Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2009–2010

28 286

Dierenwelzijn

Nr. 324

BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANDBOUW, NATUUR EN VOEDSELKWALITEIT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 1 december 2009
Tijdens het Algemeen Overleg van 25 juni jl. (26 991, nr. 271) heb ik toegezegd de Kamer te informeren over het plan van aanpak biggensterfte.
Afgelopen zomer ontstond er namelijk een discussie over het percentage
biggen dat voortijdig sterft. Ik heb de sector opgeroepen een plan van
aanpak op te stellen om het sterftepercentage in de nabije toekomst te
verlagen.
Met deze brief stuur ik u het plan van aanpak «Minder biggensterfte in de
Nederlandse zeugenhouderij» (hierna: plan van aanpak biggensterfte)
toe.1 Het plan van aanpak biggensterfte is een initiatief van de stuurgroep
bigvitaliteit die bestaat uit varkensfokkerijorganisatie Topigs, Land- en
Tuinbouworganisatie (LTO), Nederlandse Vakbond Varkenshouders (NVV),
Vereniging van biologische varkenshouders (VBV), Centrale Organisatie
voor de Vleessector (COV), Nederlandse Vereniging Diervoederindustrie
(Nevedi) en de Koninklijke Nederlandse Maatschappij voor Diergeneeskunde (KNMvD).
Analyse
Het gemiddelde sterftepercentage van biggen tot spenen is in Nederlandse gangbare varkenshouderij 12,8%. De spreiding van het sterftepercentage tussen bedrijven ligt tussen de 8% en 17,2%. Op Ierland na, heeft
Nederland in de EU het laagste sterftepercentage tot spenen. Volgens de
stuurgroep bigvitaliteit heeft Ierland een lager percentage omdat de worpgrootte iets kleiner is, de arbeidsinzet per zeug hoger ligt en de bedrijven
qua aantallen zeugen groter zijn. Uit de analyse blijkt dat ook in Nederland
grotere bedrijven een lager sterftepercentage kennen, vanwege een veelal
modernere inrichting en bijbehorend management.
Zorg voor de zorg

1

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

De stuurgroep bigvitaliteit neemt niet alleen de zorg van de maatschappij

KST138327
0910tkkst28286-324
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 28 286, nr. 324

1

inzake de biggensterfte serieus, zij heeft tevens de beleving dat er maatschappelijke gevoeligheden bestaan over de ontwikkelingen in de
moderne zeugenhouderij.
De stuurgroep heeft daarom besloten in gesprek te gaan met die partijen
en personen, die als spreekbuis (kunnen) dienen voor de Nederlandse
maatschappij.
Elementen uit Plan van aanpak verlagen biggensterfte
Het plan van aanpak bestaat uit 2 elementen:
– In de komende 10 jaar het huidige sterftepercentage in de gangbare en
biologische varkenshouderij verlagen met respectievelijk 15 tot 20% en
30 tot 40%.
– Analyseren van maatschappelijke zorgen over varkenshouderij en
zeugenhouderij in het bijzonder.
Ten aanzien van het eerste element voorziet het plan van aanpak in acties
die liggen op het gebied van kennisverspreiding, monitoring, praktijkonderzoek naar kritische succesfactoren en bijscholing van voorlichters. De
acties worden na 3 jaar geëvalueerd en geanalyseerd. Afhankelijk van de
tot dan toe behaalde resultaten wordt het plan van aanpak zonodig bijgesteld.
Met betrekking tot het tweede element wordt een stakeholderonderzoek
opgesteld en uitgevoerd in samenwerking met Wageningen UR.
Tevens zal er een communicatietraject voor het bredere publiek en voor
de zeugenhouder in het bijzonder worden opgezet. Eén van de producten
is een nieuwsbrief Bigvitaliteit.
Ambitie plan van aanpak biggensterfte
Ik ben positief gestemd over dit plan van aanpak om de volgende
redenen:
– Zowel de biologische, als de gangbare varkenshouderij hebben zichtbaar gehoor gegeven aan de zorgen inzake biggensterfte door een
ambitie uit te spreken dit sterftepercentage in 10 jaar tijd substantieel
te verlagen.
– Er zijn veel variabelen die effect hebben op biggensterfte. Naast goede
huisvesting en verzorging van de zeug en de big zijn voer, fokkerij,
gezondheid en kennis over al deze zaken kritische factoren voor
succes.
– Alle stakeholders die hierbij betrokken zijn, hebben zich verenigd in de
stuurgroep. Dat bewijst hun zorg voor de zorg en voor verbetering.
– De beschreven acties zijn concreet, geven vertrouwen en bezitten
voldoende potentie om een daling van de biggensterfte mogelijk te
maken.
– Positief is ook de aanpak om met de samenleving in gesprek te gaan
over de zorgen die er leven over de varkensfokkerij.
Ik heb de stuurgroep bigvitaliteit wel een suggestie meegegeven om meer
aandacht te besteden aan die bedrijven die bewijzen dat een biggensterfte
van 8% ook gehaald kan worden. Deze bedrijven kunnen dienen als voorbeeld. Ik heb de stuurgroep bigvitaliteit gevraagd het plan van aanpak uit
te breiden met een analyse van de succesfactoren van deze groep
bedrijven zodat andere zeugenhouders hiervan kunnen leren.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 28 286, nr. 324

2

Over de voortgang en resultaten zal ik u rapporteren in de voortgangsrapportage over de nota dierenwelzijn en de nationale agenda diergezondheid van februari 2011.
De minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,
G. Verburg

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 28 286, nr. 324

3