Regeling van de Minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport, de Minister van Justitie en Veiligheid en
de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
van 19 november 2020, houdende tijdelijke bepalingen voor
Sint Eustatius in verband met maatregelen ter bestrijding
van de epidemie van covid-19 voor de langere termijn
(Tijdelijke regeling maatregelen covid-19 Sint Eustatius)

1784389-214492-WJZ
De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, de Minister van Justitie en
Veiligheid en de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
Handelende in overeenstemming met de Ministers van Onderwijs, Cultuur en
Wetenschap, van Infrastructuur en Waterstaat, van Economische Zaken en
Klimaat, van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en voor Basis- en Voortgezet
Onderwijs en Media;
Handelende in overeenstemming met het gevoelen van de ministerraad;
Gelet op de artikelen 58e, eerste en vijfde lid, 58f, vijfde lid, 58g, eerste lid, 58h,
eerste lid, 58i, 58 j, eerste lid, aanhef en onder a, b en c, 58l, vijfde lid, 58q,
eerste lid, en 58r van de Wet publieke gezondheid;
Besluiten:
§ 1 Algemene bepalingen
Artikel 1.1 Begripsbepalingen
In deze regeling wordt verstaan onder:
ander bedrijfsmatig personenvervoer: personenvervoer per bus, niet zijnde
openbaar vervoer, en personenvervoer per auto tegen betaling, niet zijnde
openbaar vervoer, alsmede bedrijfsmatig vervoer van personen op andere
wijze dan met een bus of taxi;beheerder: degene die bevoegd is tot het aan
een plaats treffen van voorzieningen of tot het toelaten van personen tot die
plaats;
beheerder: degene die bevoegd is tot het aan een plaats treffen van
voorzieningen of tot het toelaten van personen tot die plaats;
contactberoep: beroep waarbij het niet mogelijk is ten minste de veilige
afstand te houden tot een klant of patiënt;
discotheek: een eet- en drinkgelegenheid waar het publiek gelegenheid wordt
geboden tot dansen;
doorstroomlocatie: publieke plaats waar sprake is van doorstroom van
publiek;
eet- en drinkgelegenheid: inrichting waar bedrijfsmatig of anders dan om niet
etenswaren of dranken worden verstrekt voor gebruik ter plaatse, inclusief
een daarbij behorende terras, met uitzondering van een besloten plaats;

Pagina 1 van 41

-

-

-

-

essentiële winkel: supermarkt, tankstation, apotheek, bakkerij, slagerij;
gezondheidscheck: het verkrijgen van bevestiging van de betrokkene dat hij
geen ziekteverschijnselen van covid-19 heeft;
mondkapje: voorwerp dat op grond van zijn ontwerp bestemd is om te worden
gedragen en in ieder geval de mond en de neusgaten volledig te bedekken
teneinde de verspreiding van virussen en andere ziektekiemen tegen te gaan;
onderwijsactiviteit: door of namens een onderwijsinstelling georganiseerde
activiteit op de locatie van een onderwijsinstelling of daarbuiten, die onderdeel
uitmaakt dan wel rechtstreeks verband houdt met het onderwijs dat door de
onderwijsinstelling wordt verzorgd;
openbaar vervoer: voor een ieder openstaand personenvervoer volgens een
dienstregeling met een auto of bus;
placeren: het toewijzen van een zitplaats;
publiek: personen die ergens aanwezig zijn, met uitzondering van de daar al
dan niet tegen betaling werkzame personen;
publieke binnenruimte: publieke plaats, met uitzondering van een erf
behorend bij een voor het publiek openstaand gebouw;
seksinrichting: inrichting die voor publiek toegankelijk is en waar bedrijfsmatig
of anders dan om niet seksuele handelingen worden verricht of waar erotisch
pornografische handelingen vertoond worden;
sport- en fitnessgelegenheid: een inrichting waar het publiek gelegenheid
wordt geboden tot de beoefening van sport;
veiligeafstandsnorm: de norm, bedoeld in artikel 58f, eerste lid, van de wet;
wet: Wet publieke gezondheid;
zorgvrijwilliger: natuurlijke persoon, niet zijnde een mantelzorger, die zorg,
jeugdhulp of maatschappelijke ondersteuning verleent zonder daarvoor een
marktconforme beloning als tegenprestatie te ontvangen.

Artikel 1.2 Werkingssfeer
Deze regeling is van toepassing in Sint Eustatius.
§ 2 Aanvullende uitzonderingen veiligeafstandsnorm
Artikel 2.1 Veilige afstand 18-’ers
De veiligeafstandsnorm geldt niet tussen personen tot en met zeventien jaar en
andere personen.
Artikel 2.2 Beroepsmatige werkzaamheden
De veiligeafstandsnorm geldt niet voor personen bij de uitoefening van hun
beroep, voor zover werkzaamheden in het kader van de uitoefening van dat
beroep noodzakelijk zijn en niet op gepaste wijze kunnen worden uitgevoerd met
inachtneming van de veilige afstand, en degenen jegens wie zij hun
werkzaamheden uitoefenen.
Artikel 2.3 Veilige afstand vervoer
1. De veiligeafstandsnorm geldt niet voor personen in het openbaar vervoer,
ander bedrijfsmatig personenvervoer en vervoer voor privédoeleinden, mits
het vervoer:
a. primair de verplaatsing van de ene naar de andere locatie behelst; en
a. geen recreatieve activiteit is.
2. Het eerste lid is alleen van toepassing indien die personen een mondkapje
dragen.

Pagina 2 van 41

3. Het tweede lid is niet van toepassing op:
b. personen die vanwege een beperking of ziekte geen mondkapje kunnen
dragen;
c. begeleiders van personen met een verstandelijke beperking, voor zover
deze personen van het door begeleiders dragen van een mondkapje
ernstig ontregeld raken;
d. personen die spreken met iemand die vanwege een auditieve beperking
moet kunnen spraakafzien;
e. personen die gevraagd worden hun mondkapje af te zetten om zich te
identificeren krachtens een wettelijke bepaling met een document als
bedoeld in artikel 2 van de Wet identificatieplicht BES;
f. leerlingen tijdens vervoer van en naar een instelling voor voortgezet
onderwijs als bedoeld in de Wet voortgezet onderwijs BES;
g. personen tot en met zeventien jaar die deelnemen aan vervoer van en
naar de locatie waar jongeren jeugdhulp ontvangen of zorglocaties voor
jeugd.
4. Het eerste lid, onder a en b, is niet van toepassing op luchtvaartuigen
5. De artikelen 4.1 tot en met 4.4 gelden niet in het openbaar vervoer en ander
bedrijfsmatig personenvervoer.
Artikel 2.4 Zorgvrijwilligers
De veiligeafstandsnorm geldt niet tussen zorgvrijwilligers, voor zover zij hun
werkzaamheden niet op gepaste wijze kunnen uitoefenen met inachtneming van
de veilige afstand en degenen jegens wie zij hun werkzaamheden uitoefenen.
Artikel 2.5 Veilige afstand sport en culturele uitingen
De veiligeafstandsnorm geldt niet voor personen die sport of podiumkunsten
beoefenen of acteren, voor zover deze activiteiten niet op gepaste wijze kunnen
worden uitgeoefend met inachtneming van de veilige afstand.
§ 3 Groepsvorming
Artikel 3.1 Groepsvorming
Het is verboden zich op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen in
groepsverband op te houden met meer dan vier personen.
§ 4 Publieke plaatsen
Artikel 4.1 Openstelling publieke plaats tot maximaal vijftig personen
Op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen wordt een publieke plaats slechts
voor publiek opengesteld indien ten hoogste vijftig personen gelijktijdig als publiek
aanwezig zijn, met uitzondering van doorstroomlocaties.
Artikel 4.2 Openstelling publieke plaats tot maximaal vijfentwintig
personen
Op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen wordt een publieke plaats slechts
voor publiek opengesteld indien ten hoogste vijfentwintig personen gelijktijdig als
publiek aanwezig zijn, met uitzondering van doorstroomlocaties.
Artikel 4.3 Openstelling publieke plaats tot maximaal vijftien personen
Op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen wordt een publieke plaats slechts
voor publiek opengesteld indien ten hoogste vijftien personen gelijktijdig als
publiek aanwezig zijn, met uitzondering van doorstroomlocaties.
Pagina 3 van 41

Artikel 4.4 Sluiting publieke plaats
1. Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen een publieke
plaats voor publiek open te stellen.
2. Het eerste lid is niet van toepassing op essentiële winkels.
Artikel 4.5 Openstelling eet- en drinkgelegenheid
1. Op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen wordt een eet- en
drinkgelegenheid slechts voor publiek opengesteld indien de beheerder er zorg
voor draagt dat:
a. in de eet- en drinkgelegenheid niet meer personen dan vijftig procent van
de bezettingscapaciteit tegelijkertijd aanwezig zijn;
b. het publiek geplaceerd is en degene die geplaceerd is uitsluitend van de
aangewezen plaats gebruikmaakt;
c. bij aankomst van het publiek een gezondheidscheck wordt uitgevoerd;
d. de eet- en drinkgelegenheid tussen 22.00 uur en 06.00 uur gesloten is
voor publiek;
e. het publiek in de gelegenheid wordt gesteld de volgende gegevens
beschikbaar te stellen ten behoeve van de uitvoering van eventuele bronen contactopsporing door de afdeling Publieke Gezondheid:
1°. volledige naam;
2°. datum, aankomsttijd en aangewezen zitplaatsen; en
3°. e-mailadres of telefoonnummer.
2. Indien het eerste lid, onder e, van toepassing is, vraagt de beheerder van de
eet- en drinkgelegenheid toestemming voor de verwerking en overdracht van
de in het tweede lid bedoelde gegevens ten behoeve van de uitvoering van
bron- en contactopsporing door de afdeling Publieke Gezondheid. Daarbij
wordt vermeld dat het geven van deze toestemming vrijwillig is.
3. De in het eerste lid, onder e, genoemde gegevens worden op zodanige wijze
verwerkt dat daarvan geen kennis kan worden genomen door andere
bezoekers.
4. De in het eerste lid, onder e, genoemde gegevens worden uitsluitend verwerkt
voor de uitvoering van bron- en contactopsporing door de afdeling Publieke
Gezondheid, worden veertien dagen bewaard en worden daarna vernietigd
door de beheerder van de eet- en drinkgelegenheid.
Artikel 4.6 Sluiting eet- en drinkgelegenheden
1. Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen een eet- en
drinkgelegenheid voor publiek open te stellen.
2. Het eerste lid geldt niet voor de openstelling van een eet- en drinkgelegenheid
in een hotel voor gasten die in het hotel overnachten, mits de etenswaren en
dranken afgeleverd worden op de hotelkamer van de gast.
3. Op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen geldt het eerste lid niet voor
eet- en drinkgelegenheden waar uitsluitend sprake is van verkoop, aflevering
of verstrekking van etenswaren of dranken voor gebruik anders dan ter
plaatse, mits de inrichting tussen 01.00 uur en 06.00 uur gesloten is, niet
meer dan vijftien personen gelijktijdig als publiek aanwezig zijn en de duur
van het verblijf van publiek in de inrichting zoveel mogelijk wordt beperkt.
4. Op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen geldt het eerste lid niet voor
eet- en drinkgelegenheden waar uitsluitend sprake is van aflevering van
etenswaren of dranken voor gebruik anders dan ter plaatse, mits de inrichting
tussen 01.00 uur en 06.00 uur gesloten is.

