Agenda MKB en Topsectoren
Bijlage bij Voortgangsrapportage Bedrijvenbeleid 2013 BEDRIJVENBELEID IN VOLLE
GANG

Agenda MKB en Topsectoren
Het MKB speelt een belangrijke rol bij het vernieuwen en versterken van de economie.
Het kabinet wil dan ook de deelname van het MKB aan het bedrijvenbeleid, en in het
bijzonder de topsectoren, bevorderen.
De MKB’ers uit de topteams hebben hun uitgangspunten, om tot een succesvolle invulling
te komen van de MKB ambities binnen het topsectorenbeleid, in juli jl. in een brief
verwoord. Het kabinet wil, binnen zijn mogelijkheden, een bijdrage leveren aan deze
ambities en werkt in samenwerking met de MKB’ers uit de topteams onderstaande acties
uit om de betrokkenheid bij, en de toegankelijkheid van het bedrijvenbeleid voor het
MKB te versterken. Daarnaast zullen de MKB-leden uit de topteams onder regie van de
Directeur-generaal Bedrijfsleven en Innovatie van EZ aan de hand van voorbeelden uit de
praktijk met concrete suggesties komen om de toegankelijkheid van het beleid voor het
MKB verder te vergroten.
Er is een aantal acties specifiek gericht op het MKB in de topsectoren:
•

•

•

•

MKB Innovatiestimulering Topsectoren (MIT) De MIT is in 2013 opengesteld. Met deze
regeling kunnen innovatieve ondernemers (onderling en / of met kennisinstellingen)
samenwerken door middel van R&D samenwerkingsprojecten, haalbaarheidsstudies,
kennisvouchers, inhuur van hooggekwalificeerd personeel en
InnovatiePrestatieContracten (IPC). Daarnaast kan deze regeling worden benut voor
netwerkbijeenkomsten en innovatiemakelaars.
In 2013 is de MIT-regeling eenmalig verhoogd van 15 naar 22 miljoen euro. In 2014
wordt dit bedrag verder opgehoogd naar 30 miljoen euro. Bovenop deze 30 miljoen
euro wordt de TKI-toeslag verruimd, zodat deze ingezet kan worden voor
bovengenoemde (MIT-)activiteiten. Het kabinet zal ook samenwerking met regionale
middelen nastreven.
TKI-toeslagregeling Om deelname van het MKB aan privaatpublieke samenwerking
binnen de Topconsortia voor Kennis en Innovatie (TKI’s) te bevorderen, bedraagt het
toeslagpercentage voor de eerste 20.000 euro 40% in plaats van 25%. Om deelname
van het MKB verder te stimuleren kunnen ondernemers vanaf 2014 de eerste 20.000
euro zowel in cash als in natura bijdragen (in plaats van alleen in cash).
Voorlichtingsprogramma MKB & Topsectoren Syntens zal jaarlijks zo’n 300 MKB
informatiebijeenkomsten organiseren. Tijdens deze bijeenkomsten geeft Syntens
voorlichting over het beleid, deelname aan privaatpublieke samenwerking, het
beschikbare MKB instrumentarium, en worden best practises uitgewisseld.
MKB loket Elk Topconsortium voor Kennis en Innovatie (TKI) heeft een MKB-loket om
het MKB te assisteren in het vinden van aansluiting bij de onderzoeksprogramma’s en
de innovatieactiviteiten binnen de TKI’s. Het MKB loket heeft eveneens de opdracht
om de positie van het MKB in Europese programma’s (Horizon 2020) te versterken.
Ook speelt het MKB-loket een faciliterende rol bij het vinden van financiering voor
innovatieve projecten van MKB’ers, bijvoorbeeld via het Innovatiefonds MKB+.

In aanvulling hierop heeft het kabinet voor alle MKB’ers ondersteuning op het vlak van
financiering en innovatie:
Financiering
• Risicokapitaal voor het MKB Voor de vroege fase tussen kennisontwikkeling en
commerciële exploitatie (vermarkting) komen er een vroege fase instrument en een
faciliteit voor business angels van in totaal 75 miljoen euro. Het vroege fase
instrument zal innovatieve starters en doorgroeiers in hun financiering ondersteunen.

