J. (CDA),
Ham, B. van der (D66), voorzitter, Smeets, P.E.
(PvdA), Samsom, D.M. (PvdA), Jansen, P.F.C.
(SP), ondervoorzitter, Jacobi, L. (PvdA),
Koppejan, A.J. (CDA), Graus, D.J.G. (PVV),
Thieme, M.L. (PvdD), Gesthuizen, S.M.J.G.
(SP), Wiegman-van Meppelen Scheppink, E.E.
(CU), Tongeren, L. van (GL), Ziengs, E. (VVD),
Braakhuis, B.A.M. (GL), Gerbrands, K. (PVV),
Lodders, W.J.H. (VVD), Vliet, R.A. van (PVV),
Dijkgraaf, E. (SGP), Schaart, A.H.M. (VVD),
Verhoeven, K. (D66) en Werf, M.C.I. van der
(CDA).
Plv. leden: Jadnanansing, T.M. (PvdA), Elias,
T.M.Ch. (VVD), Blanksma-van den Heuvel,
P.J.M.G. (CDA), Koolmees, W. (D66), Dikkers,
S.W. (PvdA), Dekken, T.R. van (PvdA), Irrgang,
E. (SP), Groot, V.A. (PvdA), Holtackers, M.P.M.
(CDA), Dijck, A.P.C. van (PVV), Ouwehand, E.
(PvdD), Gerven, H.P.J. van (SP), Schouten, C.J.
(CU), Gent, W. van (GL), Leegte, R.W. (VVD),
Grashoff, H.J. (GL), Mos, R. de (PVV), Taverne,
J. (VVD), Bemmel, J.J.G. van (PVV), Staaij,
C.G. van der (SGP), Houwers, J. (VVD),
Veldhoven, S. van (D66) en Ormel, H.J. (CDA).

kst-32814-6
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2011

1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.
9.
10.
11.

Algemeen
Ontvlechting
Beheer van interconnectoren
De nationale regulerende instantie
Versterking positie van de consument
Gesloten distibutiesysteem en directe lijn
Level playing field
Gasopslag
Afstemming betrokkenen
Administratieve lasten
Inwerkingtreding

blz.
1
2
4
5
7
8
12
13
13
14
14

1. Algemeen
De leden van de VVD-fractie hebben met interesse kennisgenomen van de
voorliggende Wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en van de Gaswet. De
leden van de VVD-fractie onderschrijven het belang van een verbeterde
Europese interne markt met keuzevrijheid voor de consument en
ondernemer. Wel hebben de leden van de VVD-fractie nog enkele vragen
en opmerkingen bij het voorstel.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 814, nr. 6

1

De leden van de PVV-fractie hebben kennisgenomen van de voorliggende
Wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en van de Gaswet en gesprekken
gehad met de Recron. Naar aanleiding van deze gesprekken zijn een
aantal vragen en opmerkingen blijven hangen.
De leden van de PvdA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van het wetsvoorstel ter implementatie van het derde pakket energierichtlijnen. De leden van de PvdA-fractie hebben nog enkele nadere vragen.
De leden van de CDA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van onderhavig wetsvoorstel en kunnen dit in algemene zin steunen maar
hebben hierover nog enkele kritische vragen en opmerkingen.
De leden van de SP-fractie hebben met sceptische belangstelling
kennisgenomen van het wetsvoorstel. De leden van de SP-fractie
onderschrijven dat de Europese Commissie een belangrijke rol zou
kunnen en moeten spelen bij de realisatie van een goed functionerende
energiemarkt en een verduurzaming van de energievoorziening, maar
constateren anderzijds dat Europese regels vaak juist een sta in de weg
zijn bij de realisatie van die doelen. Met name de fundamentalistische
liberalisatie van de Europese energiemarkt zien deze leden als een
belemmering voor een snelle vergroening van de energievoorziening en
de bescherming van de kleinverbruikers.
De regering zou wat de leden van de SP-fractie betreft bij de implementatie van Europese regelgeving, voor zover het gaat om liberalisatie, zo
sober mogelijk moeten implementeren in plaats van het beste jongetje
van de klas te willen zijn. Die houding van vorige kabinetten heeft ons de
privatisering van Essent en Nuon opgeleverd, waarbij dit wetsvoorstel
onderstreept dat die volstrekt niet nodig was uit het oogpunt van
Europese regelgeving.
De leden van de SP-fractie constateren dat bij gewijzigde delegatiebepalingen in geen enkel geval een voorhangprocedure voor de Kamer is
opgenomen. Kan gemotiveerd worden waarom betrokkenheid van de
Kamer in al deze gevallen volgens de regering niet nodig is?
De leden van de ChristenUnie-fractie hebben kennisgenomen van de
voorliggende wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet. De
leden van de ChristenUnie-fractie stellen enkele vragen.
2. Ontvlechting
De leden van de PvdA-fractie vragen of de regering een duidelijke uitleg
kan geven van de verschillen tussen de drie mogelijke opties van
ontvlechting en de bijbehorende voor- en nadelen. Kan de regering
duidelijkheid geven over de verschillende gebruikte termen, waaronder
het verschil tussen de in de Richtlijn 2009/72/EG gebruikte termen
«transmissiebeheerder» en «transmissiesysteembeheerder»? Op welke
manier wordt er in andere lidstaten invulling gegeven aan de
ontvlechting? Zorgen de twee andere opties naast volledige eigendomsontvlechting er voor dat andere landen alsnog geen volledig
ontvlochten netbedrijven hebben of zullen krijgen? Geeft dat de (energiebedrijven of netbedrijven in) andere landen een competitief voor- of
nadeel ten opzichte van Nederland en Nederlandse bedrijven? Hoe ziet de
regering de samenwerking voor zich met landen die andere regimes
hebben gekozen dan volledige eigendomsontvlechting, ook op het gebied
van aansluiting, transmissie en handel?
Hoe worden bij de opties 2 en 3 de onafhankelijkheid van de systeembeheerder dan wel transmissiebeheerder gegarandeerd? Wie is feitelijk
eigenaar van de hoogspannings- dan wel hogedruknetten? Hoe wordt
voorkomen en uitgesloten dat eigenaren van commerciële energiebe-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 814, nr. 6