Pagina 4 van 41

Artikel 4.7 Sluiting sport- en fitnessgelegenheden
1. Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen de publieke
binnenruimte van een sport- en fitnessgelegenheid voor publiek open te
stellen.
2. Het eerste lid geldt niet op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen voor
zwemgelegenheden mits de gemeenschappelijke was- en douchevoorzieningen
niet voor publiek zijn opengesteld.
Artikel 4.8 Sluiting winkels
1. Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen een winkel
voor publiek open te stellen.
2. Het eerste lid is niet van toepassing op essentiële winkels.
Artikel 4.9 Sluiting seksinrichting
Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen een seksinrichting
voor publiek open te stellen.
§ 5 Evenementen
Artikel 5.1 Evenementen tot maximaal vijftig personen
Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen een evenement
met meer dan vijftig deelnemers te organiseren.
Artikel 5.2 Evenementen tot maximaal vijfentwintig personen
Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen een evenement
met meer dan vijfentwintig deelnemers te organiseren.
Artikel 5.3 Evenementen tot maximaal vijftien personen
Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen een evenement
met meer dan vijftien deelnemers te organiseren.
Artikel 5.4 Verbod op evenementen
1. Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen een
evenement te organiseren.
2. Het eerste lid is niet van toepassing op een huwelijksvoltrekking en
herdenkingsplechtigheid.
Artikel 5.5 Verbod op sportevenement
Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen een
sportevenement te organiseren.
Artikel 5.6 Verbod op toeschouwers bij een sportevenement
Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen een
sportevenement te organiseren waarbij toeschouwers worden toegelaten.
§ 6 Overige maatregelen
Artikel 6.1 Hygiënemaatregelen
Op publieke plaatsen geldt:
a. desinfecterend middel is beschikbaar voor publiek; en
b. oppervlakten die personen met hun handen aanraken worden regelmatig
schoongemaakt.

Pagina 5 van 41

Artikel 6.2 Mondkapje
1. Personen van dertien jaar en ouder dragen op door de gezaghebber aan te
wijzen plaatsen, waar het niet mogelijk is ten minste de veilige afstand in acht
te nemen tot andere personen, een mondkapje in publieke en openbare
plaatsen.
2. Het eerste lid is niet van toepassing:
a. op personen die vanwege een beperking of een ziekte geen mondkapje
kunnen dragen;
b. op begeleiders van personen met een verstandelijke beperking, voor zover
deze personen van het door begeleiders dragen van een mondkapje ernstig
ontregeld raken;
c. op personen die spreken met iemand die vanwege een auditieve beperking
moet kunnen spraakafzien;
d. indien het dragen van een mondkapje de goede en veilige uitoefening van
werkzaamheden in het kader van beroep of bedrijf onmogelijk maakt;
e. op personen aan wie krachtens een wettelijke bepaling gevraagd wordt hun
mondkapje af te zetten om zich te identificeren met een document als
bedoeld in artikel 2 van de Wet identificatieplicht BES;
f. leerlingen tijdens vervoer van en naar een instelling voor voortgezet
onderwijs als bedoeld in de Wet voortgezet onderwijs BES;
g. personen tot en met zeventien jaar die deelnemen aan vervoer van en naar
de locatie waar jongeren jeugdhulp ontvangen of zorglocaties voor jeugd.
Artikel 6.3. Uitzondering mondkapjesplicht sport, cultuur en media
De verplichting in artikel 6.2, eerste lid, geldt niet voor personen tijdens het:
a. beoefenen van sport, waaronder het zwemmen in een zwembad, voor zover
het dragen van een mondkapje de beoefening van de sport belemmert;
b. beoefenen van podiumkunsten en acteren, voor zover het dragen van een
mondkapje de beoefening van de podiumkunsten of het acteren belemmert;
c. poseren voor beeldende kunst, voor zover het gaat om het op beeld
vastleggen van personen;
d. deelnemen aan de opname van audiovisueel media-aanbod dat verzorgd
wordt door aanbieders van mediadiensten, als bedoeld in artikel 1.1, eerste
lid, van de Mediawet BES, voor zover het gaat om personen die in beeld of
aan het woord komen.
Artikel 6.4 Uitzondering mondkapjesplicht in onderwijsinstellingen
1. De verplichting in artikel 6.2, eerste lid, geldt niet:
a. voor personen op basisscholen als bedoeld in de Wet op het primair
onderwijs BES;
b. voor personen op een vaste zit- of staanplaats die deelnemen aan een
onderwijsactiviteit of een onderwijsactiviteit verzorgen in een ruimte die
daar hoofdzakelijk voor is bestemd;
c. indien het dragen van een mondkapje een belemmering vormt voor
deelname aan dan wel verzorging van een onderwijsactiviteit;
d. voor personeel van een onderwijsinstelling, indien deze een zitplaats
innemen.
2. Van een belemmering als bedoeld in het eerste lid, onder b, is in ieder geval
sprake bij activiteiten met betrekking tot lichamelijke opvoeding, zang, toneel
en dans.

Pagina 6 van 41

Artikel 6.5 Mondkapjes bij contactberoepen
1. Op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen dragen de beoefenaar van een
contactberoep en de klant of patiënt aan wie de diensten worden verleend een
mondkapje gedurende het contact.
2. Het eerste lid geldt niet voor:
a. personen tot en met twaalf jaar;
b. personen die vanwege een beperking of ziekte geen mondkapje kunnen
dragen;
c. klanten en patiënten die een behandeling krijgen aan hun gezicht, voor
zover het contactberoep niet op gepaste wijze uitgeoefend kan worden op
het moment dat de klant een mondkapje draagt;
d. personen in zorglocaties.
Artikel 6.6 Openstelling contactberoepen
Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen een contactberoep
uit te oefenen indien meer dan vijf personen gelijktijdig aanwezig zijn in de
inrichting waar het beroep uitgeoefend wordt.
Artikel 6.7 Verbod op uitoefening contactberoepen
1. Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen een
contactberoep uit te oefenen.
2. Het eerste lid geldt niet voor een zorgverlener of mantelzorger.
Artikel 6.8 Openstelling onderwijsinstellingen tot maximaal vijftien
personen
Op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen worden geen onderwijsactiviteiten
verricht indien meer dan vijftien personen per zelfstandige ruimte zich in
groepsverband ophouden in een gebouw van een onderwijsinstelling.
Artikel 6.9 Verbod op fysiek onderwijs
1. Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen
onderwijsactiviteiten te verrichten in onderwijsinstellingen.
2. Het eerste lid geldt niet voor onderwijsactiviteiten die plaatvinden langs
elektronische weg.
3. Het eerste lid geldt niet voor het houden van examens, tentamens, toetsen en
voor de begeleiding van kwetsbare studenten op de onderwijsinstelling, indien
de onderwijsactiviteiten niet voldoende kunnen plaatsvinden langs
elektronische weg.
Artikel 6.10 Sluiting kinderopvang
1. Het is verboden op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen kinderopvang
voor publiek open te stellen.
2. Het eerste lid is niet van toepassing op kindercentra of voorzieningen voor
gastouderopvang die opvang bieden aan kinderen van ouders die werken in de
volgende cruciale beroepen of voor de volgende vitale processen:
a. medische beroepen;
b. leden Outbreek Management Team;
c. leden eilandelijk beleidsteam;
d. medewerkers van nutsbedrijven;
e. medewerkers voor de olieopslag;
f. politie;
g. brandweer;
h. elektriciens;
Pagina 7 van 41

i. telecom medewerkers;
j. luchthavenpersoneel;
k. havenpersoneel;
l. personeel van essentiële winkels;
m. medewerkers van het Rode Kruis;
n. journalisten;
o. werknemers betrokken bij publieke taken in het domein van sociale
zekerheid en arbeidsmarkt;
p. medewerkers van de justitiële inrichting Caribisch Nederland;
q. medewerkers van het Openbaar Ministerie;
r. medewerkers van de Voogdijraad;
s. medewerkers van de Koninklijke Marechaussee.
Artikel 6.11 Uitzonderingen op aanwijzings- en bevelsbevoegdheid
gezaghebber bij religieuze en levensbeschouwelijke gebouwen en
plaatsen
Artikel 58l, tweede tot en met vierde lid, van de wet is niet van toepassing op
gebouwen en plaatsen als bedoeld in artikel 6, tweede lid, van de Grondwet.
§ 7 Slotbepalingen
Artikel 7.1 Inwerkingtreding en verval
Deze regeling treedt in werking op het tijdstip waarop artikel I, onderdeel A, van
de Tijdelijke wet maatregelen covid-19 in werking treedt en vervalt op het tijdstip
waarop hoofdstuk Va van de wet vervalt.
Artikel 7.2 Citeertitel
Deze regeling wordt aangehaald als: Tijdelijke regeling maatregelen covid-19 Sint
Eustatius.
De Minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport,

