EU-wetgevingsonderhandelingen BZ/BHOS
Kwartaalrapportage, april – juni 2023

Titel
Verordening tot
wijziging van het
Meerjarig Financieel
Kader (MFK) 2021-2027

Wijziging Statuut Hof
van Justitie

Besluit samenstelling
Europees Parlement
1

Document
nummer
COM(2023)337

Korte beschrijving

Stand van Zaken

In totaal stelt de Commissie 66 mld. hogere
uitgaven voor plus 33 mld. aan leningen
voor Oekraïne, via ophoging van de MFKplafonds en speciale instrumenten. Het
grootste deel is bestemd voor de nieuwe
Oekraïne-faciliteit (50 mld.). Daarnaast
bevat het voorstel intensiveringen voor
migratie en extern beleid (15 mld.), een
nieuw platform voor strategische
technologieën (10 mld.), extra
administratieve uitgaven (1,9 mld.),
ophoging rentebetalingen
herstelinstrument NGEU (indicatief 18,9
mld.) en verruimde begrotingsflexibiliteit (3
mld.).
15936/22, BNC- Belangrijkste onderdeel is de overheveling
fiche (2023),
van de bevoegdheid om kennis te nemen
Kamerstuk
van prejudiciële zaken van het Hof naar het
22112, nr. 3611 Gerecht, op een aantal specifiek
afgebakende terreinen. Verder gaat het om
de uitbreiding van het mechanisme voor
voorafgaande toelating van hogere
voorzieningen bij het Hof.
P9_TA(2023)024 Het Europees Parlement stelt voor om het
3
aantal zetels van het Parlement te

Raadsdocument 9742/23.

1

De Commissie heeft het voorstel op 20 juni 2023
gepresenteerd. Onderhandelingen in de
Raadswerkgroep zijn op dit moment gaande. De
Commissie en het Spaans Voorzitterschap hebben
aangegeven te streven naar het bereiken van een
Raadspositie tijdens de Europese Raad van 26-27
oktober a.s.. Dit is echter een ambitieus tijdpad.
De verwachting van het kabinet is dat meer tijd
nodig zal zijn om tot overeenstemming te komen
in de Raad. Het BNC-fiche over het voorstel is
separaat verzonden.

De Raad heeft een algemene oriëntatie bereikt op
23 mei 2023.1 EP-rapporteur Ilana Cicurel
(Renew) heeft op 13 juni een conceptrapport
gepresenteerd. De verwachting is dat het rapport
in september wordt vastgesteld. Intentie is om
trilogen dan te starten en streven is om een
akkoord te bereiken voor het einde van het EPmandaat.
Het kabinet heeft de Kamer geïnformeerd over de
inhoud van het voorstel en de inzet van het

verhogen met 11, en om 28 zetels te
reserveren voor leden die in een
toekomstig Uniebreed kiesdistrict worden
gekozen.

2
3

Verordening
digitalisering van
visumprocedures

COM(2022)658,
BNC-fiche
(2023),
Kamerstuk
22112, nr. 3441

Verordening uitvoering
Handels- en
samenwerkingsovereen
komst Verenigd
Koninkrijk en NoordIerland

COM(2022)100,
BNC-fiche
(2023),
Kamerstuk
22112, nr. 3414

Voorstel voorziet in de vervanging van de
fysieke visumsticker door een digitaal
visum en in verdere harmonisatie en
digitalisering van de
visumaanvraagprocedure d.m.v. een EUbreed aanvraagportaal.
Voorstel tot vaststelling van regels voor de
uitoefening van de rechten van de Euratom
Gemeenschap bij de uitvoering van de
Handels- en Samenwerkingsovereenkomst.

Kamerstukken 2022/23, 21501-02, nr. 2692.
Kamerstukken 2022/23, 21501-20, nr. 1971.

2

kabinet via het verslag van de Raad Algemene
Zaken van 27 juni 20232 en een brief van de
Minister van BZK3 in reactie op het verzoek van
de vaste commissie Binnenlandse Zaken van 15
juni jl. Sindsdien is in Raadsverband een
compromis bereikt waarbij het zetelaantal op 720
uitkomt en verwijzingen naar een Uniebreed
kiesdistrict zijn geschrapt. Tevens is opgenomen
dat de zeteluitbreiding budgetneutraal dient te
zijn. Dit compromis is in lijn met de kabinetsinzet.
Na het bereikte compromis, is het
Raadssecretariaat, een schriftelijke procedure
gestart om, conform art. 14(2) VEU, goedkeuring
te verkrijgen van het EP. Vervolgens, indien het EP
instemt, zal de Europese Raad het besluit
bekrachtigen. Het kabinet verwacht dat dit proces
dit najaar zal worden afgerond. Het kabinet zal de
Kamer blijven informeren over dit dossier.
Op 13 juni 2023 bereikten de Raad, Commissie en
het Europees Parlement overeenkomst over het
voorstel. Tijdens de Coreper van 21 juni stemden
lidstaten in met het compromisvoorstel en op 29
juni stemde het Europees Parlement binnen het
LIBE-comité ook in met het voorstel.
De definitieve verordening van de Raad is op 14
juli 2023 vastgesteld.

Verordeningen uit het
Windsor Raamwerk

Herziening Verordening
Algemeen
Preferentieel
Stelsel (APS)

Verordening anti-dwang
instrument (ACI)

Richtlijn internationaal
maatschappelijk
verantwoord
ondernemen (CSDDD)

4

COM(2023)122,
COM(2023)124,
COM(2023)125,
Kabinetsappreciatie (2023),
Kamerstuk
35393, nr. 51
COM(2021)579,
BNC fiche
(2021),
Kamerstuk
22112, nr. 3237,
Kamerstuk
22112, nr. 3593
en Kamerstuk
2023Z14438
COM(2021)774
en
COM(2021)775,
BNC-fiche
(2022),
Kamerstuk
22112, nr. 3300
COM(2022)71,
BNC-fiche
(2022),
Kamerstuk
22112, nr. 3393

De verordeningen bevatten,
achtereenvolgens, regels voor medicijnen;
regels voor sanitaire en fytosanitaire
producten; en regels voor het gebruik van
EU-tariefcontingenten in Noord-Ierland.

