NLdigital
Aan de tijde|1ke kamercommissie Digitale toekomst

Betreft:

Position Paper NLd igital Rondetafelgesprek trldelijke commissie Digitale toekomst

Plaats:

Breukelen

Datum:

26 Íebruari2A29

Beste leden van de commissie,
Digitalisering maaK een steeds groter deel uit van onze maatschapprl en economie. Het is dan ook logisch dat

ook de Tweede Kamer steeds vaker spreekt over dit onderwerp. Namens NLdigital, de vertegenwoordiger van de
digitale sector draag ik graag bij aan de ambities van de Kamercommissie Digitale Toekomst.
Laat ik beginnen met een positief geluid om deze verkenning in context te plaatsen. We staan er als Nederland
heel goed voor, op vele internationale ranglijsten staan we, mede door onze uitstekende digitale inÍrastructuur,
onze digivaardige bevolking, onze samenwerking in de polder en het goede bestuur hoog op tal van
internationale ranglijsten. Maar er leeft, zo merk ik ook, een sterk gevoel dat dit alles nog beter kan. Uw
Kamercommissie onderkent dit in haar ondezoeksvoorstel door te stellen dat: " De Kamer heeft onvoldoende grip

en kennis, stuurt onvoldoende bij en is in zekere zin onmachtig. Het overkomt de politiek nu te veel. Er is sprake
van versnippering en verkokering in beleidsdiscussies; een structurele benadering ontbreekt."
Een heldere analyse en een even zo krachtig signaal. Goed dat uwtijdelijke Kamercommissie de handschoen
heeft opgepaK en werK aan oplossingen om deze zorgen het hoofd te bieden. Als we als Nederland de ambitie
hebben om Europees koploper te worden moeten we met zijn allen nog een verbeterslag maken.
De kernvraag voor het Rondetafelgesprek van 2 maart is hoe het samenspel tussen de Tweede Kamer en
stakeholders kan worden verbeterd bij digitaliseringsvraagstukken.

ln dit position paper breng ik een drietal

zorgpunten naar voren en schets ik vervolgens een drietal mogelijke richtingen voor verbetering van het
parlementaire proces.

1) Versnippering en verkokering.
De versnippering en verkokering die door uw commissie wordt ervaren start al bij de manier waarop

digitalisering nu wordt behandeld binnen de verschillende ministeries, toezichthouders en
uitvoeringsorganisaties. Al in aanloop naar de verkiezingen pleitte NLdigital, samen met ruim 30 andere

organisaties, in het manifest "Naar een duuaame digitale samenleving" voor meer regie in de vorm van een
"Ministerieel Topteam digitalisering". Een versnippering in detotstandkoming en uÍtvoering van beleid leidt

onherroepelijk ook tot een verkokerde behandeling van deze dossiers en vraagt van de Kamerleden of,rvel
een heel goede afstemming met de collega's ofi,rrel dat heel veel Kamerleden ook inhoudelijk kennis van
digitalisering hebben.

ffi

NLdigital
De Corridor 5

info@nldigital.nl

KVK 3017 4840

3ó21 7A Breukelen

+31 (O) 348 - 49 3ó 3ó

NL53 |NGB 0662 59A5 46

1t3

NLdigital
2) lnternationale sector vraagt terughoudendheid in nationale wetgeving.
De digitale sector is bij uitstek een internationale. Waar Nederlandse ondezoekers ooit aan de basis hebben
gestaan van uitvindingen als WFI en Bluetooth is vooral door internationale samenwerking een mondiale
industrie ontstaan die op zeer efficiènte en over de lands- en continentsgrenzen heen samenwerK aan
hardware, software en diensten die aan de basis staan van de huidige digitale transÍormatie. Programmeurs

van software werken internationaal samen aan dezelfde code. Componenten voor hardware hebben hun
herkomst van over de hele wereld en als digitaal bedrlf bedien je klanten van over de hele wereld. Deze
extreme vorm van internationalisering maakt ook dat NLdigital br.1na altrjd pleit voor een internationale aanpak
als het gaat om wet- en regelgeving en aÍspraken over (veiligheids)standaarden. We merken, en juichen

veelal ook toe, dat veel van de wet- en regelgeving in Brussel tot stand komt. Alleen door internationaal
samen te werken zorgen we voor de benodigde schaalgrootte en een level playing field tussen nationaal en
internationaal, en het grootbedrtjf en het MKB.
Dit vraagt enige terughoudendheid als het gaat om nationale wetgeving of de wijze waarop Europese

wetgeving nationaal wordt geïmplementeerd. Hoe verleideltlk het wellicht is om als Kamer aan te dringen op
een Nederlandse aanpak die sneller ofverder gaat dan de Europese aanpak, bedenk dat vooral het
Nederlandse bedrijfsleven wordt getroffen door de invoering van wet- en regelgeving die vaak wordt
opgesteld met grotere internationale bedrijven in het achterhoofd. Het voldoen aan de vaak complexe
wetgeving vraagt erg veel van het MKB. Waar grote bedrijven makkelijker geld vrijmaken voor compliance is
dit voor het MKB een stuk lastiger omdat het hen ontbreeK aan de juiste kennis en middelen. Als
branchevereniging kunnen we hen proberen te helpen maar ook dat vergt t1d. Laat ik een voorbeeld geven
om dit concreette maken. Nldigital heeft als branchevereniging de Data Pro Code ontwikkeld. Dat is een
gedragscode voor verwerkers van data om hen te helpen b1 de implementatie van de eisen die in het kader

van de GDPR (AVG) aan hen worden gesteld. Dat doen we in goed overleg met de Toezichthouder AP maar
het is een traject dat, juist door alle formele kaders nu al meerdere jaren duurt en zelfs voor een
branchevereniging als NLdigital grote investeringen vraagt.

