Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2017–2018

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

294
Vragen van het lid Karabulut (SP) aan de Minister van Defensie over
helikoptertaken in Mali (ingezonden 18 oktober 2017).
Mededeling van Minister Dijkhoff (Defensie) (ontvangen 25 oktober 2017).
Vraag 1
Op basis van welke overwegingen is besloten de operationele pauze in Mali
te verlengen?1 Hoe lang verwacht u dat deze operationele pauze nog van
kracht zal zijn voordat de veiligheid van personeel is gewaarborgd en het
materieel op orde? Kunt u dat toelichten?
Vraag 2
Heeft u kennisgenomen van het bericht dat de NH-90 helikopter van de Duitse
krijgsmacht tot nader order aan de grond is gehouden vanwege gebleken
slijtage, ook omdat eerder dit jaar een dodelijk ongeluk in Mali plaatshad met

1

ah-tk-20172018-294
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2017

«Voor de Minusma-missie in Mali geldt nog een operationele pauze. De veiligheidschecks zijn
nog niet afgerond.» Zie Nieuwbericht Ministerie van Defensie d.d. 10 oktober 2017, https://
www.defensie.nl/actueel/nieuws/2017/10/10/weekoverzicht-defensieoperaties

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

1

een Tigre-helikopter?2 Is het tevens waar dat de taken inmiddels weer hervat
zijn?3 Kunt u toelichten wat de redenen voor de Duitse autoriteiten waren om
tot een vliegstop te komen en wat vervolgens de redenen waren om deze na
zeer korte tijd weer op te heffen?
Vraag 3
Kunt u een overzicht geven van de technische moeilijkheden die de Duitse
NH-90 in Mali heeft gehad? Hoeveel noodlandingen zijn er uitgevoerd?
Vraag 4
Heeft u tevens kennisgenomen van het bericht dat de Duitse Tigregevechtshelikopter al in april 2017 niet in Mali in gebruik zou kunnen worden
genomen als gevolg van de enorme hitte in Mali? Kunt u aangeven waarom
de Tigre sinds mei 2017 toch in gebruik is genomen en wat ondanks het
ongeluk in juli de technische resultaten van de Tigre zijn?4
Vraag 5
Waarom is, in het licht van de Medevac-taak van Duitsland voor de Nederlandse Minusma-bijdrage, de Kamer niet onmiddellijk geïnformeerd over de
problemen met de Duitse NH-90 helikopter? Kunt u dat toelichten?
Vraag 6
Wat zijn de maatregelen geweest die de Duitse autoriteiten hebben getroffen
na de noodlanding half september? Welke afspraken zijn er tussen Duitsland
en Nederland gemaakt om het golden hour-beginsel te waarborgen? Kunt u
dat toelichten?
Vraag 7
Heeft u kennisgenomen van de opvattingen van een voormalige senior
medical officer die tot mei 2016 in Mali voor de Nederlandse bijdrage bij
Minusma heeft gewerkt en stelt «telkens zijn twijfels over de kwaliteit» van
het Togolese hospitaal te hebben overgebracht?5

2

«Bundeswehr verhängt Flugverbot für NH90-Helikopter», http://www.spiegel.de/politik/
deutschland/nh90-helikopter-der-bundeswehr-duerfen-nicht-mehr-fliegen-a-1172893.html. Zie
tevens «Problemen met heli’s die Nederlandse gewonden moeten vervoeren in Mali»,
14 oktober 2018.
https://www.rtlnieuws.nl/nederland/problemen-met-helis-die-nederlandse-gewonden-moetenvervoeren-in-mali.
«Tödliche «Tiger»-Mission, 26 juli 2017/»; «Die Fakten des fatalen Absturzes geben Kennern
nach SPIEGEL-Informationen Rätsel auf. So berichtete der Pilot des zweiten «Tiger», der direkt
hinter der Unglücksmaschine flog, dass der verunglückte «Tiger» urplötzlich und ohne einen
Notruf mit der Nase nach vorne abgekippt und dann sofort im Sturzflug zu Boden gegangen
sei. Die beiden Piloten hatten keine Überlebenschance.»
http://www.spiegel.de/politik/deutschland/bundeswehr-in-mali-zwei-tote-soldaten-beihubschrauberabsturz-a-1159883.html
Zie voor bericht over noodlanding in september: «Neuer Helikopter-Unfall in Mali» d.d.
22 september 2017; «Der NH90 gilt schon länger als Sorgenkind. Im Frühjahr 2015 warnte die
Flugbehörde Easa, ein Defekt könne in «heißen, sandigen Gegenden» zur Stagnation des Triebwerks und dann zu gefährlichen Notlandungen führen. Im Mai hatte es einen solchen Vorfall in
Mali bereits gegeben, damals rettete eine Notlandung den Piloten das Leben.
http://www.spiegel.de/politik/ausland/bundeswehr-neuer-helikopter-unfall-in-mali-a1169222.html
3
Nach Turbinenschaden: Überprüfung aller NH90-Hubschrauber (Update)
http://augengeradeaus.net/2017/10/nach-turbinenschaden-vorerst-startverbot-fuer-nh90hubschrauber/
4
«Mali too hot for half of Bundeswehr MINUSMA vehicles»
Bundeswehr service vehicles can’t take Mali’s heat, a German newspaper reported. According
to the daily, only about half of German military vehicles sent to a UN base in the West African
desert are still running.
http://www.dw.com/en/mali-too-hot-for-half-of-bundeswehr-minusma-vehicles/a-38481363
5
«Zorg Togolese veldhospitaal Mali onvoldoende» «Als verantwoordelijke voor de medische
keten heb ik meermaals het Togolese hospitaal bezocht en telkens mijn twijfels over de
kwaliteit van deze installatie besproken met de medische leiding in Den Haag. Twijfels die ook
gedeeld werden in Den Haag. Dit blijkt alleen al uit het feit dat de Togolese installatie
uitsluitend «in extremis»« mocht worden gebruikt». https://www.medischcontact.nl/nieuws/
laatste-nieuws/artikel/zorg-togolese-veldhospitaal-mali-onvoldoende.htm

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

2

Vraag 8
Hoe verhouden zich uw operationele overwegingen en de afwegingen tot de
veiligheid van het defensiepersoneel?6
Mededeling
Met de brief van 18 oktober jl. (2017Z13821/2017D29327) heeft de vaste
commissie voor Defensie mij verzocht uiterlijk 25 oktober om een reactie op
berichten dat Duitsland tijdelijk alle vluchten met NH-90 helikopters zou
hebben opgeschort en op vragen van het lid Karabulut (SP) over helikoptertaken in Mali. Dit laatste verzoek heeft mij tevens afzonderlijk bereikt via uw
brief met kenmerk 2017Z13834.
De reactie op berichten dat Duitsland alle vluchten met de NH-90 helikopter
zou hebben opgeschort, ontvangt u voor 25 oktober aanstaande. Voor de
beantwoording van de vragen van het lid Karabulut (SP) is evenwel meer tijd
nodig. Deze antwoorden ontvangt u uiterlijk op 15 november.

6

Zie Nieuwbericht Ministerie van Defensie, d.d. 10 oktober 2017, https://www.defensie.nl/
actueel/nieuws/2017/10/10/weekoverzicht-defensieoperaties

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

3