2

drijven enigerlei invloed kunnen uitoefenen op het netbeheer, de toegang
tot het net, en de financiële middelen ten behoeve van het net? Is het juist
dat indien geen sprake is van een volledige eigendomssplitsing, toch
nooit helemaal uitgesloten kan worden dat financiële risico’s van levering
en productie op het net kunnen worden afgewenteld, en/of dat investeringen in netbeheer en productie met elkaar gaan concurreren? Klopt het
dat is afgezien van een ontvlechtingsplicht voor de regionale netwerken?
In de memorie van toelichting wordt gesteld dat het doel van het derde
energiepakket: «een beter functionerende interne markt» onder andere
bijdraagt aan verduurzaming. De leden van de CDA-fractie vragen de
regering hier om een toelichting daar zij deze redenering niet kunnen
volgen. Is het niet zo dat juist de prijs bepalend zal zijn, waarmee
onduurzame alternatieven de voorkeur krijgen?
Ook is het de leden van de CDA-fractie niet ontgaan dat het erop lijkt dat
Nederland voorloopt op een aantal andere lidstaten met betrekking tot
ontvlechting, een onafhankelijke toezichthouder en andere eisen die
voortkomen uit het derde energiepakket. Daarin zetten we nu een nieuwe
stap, die opnieuw om investeringen vraagt en extra lasten met zich
meebrengt. Dit terwijl andere landen lang niet zo ver als Nederland zijn.
Kan de regering aangeven hoe hoog deze nieuwe investeringen voor
Nederland zijn? De leden van de CDA-fractie vragen de regering wat deze
nieuwe investeringen betekenen op de korte termijn voor de concurrentiepositie van Nederlandse energiebedrijven en transporteurs. Hebben
andere landen een mogelijk voordeel van het lagere tempo waarin zij
voldoen aan de richtlijn, of staat de richtlijn dat niet toe? Als dit zo zou zijn
achten de leden van de CDA-fractie dit zeer onwenselijk. Het kan en mag
niet zo zijn dat Nederland economische hinder ondervindt door deze
situatie.
Daarnaast creëren de derde richtlijnen een mogelijkheid voor lidstaten tot
het nemen van maatregelen om voor gelijke mededingingsvoorwaarden
te zorgen. Indien lidstaten een beroep doen op deze bepaling – ook wel
level playing field clausule genoemd – moeten zij een voorgenomen
maatregel door de Europese Commissie laten goedkeuren. In het
wetsvoorstel is invulling gegeven aan deze bepaling door opname van
een toetsingsmogelijkheid door de minister van Economische Zaken,
Landbouw en Innovatie. In de Elektriciteitswet 1998 wordt opgenomen dat
elke wijziging van de zeggenschap in een productie-installatie of in een
onderneming die een productie-installatie beheert, door één van de
betrokken partijen dient te worden gemeld aan de minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie. De leden van de CDA-fractie
hebben ten aanzien van dit punt de volgende vragen aan de regering.
Vanuit het perspectief van de bedrijven: er valt te lezen dat «er geen
sprake is van een verplichte wachtperiode», maar hoe reëel is dat? Zal een
bedrijf gedurende de vier maanden waarin de minister van Economische
Zaken, Landbouw en Innovatie aanvullende eisen kan opleggen, werkelijk
geen onomkeerbare stappen zetten? Ook vragen de leden van de
CDA-fractie de regering welke lastenverzwaring dit met zich meebrengt.
Anderzijds vragen de leden van de CDA-fractie wat het toetsingsinstrument betekent voor de overname van een Europees of Nederlands
bedrijf door bijvoorbeeld Gazprom. Er lijkt hier toch sprake te zijn van een
mogelijkheid tot interventie wanneer een geïntegreerd bedrijf zeggenschap krijgt over een ontvlecht bedrijf.
De leden van de SP-fractie constateren dat op grond van de derde
energierichtlijn de ontvlechting van geïntegreerde energiebedrijven niet
wordt voorgeschreven. De lidstaten krijgen immers naast de optie
«volledige eigendomsontvlechting» ook de mogelijkheid om in plaats
daarvan een onafhankelijk systeembeheerder of onafhankelijke transmissiebeheerder aan te wijzen. Dat onderstreept dat de Kamer bij het debat

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 814, nr. 6

3

over de splitsingswet (Kamerstuk 30 212) op het verkeerde been gezet is,
zo menen de leden van de SP-fractie.
Kan worden aangegeven welke lidstaten per 1 januari 2011 gekozen
hebben voor: a) volledige eigendomsontvlechting voor alle elektriciteitsen gasnetten, b) eigendomsontvlechting voor de zware netten (backbone),
c) onafhankelijk systeembeheerder, d) onafhankelijk transmissiebeheerder,
of e) andere scenario’s?
Onderschrijft de regering dat geïntegreerde bedrijven in lidstaten die niet
gekozen hebben voor eigendomsontvlechting een concurrentievoordeel
hebben ten opzichte van (van oorsprong) Nederlandse bedrijven, die wel
tot ontvlechting gedwongen zijn? Wat betekent dit voor de toegang van
deze bedrijven tot de Nederlandse markt? De leden van de SP-fractie
verzoeken om een beargumenteerd antwoord.
In Nederland zijn er nog twee publieke energiebedrijven – Eneco en Delta
– die hun netwerkbedrijf niet afgestoten hebben. De leden van de
SP-fractie zijn van mening dat, gezien de inhoud van het derde energiepakket, volledige ontvlechting van deze bedrijven pas aan de orde kan
komen als de publieke aandeelhouders zo dom zouden zijn om tot
privatisering te besluiten. Onderschrijft de regering dit standpunt en zo
nee, waarom niet?
Een ander aspect van de ontvlechting is het eigendom van het netwerk. In
Nederland is gekozen voor volledig publiek eigendom. Andere landen
hebben gekozen voor geheel of gedeeltelijk privaat eigendom. Kan een
overzicht worden gegeven van de verschillen tussen de lidstaten op dit
vlak? Is het wel toegestaan dat bedrijven die productie- en leveringsactiviteiten hebben in lidstaat A belangen kunnen verwerven in netwerken in
lidstaat B? Kan (gedeeltelijk) privaat eigendom van netwerken in andere
EU-lidstaten niet via U-bochtconstructies leiden tot misbruik van
monopolies? Worden er door Europese of nationale wetgeving ook
grenzen gesteld aan het maximale aandeel in het eigendom van
netwerken dat één particulier bedrijf kan verwerven?
In het derde pakket wordt niet gesproken over ontvlechting van warmtenetwerken. Dat vinden de leden van de SP-fractie opmerkelijk, omdat bij
warmtenetwerken vrijwel altijd sprake is van gedwongen winkelnering
voor kleinverbruikers: de aangesloten huishoudens hebben geen
gasaansluiting. Dit klemt in Nederland des te meer, omdat een flink aantal
netwerken door de privatisering van Essent en Nuon in particuliere
handen terecht zijn gekomen. Waarom laat de regering dit knellende
probleem voortbestaan?
De leden van de ChristenUnie-fractie waren het oneens met het besluit dat
Nederland eerder heeft besloten dan andere lidstaten om eigendomsontvlechting te verplichten. Nu via het derde energiepakket splitsing wordt
verplicht, is het wel de vraag hoe zich deze vorm van splitsing verhoudt
tot de vormgeving die Nederland eerder heeft gekozen. Met name de
variant waarbij eigendom van transmissienetten blijft gewaarborgd
binnen een geïntegreerd bedrijf met productie-, levering- en handelsactiviteiten roept vragen op, ten opzichte van de volledige splitsing (ook van de
distributienetten) die bij Nederlandse bedrijven is doorgevoerd. Welke
gevolgen verwacht de regering? Is een stap terug mogelijk door deze
wetgeving? Is de verplichte splitsing zoals in Nederland ingezet, bezien in
het licht van deze Europese regelgeving, nog steeds de meest logische
weg?
3. Beheer van interconnectoren
In het wetsvoorstel wordt het mogelijk gemaakt dat gelijkstroom
interconnectoren door anderen dan TenneT TSO B.V. kunnen worden
beheerd. De leden van de VVD-fractie vragen of er al initiatieven bekend
zijn.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 814, nr. 6