H.M. de Jonge
De Minister van Justitie en Veiligheid,

F.B.J. Grapperhaus
De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,

K.H. Ollongren

Pagina 8 van 41

Toelichting
Algemeen
1. Inleiding
Sinds de eerste vastgestelde uitbraak van het nieuwe coronavirus (SARS-CoV-2;
hierna: het virus) in Nederland op 27 februari 2020, waart het virus rond in
Nederland. Ook in de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba is het
virus aanwezig (geweest). De eerste besmetting op Sint Eustatius werd gemeld op
31 maart, op Saba op 11 april en op Bonaire op 16 april. Door het snel treffen van
gerichte maatregelen is de verspreiding van het virus beperkt gebleven. Maar het
virus is nog niet weg. Maatregelen zijn daarom ook nu nog hard nodig.
In deze ministeriële regeling wordt een aantal maatregelen getroffen op basis van
hoofdstuk Va van de Wet publieke gezondheid (Wpg), bijvoorbeeld met betrekking
tot eet- en drinkgelegenheden en evenementen. Ook worden aanvullende
uitzonderingen gemaakt op de veiligeafstandsnorm van artikel 58f Wpg.
Sint Eustatius heeft een routekaart ontwikkeld, op basis waarvan inzicht wordt
gegeven in welke maatregelen op welk moment genomen kunnen worden. In deze
regeling krijgt de gezaghebber ten aanzien van een groot aantal maatregelen de
bevoegdheid plaatsen aan te wijzen waar maatregelen gelden. Dit is gebaseerd op
artikel 58e, vijfde lid, Wpg. De bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen houdt
verband met de routekaart van Sint Eustatius.
De bijzondere positie van Sint Eustatius wordt in paragraaf 2 van deze toelichting
behandeld. In paragraaf 3 van deze toelichting wordt de systematiek van
hoofdstuk Va Wpg kort toegelicht. Op de hoofdlijnen van deze regeling wordt
ingegaan in paragraaf 4 en in paragraaf 5 op de mogelijkheid tot lokaal maatwerk.
Paragraaf 6 gaat in op consultatie en advies over deze regeling. Tot slot is
paragraaf 7 gewijd aan parlementaire zeggenschap en inwerkingtreding
2. Bijzondere positie Sint Eustatius
De feitelijke en epidemiologische situatie in Sint Eustatius verschilt met die van
Europees Nederland. Sint Eustatius had op 31 maart 2020 de eerste twee
besmettingen, waarna er nog enkele positief geteste personen volgden. Inmiddels
zijn vrijwel al deze personen hersteld. Gezien de medische beperkingen op het
eiland en de daarmee samenhangende kwetsbaarheid van het zorgsysteem is het
in bedwang houden en het buitenhouden van het virus tot nu toe het doel
geweest. Om dit doel te bereiken heeft de gezaghebber van Sint Eustatius in de
afgelopen maanden diverse noodverordeningen vastgesteld om daarmee het virus
te bestrijden. Hierbij stond maatwerk voorop en dit is succesvol gebleken.
In plaats van de Wet veiligheidsregio’s die in Europees Nederland geldt, is in
Caribisch Nederland de Veiligheidswet BES van toepassing. De structuur met
voorzitters van veiligheidsregio’s, zoals in de Wet veiligheidsregio’s, kent de
Veiligheidswet BES niet. De feitelijke situatie is dat elke gezaghebber tevens de
voorzitter is van zijn eigen veiligheidsregio, te weten zijn eilandgebied. De Wet
Pagina 9 van 41

publieke gezondheid (Wpg) gaat hier ook vanuit (artikel 68a Wpg). De verhouding
tussen de minister en de gezaghebbers verschilt met de verhouding tussen de
minister en de voorzitters van de veiligheidsregio’s in Europees Nederland.
Volgens artikel 68a, onder d, zijn voor de openbare lichamen BES niet alleen de in
de Wpg geregelde bevoegdheden van de voorzitter van de veiligheidsregio, maar
ook die van de burgemeester bij de gezaghebber belegd.
De minister geeft op grond van artikel 7 Wpg leiding aan de bestrijding van het
virus en geeft de voorzitters van de veiligheidsregio’s aanwijzingen. In de praktijk
heeft de gezaghebber van Sint Eustatius een veel autonomere rol opgepakt in de
bestrijding van virus. Dit is nodig geweest mede gelet op het insulaire karakter, de
bijzondere kleinschaligheid en vanwege de afstand tussen Caribisch Nederland en
de Rijksoverheid in Den Haag.
De routekaart die voor Sint Eustatius is opgesteld houdt daarom ook bijzonder
rekening met deze kleinschaligheid en beperkte voorzieningen op het gebied van
gezondheidszorg. De maatregelen die genomen worden door de gezaghebber op
basis van deze ministeriële regeling zijn dan ook waar mogelijk afgestemd op deze
routekaart en zullen telkens getoetst worden aan proportionaliteit en
noodzakelijkheid.
3. Systematiek van hoofdstuk Va Wpg
Het uitgangspunt van hoofdstuk Va Wpg is dat maatregelen ter bestrijding van de
epidemie van het virus centraal, namelijk bij ministeriële regeling, worden
vastgesteld. Dit betekent dat in beginsel bij ministeriële regeling wordt bepaald
welke maatregelen landelijk, regionaal of lokaal gelden. Op grond van artikel 58e,
eerste lid, Wpg kan in de ministeriële regelingen onderscheid worden gemaakt
binnen en tussen gemeenten en met betrekking tot de openbare lichamen
Bonaire, Sint Eustatius en Saba (onderdeel a), personen, op basis van leeftijd
(onderdeel b), activiteiten (onderdeel c) en openbare, publieke en besloten
plaatsen, of gedeelten daarvan (onderdeel d), indien dit op basis van de
beschikbare informatie mogelijk en wenselijk is. De werkingssfeer van
onderhavige ministeriële regeling betreft uitsluitend Sint Eustatius.
De feitelijke en epidemiologische situatie op Sint Eustatius verschilt namelijk met
die van Europees Nederland en ook met die van Bonaire en Saba. Gezien de
medische beperkingen op de eilanden en de daarmee samenhangende
kwetsbaarheid van het zorgsysteem, is het indammen en buitenhouden van het
virus het doel van de maatregelen die getroffen worden. Daarnaast zijn er
verschillen in de lokale situatie en de aanpak op de eilanden onderling. Om
voorgaande redenen is gebruik gemaakt van de mogelijkheid om een op Sint
Eustatius toegespitste regeling op te stellen. Op deze manier worden geen
onnodige maatregelen getroffen op de eilanden en in het Europese deel van
Nederland, en gaan de maatregelen niet verder dan nodig is voor de bestrijding
van de epidemie of een directe dreiging daarvan.
De Wpg bepaalt de bandbreedte waarbinnen bij ministeriële regeling kan worden
op- en afgeschaald in de bestrijding van het virus. Dit betekent dat niet meer
beperkingen kunnen worden opgelegd dan de Wpg toelaat. Daarbij worden steeds
de noodzakelijkheid en evenredigheid afgewogen (artikel 58b, tweede lid, Wpg).

Pagina 10 van 41

De bepalingen in deze ministeriële regeling gelden in aanvulling op de bepalingen
van hoofdstuk Va Wpg. Voorschriften en bevoegdheden die al bij wet geregeld
zijn, zijn niet nogmaals in deze ministeriële regeling opgenomen. Daarom bevat
deze ministeriële regeling geen regels over de zorgplicht op publieke plaatsen
(artikel 58k Wpg) en besloten plaatsen (artikel 58l Wpg) of bepalingen over de
verschillende aanwijzings- en bevelsbevoegdheden. Hoofdstuk Va Wpg bevat
tevens categorieën waar bij ministeriële regeling geen nadere regels over mogen
worden gesteld (bijvoorbeeld artikel 58g, tweede lid, Wpg). Omdat deze
categorieën in de wet worden genoemd is het niet nodig om hiernaar te verwijzen
in de bepalingen van deze regeling. In de artikelsgewijze toelichting op de
bepalingen zal hier aandacht aan worden besteed.
Volledigheidshalve wordt er nog op gewezen dat artikel 58ca Wpg nog een
mogelijkheid kent voor de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS)
om de gezaghebber op te dragen toepassing te geven aan de hem in artikel 179
van de Wet openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba toegekende
bevoegdheid om algemeen verbindende voorschriften vast te stellen ter
bestrijding van de epidemie. Binnen twee weken na de opdracht tot het
vaststellen van een noodverordening, moet een ministeriële regeling worden
vastgesteld tot regeling van de in de noodverordening genoemde onderwerpen.
4. Hoofdlijnen van deze regeling
4.1. Inhoud en opzet
Met de invoering van de Tijdelijke wet maatregelen covid-19 wordt de geldende
noodverordening vervangen door hoofdstuk Va Wpg en de daarop gebaseerde
regelgeving: het Besluit veilige afstand en deze ministeriële regeling.1
Om duidelijkheid te bieden over de benutte grondslagen in hoofdstuk Va Wpg is in
deze regeling in beginsel de volgorde van de delegatiegrondslagen in hoofdstuk Va
gevolgd: aanvullende uitzonderingen op de veiligeafstandsnorm van artikel 58f
staan in paragraaf 2, bepalingen over groepsvorming (artikel 58g Wpg) in
paragraaf 3, bepalingen over publieke plaatsen (artikel 58h Wpg) in paragraaf 4,
bepalingen over evenementen (artikel 58i Wpg) in paragraaf 5 en overige regels
(artikel 58j, 58q en 58r Wpg) in paragraaf 6.2
De hoofdstukken worden hierna op hoofdlijnen toegelicht. Een specifiekere
toelichting op de verschillende maatregelen volgt in de artikelsgewijze toelichting.
De eerste paragraaf bevat begripsbepalingen en een beperking van de
werkingssfeer tot Sint Eustatius.
Aanvullende uitzonderingen veiligeafstandsnorm (paragraaf 2)
Kern van de maatregelen ter bestrijding van de epidemie is de zogenoemde
veiligeafstandsnorm: iedereen die zich buiten een woning ophoudt, moet
anderhalve meter afstand houden tot andere personen.3 Op dit verbod worden in
1

Voor het Europese deel van Nederland en Bonaire en Saba worden aparte ministeriële regelingen
vastgesteld.

