Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2016–2017

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1240
Vragen van het lid Grashoff (GroenLinks) aan de Minister van Financiën over
het omzeilen van bonuswetgeving (ingezonden 27 januari 2017).
Antwoord van Minister Dijsselbloem (Financiën) (ontvangen 20 februari
2017).
Vraag 1
Bent u bekend met de berichten «Dijsselbloem: «Geen bonusplafond voor
Londense importbanken»»1 en «Financiële instanties uit Londen praten met
Amsterdam over verhuizing»?2
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Wat is voor u de reden om Londense banken die niet in Nederland actief
zouden worden, in Amsterdam te willen vestigen? Wat is het toegevoegde
nut van dergelijke ondernemingen?
Antwoord 2
Financiële ondernemingen die momenteel in het Verenigd Koninkrijk een zetel
hebben kunnen op basis van een Europees Paspoort financiële diensten
verlenen in de gehele EU3. Door de naderende Brexit overwegen deze
ondernemingen om (een deel van) hun activiteiten te verplaatsen naar één
van de andere 27 EU lidstaten. Een aantal van deze ondernemingen voert in
dit kader verkennende gesprekken in verschillende EU lidstaten. Ook in
Nederland hebben deze ondernemingen verkennende gesprekken met
verschillende partijen, zoals de toezichthouders, de gemeente Amsterdam, de
Netherlands Foreign Investment Agency («NFIA») en het Ministerie van
Financiën. De lijn die hierbij wordt uitgedragen is dat wanneer partijen zich
hier willen vestigen, de toezichthouders de aanwezigheid van een aanspreek-

1

RTL Z, 24 januari 2017: http://www.rtlz.nl/finance/dijsselbloem-geen-bonusplafond-voorlondense-importbanken
Het Parool, 23 januari 2017: http://www.parool.nl/amsterdam/financiele-instanties-uit-londenpraten-met-amsterdam-over-verhuizing~a4452406/
3
Hieronder vallen ook enkele non-EU landen die deel uitmaken van de Europese Economische
Ruimte (EER).
2

ah-tk-20162017-1240
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2017

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

1

baar en deskundig management vereisen, evenals een toereikende inrichting
van alle sleutelfuncties en het vermogen om zelfstandig risico’s te beheren.
Vraag 3 en 4
Geldt het bonusplafond voor alle in Nederland actieve financiële ondernemingen?
Wanneer is volgens u en volgens de wet een onderneming actief in Nederland?
Antwoord 3 en 4
In Nederland geldt het bonusplafond van 20% als hoofdregel voor financiële
ondernemingen met zetel in Nederland. Het bonusplafond is ook van
toepassing op andere ondernemingen die deel zijn van een groep met een
financiële onderneming, als de hoofdactiviteiten van de groep bestaan uit
activiteiten binnen de financiële sector.
Op natuurlijke personen werkzaam onder verantwoordelijkheid van een
financiële onderneming is het Europese bonusplafond van 100% van
toepassing indien deze personen hun werkzaamheden in hoofdzaak uitoefenen in het buitenland. Wanneer er sprake is van een internationale groep
waarvan de hoofdactiviteiten bestaan uit het aanbieden van financiële
producten of het verlenen van financiële diensten, bepaalt de wet dat op de
aan het hoofd van deze groep staande groepsmaatschappij het Europese
bonusplafond van 100% van toepassing is. Hiervoor stelt de wet als
voorwaarden dat minimaal 75% van het alle onder de verantwoordelijkheid
van de tot de groep behorende rechtspersonen en vennootschappen
werkzame natuurlijke personen over een periode van vijf aaneengesloten
jaren tenminste drie van die vijf jaren in hoofdzaak buiten Nederland
werkzaam is geweest. In dat geval geldt het Europese bonusplafond van
100% voor alle personen die werken voor de aan het hoofd van die groep
staande groepsmaatschappij.
Ook op in Nederland gelegen bijkantoren van financiële ondernemingen met
een zetel buiten Nederland is een bonusplafond van toepassing. Voor
bijkantoren van banken en beleggingsondernemingen die vallen onder de
richtlijn kapitaalvereisten geldt het plafond op basis van de richtlijn kapitaaleisen. Voor bijkantoren van overige financiële ondernemingen geldt het
Nederlandse plafond.
Vraag 5 en 6
Vindt u dat alle in Nederland gevestigde financiële ondernemingen onder
dezelfde bonusregels moeten vallen? Zo nee, waarom niet?
Ontstaat er met de verschillende regels voor bijna gelijke ondernemingen niet
het risico dat topmensen weggaan doordat zij een hogere bonus kunnen
krijgen bij een financiële onderneming die onder de bonuswet uit weet te
komen?
Antwoord 5 en 6
Op alle financiële ondernemingen met zetel in Nederland zijn op gelijke wijze
de regels voor een beheerst beloningsbeleid, inclusief de in de wet opgenomen uitzonderingen en voorwaarden daarvoor, van toepassing.
Vraag 7
Zijn er volgens u wenselijke effecten van het belonen via forse bonussen in
de financiële sector? Bent u het eens met de stelling dat bonussen pervers
gedrag in de financiële sector kunnen veroorzaken of verergeren?
Antwoord 7
Ten behoeve van bescherming van de consument, samenleving en de
financiële stabiliteit is de Wet beloningsbeleid financiële ondernemingen,
waaronder een wettelijk bonusplafond van in beginsel 20%, per 7 februari
2015 in Nederland ingevoerd.
Vraag 8
Op welke wijze werkt u samen met wethouder Ollongren om financiële
ondernemingen naar Amsterdam te halen? Werkt u, al dan niet samen met
wethouder Ollongren, aan aanpassingen van de wet om dit eenvoudiger te
maken?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