4

De leden van de PvdA-fractie vragen welke verschillen er zijn tussen de
behandeling van interconnectoren in de gas- en elektriciteitswet. Op basis
van welke criteria wijst de minister van Economische Zaken, Landbouw en
Innovatie beheerders van interconnectoren aan? Waarom vallen grensoverschrijdende netten met wisselstroom wel onder het landelijk
hoogspanningsnet en interconnectoren met gelijkstroom niet? Waarom is
het niet wenselijk dat interconnectoren met wisselstroom door anderen
dan de landelijk netbeheerder kunnen worden aangelegd, zoals wordt
beargumenteerd voor interconnectoren met gelijkstroom? Kunnen ook
andere landen eigenaar worden van Nederlandse interconnectoren? Hoe
kijkt de regering naar de strategische inzet van interconnectoren en de
invloed daarvan op de prijsvorming van elektriciteit en gas in (delen van)
Noord-West Europa? Welke mogelijkheden heeft de Nederlandse
toezichthouder om in te grijpen bij strategisch gebruik van interconnectoren, mocht dat nodig zijn?
De leden van de SP-fractie onderschrijven dat interconnectoren, zowel
voor gas- als elektriciteit, een toenemend belang hebben uit het oogpunt
van leveringszekerheid, veiligheid en verduurzaming. De leden van de
SP-fractie constateren dat veel interconnectoren gefinancierd worden
door conglomeraten van publieke en private ondernemingen, wat een
complicerende factor kan vormen voor het optimaal inzetten van een
interconnector (gezien vanuit maatschappelijke belangen) en het risico
oplevert dat misbruik gemaakt wordt van een monopolie. Dat risico lijkt
groter naarmate bepaalde partijen (mede-)eigenaar zijn van meer
interconnectoren die voor Nederland van belang zijn, alsmede van andere
strategische bezittingen zoals terminals voor Liquified Natural Gas (LNG),
gasopslagen, piekcentrales voor elektriciteit en dergelijke.
Onderschrijft de regering dit risico? Hoe kan verzekerd worden dat het
private eigendom van delen van netwerken en daarmee verbonden
strategische opslag- en aanlandingsvoorzieningen misbruikt worden om
de marktverhoudingen te beïnvloeden of anderszins publieke belangen te
frustreren? Onderschrijft de regering dat om deze reden publiek
eigendom, dan wel een publiek meerderheidsaandeel, van strategische
netwerken, aanland- en opslagvoorzieningen de beste garantie is om
dergelijk misbruik te voorkomen? Zo ja, op welke wijze wordt dit
standpunt actief uitgedragen binnen de EU?
De leden van de SP-fractie pleiten ervoor dat voor interconnectoren vanuit
Nederland Gasunie (Gas Transport Services, GTS) respectievelijk TenneT
als interconnectorbeheerders blijven aangewezen. De leden van de
SP-fractie zien niet in waarom er voor gelijkstroomconnectoren van deze
lijn afgeweken zou moeten worden.
4. De nationale regulerende instantie
De nationale regulerende instantie (de Nederlandse Mededingingsautoriteit, NMa) mag volgens de derde richtlijnen geen directe instructies
verlangen of ontvangen bij de uitvoering van haar taken. De leden van de
VVD-fractie vragen tot in hoeverre dit onder de huidige regelgeving wel
gebeurt. Kan de regering hier een voorbeeld van geven?
De leden van de PvdA-fractie vragen of de regering een duidelijk overzicht
kan geven van de uit het derde pakket voortvloeiende nieuwe taken voor
de Nederlandse toezichthouder, met verwijzingen naar de relevante
passages in het derde pakket. Betekenen de toekenning van nieuwe taken
aan de NMa ook een toename van het aantal werknemers bij de NMa?
Welke kosten zijn hiermee gemoeid?
Om het doel van een beter functionerende interne markt te bereiken wordt
er een nieuw Europees agentschap opgericht voor samenwerking tussen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 814, nr. 6