•

Dit instrument is gericht op het bevorderen van valorisatie en zal ook in belangrijke
mate invulling geven aan de behoefte aan vroege fase financiering bij het
Topsectoren MKB. Uitwerking van vormgeving en uitvoering vindt plaats in nauwe
samenspraak met de MKB-leden uit de Topteams. Daarnaast worden de topteams
uitgenodigd met concrete projectvoorstellen te komen.
Het Innovatiekrediet (voor innovatieve projecten, onderdeel van het Innovatiefonds
MKB+) wordt verruimd door het kredietpercentage voor kleine bedrijven te verhogen
van 35% naar 45% en voor het MKB dat samenwerkt met een kennisinstelling of
andere bedrijven naar 50%.
Om de toegang tot financiering in de risicokapitaalmarkt in de latere fase voor het
MKB te verbeteren, is onlangs ook het fund-of-funds (ook bekend als Dutch Venture
Initiative) van het InnovatiefondsMKB+ operationeel geworden. De komende
maanden zullen de eerste investeringen uit dit fonds plaats vinden.
Om verder te zorgen voor voldoende risicokapitaal voor ondernemers, investeert EZ
in de Regionale Ontwikkelingsmaatschappijen (ROM’s). Dit betreft onder meer de pas
opgerichte ROM Zuidvleugel; EZ draagt 10 miljoen euro bij aan het participatiebedrijf
van deze ROM.
Kredietverlening aan het MKB De Borgstelling MKB-kredieten (BMKB, leningen tot ca.
3 miljoen euro) en de Garantie Ondernemingsfinanciering (GO, leningen tot 150
miljoen euro) worden tijdelijk verruimd. Voor bestaande bedrijven wordt per saldo
het borgstellingspercentage verhoogd naar 67,5% op borgstellingskredieten tot
200.000 euro. Daarnaast wordt de bovengrens van de BMKB verhoogd van 1 miljoen
euro tot 1,5 miljoen euro. Van de GO wordt het maximale garantiebedrag tot eind
2014 verhoogd van 25 miljoen euro naar 75 miljoen euro, waardoor leningen van
maximaal 150 miljoen euro gegarandeerd kunnen worden.
Kleine bedrijven kunnen terecht bij Qredits, dat mede dankzij funding van de
overheid de mogelijkheid krijgt om kredieten tot 150.000 euro te verstrekken.

Fiscaal innovatiebeleid
• In 2014 blijft het kabinet inzetten op fiscale innovatie-instrumenten om R&D door
bedrijven te ondersteunen. In de WBSO (R&D-loonkosten) wordt de 1e schijf verlengd
van 200.000 euro naar 250.000 euro. Deze maatregel is van belang om het
innovatieve MKB meer mogelijkheden te bieden om door te groeien. Het tarief in de
eerste schijf wordt daarbij verlaagd naar 35%.
• Het percentage van de RDA (een extra aftrek voor overige R&D-kosten en –
investeringen) dat voor 2014 wordt voorzien gaat omhoog en bedraagt 60% (ten
opzichte van 54% in 2013 en 40% in 2012).
Regio
• Dienstverlening Kabinet, regio en de MKB’ers uit de Topteams zullen een
gezamenlijke gedachtelijn uitwerken hoe de landelijke en regionale dienstverlening
voor het MKB meer met elkaar kunnen worden verbonden, rekening houdend met
regionale verschillen en bestaande verantwoordelijkheden en structuren. Deze inzet
moet bijdragen aan een toegankelijke en transparante dienstverlening voor het
(innovatieve) MKB.
• Instrumentarium Kabinet en decentrale overheden zullen instrumenten en regelingen
inventariseren, die zich lenen voor afstemming en/of stroomlijning. Bij voorbeeld via
harmonisatie van voorwaarden, uitwisseling van kennis en/of gezamenlijke uitvoering
van regelingen. Deze afstemming en uitvoeringstrajecten kunnen zich richten op MITachtige regelingen, maar ook vroege fase financiering, SBIR en andere instrumenten.

Europa
• Aansluiting Horizon 2020 De aansluiting van het MKB op het Europese onderzoek- en
innovatieprogramma Horizon 2020 (2014-2020) wordt verbeterd. Zo wordt er een
nieuw MKB-instrument ingevoerd dat ondersteuning biedt voor haalbaarheidsstudies
en voor research- en demonstratieactiviteiten om ideeën naar de markt te brengen.
Ook wordt het succesvolle Eurostars programma gericht op hightech-MKB voortgezet.
De Nederlandse cofinanciering van het Eurostars programma wordt verhoogd naar 13
miljoen euro per jaar. Hierdoor kan het aantal Nederlandse deelnemende bedrijven
en kennisinstellingen toenemen van 44 (waarvan 37 bedrijven) in 2012 naar circa 66
in 2014 (waarvan circa 50 bedrijven). Circa 80% van dit Nederlandse budget komt
direct ten goede aan het innovatieve MKB.
• Toegankelijkheid voor het MKB Om de toegang van het MKB tot het Europees
instrumentarium te vergemakkelijken, biedt EZ het MKB de volgende ondersteuning:
o Via de nationale klankbordgroep informeert EZ het MKB over de
mogelijkheden van Brusselse programma's;
o Het Enterprise Europe Network van Syntens en Agentschap NL ondersteunt
MKB’ers bij het zoeken van Europese partners voor samenwerking;
o het Expertisecentrum internationaal Onderzoek en Innovatie van
AgentschapNL adviseert MKB’ers over relevante "calls for proposal" en
adviseert bij het opstellen van projectvoorstellen.

Ondertekenaars agenda MKB en Topsectoren

Namens de MKB’ers uit de Topteams:

ir. J.C.M. van Rijsingen
MKB’er Topteam Agri & Food

Namens het kabinet

H.G.J. Kamp
Minister van Economische Zaken