Zie ook aanwijzing 3.63 van de Aanwijzingen voor de regelgeving.
Artikel 58f, eerste lid, Wpg en het Besluit veilige afstand, dat de veilige afstand bepaalt op
anderhalve meter.
2
3

Pagina 11 van 41

de wet al uitzonderingen gemaakt voor bijvoorbeeld personen die op hetzelfde
adres woonachtig zijn, voor zorgverleners en de medewerkers van hulpdiensten
en voor personen tot en met twaalf jaar en hun begeleiders.4 Paragraaf 2 bevat
aanvullende uitzonderingen voor onder meer jongeren en personen in vervoer.
Groepsvorming (paragraaf 3)
Paragraaf 3 bevat regels over groepsvorming buiten woningen (artikel 58g Wpg).
Die houden nu in de kern in dat groepsvorming kan worden beperkt tot een
maximum van vier personen.
Publieke plaatsen (paragraaf 4)
De vierde paragraaf bevat regels over de openstelling en sluiting van publieke
plaatsen (artikel 58h Wpg), zoals restaurants, cafés en sportscholen.
Evenementen (paragraaf 5)
Paragraaf 5 bevat de regels over evenementen (artikel 58i Wpg). Het
evenementenbegrip in hoofdstuk Va Wpg is ruim: het gaat om voor het publiek
toegankelijke verrichten van vermaak, waaronder activiteiten in musea en
concertzalen, herdenkingsplechtigheden, braderieën en optochten.
Overige onderwerpen (paragraaf 6)
Paragraaf 6 bevat bepalingen over enkele overige maatregelen, gebaseerd op
artikel 58j, 58q en 58r Wpg. Het gaat om een mondkapjesplicht op bepaalde
plekken, regels over contactberoepen, hygiënemaatregelen en regels over
onderwijs en kinderopvang.
Slotbepalingen (paragraaf 7)
Tot slot bevat paragraaf 7 enkele slotbepalingen over de inwerkingtreding,
geldingsduur en citeertitel van deze regeling.
4.2. Noodzakelijkheid en proportionaliteit
De maatregelen in deze ministeriële regeling moeten op grond van artikel 58b,
tweede lid, Wpg noodzakelijk zijn gelet op de ernst van de bedreiging van de
volksgezondheid (onderdeel a). Voorts moeten ze in overeenstemming zijn met de
uitgangspunten van de democratische rechtsstaat (onderdeel b). Ten slotte moet
de uitoefening van grondrechten zo min mogelijk worden beperkt en verder de
moeten de gevolgen van de maatregelen in een evenredige verhouding staan tot
het doel van de bestrijding van de epidemie (onderdeel c).
Deze vereisten vormen een waarborg dat bij het vaststellen, wijzigen en intrekken
van maatregelen bij ministeriële regeling telkens de vereiste afweging van de
verschillende belangen plaatsvindt en dat daarbij steeds de consequenties voor
burgers en ondernemers worden meegenomen. De beoordeling van noodzaak en
evenredigheid is dus breder dan de beoordeling van de invloed op de verspreiding
van het virus. Het gaat niet uitsluitend om de beoordeling van de gevolgen voor
de uitoefening van grondrechten, maar ook de gevolgen voor andere betrokken
belangen. Deze ministeriële regeling wordt dan ook vastgesteld door de ministers
van VWS, Justitie en Veiligheid (JenV) en Binnenlandse Zaken en
4

Artikel 58f, derde lid, aanhef en onder a en b, Wpg.
Pagina 12 van 41

Koninkrijksrelaties (BZK) gezamenlijk, in overeenstemming met de
bewindspersonen die het mede aangaat en in overeenstemming met het gevoelen
van de ministerraad (artikel 58c, eerste lid, Wpg). Hierdoor wordt de
evenredigheid van de maatregelen inderdaad in een breder kader bezien.
Voor de noodzakelijkheidstoets zoals die is neergelegd in artikel 58b, tweede lid,
wordt aangesloten bij de noodzakelijkheidstoets zoals die in de jurisprudentie over
het Europees Verdrag tot bescherming van de Rechten van de Mens en de
fundamentele vrijheden (EVRM) en andere mensenrechtenverdragen is
ontwikkeld.5 Waar het om een beperking van grondrechten gaat, moet zijn
voldaan aan de grondwettelijke eisen en de eisen op grond van
Europeesrechtelijke en internationale mensenrechtelijke verdragen.
Gelet op de vaste jurisprudentie over het EVRM en andere
mensenrechtenverdragen kent de beoordeling van noodzakelijkheid verschillende
aspecten: elke beperkende maatregel moet geschikt zijn om het doel te bereiken
en er dient geen minder vergaande maatregel mogelijk te zijn waarmee hetzelfde
doel bereikt kan worden (subsidiariteit). Aan de hand van de actuele stand van
het virus, de wetenschappelijke inzichten en de voortgang van de bestrijding
wordt beoordeeld in hoeverre maatregelen, noodzakelijk zijn voor het doel van de
bestrijding van de epidemie. Daarnaast moet het met de maatregel gediende
belang in verhouding zijn met de beperking en voor een of meer belanghebbenden
onevenredig nadelige gevolgen (ook aangeduid als proportionaliteit).
In deze regeling zijn maatregelen opgenomen die eerder of op dit moment in de
noodverordening zijn geregeld. Afhankelijk van de stand van de epidemie kunnen
lichte of verstrekkende maatregelen nodig zijn om ervoor te zorgen dat het aantal
besmettingen daalt. De gezaghebber moet bij het uitoefenen van een bevoegdheid
tot het aanwijzen van gebieden (zie hiervoor de toelichting onder paragraaf 5.2)
de vereisten van noodzakelijkheid en proportionaliteit in acht nemen (artikel 58b,
tweede lid, Wpg). Over de procedure ten aanzien van het aanwijzen van gebieden
zijn bestuurlijke afspraken gemaakt met de gezaghebber. Van een
aanwijzingsbesluit wordt, na overleg met de eilandsraad, direct melding gedaan
aan de minister en de Rijksvertegenwoordiger. Dit besluit moet de motivering ten
aanzien van noodzakelijkheid en proportionaliteit bevatten. De maatregelen zijn
gericht op het terugdringen van het aantal contactmomenten en reisbewegingen
en daarmee het aantal besmettingen.
De beoordeling van noodzakelijkheid en proportionaliteit van de verschillende
maatregelen wordt verder toegelicht in de artikelsgewijze toelichting.
5. Lokaal maatwerk
5.1 Ontheffingen
Uitgangspunt van hoofdstuk Va Wpg is dat de bestrijding van de epidemie
landelijk beleid vergt.6 De minister van VWS houdt daarom de leiding over die
bestrijding en in lijn daarmee worden maatregelen ter bestrijding van de epidemie
(hoofdzakelijk) bij ministeriële regeling vastgesteld. Voor lokaal maatwerk kan
Kamerstukken II 2019/20, 35526, p. 76-77, en Kamerstukken II 2020/21, 35526, nr. 23,
antwoord 262.
6
Kamerstukken II 2019/2020, 35526, nr. 3, § 4.1.
5

Pagina 13 van 41

ruimte zijn bij de bestrijding van het virus. Dit kan bijdragen aan de
proportionaliteit van maatregelen. Binnen de Wpg is lokaal maatwerk op twee
manieren mogelijk.
De eerste mogelijkheid betreft het verlenen van een ontheffing. De gezaghebber
kan in bijzondere gevallen door middel van een ontheffing afwijken van de
landelijk gestelde regels over groepsvorming, publieke plaatsen en evenementen
(artikel 58e, tweede lid, onder a).7 Daarnaast kan bij ministeriële regeling worden
bepaald dat de gezaghebber bevoegd is ontheffing te verlenen van bij ministeriële
regeling vastgestelde regels over hygiënemaatregelen en persoonlijke
beschermingsmiddelen, de uitoefening van contactberoepen, het gebruik van voor
het publiek toegankelijke voorzieningen, de bezettingsgraad van plaatsen waar
verblijf wordt geboden aan personen die niet als ingezetene zijn ingeschreven in
de basisregistratie personen (toeristen) en het gebruik of voor consumptie gereed
hebben van alcoholische dranken (artikel 58e, tweede lid, onder b). Een ontheffing
ziet op een individueel geval. Het is de gezaghebber niet toegestaan om
ontheffingen te verlenen voor bepaalde categorieën zoals festivals of cafés met
een bepaald vloeroppervlak. Dit zou namelijk neerkomen op het verlenen van
vrijstellingen. Voordat de gezaghebber overgaat tot het vaststellen van een
ontheffing vraagt hij advies aan de geneeskundige bedoeld in artikel 68c, eerste
lid, van de Wpg.8
Het afwegingskader van de gezaghebber om tot het verlenen van een ontheffing
over te gaan volgt uit artikel 58e, vierde lid, Wpg. Het gaat om een
belangenafweging die ziet op het individuele geval waarbij in ieder geval de aard
van de plaats, de aard van de activiteit en het aantal personen waarop de
ontheffing betrekking heeft moeten worden meegewogen in de belangenafweging
alsmede de gevolgen die de ontheffing heeft op de mogelijkheid voor personen om
de gestelde regels omtrent de veiligeafstandsnorm in acht te nemen. De
gezaghebber kan aan een ontheffing voorschriften en beperkingen verbinden.
5.2 Aanwijzen van plaatsen
Daar waar de bestrijding lokaal kan, wordt in hoofdstuk Va van de Wpg ruimte
gemaakt voor lokale afwegingen. Op grond van artikel 58e, vijfde lid, van de wet,
is het mogelijk om de burgemeester de bevoegdheid toe te kennen om plaatsen
aan te wijzen waar de in deze regeling opgenomen voorschriften van toepassing
zijn. Hiermee kan de burgemeester de mogelijkheid worden geboden om zelf
maatregelen aan en uit te zetten indien de lokale omstandigheden – zoals een
plotselinge stijging van het aantal besmettingen – daartoe nopen. In Caribisch
Nederland komt die bevoegdheid, zoals hiervoor al gezegd, toe aan de
gezaghebbers, die daar de rol van burgemeester en voorzitter van de
veiligheidsregio vervullen, en zich met de eilandsraden verstaan (artikel 68a,
aanhef en onder b en d, Wpg).
In deze ministeriële regeling wordt de gezaghebber bevoegd gemaakt om voor
een groot aantal maatregelen plaatsen aan te wijzen waar de maatregelen gelden.
De aanwijzingsbevoegdheid kan zien op het aanwijzen van geografische plaatsen,
zoals het hele eilandsgebied of een bepaalde wijk of straat op het eiland. De
7