5

energietoezichthouders. Deze zal gaan functioneren onder een Raad van
Bestuur. De leden van de CDA-fractie staan kritisch ten opzichte van
instituutvorming. Daarnaast vragen de leden van de CDA-fractie de
regering of dit «superagentschap» voornamelijk een coördinerende of
ondersteunende rol heeft. Met andere woorden: kan dit agentschap
nationale besluiten overrulen?
De leden van de CDA-fractie staan kritisch ten opzichte van instituutvorming maar staan helemaal kritisch ten opzichte van overlapping
wanneer het gaat om toezicht en regulering. De leden van de CDA-fractie
vragen de regering of er niet teveel kapiteins op het schip komen en of het
voor alle betrokkenen wel duidelijk is welke bevoegdheid en welke
grenzen de verschillende instituten hebben? De minister van Economische
Zaken, Landbouw en Innovatie, de NMa, de Europese mededingingscommissie, het Europese Agentschap, de ENTSB (Europees Netwerk voor
Transmissie Systeem Beheerders), ze hebben allemaal taken en bevoegdheden. Graag zouden de leden van de CDA-fractie een schematisch
overzicht van taken en bevoegdheden van de verschillende instituten,
instanties en personen willen krijgen om een duidelijk beeld te hebben
van het geheel.
Daarnaast hebben de leden van de CDA-fractie specifiek een vraag over
de verhouding tussen de minister van Economische Zaken, Landbouw en
Innovatie en de NMa. Hoewel op papier de NMa grote onafhankelijkheid
krijgt toegedicht, valt het de leden van de CDA-fractie op dat geen van de
aanbevelingen van de NMa ten aanzien van de wetswijziging worden
overgenomen. De leden van de CDA-fractie vragen de regering wat dit
zegt over de autoriteit en het gezag van de NMa ten opzichte van de
minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie.
In de Memorie van toelichting bij het voorliggende wetsvoorstel
(Kamerstuk 32 814, nr. 3) wordt aangegeven dat er op grond van het derde
energiepakket weinig gedaan hoeft te worden aan de positie van de NMa.
Op grond van het derde pakket dient de NMa onafhankelijk en juridisch
gescheiden te zijn van andere publieke en private entiteiten, hetgeen
volgende de regering al het geval is. Ook mag de NMa geen directe
instructies verlangen of ontvangen bij de uitvoering van zijn activiteiten.
De leden van de SP-fractie hechten veel waarde aan onafhankelijk
toezicht. Kan de regering inzicht geven in de door de NMa maar ook door
belangenorganisaties als de Vereniging Energie- en Watergebruikers
(VEMW) aangevoerde argumentatie voor een verdergaande onafhankelijkheid van de nationaal regulerende instantie? Betekenen de toekenning
van nieuwe taken aan de NMa ook een toename van het aantal
werknemers bij de NMa? Welke kosten zijn hiermee gemoeid?
De leden van de SP-fractie zijn ook van mening dat het huidige toezicht
(te) sterk gericht is op de hoogte van de nettarieven en te weinig op het
bewaken van een adequate kwaliteit op de korte en langere termijn. Dat
zou op termijn kunnen leiden tot hogere maatschappelijke kosten dan bij
een evenwichtig toezicht op kosten en kwaliteit. Kan een overzicht worden
gegeven van de ontwikkeling van de reservecapaciteit bij de landelijke en
regionale netbeheerders in het afgelopen decennium? Als deze substantieel is teruggelopen: wat zijn de maatschappelijke kosten van de
knelpunten die vervolgens ontstaan doordat aanvragers langer moeten
wachten op hun aansluiting dan wel op stel en sprong netwerken tegen
hoge kosten verzwaard moeten worden? Ziet de regering binnen het
kader van dit wetsvoorstel mogelijkheden om het evenwicht tussen
toezicht op kostenefficiency en op kwaliteit te versterken? Daarnaast
merken de leden van de SP-fractie op dat de taken van de NMa fors
worden uitgebreid. Hoe is voorzien in extra middelen en menskracht voor
dit extra werk?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 814, nr. 6

6

5. Versterking positie van de consument
Een nieuw element in de derde richtlijnen betreft de specificatie van de
invoering van de op afstand uitleesbare meter. De leden van de
VVD-fractie vragen of deze specificatie aansluit bij de huidige inzet van
Nederland op het gebied van de op afstand uitleesbare meter. Wat zijn de
verschillen?
Het derde energiepakket versterkt de rechten van consumenten door met
name eerdere bepalingen aan te vullen of te verbijzonderen. Deze
bepalingen richten zich op het vergroten van transparantie voor consumenten, het waarborgen van procedures voor klachtenafhandeling en
geschillenbeslechting en het garanderen van energielevering aan
kwetsbare afnemers. Daarnaast is een aantal nieuwe bepalingen
opgenomen met betrekking tot op afstand uitleesbare meters, verbruiksgegevens en de eindafrekening. Voor een deel volstaat het bestaande
wettelijk kader al in omzetting van de richtlijnen. Ook worden de Elektriciteitswet 1998 en Gaswet in voorliggend wetsvoorstel op enkele plekken
aangevuld om te voldoen aan nieuwe consumentenbepalingen in de
richtlijnen. Één van de belangrijkste aanvullende consumentenbepalingen
is de invoering van de op afstand uitleesbare meter. De leden van de
CDA-fractie vragen in puur feitelijke zin aan de regering of een op afstand
afleesbare meter hetzelfde is als een slimme meter. Zo nee, welke heeft
dan de voorkeur en waarom? Met betrekking tot de termijnen die gesteld
worden op dit onderwerp vragen de leden van de CDA-fractie de regering
waarom in de derde elektriciteitsrichtlijn wel een termijn van tien jaar
wordt verbonden en waarom dit in de gasrichtlijn niet het geval is?
De richtlijnen schrijven daarnaast voor dat lidstaten moeten voorzien in
adequate waarborgen voor de bescherming van de «kwetsbare afnemer»,
waarbij de lidstaten de afweging kunnen maken om te kiezen voor
specifiek beleid gericht op kwetsbare afnemers in de energiemarkt en/of
een geïntegreerde aanpak te volgen in het kader van het algemene sociale
zekerheidbeleid van de lidstaat. In Nederland is dit uitgangspunt
neergelegd in de Elektriciteitswet 1998 en Gaswet. Het afsluiten van
kleinverbruikers moet zoveel mogelijk worden voorkomen. De leden van
de CDA-fractie vinden het goed dat «kwetsbare afnemers» worden
beschermd en zijn van mening dat dit in heel Europa zou moeten
gebeuren. Wel vragen de leden van de CDA-fractie de regering wat exact
wordt bedoeld met een nadere definiëring van het begrip «kwetsbare
afnemer». De leden van de CDA-fractie pleiten zeker niet voor een engere
definiëring van de groep «kwetsbare afnemer».
Tot slot dient elke lidstaat ingevolge de derde richtlijnen te voorzien in een
«single point of contact» waar de consumenten alle nodige informatie
kunnen krijgen over hun rechten en plichten. Er wordt gesteld dat
Nederland voldoet aan deze bepaling. Zo is er immers de Consuwijzer, de
Geschillencommissie Energie en Water, de burgerlijke rechter en de Raad
van Bestuur van de NMa waar consumenten terecht kunnen met hun
klachten. Op zich prima, maar dit is niet het idee dat de leden van de
CDA-fractie hebben bij een «single point of contact»: het lijkt eerder op
een verzameling van contactpunten. Vandaar dat de leden van de
CDA-fractie de regering vragen of Nederland wel echt voldoet aan deze
single point of contact bepaling en de contactpunten momenteel niet te
veel verspreid zitten over de verschillende organisaties.
Lidstaten moeten voorzien in een regeling ter bescherming van kwetsbare
groepen gebruikers. De regering stelt dat hierin voorzien wordt via de
Regeling afsluiten elektriciteit en gas van kleinverbruikers. De leden van
de SP-fractie onderschrijven dat deze regeling – mede dankzij de
inspanningen van de SP-fractie – de rechtsbescherming van kleinverbruikers verbeterd heeft. De leden van de SP-fractie denken dat verdere

