Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2011–2012

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2582
Vragen van het lid Wolbert (PvdA) aan de staatssecretaris van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport over kwaliteitsproblemen in verpleeghuizen
(ingezonden 19 april 2012).
Antwoord van staatssecretaris Veldhuijzen van Zanten-Hyllner
(Volksgezondheid, Welzijn en Sport) (ontvangen 23 mei 2012).
Vraag 1 en 2
Wat vindt u van het bericht dat ongeschoolde medewerkers medicijnen
zouden uitdelen in verpleeghuizen?1
Was u daarvan op de hoogte? Was de Inspectie ervan op de hoogte?
Antwoord 1 en 2
Uit het in september 2010 uitgebrachte rapport over de medicatieveiligheid
binnen de langdurige zorg, heeft de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ)
geconstateerd dat er binnen de langdurige zorg over de hele linie hoog tot
zeer hoog risico werd gelopen. Uw Kamer is na het verschijnen van dit
rapport over deze uitkomsten geïnformeerd2. De IGZ heeft na een jaar een
vervolgrapport uitgebracht en geconstateerd dat de zorginstellingen veel in
gang hebben gezet om de medicatieveiligheid te verhogen. In een jaar tijd
hebben de zorginstellingen een enorme verbeterslag gemaakt. Ook over deze
verbetering is uw Kamer geïnformeerd3. Na de uitkomst van het IGZ rapport
in 2010, hebben de betrokken veldpartijen met elkaar de veilige principes
ontwikkeld, waarin ieders rol en verantwoordelijkheid rondom medicatieveiligheid wordt beschreven. Deze principes worden ingezet om een structurele
verbetering rondom medicatieveiligheid door te voeren. Binnen deze kaders
dient de zorg te worden uitgevoerd.
Vraag 3
Is het waar wat de beroepsvereniging Verpleegkundigen & Verzorgenden
Nederland (V&VN) stelt, namelijk dat er amper nog verpleegkundigen op
HBO- niveau in verpleeghuizen werken?

1
2
3

ah-tk-20112012-2582
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2012

Volkskrant, 14 april 2012.
Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 500 XVI, nr. 5
Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 33 000 XVI, nr. 5

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Kijkend naar de cijfers over het aantal HBO verpleegkundigen in de verpleging, verzorging en thuiszorg, kan over de afgelopen jaren een stijgende lijn
worden geconstateerd. Ik benadruk dat dat een gunstige ontwikkeling is.
Tegelijk is een groot deel van de zorg in verpleeghuizen het domein van
andere professionals met name ziekenverzorgenden, die 24 uur per dag rond
de cliënten aanwezig zijn. Waar het uiteindelijk om gaat, is de kwaliteit van
zorg. Die moet goed zijn evenals de tevredenheid van de cliënten en
medewerkers.
Vraag 4
Wat vindt u van het verhaal van de medewerker die in dezelfde krant vertelt
dat de bewoners in het verpleeghuis in het westen van Nederland geen
activiteiten krijgen aangeboden? Is dat eigenlijk verplicht? Moet dat alleen
groepsgewijs of ook individueel als mensen niet aan groepsactiviteiten
kunnen meedoen?
Antwoord 4
Ik lees in het betreffend artikel niet dat bewoners in een verpleeghuis in het
westen van Nederland geen activiteiten krijgen aangeboden. Als medewerkers signalen geven in de krant die zorgelijk zijn vraag ik de krant, indien
nodig, altijd om het signaal bij de IGZ te melden.
Het aanbieden van activiteiten/dagbesteding is een integraal onderdeel van
de zorgzwaartepakketten. De zorgkantoren contracteren de zorginstellingen en
hebben primair de plicht om goede kwaliteit van zorg in te kopen. Daarbij
hebben de zorgkantoren de mogelijkheid om te controleren of de activiteiten
die geleverd worden voldoen aan de gestelde kwaliteitseisen. Voor de
levering van dagbesteding is de zorginstelling zelf verantwoordelijk.
Activiteiten/dagbesteding kunnen in groepsverband of individueel worden
aangeboden. Dit is afhankelijk van de behoefte van en de gemaakte afspraken
met de cliënt.
Vraag 5
Denkt u dat de Beginselenwet Zorg iets zal veranderen aan deze wantoestanden of is er in dergelijke verpleeghuizen iets anders aan de hand, bijvoorbeeld gebrek aan goede leidinggevende capaciteit?
Antwoord 5
Mensen die in een zorginstelling wonen, moeten het recht hebben om hun
leven zoveel mogelijk te kunnen inrichten zoals ze dat zelf willen. Om dat te
bereiken, geeft de Beginselenwet Zorg de cliënt een stem. De relatie tussen
de cliënt en de zorgaanbieder kan er één zijn van grote afstand en grote
afhankelijkheid, waardoor cliënten al gauw concessies doen. Het wetsvoorstel
biedt cliënten een steun in de rug, als zij bijvoorbeeld willen aankaarten dat
zij vaker willen douchen of willen zorgen dat de afspraken over douchen
worden nageleefd. Cliënten staan daarmee sterker ten opzichte van de
zorgaanbieder. Zorgmedewerkers op hun beurt staan met het wetsvoorstel
sterker binnen hun organisatie. Dit wetsvoorstel steunt verzorgenden om het
gesprek met hun leidinggevenden aan te gaan als zij geen tijd hebben om de
door of namens de zorgaanbieder met de cliënt gemaakte afspraken over
bijvoorbeeld douchen na te komen. Ook bij de door u vermelde managementproblemen is het dus een goed instrument.
Vraag 6
Heeft u er kennis van genomen dat in bet artikel wederom melding
wordt gemaakt van incontinentiemateriaal dat niet verwisseld zou mogen
worden? Kan een bewoner straks zonder bij te hoeven betalen via de
Beginselenwet Zorg afdwingen zo vaak verschoond te willen worden als
menselijkerwijs gezien gewenst is (dus vaker dan 2 keer per etmaal bijvoorbeeld)?
Antwoord 6
In de tweede nota van wijziging van het voorstel Beginselenwet AWBZ-zorg
(Kamerstukken II, 33 109, nr. 8), zoals uw Kamer die op 18 april 2012 heeft
ontvangen, wordt gesteld dat incontinentiemateriaal tijdig verwisseld moet
worden. Met «tijdig» wordt bedoeld, tijdig voor de individuele cliënt in zijn

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

2

specifieke situatie. Als het verwisselen van incontinentiemateriaal vaker dan 2
keer per etmaal gewenst is, dan zou dit dus vaker dan 2 keer per etmaal
moeten gebeuren.
Vraag 7
Hoe kan het gebeuren dat medicatiefouten zo weinig worden gemeld? Is dat
ook een gevolg van gebrek aan kennis?
Antwoord 7
De melding moet geborgd zijn in het systeem van zorgverlening. Daarbinnen
dienen medicatiefouten gemeld te worden in de eigen zorgorganisatie.
Hiervoor zijn de zogenaamde MIC (Melding Incident Cliënt) commissies
ingesteld. Dit is een verantwoordelijkheid van de zorginstelling. De IGZ toetst
bij een bezoek of de zorginstelling een dergelijke commissie heeft. En
controleert hierbij ook de meldingen en de acties die hierop genomen zijn.
Toelichting:
Deze vragen dienen ter aanvulling op eerdere vragen ter zake van het lid
Gerbrands (PVV), ingezonden 18 april 2012 (vraagnummer 2012Z08277, zie
ook Aanhangsel handelingen, vergaderjaar 2011–2012, nr. 2610).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

3