Voor de burgemeester in artikel 58e, tweede lid, onder a moet gezaghebber worden
gelezen. Zie artikel 68a, onderdeel b.
8
Artikel 68a, onderdeel e.
Pagina 14 van 41

bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen, strekt zich niet uit tot individuele
plaatsen, zoals een specifiek restaurant of bioscoop. Deze aanwijzingsbevoegdheid
bevordert de mogelijkheid tot lokaal debat over de maatregelen. Op grond van
artikel 58s, vierde lid, is de gezaghebber namelijk verantwoording schuldig over
het door hem gevoerde bestuur krachtens hoofdstuk Va van de Wpg aan de
eilandsraad en moet de gezaghebber de betrokkenheid van de eilandsraad bij dat
bestuur waarborgen. Dit versterkt de lokale democratische verantwoording. Ook
kan deze constructie tijdswinst opleveren: een besluit van de gezaghebber om
plaatsen aan te wijzen, zal over het algemeen sneller tot stand kunnen komen dan
een ministeriële regeling op basis van hoofdstuk Va van de Wpg. De bijzondere
omstandigheden op Sint Eustatius vergen deze flexibele en snelle handelswijze.
Vanzelfsprekend dient de gezaghebber bij het uitoefenen van een bevoegdheid tot
het aanwijzen van gebieden eveneens de vereisten van noodzakelijkheid en
proportionaliteit in acht te nemen (artikel 58b, tweede lid, Wpg).9
Sint Eustatius kent zes risiconiveaus die zijn opgenomen in een routekaart. In
niveau I kent Sint Eustatius geen besmettingen of een enkele besmetting die
volledig in bedwang is. In niveau II is er een enkele besmetting aanwezig op het
eiland die in bedwang is. In niveau III is één klein cluster van besmettingen
aanwezig dat niet volledig in bedwang is. In niveau IV is één cluster van
besmettingen aanwezig dat niet in bedwang is en waarbij mogelijk sprake is van
lokale overdracht. In niveau V is sprake van één groot cluster dat niet in bedwang
is en waarbij waarschijnlijk sprake is van lokale overdracht. In niveau VI zijn er
meerdere clusters van besmettingen op het eiland die niet in bedwang zijn en
waarbij vastgesteld is dat sprake is van lokale overdracht. De maatregelen waarbij
de gezaghebber de bevoegdheid krijgt om die aan en uit te zetten, zijn gekoppeld
aan deze risiconiveaus. Bij elke maatregel is in de artikelsgewijze toelichting
aangegeven vanaf welk niveau, dus onder welke omstandigheden, het in de rede
ligt dat de gezaghebber de maatregel aanzet. Dit betekent ook dat zodra het
eiland in een lager risiconiveau komt, het in de rede ligt dat de gezaghebber de
betreffende maatregel uitzet. Daarbij is het belangrijk dat er te allen tijde
beargumenteerd afgeweken kan worden van dit plan, afhankelijk van de
epidemiologie en de gedrags- en omgevingsfactoren op Sint Eustatius.
Vanaf niveau II moeten er maatregelen genomen kunnen worden om het virus
tegen te houden. Dit komt omdat Sint Eustatius zich een uitbraak van het virus
niet kan permitteren. Het eiland is kleinschalig, kent een hechte gemeenschap en
weinig essentiële faciliteiten, waardoor bewoners vaak op dezelfde plek komen.
Dit werkt verspreiding van het virus in de hand. Dit in combinatie met een
kwetsbaar zorgsysteem, de geïsoleerde ligging en weinig uitwijkmogelijkheden
voor curatieve zorg, maakt dat er snel en stevig ingegrepen moet kunnen worden
wanneer het virus het eiland dreigt te bereiken. Bij niveau II is het virus aanwezig
op het eiland. Daarom kunnen verschillende maatregelen nodig zijn, zoals het
beperken van het maximumaantal personen in publieke ruimtes en het beperken
van groepsvorming. Bij niveau III heeft het virus het eiland bereikt, is er al sprake
van een klein cluster van besmettingen en is het virus niet meer in bedwang. Door
de kleinschaligheid van het eiland heeft een groot deel van de bevolking direct of
via via contact met elkaar. Zwaardere maatregelen kunnen dan noodzakelijk zijn.
Maatregelen zoals het verder beperken van het maximumaantal mensen op
publieke plaatsen, zoals de horeca en fitnessgelegenheden, kunnen dan
9

Kamerstukken II, 2020/21, 35 526 nr. 24, p.8.
Pagina 15 van 41

noodzakelijk zijn. Hiermee worden de contactmomenten beperkt, wordt drukte op
straat en bij publieke plaatsen voorkomen en wordt het openbaar vervoer ontlast.
Bij niveau IV is sprake van een groter cluster en is het virus niet meer onder
controle. De bijzondere omstandigheden op Sint Eustatius maken dat verregaande
maatregelen nodig kunnen zijn, waaronder de sluiting van publieke plaatsen.
Vanaf niveau V kunnen de meest vergaande maatregelen nodig zijn om Sint
Eustatius te beschermen tegen het virus. Wanneer dit niveau wordt bereikt, heeft
de gezaghebber dan ook de bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen waar het
verboden is alle publieke plaatsen geopend te hebben en fysiek onderwijs te
verbieden. Niveau VI is het zwaarste niveau. Dit betekent dat het eerder
proportioneel zal zijn om ook de meest vergaande maatregelen te nemen, zoals
opgenomen in deze regeling.
In welk risiconiveau Sint Eustatius zich bevindt, wordt bepaald door een team van
experts. Dit team bepaalt of sprake is van een enkele besmetting of meerdere en
in hoeverre de besmettingen onder controle zijn. Hierbij is de traceerbaarheid van
de besmetting een element dat wordt meegenomen. De capaciteit van het
ziekenhuis is geen criterium in de routekaart, maar kan wel een zwaarwegend
argument zijn om eerder maatregelen te treffen.
6. Consultatie en advies
Het voorstel is in de week van 2 tot en met 6 november ter consultatie voorgelegd
aan de eilandsraad, de adviseur van het OMT, de dienst Publieke Gezondheid, een
aantal artsen en de Korps Politie Caribisch Nederland (KPCM). Vanwege het
spoedeisende karakter is geen tijd geweest voor een langere consultatieperiode.
De consultatie heeft geleid tot een aantal aanpassingen.
Gevolgen regeldruk en administratieve lasten
Deze regeling heeft geen gevolgen voor de regeldruk voor burgers,
bedrijven/instellingen of professionals, omdat het maatregelenpakket aan zal
sluiten bij het al geldende maatregelenpakket op grond van de
noodverordeningen. Het Adviescollege toetsing regeldruk kan zich vinden in de
conclusie dat de regeling geen nieuwe regeldruk met zich mee brengt. Dit omdat
de verplichtingen/maatregelen nu ook al in de noodverordeningen zijn opgenomen
en ervan wordt uitgegaan dat de gezaghebber de bestaande situatie zal
continueren. Het ATR geeft voorts aan dat noodzaak en proportionaliteit van de
maatregelen in de toelichting expliciet zijn gewogen en vervolgens ook helder zijn
gemotiveerd.
7. Parlementaire zeggenschap en inwerkingtreding
Deze ministeriële regeling wordt in overeenstemming met artikel 58c, tweede lid,
Wpg binnen twee dagen nadat zij is vastgesteld aan beide Kamers der StatenGeneraal overgelegd.
Het streven is erop gericht deze regeling per begin december 2020 gelijktijdig met
de Tijdelijke wet maatregelen covid-19 in werking te laten treden.
Artikelsgewijs
§ 1 Algemene bepalingen
Pagina 16 van 41

Artikel 1.1 Begripsbepalingen
De begripsbepalingen in dit artikel komen in aanvulling op de definities in
artikel 58a Wpg. Die definities gelden ook voor deze regeling en worden daarom
niet herhaald. Zo zijn de begrippen onderwijsinstelling, openbare plaats en
publieke plaats al in artikel 58a Wpg gedefinieerd. Voor een toelichting op deze
begrippen wordt verwezen naar de memorie van toelichting bij het wetsvoorstel.10
Ander bedrijfsmatig personenvervoer en openbaar vervoer
Openbaar vervoer is voor een ieder openstaand vervoer volgens een
dienstregeling met een auto of bus. Onder ander bedrijfsmatig personenvervoer
wordt verstaan personenvervoer per bus, niet zijnde openbaar vervoer, en
personenvervoer per auto tegen betaling, niet zijnde openbaar vervoer, alsmede
bedrijfsmatig vervoer van personen op andere wijze dan met een bus of taxi.
Om andere vormen van bedrijfsmatig vervoer niet uit te sluiten van de reikwijdte
van deze regeling, is bepaald dat bedrijfsmatig vervoer van personen op andere
wijze dan met een bus of taxi ook onder de definitie van ‘ander bedrijfsmatig
personenvervoer’ valt. Hierbij kan gedacht worden aan bedrijfsmatig vervoer per
boot of vliegtuig.
Beheerder
Een beheerder is degene die bevoegd is tot het aan een plaats treffen van
voorzieningen of tot het toelaten van personen tot die plaats. Deze definitie is
ontleend aan artikel 58k, eerste lid, en artikel 58l, eerste lid, Wpg. Voor de
leesbaarheid is gekozen om de pluraliteit aan verschijningsvormen – soms zal het
bijvoorbeeld gaan om de winkelier of eigenaar van een eenmanszaak, soms om
een bedrijfsleider – in deze regeling onder dit ene woord te brengen.11
Contactberoep
Contactberoepen zijn beroepen waar de aard van het beroep het niet mogelijk
maakt om de veiligeafstandsnorm, bedoeld in artikel 58f, tweede lid, Wpg in acht
te nemen tot de klant. Het kan hier gaan om beroepen waarbij fysiek contact met
de klant noodzakelijk is zoals bij kappers, zorgverleners en nagelstylisten. Ook
kan het gaan om beroepen waarbij het voor de beoefenaar van het beroep
noodzakelijk is om zich in een afgesloten ruimte te bevinden op beperkte afstand
tot de klant, zoals het geval is bij rijinstructeurs. Uit de zinsnede ‘tot een klant of
patiënt’ volgt dat onder contactberoepen als bedoeld in deze regeling niet de
geestelijk bedienaren vallen.
Discotheek
Een discotheek is een eet- en drinkgelegenheid waar het publiek gelegenheid
wordt geboden tot dansen. Het bieden van gelegenheid tot dansen moet ruim
worden uitgelegd. Hieronder moet onder andere worden verstaan het openstellen
van een dansvloer in een discotheek, danscafé, club of restaurant.
Doorstroomlocatie