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 814, nr. 6

7

verbeteringen van de regeling mogelijk zijn, bijvoorbeeld in het kader van
de toekomstige uitrol van slimme meters. Met name een tussenvorm
tussen leveren en afsluiten – namelijk beperkt leveren – zou naar de
mening van de leden van de SP-fractie voor een vermindering van
ongewenste sociale effecten kunnen zorgen. De leden van de SP-fractie
suggereren om in nieuwbouwwijken waar woningen al van slimme
meters voorzien zijn op basis van vrijwilligheid te experimenteren met
zo’n nieuw regime, waarbij bewoners met betalingsachterstand niet
afgesloten worden maar de levering van elektriciteit en/of gas wordt
beperkt. De leden van de SP-fractie zijn van mening dat het wenselijk is
dat de positie van de consument die energie teruglevert aan het net
verbeterd wordt.
6. Gesloten distibutiesysteem en directe lijn
Het gesloten distributiesysteem maakt een einde aan de vrijstelling die
Nederland geeft aan netten met een spanningsniveau van ten hoogste 0,4
kV en een verbruik van ten hoogste 0,1 GWh. Onderdeel hiervan is ook het
afbouwen van de gedoogsituatie die is ontstaan ten aanzien van de netten
met recreatieve doeleinden. De leden van de VVD-fractie vragen om welke
netten het hierbij gaat. Wat zijn hiervan de (financiële) gevolgen voor de
recreatiebedrijven? Hoe verhoudt zich dit met beleid ten opzichte van
recreatienetten in andere lidstaten?
De leden van de PvdA-fractie constateren dat de wijziging er tevens voor
zorgt dat recreatieondernemers aan mogelijk (onnodig) strenge regelgeving moeten gaan voldoen die bovendien gepaard gaat met een
dreigende lastenverzwaring. De leden van de PvdA-fractie zijn van mening
dat de Europese regelgeving rond levering van energie en netbeheer in de
eerste plaats bedoeld is voor bedrijven wier primaire activiteiten gericht
zijn op het leveren van energie respectievelijk het beheren van energienetten. Is de regering het met de leden van de PvdA-fractie eens dat de
impact die deze regels hebben op veelal kleine recreatiebedrijven die ook
onder de betreffende regels (dreigen te) vallen onevenredig groot is?
Waarom is er geen ontheffing en/of vrijstelling voor recreatiebedrijven
gelet op het expliciet benoemen van deze mogelijkheid voor recreatiebedrijven in de preambule?
De minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie heeft het
onderzoeksbureau D-cision opdracht gegeven om een financiële onderbouwing te geven van het probleem. De Vereniging van Recreatieondernemers Nederland (Recron) en D-cision zijn het niet eens over deze
financiële onderbouwing. Kan de regering aangeven waar deze
verschillen vandaan komen? Als blijkt dat het probleem groter is dan
D-cision beschrijft, is de regering dan bereid om tot heroverweging van
het wetsvoorstel te komen op de voor recreatiebedrijven relevante
onderdelen. Zo nee, waarom niet?
Door het licht aanpassen van de definities in de wet kan er een uitzondering worden gemaakt voor de particuliere netten (gesloten distributienet) van de recreatieondernemers. De sector kan er zorg voor dragen
dat veiligheid en leverancierskeuze wordt gegarandeerd. De leden van de
SP-fractie vragen of deze constatering van de Recron klopt. Zo, nee
waarom niet? Zo ja, kan de regering er zorg voor dragen dat de wet zo
wordt aangepast dat er een uitzondering wordt gemaakt voor de gesloten
particuliere netten van de recreatieondernemers? Is de regering het met
de leden eens dat het Derde Energiepakket ruimte biedt om de problematiek ten aanzien van recreatiebedrijven op te lossen in de zin zoals door
Recron voorgesteld? Zo nee, waarom niet?
De Recron heeft voorgesteld om via zelfregulering te zorgen dat de
veiligheid wordt gegarandeerd zonder dat dit tot onnodige kosten leidt. Is
de regering het met de leden van de SP-fractie eens dat dit een goede

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 814, nr. 6

8

oplossing kan zijn? Zo nee, waarom niet? Zo ja, kan de regering er dan
zorg voor dragen dat de onderdelen van het wetsvoorstel die van
toepassing zijn op de recreatiesector worden teruggenomen of bevroren
tot de partijen overeenstemming hebben bereikt? Zo ja, hoe gaat de
regering dat precies doen? Zo nee waarom niet?
Is de regering het met de leden van de PvdA-fractie eens dat een
recreatieondernemer die niet aan zware eisen van de wetgeving kan
voldoen en hierdoor zijn net moet overdragen aan de regionale netbeheerder afdoende moet worden gecompenseerd? Zo nee, waarom niet?
Zo ja, wat vindt de regering een afdoende compensatie?
De leden van de PVV-fractie hebben gesprekken gehad met de Recron.
Naar aanleiding van deze gesprekken zijn een aantal vragen en opmerkingen blijven hangen. De Recron heeft aangegeven dat de voorliggende
wijziging van de elektriciteitswet 1998 (Kamerstuk 32 814, nr. 2) voor
onnodig hoge kosten en vermeerdering van de regeldruk zorgt. Recreatieondernemers (veelal ondernemers uit het Midden- en Kleinbedrijf)
moeten aan dezelfde eisen gaan voldoen die ook voor de grote netbeheerders en energiebedrijven gaan gelden.
De leden van de PVV-fractie zijn met de Recron van mening dat de
Europese regelgeving rond levering van energie en netbeheer in de eerste
plaats bedoeld is voor bedrijven waarvan primaire activiteiten gericht zijn
op het leveren van energie respectievelijk het beheren van energienetten.
Is de regering van mening dat de impact die deze regels hebben op veelal
kleine recreatiebedrijven die ook onder de betreffende regels (dreigen te)
vallen, onevenredig groot is? Waarom is er geen ontheffing en/of
vrijstelling voor recreatiebedrijven, gelet op het expliciet benoemen van
deze mogelijkheid voor recreatiebedrijven in de preambule? Waarom
neemt de regering voor dit soort exceptionele gevallen geen hardheidsclausule op in de wet, waarop de regering beleid kan formuleren? Is door
de regering een rechtsvergelijkend onderzoek gedaan naar de wijze
waarop in omringende landen met deze problematiek ten aanzien van
recreatiebedrijven wordt omgegaan en zo nee, is de regering bereid dat
alsnog te doen?
Indien uit zo een onderzoek blijkt dat in de omringende landen recreatiebedrijven niet op dezelfde wijze door de Europese regelgeving worden
getroffen, is de regering bereid omwille van het Europese gelijke
speelveld de recreatiesector te ontzien van de zware regels en eisen die
thans in het wetsvoorstel zijn opgenomen voor recreatiebedrijven?
De regering heeft het onderzoeksbureau D-cision opdracht gegeven om
een financiële onderbouwing te geven van het probleem. Recron en
D-cision zijn het niet eens over deze financiële onderbouwing. Kan de
regering toelichten waar deze verschillen vandaan komen? Als blijkt dat
het probleem groter is dan D-cision beschrijft, is de regering dan bereid
om tot heroverweging van het wetsvoorstel te komen op de voor
recreatiebedrijven relevante onderdelen? Kan de regering aangeven of de
elektriciteitsnetten die beheerd worden door recreatieondernemers
onveiliger zijn dan elektriciteitsnetten die beheerd worden door grote
netbeheerders? Zo ja, hoe komt de regering aan deze cijfers?
Recron heeft een tegenvoorstel gedaan waarin de gevolgen geminimaliseerd worden, wordt voldaan aan de onderliggende Europese wetgeving,
er sprake is van vrije leverancierskeuze voor de consument en de
veiligheid van de recreatienetten geborgd is. De oplossingen die de
Recron aandraagt zijn al ruim een jaar bij de minister van Economische
Zaken, Landbouw en Innovatie bekend. Eind augustus 2011 heeft de
minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie de sector de
kans gegeven om samen met de relevante actoren tot een vorm van
zelfregulering te komen. De recreatiesector moet hiertoe zelf het initiatief
nemen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 814, nr. 6

