Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2008–2009

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2123
Vragen van het lid De Wit (SP) aan
de minister en de staatssecretaris van
Justitie over wanbetalers in
diplomatieke kringen. (Ingezonden
9 februari 2009)
1
Kent u het bericht «Deurwaarder
komt niet binnen in diplomatieke
kringen»?1
2
Is het waar dat de rechter vorig jaar
heeft bepaald dat Saoedi-Arabië de
vordering van een schuldeiser moest
voldoen, maar dat deze vordering tot
dusver niet is voldaan? Kunt u
toelichten waarom u heeft verhinderd
dat de deurwaarder beslag zou
leggen?2
3
Hoe vaak heeft u de afgelopen jaren
gebruik gemaakt van uw
aanzeggingsbevoegdheid op
basis van artikel 3a van de
Gerechtsdeurwaarderswet, waarmee
beslaglegging kan worden
verhinderd?
4
Is het waar dat wanbetalers in
diplomatieke kringen vaker vrijuit
gaan omdat het nauwelijks mogelijk
is schulden te verhalen? Hoe komt
dat?

wegens strijd met de
volkenrechtelijke verplichtingen van
de Staat, dit tegen de achtergrond
van bestaande jurisprudentie waarbij
de rechter een andere uitleg aan de
geldende bepalingen geeft?
In hoeverre zijn diplomaten en
vreemde mogendheden immuun
voor het afdwingen van
betalingsverplichtingen, zoals het
leggen van beslag?
6
Hoe moeten schulden verhaald
worden op vreemde mogendheden
en diplomaten? Welke mogelijkheden
hebben hun schuldeisers?
7
Kunt u uitsluiten dat diplomaten
vanwege het immuniteitsbeginsel
zich minder verantwoordelijk zullen
gedragen, en dat zij schulden kunnen
maken in de wetenschap dat het voor
de schuldeiser lastig is een schuld te
innen?
8
Wat gaat u ondernemen om ervoor
te zorgen dat ook diplomaten en
vreemde mogendheden, net als ieder
ander, hun schulden betalen en dat
dit desnoods ook juridisch
afgedwongen kan worden? Bent u
bereid hierover zo nodig in
internationaal verband te
overleggen? Zo nee, waarom niet?
1

5
Hoe beoordeelt u het verwijt van de
gerechtsdeurwaarder1 dat u mogelijk
te snel beslagleggingen verbiedt

KVR35619
2080912560
0809tkkvr2123
ISSN 0921 - 7398
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Staatscourant, 4 februari 2009.
Aanzegging ex-artikel 3a, tweede lid van de
Gerechtsdeurwaarderswet. Staatscourant
2009, nummer 726, 16 januari 2009.

2

Antwoord
Antwoord van minister Hirsch Ballin
(Justitie), mede namens de
staatssecretaris van Justitie
(ontvangen 30 maart 2009) Zie ook
Aanhangsel Handelingen,
vergaderjaar 2008–2009, nr. 1803
1
Ja.
2
Onderhavige vordering is inmiddels
door de ambassadeur van
Saoedi-Arabië voldaan. Omdat beslag
strijdig zou zijn met de
volkenrechtelijke verplichtingen van
de Staat heb ik een aanzegging ex
artikel 3A Gerechtsdeurwaarderswet
gedaan.
3
Sinds november 2005 heb ik
negenmaal gebruik gemaakt van de
aanzeggingsbevoegdheid ex artikel
3A Gerechtsdeurwaarderswet.
4
Er zijn voor zover bekend geen
statistieken die het mogelijk maken
vast te stellen of wanbetalers in
diplomatieke kringen vaker vrijuit
gaan dan andere wanbetalers. Wel is
het zo dat de bestaande
volkenrechtelijke immuniteitsregels
het moeilijker maken om schulden te
verhalen op wanbetalers in
diplomatieke kringen. Dit is inherent
aan het bestaan van de genoemde
volkenrechtelijke immuniteitsregels.
Deze regels – die tot de oudste regels
van het volkenrecht behoren – dienen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, Aanhangsel

4457

ertoe om het ongestoord
functioneren van diplomatieke
vertegenwoordigingen mogelijk te
maken. Vanzelfsprekend wordt er
daarbij van uitgegaan, zoals ook in
artikel 41, eerste lid van het Verdrag
van Wenen inzake diplomatiek
verkeer (Trb. 1986, 89) is vastgelegd,
dat geprivilegieerde personen zich
aan de wetten en regelingen van de
ontvangende Staat houden. Daarbij
hoort ook dat zij hun schulden
betalen. Het volkenrecht stelt echter
sinds jaar en dag grenzen aan het
afdwingen van de naleving van deze
verplichting.
5
Ik ben het niet eens met dit verwijt.
Volgens vaste procedures wordt in
ieder geval apart nagegaan of
volkenrechtelijke
immuniteitsverplichtingen in de weg
staan aan het leggen van beslag. Dit
is noodzakelijk omdat Nederland
anders zou worden aangesproken op
het niet juist naleven van deze
internationale verplichtingen. Het is
niet zo dat er een vaste jurisprudentie
is waarbij «de rechter een andere
uitleg geeft aan de geldende
bepalingen». Het bericht in de
Staatscourant verwijst naar slechts
één individuele zaak.
6
Ten eerste kan om een ontheffing
worden verzocht van de van
toepassing zijnde immuniteit. Ten
tweede kan diplomatieke druk
worden uitgeoefend teneinde te
bereiken dat uitstaande schulden
worden voldaan.
7
Nee dat kan ik niet. Overigens heb ik
geen aanwijzingen dat diplomaten
vanwege het immuniteitsbeginsel
een slechte betalingsmoraal zouden
hebben.
8
Ik ben niet voornemens initiatieven te
ontplooien die zouden moeten leiden
tot wijziging van het eerder
genoemde Verdrag van Wenen.
Zie antwoord op vraag 6.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, Aanhangsel

4458