Kamerstukken II 2019/2020, 35526, nr. 3.
Zie over de vraag wie als beheerder kan worden beschouwd: Kamerstukken II 2019/20,
35526, nr. 3, p. 88.
10
11

Pagina 17 van 41

Doorstroomlocaties zijn publieke plaatsen die op een manier zijn ingericht die het
rondlopen van publiek uitnodigt en waar dit ook daadwerkelijk gebeurt. Te denken
valt aan detailhandel, markten, musea en daarmee vergelijkbare plaatsen. Uit de
begripsbepaling volgt dat geen sprake mag zijn van personen die voor langere tijd
in dezelfde ruimte aanwezig zijn. Is dat wel het geval, dan is geen sprake van een
doorstroomlocatie. Dit betekent dat zwembaden, speelhallen, bowlingzalen en
andere gelegenheden waar mensen voor langere tijd in dezelfde ruimte plegen te
zijn niet onder de doorstroomlocaties vallen.
Eet- en drinkgelegenheid
Een eet- en drinkgelegenheid is een inrichting waar bedrijfsmatig of anders dan
om niet dranken of etenswaren worden verstrekt voor gebruik ter plaatse. Van
gebruik ter plaatse is sprake indien de verstrekker redelijkerwijs kan verwachten
dat de door hem verstrekte dranken of etenswaren ter plaatse zullen worden
geconsumeerd. Besloten plaatsen zijn uitgezonderd van de definitie van eet- en
drinkgelegenheid. Dit betekent dat bijvoorbeeld bedrijfsrestaurants niet binnen
deze begripsbepaling vallen.
Essentiële winkel
Essentiële winkels zijn supermarkten, tankstations, apotheken, slagerijen en
bakkerijen. Deze winkels zijn namelijk essentieel voor het goed kunnen blijven
functioneren van de maatschappij.
Gezondheidscheck
De gezondheidscheck houdt in dat degene die de gezondheidscheck uitvoert, een
aantal vragen aan betrokkene stelt om vast te stellen dat de aanwezige
(waarschijnlijk) niet besmet is met het virus. Er hoeft niet met zekerheid te
worden vastgesteld dat de betrokkene geen ziekteverschijnselen heeft. Voor de
gezondheidscheck kunnen de volgende vragen gesteld worden:
1.

Heeft betrokkene in de afgelopen 24 uur geen ziekteverschijnselen van
covid-19 gehad?
2.
Heeft betrokkene geen huisgenoot met koorts of benauwdheidsklachten?
3.
Is in de afgelopen zeven dagen geen covid-19 vastgesteld bij
betrokkene?
4.
Is betrokkene niet op hetzelfde adres woonachtig als een persoon bij wie
in de afgelopen tien dagen covid-19 is vastgesteld?
5.
Zou betrokkene niet op grond van een dringend advies in quarantaine of
isolatie moeten zijn?
Het verdient aanbeveling de meest recente checklist van het RIVM voor de
gezondheidscheck te gebruiken.12 Wanneer betrokkene zelf niet in staat is de
vragen te beantwoorden, vanwege bijvoorbeeld een verstandelijke beperking, kan
diens begeleider de vragen beantwoorden.
Voor personen tot en met twaalf jaar geldt een minder zware gezondheidscheck.
In dat geval zijn de volgende vragen van belang:
1.
2.

12

Heeft betrokkene naast neusverkoudheidsklachten ook koorts of
andere coronaklachten?
Is betrokkene een huisgenoot van iemand bij wie covid-19 is vastgesteld
in de afgelopen zeven dagen?

https://www.rivm.nl/documenten/gezondheidscheck.
Pagina 18 van 41

3.

Heeft een huisgenoot van betrokkene naast milde coronaklachten ook
last van koorts of benauwdheid en er is nog geen negatieve testuitslag?

Mondkapje
Een mondkapje is een voorwerp dat op grond van zijn ontwerp bestemd is om in
ieder geval de mond en de neusgaten volledig te bedekken teneinde de
verspreiding van virussen en andere ziektekiemen tegen te gaan. Het mondkapje
hoeft niet van medische kwaliteit te zijn, maar dient wel de mond en de neusgaten
volledig te bedekken. Het mondkapje moet verder tot doel hebben de verspreiding
van virussen en andere ziektekiemen tegen te gaan. Dit betekent dat een sjaal of
bandana geen mondkapje is. Ook een faceshield of spatscherm kan niet gezien
worden als mondkapje. Het mondkapje is een uitrusting die bestemd is om te
worden gedragen of vastgehouden teneinde de eigen of een andere persoon
zoveel mogelijk te beschermen tegen overdracht van het virus (een persoonlijk
beschermingsmiddel als bedoeld in artikel 58a, eerste lid, Wpg).
Onderwijsactiviteit
Ook een activiteit die niet op een onderwijsinstelling wordt verzorgd, maar wel
onder de verantwoordelijkheid van een onderwijsinstelling wordt verzorgd, valt
binnen de definitie. Een voorbeeld hiervan is een praktijkonderdeel van een vak
dat op de werkvloer van een bedrijf wordt gegeven. Onder een activiteit die
rechtstreeks verband houdt met het onderwijs dient onder meer te worden
begrepen: een diploma-uitreikingen, een afstudeerbijeenkomst of een promotie.
Placeren
Placeren is het toewijzen van een zitplaats.
Publiek
Onder publiek worden in deze regeling overeenkomstig het normale spraakgebruik
de aanwezige bezoekers verstaan.13 Het gaat daarbij niet om personen die (al dan
niet tegen betaling) op de publieke plaats werkzaam zijn of daar iets uitvoeren,
maar om personen die naar die plaats toe zijn gekomen om bijvoorbeeld iets te
zien, te horen of te doen.
Publieke binnenruimte
Bij publieke binnenruimten gaat het om een specifieke categorie publieke plaatsen
als bedoeld in artikel 58a Wpg, te weten de publieke plaatsen met uitzondering
van erven behorend bij een voor het publiek openstaand gebouw. Het gaat daarbij
om voor het publiek openstaande gebouwen, lokalen, voertuigen en vaartuigen. Te
denken valt aan cafés, restaurants, musea, bibliotheken, winkels, theaters en
speeltuinen. Voertuigen die voor privégebruik worden gebruikt vallen buiten de
definitie, omdat deze niet voor het publiek openstaan. Gebouwen en plaatsen als
bedoeld in artikel 6, tweede lid, van de Grondwet zijn uitgezonderd omdat deze
ook buiten het begrip publieke plaats vallen.
Seksinrichting
Een seksinrichting is een plaats die voor publiek toegankelijk is en waar
bedrijfsmatig of niet gratis seksuele handelingen worden verricht of waar erotisch
pornografische handelingen vertoond worden. Ook seksinrichtingen die gedoogd
worden, vallen onder het begrip seksinrichting.
13

Kamerstukken II 2019/20, 35526, nr. 3, p. 85.
Pagina 19 van 41

Sport- en fitnessgelegenheid
Een sport- en fitnessgelegenheid is een inrichting waar het publiek gelegenheid
wordt geboden tot de beoefening van sport. Voorbeelden zijn sportaccommodaties
en sportinrichtingen, waaronder zwemgelegenheden sporthallen en sportvelden.
Zorgvrijwilliger
Een zorgvrijwilliger in de zin van deze regeling is een natuurlijke persoon die niet
als mantelzorger zorg, jeugdhulp of maatschappelijke ondersteuning verleent. De
vrijwilliger biedt hulp of ondersteuning aan iemand die dit nodig heeft. Dit kan
bijvoorbeeld een ziek persoon zijn, maar ook iemand met een beperking. Anders
dan bij mantelzorgers vloeien de verleende diensten niet rechtstreeks voort uit
een tussen personen bestaande sociale relatie. Zorgvrijwilligers kunnen eventueel
een vergoeding ontvangen voor hun werkzaamheden, maar een dergelijke
beloning kent niet het (commerciële) karakter van een inkomen. Wezenlijk
kenmerk van een eventuele vergoeding die vrijwilligers ontvangen, is dat de
vergoeding zo laag is, dat deze niet in verhouding staat tot het tijdsbeslag en de
aard van de verrichte werkzaamheden.
Artikel 1.2 Werkingssfeer
Deze regeling geldt alleen voor Sint Eustatius. Gelet op de specifieke
eigenschappen van de openbare lichamen in het Caribische deel van Nederland,
zoals het insulaire karakter en de bijzondere kleinschaligheid, is voor Sint
Eustatius een aparte regeling vastgesteld, in nauw overleg met de gezaghebber
(op dit moment de regeringscommissaris) van Sint Eustatius.
§ 2 Aanvullende uitzonderingen veiligeafstandsnorm
Dit hoofdstuk bevat een aantal algemene uitzonderingen op de
veiligeafstandsnorm, bedoeld in artikel 58f Wpg, in aanvulling op de wettelijke
uitzonderingen in het derde lid van dat artikel. De veilige afstand is in het Tijdelijk
besluit veilige afstand bepaald op anderhalve meter. Deze aanvullende
uitzonderingen zijn mede gemaakt met het oog op de vereisten van
noodzakelijkheid en proportionaliteit (artikel 58b, tweede lid, Wpg).
Voor de volledigheid wordt erop gewezen dat de veiligeafstandsnorm niet van
toepassing is in woningen. Ook geldt de norm alleen indien sprake is van ‘zich
ophouden’. Dit betekent dat kortstondige handelingen, zoals andere personen
passeren of een persoon met een beperking helpen met in- of uitstappen, niet
onder de veiligeafstandsnorm vallen.
Artikel 2.1 Veilige afstand 18-’ers
De uitzondering in artikel 2.1 geldt voor jongeren.
In aanvulling op de wettelijke uitzondering voor personen tot en met twaalf jaar
en hun begeleider in artikel 58f, derde lid, onder d, Wpg, zijn ook personen tot
achttien jaar uitgezonderd van de veiligeafstandsnorm. Dit betekent dat personen
tot achttien jaar onderling geen afstand hoeven te houden en ook niet tot andere
personen.