9

Is de regering het met de leden van de PVV-fractie en de Recron eens dat
als de wetswijziging extreem nadelig uitpakt voor een specifieke sector, de
minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie de verantwoordelijkheid heeft om zorg te dragen voor een optimale oplossing voor alle
partijen, zeker als de sector zelf met goede onderbouwde voorstellen
komt? Zo nee, waarom niet?
Door het beperkt aanpassen van de definities in de wet kan er een
uitzondering worden gemaakt voor de particuliere netten (gesloten
distributienet) van de recreatieondernemers. De sector kan er zorg voor
dragen dat veiligheid en leverancierskeuze wordt gegarandeerd. De leden
van de PVV-fractie vragen of deze constatering klopt. Zo, nee waarom
niet? Zo ja, wil de regering er zorg voor dragen dat de wet zo wordt
aangepast dat er een uitzondering wordt gemaakt voor de gesloten
particuliere netten van de recreatieondernemers? Recron heeft voorgesteld om ten aanzien van zowel de vergunningplicht als het netbeheer in
de plaats van de voorgestelde wetgeving te komen tot het vastleggen van
een aantal wettelijke uitgangspunten en het achteraf toetsen van de
praktijk via de bestaande klachtenregeling van de NMa en een onafhankelijke geschillenregeling onder verantwoordelijkheid van de Sociaal
Economische Raad (SER). Voorts wordt voorgesteld door Recron om een
gedragscode op te stellen voor haar leden. Wat is de mening van de
regering omtrent deze voorstellen? Laat het derde pakket energierichtlijnen ruimte om de problematiek ten aanzien van recreatiebedrijven op te
lossen in de zin zoals door Recron voorgesteld? Zo nee, waarom niet?
Vindt de regering in afweging van de belangen van de consument en de
recreatieondernemer de oplossing die door Recron wordt aangedragen
een goede alternatieve oplossing en is de regering bereid in die lijn
samen met de branche tot afspraken te komen? Zo nee, waarom niet?
De Recron gaat aan de slag om tot een vorm van zelfregulering te komen.
Afspraken maken over zelfregulering kost tijd. Het wetsvoorstel is
inmiddels door de regering naar de Kamer gezonden. Recron voorziet
problemen met de tijd die het opzetten van een systeem van zelfregulering kost en de behandeling van het wetsvoorstel door de Kamer.
Hoeveel tijd geeft de regering de betrokken partijen om tot een goed
resultaat te komen? Kan de regering er zorg voor dragen dat de onderdelen van het wetsvoorstel die van toepassing zijn op de recreatiesector
worden teruggenomen of bevroren tot de partijen overeenstemming
hebben bereikt. Zo ja, hoe gaat de regering dat precies doen? Aan welke
minimale uitgangspunten moet de te sluiten overeenkomst door de
betrokken partijen wat de regering betreft voldoen? Kan de regering een
toelichting geven? Is de regering het ermee eens dat de SER een
belangrijke rol kan spelen bij het bereiken van een overeenkomst van de
betrokken partijen? Zo ja, welke rol? De belangen van de drie partijen die
aan tafel zitten kunnen uiteenlopen. Wat gaat de regering doen als de
betrokken partijen er niet uitkomen met elkaar?
Recreatieondernemers hebben in het verleden zelf tegen hoge kosten
elektriciteitsnetten aan moeten leggen. De netbeheerders wilden dit toen
niet doen. Met het huidige wetsvoorstel kan de situatie ontstaan dat een
recreatieondernemer zijn net over moet dragen aan de regionale
netbeheerder. Er is maar één koper mogelijk (de netbeheerder), dus de
recreatieondernemer heeft geen onderhandelingspositie. Is de regering
het eens met de stelling dat een recreatieondernemer die niet aan zware
eisen van de wetgeving kan voldoen en hierdoor zijn net moet overdragen
aan de regionale netbeheerder, afdoende moet worden gecompenseerd?
Zo nee, waarom niet? Wat vind de regering een afdoende compensatie?
Waarom is dat een afdoende compensatie? Hoe gaat de regering zorgen
voor afdoende compensatie? Welke mogelijkheden heeft de regering
hiervoor?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 814, nr. 6