3) lncident gedreven.
Hoewel ik de Kamer in de regel ervaar als betrokken, geïnformeerd en toegankelijk bekruipt me soms het
gevoel dat de omvang van de impact van digitalisering nog attrld niet btl iedereen helder voor ogen staat.
Digitalisering wordt te vaak nog ad hoc besproken en gaat vooral over de hypes of incidenten. De
strategische beleidsstukken van het Kabinet worden regelmatig laat behandeld. Ter illustratie, op het AO
Digitalisering van 11 maart aanstaande zijn stukken geagendeerd die al dateren uit 2018. Ook merk ik dat de
focus op incidenten leidt tot een cultuur waarbij ICT synoniem hlktte staan aan risicovolle projecten met als
gevolg dat noodzakelijk investeringen in vernieuwing van de lCT-infrastructuur uitbltlven. We moeten uitktlken
dat we als Nederland niet te risicomijdend worden. Alleen met ambitie en durf kunnen we Europees koploper
worden.
ln antwoord op bovengenoemde zorgpunten kan gedacht worden aan de volgende drie praKische
oplossingsrichtingen om het parlementair proces in de toekomst beter aan te laten sluiten op het dossier
Digitalisering. Een dossier dat in de nabije toekomst alleen maar in belang zal toenemen.

2B

NLdigital
1) Organiseer Digitale Dagen in de Tweede Kamer.
Als kamer wordt u voor de steeds groter wordende uitdaging gesteld grip te houden op het dossier van
digitalisering. Nu is het zo dat de Kamer een vaste commissie voor elk ministerie (minus Algemene Zaken)
en vaste commissies voor Europese Zaken en voor Koninkrijksrelaties kent. De griffier zou bijvoorbeeld
behandeling van onderwerpen en dossiers die een sterke digitale component hebben zo te plannen dat deze
achtereenvolgens worden behandeld op bijvoorbeeld zogenoemde 'digitale dagen'. Dit heeft als groot

voordeel dat vraagstukken meer integraal kunnen worden behandeld, dwarsverbanden beter inzichteh.lk
worden en bovendien ook de meerdere bewindspersonen die vaakzijn betrokken br1 digitale vraagstukken
tegeltlk of achtereenvolgens brl de behandeling van deze dossiers aanwezig kunnen zijn.

2l Stel Digitaliseringsrapporteurs aan.
Een alternatief voorstel is het aanstellen van 'digitaliseringsrapporteurs'. Dit naar voorbeeld van de methodeDuisenberg waar telkens twee Kamerleden uit een commissie een departementale begroting toetsen aan de
hand van een zestal vaste vragen en hierover rapporteren aan hun commissieleden om zo een beter
beleidsinhoudehlk begrotingsdebat te kunnen voeren.
De digitaliseringsrapporteurs kunnen departementaal beleid oÍ de departementale begrotingen toetsen op

vragen als. zit hier een digitaliseringsambitie in of kan dit beleidsdoel worden gerealiseerd door middel van
digitalisering en zo ja, gebeurt dit al ergens anders binnen de overheid en hoe maken we dit waar? Ook kan
zo wellicht een beter inzicht verkregen worden in de benodigde en beschikbare middelen voor

digitaliseringsbeleid in lijn met de in 2019 aangenomen motie Worsdorferl.

3) Leer de sector nog beter kennen.
De digitale sector is een jonge, ambitieuze sector waar ontwikkelingen razendsnel gaan en waar de
oplossingen van vandaag vaak al binnen enkele jaren oud en archaïsch aanvoelen. Het potentieel van de
digitale sector is enorm. Niet voor niets wordt de digitalisering in de recente 'Groeistrategie voor Nederland

voor de lange termijn'2 van het Kabinet genoemd als belangrijke drijver voor de transities op het gebied van
energie, CO2-reductie en circulariteit. Het Kabinet constateert terecht dat een groter deel van de toekomstige

welvaartsttlging moet komen van de groei van de arbeidsproductiviteit. Met een krimpende beroepsbevolking
kan dat alleen als we vaart maken met digitalisering. De digitale sector zal steeds belangrijker worden voor
onze welvaart en welzijn. Dat vraagt om een meer strategische blik en een langetermijnvisie op dit dossier,
ook vanuit de Tweede Kamer. Begrip van deze sector is daarom cruciaal.

Als branchevereniging van de digitale sector is Nldigital van harte bereid de kennismaking en
kennisoverdracht tussen de Tweede Kamer en de Nederlandse digitale sector te Íaciliteren.
Met vriendelijke groet,

Lotte de Brurln

Algemeen Di
NLdigital

1
2

Kamerstuk 26

563.

Tweede Kamer, vergade rjaar 2A19-2020, 29 696, nr. 7

3t3