Pagina 20 van 41

De reden dat kinderen en jongeren zijn uitgezonderd van de veiligeafstandsnorm
is dat het virus zich vooral verspreidt onder volwassenen en van volwassen
familieleden naar kinderen en jongeren. Verspreiding van het virus onder kinderen
en jongeren of van kinderen en jongeren naar volwassenen komt minder vaak
voor. Dit volgt onder andere uit het 70e en 71e advies van het Outbreak
Management Team (OMT) van 23 juni 2020.
Artikel 2.2 Beroepsmatige werkzaamheden
Dit artikel bevat een generieke uitzondering (vrijstelling) op de
veiligeafstandsnorm van artikel 58f Wpg voor werkzaamheden in het kader van de
uitoefening van een beroep. Vrijstelling wordt verleend voor arbeid waarbij het
houden van de veilige afstand niet mogelijk is. Uitgangspunt voor arbeid is dat
een veilige afstand tussen personen wordt gewaarborgd. De bescherming van
werkenden tegen blootstelling aan het virus staat voorop, en dient te allen tijde
effectief ingevuld te worden. Dit houdt in dat voor situaties waar een veilige
afstand absoluut niet mogelijk is een deugdelijk onderbouwde afweging tussen
maatregelen wordt gemaakt op basis van doeltreffendheid, in casu effectiviteit in
het voorkomen van blootstelling aan het virus.
Ook degenen jegens wie zij hun werkzaamheden uitoefenen zijn uitgezonderd van
de veiligeafstandsnorm. Hierbij kan gedacht worden aan de kapper en diens klant
of de rijinstructeur en degene die rijles volgt.
Deze systematiek sluit aan bij de zorgplicht van werkgevers voor de gezondheid
van de werknemers en de daarmee samenhangende risico-inventarisatie en evaluatie in de Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet). Daartoe moeten zij de aan
de werkzaamheden verbonden risico’s voor de gezondheid en veiligheid van de
werknemers inventariseren en evalueren (RI&E) en met gebruikmaking van de
arbeidshygiënische strategie komen tot een pakket doeltreffende maatregelen
(plan van aanpak) om die risico’s te voorkomen dan wel zo veel mogelijk te
beperken. (overeenkomstig artikel 5 Arbowet). De zorgplicht van werkgevers is
zonder meer van toepassing op het risico van blootstelling aan het virus.
Artikel 2.3 Veilige afstand vervoer
Openbaar vervoer, ander bedrijfsmatig vervoer en privévervoer hebben een
belangrijke maatschappelijke functie: banen, scholen, ziekenhuizen, winkels en
supermarkten moeten bereikt kunnen worden. Vervoer levert een belangrijke
bijdrage aan de bereikbaarheid, de leefbaarheid, de maatschappelijke deelname
van personen en de economie. Vaak is het echter niet mogelijk om in bijvoorbeeld
de bus of auto voldoende afstand te houden tot medepassagiers. Daarom geldt de
veiligeafstandsnorm niet in het openbaar vervoer, ander bedrijfsmatig vervoer en
vervoer voor privédoeleinden, mits het gaat om vervoer dat primair de
verplaatsing van de ene naar de andere locatie behelst en het vervoer geen
recreatieve activiteit is. Dit betekent dat tijdens recreatief vervoer met een
pleziervaartuig zoals een boot, de veiligeafstandsnorm onverkort van toepassing
is. Zo’n boot is immers niet primair gericht op de verplaatsing van de ene locatie
naar de andere locatie. De veiligeafstandsnorm is ook van toepassing in situaties
waarin langere tijd wordt stilgestaan met een vervoersmiddel op de openbare
weg. In die situaties is immers sprake van een recreatieve activiteit. De
veiligeafstandsnorm geldt dan ook onverkort in de situatie waarin personen
Pagina 21 van 41

afspreken met vrienden in een auto om op een parkeerplaats te blijven hangen.
Reizigers die zich beroepen op de uitzondering in het eerste lid zullen desgevraagd
op enigerlei wijze aannemelijk moeten maken dat het vervoer primair de
verplaatsing van de ene naar de andere locatie behelst en dat geen sprake is van
een recreatieve activiteit.
Het tweede lid van artikel 2.3 bepaalt dat de uitzondering op de
veiligeafstandsnorm alleen geldt voor personen die een mondkapje dragen. Op
grond van het derde lid geldt een aantal uitzonderingen. Allereerst voor personen
die vanwege een beperking of ziekte geen mondkapje kunnen dragen, opzetten of
daarvan ernstig ontregeld kunnen raken. Voorbeelden zijn personen die een
verminderde arm-of handfunctie hebben en daardoor geen mondkapje op kunnen
zetten, personen van wie de ademhaling te veel belemmerd wordt vanwege een
longaandoening en personen met zintuigelijke beperkingen die gebarentaal
spreken. Ook kan gedacht worden aan personen met (ernstige) brandwonden op
hun gezicht waardoor geen mondkapje gedragen kan worden en personen die
vanwege een verstandelijke beperking of psychische aandoening ontregeld raken
als zijzelf een mondkapje dragen. Bij deze laatste groep is het ook mogelijk dat zij
ontregeld raken als hun begeleider een mondkapje draagt. In dat geval hoeft ook
de begeleider geen mondkapje te dragen. Hetzelfde geldt voor personen die
samen zijn met iemand die afhankelijk is van non-verbale visuele signalen,
bijvoorbeeld iemand die afhankelijk is van liplezen. Ook deze personen hoeven
geen mondkapje te dragen (derde lid, onderdelen b en c). Een verkoudheid wordt
onder andere niet gezien als ziekte of beperking waardoor geen mondkapje
gedragen kan worden. Personen die zicht beroepen op een van de uitzonderingen
zullen de beperking of ziekte desgevraagd op enigerlei wijze aannemelijk moeten
maken (of hun begeleider indien zij daartoe niet in staat zijn, bijvoorbeeld
vanwege een verstandelijke beperking). Een vierde uitzondering geldt voor
personen die zich moeten identificeren (onderdeel d). Verder zijn leerlingen
tijdens vervoer van en naar een instelling voor voortgezet onderwijs uitgezonderd
(onderdeel e), evenals personen tot en met zeventien jaar die deelnemen aan
vervoer van en naar de locatie waar jongeren jeugdhulp ontvangen of zorglocaties
voor jeugd (onderdeel f). De veiligeafstandsnorm geldt ook niet in
luchtvaartuigen. Dit is geregeld in het vierde lid.
Het vijfde lid maakt duidelijk dat de gezaghebber het maximaal aantal personen in
publiek toegankelijke voertuigen in het openbaar vervoer en ander bedrijfsmatig
personenvervoer niet kan beperken. De gezaghebber is verder niet bevoegd om
dit vervoer te sluiten.
Artikel 2.4 Zorgvrijwilligers
Vrijwilligers zijn in de zorg, jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning van
groot belang. Veel (thuis)zorginstellingen en welzijnsorganisaties maken gebruik
van vrijwilligers. In sommige instellingen, zoals de bijna-thuis-huizen voor
palliatieve terminale zorg, wordt de zorg zelfs hoofdzakelijk geleverd door
vrijwilligers. Om die reden regelt artikel 2.4 dat de veiligeafstandsnorm niet geldt
tussen een vrijwilliger in de zorg, jeugdhulp of maatschappelijke ondersteuning en
de persoon jegens wie de vrijwilliger zijn taak uitoefent.
De uitzondering op de veiligeafstandsnorm geldt alleen indien de vrijwilliger tot
taak heeft te helpen bij dagelijkse activiteiten of verzorging en voor zover

Pagina 22 van 41

bepaalde handelingen van de vrijwilliger ten behoeve van die taakuitoefening niet
met inachtneming van de veilige afstand kunnen worden uitgevoerd. Denk aan
hulp bij het eten en drinken of bij toiletbezoek. Waar de veilige afstand wel in acht
genomen kan worden, blijft het houden van een veilige afstand het uitgangspunt.
Artikel 2.5 Sport en podiumkunsten
Sport, kunst en cultuur zijn van groot belang voor de samenleving. Daarom is in
artikel 2.5 een uitzondering opgenomen op de veiligeafstandsnorm voor personen
die sport en podumkunsten beofenen, zoals toneelspelen, dansen en muziek
maken, of acteren. Het gaat hier om het uitoefenen van podiumkunsten of het
repeteren daarvoor (culturele uiting) en niet om bijvoorbeeld recreatief dansen in
een sportschool of dansen in een discotheek, bar, club of danscafé.
Bij de beoefening van podiumkunsten gaat het in de eerste plaats om
professionals die ten overstaan van publiek, op een podium,
podiumkunstenaanbod verzorgen. Voor de toepassing van deze regeling vallen
daaronder diegenen die artistiek-inhoudelijk actief en aantoonbaar geïntegreerd
zijn in de professionele podiumkunstpraktijk, bijvoorbeeld doordat zij regelmatig
optreden op podia die een relevante programmering hebben in het genre of de
discipline waarbinnen de professional opereert. Wat betreft het begrip ‘podium’
geldt in dit verband, dat het moet gaan om een voorziening die bestemd of
geschikt is voor de presentatie van podiumkunsten, waaronder inbegrepen
voorzieningen in scholen, die het naar hun aard mogelijk maken om er
podiumkunsten te presenteren. Ten aanzien van personen die buiten de kring
vallen van vorenbedoelde professionals in de podiumkunstpraktijk, gaat het om de
beoefening van amateurkunst of cultuureducatie waar actieve participatie van de
doelgroep centraal staat, in daarvoor gebruikelijke presentatie- of
repetitieruimten, bijvoorbeeld van verenigingen of centra voor de kunsten.
Ook bij podiumkunsten en sport is het houden van anderhalve meter afstand
verstandig. Het is echter niet verplicht, voor zover het in het kader van de
culturele uiting of sportbeoefening niet mogelijk is. Waar de veilige afstand wel in
acht genomen kan worden, blijft het houden van anderhalve meter afstand
verplicht.
§ 3 Groepsvorming
Paragraaf 3 van deze regeling bevat maatregelen over groepsvorming. Benadrukt
wordt dat uit artikel 58g, eerste lid, volgt dat groepsvorming niet beperkt kan
worden in woningen.
Artikel 3.1 Groepsvorming
Op grond van dit artikel is het verboden zich in groepsverband op te houden met
meer dan vier personen op door de gezaghebber aan te wijzen plaatsen. Een
groep is een aantal min of meer bijeen horende personen, waarbij sprake is van
een zekere samenhang of omstandigheid waardoor die mensen bij elkaar zijn. Het
verbod op groepsvorming geldt niet voor personen die in gemeenschap met
anderen hun godsdienst of levensovertuiging belijden. Dit volgt uit artikel 58g,
tweede lid, onder c, Wpg.