10

De huidige Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet sluiten niet goed aan op
het concept van een gesloten distributiesysteem en van levering via een
directe lijn zoals dat in de beide richtlijnen is vastgelegd. Dit wetsvoorstel
brengt daar verandering in. Het overgangsrecht zorgt er daarnaast voor
dat er een situatie ontstaat die geheel aan de derde richtlijnen voldoet.
Onderdeel van dit overgangsrecht is ook het afbouwen van de gedoogsituatie die is ontstaan ten aanzien van de netten met recreatieve
doeleinden door voor deze netten een aparte set regels op te stellen,
waaraan deze netten vanaf drie jaar na inwerkingtreding moeten voldoen.
De leden van de CDA-fractie spreken hun zorgen uit met betrekking tot
deze netten. Steeds wordt duidelijk dat nationale wetgeving de Europese
doelen moet ondersteunen en niet zozeer de regels zelf. Dat leidt bij de
leden van de CDA-fractie tot een vraag over de situatie van recreatieparken, waar de accommodatie elke week of twee weken aan andere
mensen wordt verhuurd. Die zijn toch niet uit op keuzevrijheid ten aanzien
van hun energieleverancier? Ook vragen de leden van de CDA-fractie de
regering of andere landen eenzelfde regime creëren voor recreatienetten.
Indien de regeling met betrekking tot recreatienetten onontkoombaar is
vragen de leden van de CDA-fractiewelke route voor de overgang de
regering in gedachte heeft. Bij overdracht aan de grote netbeheerders
zullen de investeringen om de netten op het daartoe vereiste kwaliteitsniveau te brengen worden doorberekend op alle aansluitingen. Bij de
mogelijkheid voor recreatieondernemers om de administratie uit te
besteden komen de investeringen voor rekening van de huiseigenaren.
Ziet de regering nog andere routes? Zo ja, welke? Zo nee, naar welke
route gaat de voorkeur van de regering uit? Gezien de mogelijke consequenties voor de tarieven in Nederland vragen de leden van de
CDA-fractie hieromtrent politieke besluitvorming.
Daarnaast zijn alleen al de kosten in totaal bijna € 200 000 om een
ontheffing aan te vragen om als eigenaar ook netbeheerder te zijn. Deze
kosten vormen een obstakel. De leden van de CDA-fractie vragen de
regering wie deze gaat betalen. De leden van de CDA-fractie zijn van
mening dat het moeilijk zal worden dit op afnemers te verhalen.
Daarnaast spreekt de Raad van State over een vergoeding die beschikbaar
zou zijn. Dit staat echter niet vermeld in de Memorie van toelichting. Kan
de regering hier duidelijkheid over geven? Ook wordt momenteel een
overgangstermijn van drie jaar gehanteerd. De leden van de CDA-fractie
vragen de regering of dit een reële termijn is. Zo ja, waarop is deze dan
gebaseerd?
Met het wetsvoorstel wordt de positie van veel eigenaren van en
afnemers in gesloten distributiesystemen gewijzigd. De leden van de
SP-fractie vragen of een indicatief overzicht kan worden gegeven van de
verschillende typen gesloten distributiesystemen (en de aantallen per
type) in Nederland.
Is geïnventariseerd welke kosten de eigenaren van deze netten moeten
maken om te voldoen aan de eisen van het wetsvoorstel? Zo ja, door wie?
Is geïnventariseerd welke knelpunten zich op dit moment binnen gesloten
distributienetten voordoen (veiligheids-incidenten, zaken voor de
geschillencommissie)? Wat doet het wetsvoorstel aan deze knelpunten?
De leden van de SP-fractie kunnen zich niet aan de indruk onttrekken dat
men bij dit onderdeel van het wetsvoorstel spijkers in laag water zoekt.
Zijn de ingezette middelen proportioneel in relatie tot de problemen ofwel
probleempjes die zich voordoen?
Kan voor campings en verhuurbedrijven van recreatiewoningen aannemelijk gemaakt worden dat de voorgestelde systematiek enig nut heeft
voor de recreant? Hoeveel kWh gebruikt de gemiddelde recreant, hoeveel
extra kosten moeten er gemiddeld per standplaats dan wel recreatiewoning gemaakt worden?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 814, nr. 6

11

Vanuit de recreatieondernemers wordt gesteld dat het wetsvoorstel ten
aanzien van de eisen van recreatienetten veel verder gaat dan in andere
EU-lidstaten. Klopt dit en zo nee, kan deze stelling onderbouwd worden
met een overzicht van vergelijkbare regelingen in andere EU-lidstaten
zoals die nu in Nederland wordt voorgesteld?
De leden van de ChristenUnie-fractie vragen nadere informatie over de
status van particuliere netten. Op dit moment hebben deze particuliere
netten ontheffing op grond van artikel 15.2 van de Elektriciteitswet 1998 of
artikel 2a van de Gaswet. Kan de regering de status van particuliere netten
helder maken?
De leden van de ChristenUnie-fractie vragen naar de vastlegging in een
algemene maatregel van bestuur (AMvB) van de uitwerking van
overdracht van particuliere recreatienetten aan publieke netbeheerders.
Kan de regering de Kamer nader informeren over de uitwerking van deze
AMvB? Om hoeveel elektriciteitsnetten gaat het? Hoe wordt de waarde
van het over te dragen net bepaald?
De leden van de ChristenUnie-fractie vragen naar de haalbaarheid voor
recreatieondernemers om te voldoen aan de verplichtingen in dit
wetsvoorstel. Acht de regering eigenaars van recreatieparken in staat om
voorgeschreven verplichtingen na te leven, aangezien deze zijn bedoeld
voor reguliere netbeheerders? Strookt voorliggend wetsvoorstel met aard
en doel van energienetten op recreatieparken? Is al meer bekend over de
gesprekken met Recron en Netbeheer Nederland over de hoge kosten en
administratieve lasten voor recreatieondernemers, als gevolg van dit
wetsvoorstel?
7. Level playing field
De meldingsplicht in het kader van de level playing field clausule geldt
alleen in geval van een productie-installatie met een vermogen van
tenminste 250 MW. De leden van de VVD-fractie vragen waarom er voor
deze grens is gekozen. Op basis van de melding kunnen nadere eisen
gesteld worden in het kader van bijvoorbeeld veiligheid. Gelden deze
risico’s en nadere eisen niet voor installaties onder de 250 MW?
De Raad van State merkt op dat de reikwijdte van het wetsvoorstel ruimer
is dan de level playing field clausule uit de Europese richtlijnen. Waarom
is hiervoor gekozen? Is de regering van mening dat de maatregelen verder
gaan dan nodig is om het doel uit de richtlijn te bewerkstelligen? Tot in
hoeverre kunnen wij spreken van een kop op Europese wetgeving?
De leden van de PvdA-fractie vragen waarom de level playing field
clausule alleen voor installaties groter dan 250 MW geldt. Hoe betrekt de
regering de Kamer(s) bij de toetsing en vaststelling van maatregelen
binnen de level playing field clausule? Zijn er naast de level playing field
clausule en de daaruit volgende drie criteria (openbare veiligheid,
voorzieningszekerheid en leveringszekerheid) nog andere mogelijkheden
om nadere regels te stellen aan bijvoorbeeld de overnames van productieinstallaties in beheer van Nederlandse bedrijven?
Op welke manier denkt de regering invulling te gaan geven aan de te
nemen maatregelen indien het level playing field in gevaar komt; kan de
minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie eventueel een
overname tegenhouden met beroep op de level playing field clausule?
Kan de regering voorbeelden geven van situaties waarbij een beroep
moet worden gedaan op de level playing field clausule? Geldt de
meldplicht alleen voor beheerders van LNG-installaties of ook voor
andersoortige gasinstallaties of -opslagen?
Deelt de regering de mening dat een ongesplitst energiebedrijf in
Nederland geen gesplitste energiebedrijven zou mogen overnemen,
conform de motie van het lid Vendrik (Kamerstuk 30 212, nr. 43) die deels