2

Antwoord 8
Er is geen sprake van aanpassing van de Wet beloningsbeleid financiële
ondernemingen om het voor financiële ondernemingen aantrekkelijker te
maken om zich in Nederland te vestigen.
Momenteel voeren financiële ondernemingen die overwegen om (een deel
van) hun activiteiten naar Nederland te verplaatsen (verkennende) gesprekken
met verschillende partijen, waaronder de gemeente Amsterdam, het
Ministerie van Financiën en de financiële toezichthouders. Dit wordt onderling
gecoördineerd.
Vraag 9
De toelichting op de bonuswet (Wet beloningsbeleid financiële ondernemingen) begint met de zinsnede «Het kabinet streeft naar een duurzame en aan
de burger dienstbare financiële sector waarin geen excessen voorkomen»;
staat u nog steeds achter deze zinsnede? Hoe geeft u dit streven vorm?
Antwoord 9
Ik acht een duurzame en dienstbare financiële sector waarin geen excessen
voorkomen van zeer groot belang. Daarom heb ik de afgelopen jaren veel
maatregelen getroffen, zoals de substantiële verhoging van de kapitaaleisen
bij banken, de invoering van de algemene zorgplicht voor financiële
dienstverleners, de wettelijke verankering van het toezicht op het productontwikkelingsproces en het verbod op provisies. Ook de invoering van de
wetgeving met betrekking tot een beheerst beloningsbeleid, zoals neergelegd
in de Wet beloningsbeleid financiële ondernemingen, draagt hieraan bij.
Vraag 10, 11, 12 en 13
Ziet u het actief adverteren met gaten in uw eigen bonuswet als handelen
naar de geest van deze wet?
Rondom het behandelen van de wet hebt u gezegd: «Als de sector mijn
vertrouwen beschaamt en er misbruik van maakt, dan haal ik de uitzonderingen natuurlijk weer uit de wet»4; deelt u de mening dat uw uitspraken in het
bericht van RTL Z dit misbruik juist aanmoedigen? Zo nee, waarom niet?
Bent u het eens met de stelling dat de uitzonderingen vooral gericht waren
op het uitzonderen van reeds bestaande gevallen, bijvoorbeeld grote
verzekeraars die voornamelijk in het buitenland actief waren, maar hun
hoofdvestiging in Nederland hadden en dat de uitzonderingen niet bedoeld
waren voor het aantrekken van nieuwe uitzonderlijke gevallen?
Bent u bereid de bonuswetgeving aan te passen om deze lekken te dichten?
Antwoord 10, 11, 12 en 13
Nee. Er is geen sprake van «adverteren» of «aanmoediging». De vrijwel
unaniem aanvaarde wetgeving is helder.

4

Nu.nl, 2 oktober 2014: http://www.nu.nl/economie/3893630/dijsselbloem-waarschuwt-financielesector.html

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

3