De onderhandelingen in de triloogfase zijn
afgerond en de definitieve verordeningen zijn
vastgesteld op 30 mei 2023.

Het voorstel introduceert een aantal
nieuwe internationale akkoorden in het
stelsel van algemene preferenties voor
bepaalde ontwikkelende landen,
aanpassingen van de bestaande
vrijwaringsmechanismes en een link met
terugkeersamenwerking.

Vooralsnog is er geen politiek akkoord bereikt in
de triloogonderhandelingen. De Commissie heeft
daarom een verlenging van het huidige stelsel
voorgesteld als ‘vangnet’ om te voorkomen dat de
tariefpreferenties per 1 januari 2024 wegvallen.

Het voorstel introduceert een instrument
om economische dwang door derde landen
te voorkomen, en waarmee in het geval
dat er sprake is van economische dwang,
daar (onder voorwaarden) op kan worden
gereageerd.

Op 6 juni 2023 is tijdens de vierde politieke triloog
een politiek akkoord bereikt over het anti-dwang
instrument. Een appreciatie is per brief naar de
Kamer gestuurd.4 Naar verwachting zal het
instrument in december 2023 van kracht worden,
zodra de Raad en het Europees Parlement hun
besluitvormingsprocedures hebben doorlopen.
Op 1 juni 2023 heeft het Europees Parlement
ingestemd met een positie ten aanzien van het
voorstel (o.l.v. EP-rapporteur Lara Wolters). Op 8
juni vond de eerste korte triloog plaats tussen het
Zweedse EU-voorzitterschap, het Europees
Parlement en de Commissie. Het zwaartepunt van
de triloog zal in de tweede helft van 2023
plaatsvinden.

Het voorstel verplicht het toepassen van
gepaste zorgvuldigheid voor grote
bedrijven die actief zijn op de Europese
markt. Dit houdt in dat zij (potentiële)
negatieve effecten op mens en milieu in
hun waardeketens moeten identificeren en
aanpakken en daarover verantwoording
moeten afleggen.

Kamerstukken 2022/23, 22112, nr. 3714.

3

Verordening verbod
producten gemaakt met
dwangarbeid (FLR)

COM(2022)453,
BNC-fiche
(2022),
Kamerstuk
22112, nr. 3537

Het voorstel bevat een verbod op
producten gemaakt met dwangarbeid. Als
de verordening in werking treedt, kunnen
producten waarvan wordt vastgesteld dat
deze met dwangarbeid zijn gemaakt niet
meer op de EU-markt gebracht worden of
worden uitgevoerd.

Autonome maatregelen
Moldavië

COM(2023)245,
Kabinetsappreciatie (2023),
Kamerstuk
22112, 3715
COM(2023)106,
Kabinetsappreciatie (2023),
Kamerstuk
36045, nr. 154
COM(2023)338

Het voorstel voorziet in de verdieping en
verlenging van de tijdelijke
handelsliberalisering voor Moldavië (de
autonome maatregelen) voor een periode
van één jaar.
Het voorstel voorziet in de verlenging van
de tijdelijke opschorting van
importheffingen op Oekraïense producten
(de autonome maatregelen) voor een
periode van één jaar.
Als onderdeel van de MFK-herziening stelt
de Commissie voor om een Oekraïnefaciliteit op te richten van waaruit de EU
meerjarig financiële steun aan Oekraïne
kan verstrekken. In het voorstel heeft deze
faciliteit een maximale omvang van 50 mld.
euro, met indicatief 33 mld. aan leningen
en 17 mld. aan niet-terugbetaalbare steun
zoals subsidies en garanties. De steun is
gericht op liquiditeitssteun, herstel,
wederopbouw en modernisering. Aan de
steun zijn voorwaarden verbonden t.a.v.

Autonome maatregelen
Oekraïne

Oekraïne faciliteit als
onderdeel van
Herziening MFK 20212027

5
6

Documentnummer: 2022/0269(COD).
Kamerstukken 2022/23, 21501-20, nr. 1969.

4

Op 28 april 2023 hebben EP-rapporteurs (Samira
Rafaela en Maria- Manuel Leitão-Marques) een
conceptrapport uitgebracht in reactie op het
voorstel van de Commissie.5 Andere leden van de
leidende EP-commissies Internationale Handel
(INTA) en Interne Markt (IMCO) hebben op 31 mei
amendementen ingediend. In de raad worden de
onderhandelingen op Raadswerkgroepniveau
onder het Spaanse voorzitterschap voortgezet.
Op 25 juli 2023 trad de verdieping en verlenging
van de autonome maatregelen in werking. Deze
lopen 24 juli 2024 af.
Op 6 juni 2023 trad de verlenging van de
autonome maatregelen in werking. Deze lopen 5
juni 2024 af.
Het voorstel werd op 20 juni 2023 gepubliceerd.
De Kamer is geïnformeerd over het voorstel via de
geannoteerde agenda voor de Europese Raad van
29 en 30 juni 2023.6 Het BNC-fiche over het
voorstel is separaat verzonden. Onderhandelingen
in de Raadswerkgroep zijn op dit moment gaande.
De Commissie ziet graag dat de faciliteit per 1
januari 2024 in werking treedt.

corruptiebestrijding, goed bestuur en
rechtsstaat.

5