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 814, nr. 6

12

ten grondslag ligt aan deze richtlijn? Deelt de regering de mening dat de
level playing field clausule mag worden ingezet om overnames in
Nederland van ongesplitste energiebedrijven te blokkeren?
De leden van de SP-fractie ondersteunen de meldingsplicht voor het
wijzigen van de eigendomssituatie voor grotere productie- en aanlandingsfaciliteiten, waarbij de minister van Economische Zaken, Landbouw
en Innovatie ook de mogelijkheid krijgt om eisen te stellen aan dergelijke
transacties. Gaat deze verplichting (en de daaraan gekoppelde bevoegdheden) ook gelden voor nieuwe installaties?
8. Gasopslag
De derde gasrichtlijn geeft lidstaten voor gasopslagbedrijven die op grond
van deze richtlijn toegang moeten verlenen tot hun gasopslaginstallaties,
de keuze tussen onderhandelde of gereguleerde toegang. Deze keuze
hoeft echter pas te worden gemaakt als is vastgesteld dat de toegang tot
de desbetreffende gasopslaginstallatie technisch en/of economisch
noodzakelijk is voor een efficiënte toegang tot het systeem voor levering
aan afnemers. Verschillende factoren worden benoemd die hier een rol in
spelen. De leden van de CDA-fractie vragen de regering met de verandering van de gaswet echter ook rekening te houden met het steeds
groter groeiende «not in my back yard» gevoel dat in Nederland heerst.
Met andere woorden: kan in de Gaswet verankerd worden dat gasopslag
daar plaatsvindt waar het maatschappelijk van het grootste nut voor
Nederland en Europa is en niet waar de minste weerstand tegen
gasopslag is?
De leden van de CDA-fractie hebben daarnaast met belangstelling
kennisgenomen van het feit dat in het wetsvoorstel de definitie van gas
wordt uitgebreid. Niet meer uitsluitend methaanhoudend gas, maar ook
groen gas, gas van rioolzuiveringen etcetera, vallen nu onder de definitie.
De leden van de CDA-fractie vinden dit positief. Wel vragen de leden van
de CDA-fractie de regering welke partij verantwoordelijk is voor de
kwaliteit die aan het net wordt geleverd en verzoeken daarbij om een
reactie.
In het voorliggende wetsvoorstel wordt de gereguleerde toegang tot
gasopslag geschrapt, waardoor er voortaan sprake is van onderhandelde
toegang tussen marktpartijen. Hiermee zou de animo om te investeren in
gasopslagcapaciteit gestimuleerd worden. De leden van de SP-fractie
vinden dit argument niet erg overtuigend. In de afgelopen jaren zijn er
ondanks de gereguleerde toegang volop initiatieven geweest voor de
bouw van gasopslagen. Klaarblijkelijk voelen marktpartijen zich geenszins
belemmerd door de huidige wet. Wel is de huidige wet een slot op de
deur tegen mogelijk misbruik van monopolie door dominante marktpartijen. Er is dus weinig reden om de betreffende artikelen te schrappen.
Het toenemende gebruik van gasopslagen en de grote(re) variatie in de
kwaliteit van gas dat daarin wordt opgeslagen leidt ertoe dat de kwaliteit
of bandbreedte van hoogcalorisch gas en laagcalorisch gas (respectievelijk H-gas en L-gas) in hogere mate bepaald wordt door het beheer van
deze gasopslagen. Welke mogelijkheden heeft de landelijk netbeheerder
om de kwaliteit of bandbreedte van gas in gasopslagen in Nederland te
monitoren en zo nodig te sturen?
9. Afstemming betrokkenen
De leden van de SP-fractie vernemen graag de exacte wijze waarop de
wensen van de Recron ten aanzien van de verhouding tussen de zwaarte
van de regulering en de aard en omvang van het net zijn geoptimaliseerd.
Ook zijn de leden van de SP-fractie benieuwd naar de exacte wijze waarop

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 814, nr. 6

13

rekening is gehouden met de opmerkingen van TenneT en GTS als het
gaat om onvlechtingsvereisten en voorschriften omtrent certificering en
het beheer van de interconnectoren en in algemene zin de gevolgen voor
landelijk netbeheerders.
10. Administratieve lasten
Volgens enkele betrokken bedrijven zorgt de implementatie van deze
richtlijn mogelijk tot een onnodige stijging van administratieve lasten. De
leden van de VVD-fractie vragen of de regering deze mening deelt. Is de
regering van mening dat met dit wetsvoorstel onnodige administratieve
lasten zoveel mogelijk worden voorkomen? Welke consequenties heeft de
voorgestelde implementatie voor het investeringsklimaat in Nederland?
De leden van de PvdA-fractie vragen wat de uit dit wetsvoorstel voortvloeiende kostenverhogingen voor huishoudens en bedrijfsleven zijn.
11. Inwerkingtreding
Op hoofdlijnen voldoet de Nederlandse wetgeving al aan de gestelde
eisen in het derde energiepakket. Het pakket richt zich dan ook met name
op die landen die zich kenmerken door een gesloten systeem. De leden
van de VVD-fractie vragen welke boeteclausules de Europese Commissie
hanteert om de implementatie van het pakket door te voeren. Verwacht de
regering dat de landen met gesloten systemen tijdig het pakket implementeren? Op welke termijn verwacht de regering dat dan? Wat zijn hierbij
valkuilen of te verwachten problemen?
De leden van de PvdA-fractie vragen of de regering een ingebrekestellingprocedure verwacht omdat de implementatiedatum al is verstreken. Wat
zijn de eventuele risico’s voor Nederland bij een ingebrekestellingprocedure?
De voorzitter van de vaste commissie voor Economische Zaken,
Landbouw en Innovatie,
Van der Ham
Adjunct-griffier van de vaste commissie voor Economisch Zaken,
Landbouw en Innovatie,
Blacquière

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 814, nr. 6

14