Pagina 23 van 41

Een groepsvormingsverbod draagt bij aan het bij het beperken van het aantal
contactmomenten en in kleinere groepen is het eenvoudiger om de veilige afstand
in acht te nemen. Ook kan het beperken van de groepsgrootte bijdragen aan het
beperken van de omvang van een eventuele uitbraak. Een enkele besmetting kan
namelijk vele besmettingen tot gevolg hebben in een grote groep. Dit heeft ook
tot gevolg dat het bron- en contactonderzoek eenvoudiger is.
De gezaghebber mag overgaan tot het beperken van groepsvorming tot vier
personen op het moment dat Sint Eustatius zich in risiconiveau II bevindt, of de
daarbij behorende indicatoren bereikt worden. De aanwezigheid van het virus
maakt het noodzakelijk om de contactmomenten te beperken. Op een kleinschalig
eiland als Sint Eustatius hebben mensen al snel contact met een groot deel van
het eiland, waardoor het risico op overdracht van het virus groot is. De
gezaghebber dient bij zijn afweging de vereisten van noodzakelijkheid en
proportionaliteit in acht te nemen.
§ 4 Openstelling publieke plaatsen
Deze paragraaf bevat maatregelen die gelden voor publieke plaatsen als bedoeld
in artikel 58h Wpg. Het gaat daarbij om regels gericht tot de persoon die de plaats
openhoudt, dus niet tot het publiek.
De artikelen 4.1 tot en met 4.3 Openstelling publieke plaatsen tot maximaal 50,
25 of 15 personen
Ingevolge de artikelen 4.1, 4.2 en 4.3 is het verboden op door de gezaghebber
aan te wijzen plaatsen in publieke plaatsen meer dan 50, 25 of 15 personen
gelijktijdig als publiek aanwezig te laten zijn, tenzij sprake is van doorstroom van
het publiek.
Voor een toelichting op het begrip ‘publieke plaats’ wordt verwezen naar de
memorie van toelichting bij de Wpg.14 Hier volstaat te benoemen dat een publieke
plaats een voor het publiek openstaand gebouw is. Voor het publiek openstaand
betekent dat deze plaatsen voor eenieder zonder aanzien des persoons openstaan.
Hier kunnen wel beletselen gelden voor toegang en verblijf. Het kan bijvoorbeeld
gaan om een entreeprijs, minimumleeftijd of verzoek om identificatie.
Voorbeelden van publieke plaatsen zijn winkels, cafés, restaurants en
bijbehorende terrassen, theaters en musea. Uit de begripsbepaling van publieke
plaats volgt verder dat onder publieke plaats niet wordt verstaan plaatsen waar
samenkomsten plaatsvinden ten behoeve van het belijden van godsdienst of
levensovertuiging, zoals kerkgebouwen, moskeeën en synagogen.
Van doorstroom is sprake bij een nagenoeg continue beweging van het publiek.
Het gaat om publieke plaatsen die op een manier zijn ingericht die het rondlopen
van bezoekers uitnodigt. Te denken valt aan detailhandel, markten, bibliotheken,
musea, monumenten en daarmee vergelijkbare plaatsen.
Door een beperking in te stellen op het aantal personen dat aanwezig mag zijn in
een publieke plaats is het eenvoudiger om afstand te houden tot andere personen
die zich bevinden in de publieke plaats. Ook zal het aantal reisbewegingen lager
liggen en zullen minder mensen contact met elkaar hebben. Hierdoor kunnen de
14

Kamerstukken II, 2019/20, 35526, 3, p. 76.
Pagina 24 van 41

gevolgen van de aanwezigheid van een besmet persoon in een publieke plaats
voor de verspreiding van het virus beperkt worden. Het virus kan immers op
minder mensen overgedragen worden. Ook dragen kleinere groepen bij aan een
vereenvoudiging van het bron- en contactonderzoek. Gekozen is voor een
maximum van 50, 25 en 15 personen, omdat op deze manier per niveau
proportionele maatregelen genomen kunnen worden.
De gezaghebber heeft de bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen waar de
openstelling van publieke plaatsen beperkt is tot 50 personen vanaf het moment
dat Sint Eustatius zich bevindt in een situatie die aansluit bij de systematiek van
risiconiveau II van de routekaart. Doordat het virus aanwezig is, is het
noodzakelijk drukte op straat, vervoersbewegingen en contactmomenten zo veel
mogelijk te beperken. Op een kleinschalig eiland als Sint Eustatius hebben mensen
namelijk al snel contact met een groot deel van het eiland, waardoor het risico op
overdracht van het virus groot is. Om te voorkomen dat het virus een groot deel
van het eiland zal treffen, is het noodzakelijk om grote groepen, van meer dan 50
personen, te voorkomen. Alleen op deze manier kunnen grote clusteruitbraken
voorkomen worden en is het mogelijk om het virus in bedwang te houden. Vanaf
risiconiveau III heeft de gezaghebber de bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen
waar de openstelling van publieke plaatsen beperkt is tot 25 personen. Het virus is
namelijk niet meer volledig onder controle en er is al sprake van een (klein)
cluster aan besmettingen. Om te voorkomen dat dit cluster uitgroeit tot een groter
cluster, is het noodzakelijk de groepsgrootte verder te beperken tot 25 personen.
Vanaf het bereiken van de situatie, zoals beschreven bij niveau IV, kan de
gezaghebber plaatsen aanwijzen waar publieke plaatsen tot 15 personen geopend
mogen zijn. Het cluster van besmettingen is namelijk gegroeid, waardoor een
verdere beperking nodig is. De gezaghebber dient bij zijn afweging de vereisten
van noodzakelijkheid en proportionaliteit in acht te nemen.
Artikel 4.4 Sluiting publieke plaatsen
De gezaghebber heeft de bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen waar het niet is
toegestaan publieke plaatsen geopend te hebben voor publiek. Dit is bepaald in
artikel 4.4, eerste lid. Voor de definitie van publieke plaats wordt verwezen naar
de toelichting onder de artikelen 4.1 tot en met 4.3. Op grond van dit artikel heeft
de gezaghebber alleen de bevoegdheid plaatsen aan te wijzen waar alle publieke
plaatsen gesloten moeten zijn. Het is op grond van dit artikel niet mogelijk
specifieke publieke plaatsen aan te wijzen. Wel is het mogelijk een bepaald
geografisch bereik op Sint Eustatius aan te wijzen waarbinnen alle publieke
plaatsen gesloten moeten worden, dit hoeft niet voor het hele eiland te gelden.
Ook bestaat de mogelijkheid om individuele ontheffingen te verlenen in bijzondere
gevallen, zoals hiervoor is toegelicht.
Het tweede lid van artikel 4.4 regelt een uitzondering op het verbod op het
openstellen van publieke plaatsen. Ook wanneer de gezaghebber plaatsen
aanwijst waar het niet is toegestaan publieke plaatsen geopend te hebben voor
publiek, mogen supermarkten, tankstations, apotheken, bakkerijen en slagerijen
geopend blijven voor publiek. Deze ondernemingen worden als essentieel gezien
voor de samenleving, waardoor een verbod op de openstelling ervan niet
proportioneel wordt geacht.
Door publieke plaatsen te sluiten wordt het aantal contactmomenten en het aantal
vervoersbewegingen beperkt. Personen zullen namelijk niet meer samenkomen in

Pagina 25 van 41

publieke ruimten, en ook gaan minder werknemers naar hun werk. Hierdoor zal
vaker de veilige afstand tot andere personen gehouden (kunnen) worden en zal
een besmet persoon minder snel andere personen besmetten. Zodoende kunnen
nieuwe introducties van het virus tegengegaan worden en kan het bron- en
contactonderzoek eenvoudiger worden.
De gezaghebber heeft de bevoegdheid om alle publieke plaatsen, met uitzondering
van essentiële winkels, te sluiten vanaf het moment dat de indicatoren behorend
bij risiconiveau V bereikt zijn. Doordat een groot cluster van besmettingen op Sint
Eustatius aanwezig is, waarbij waarschijnlijk sprake is van lokale overdracht, is
het noodzakelijk drukte op straat, vervoersbewegingen en contactmomenten zo
veel mogelijk te beperken. Op een kleinschalig eiland als Sint Eustatius hebben
mensen namelijk al snel contact met een groot deel van het eiland, waardoor het
risico op overdracht van het virus groot is. De sluiting van publieke plaatsen kan
op dit moment noodzakelijk zijn om het virus in bedwang te kunnen houden. De
gezaghebber dient bij zijn afweging de vereisten van noodzakelijkheid en
proportionaliteit in acht te nemen.
Artikel 4.5 Openstelling eet- en drinkgelegenheden
Artikel 4.5 regelt dat de gezaghebber de bevoegdheid heeft om plaatsen aan te
wijzen waar eet- en drinkgelegenheden alleen onder voorwaarden geopend mogen
zijn voor publiek. In eet- en drinkgelegenheden komen veel mensen, die
doorgaans geen contact hebben, met elkaar in contact. Dit betekent een extra
risico op verspreiding van het virus. Dit bemoeilijkt het bron- en
contactonderzoek.15 Om ervoor te zorgen dat de kans op overdracht van het virus
zo klein mogelijk blijft, maar tegelijkertijd eet- en drinkgelegenheden wel de
ruimte wordt geboden om open te blijven, dient de beheerder van een eet- en
drinkgelegenheid een aantal voorzorgsmaatregelen te nemen.
Onderdeel a bepaalt dat in een eet- en drinkgelegenheid niet meer personen dan
50% van de bezettingscapaciteit tegelijkertijd aanwezig mogen zijn en niet meer
dan vijftien personen in totaal. Op deze manier is het beter mogelijk om een
veilige afstand tot elkaar te houden.
Placeren (onderdeel b) heeft ook een positief effect op het in acht kunnen nemen
van de veilige afstand, hetgeen de kans op verspreiding van het virus verkleint.
Door placeren verplicht te stellen, wordt het mogelijk om publiek zitplaatsen aan
te wijzen die ten opzichte van elkaar de veilige afstand bevatten. Ook moet de
beheerder van een eet- en drinkgelegenheid ervoor zorgen dat het publiek
daadwerkelijk gebruikmaakt van de aangewezen zitplaats. Hiermee wordt
voorkomen dat het publiek gaat wandelen, staan of van zitplaats gaat wisselen,
wat tot een beperking van het aantal contactmomenten leidt. Vanzelfsprekend
hoeft niet ingegrepen te worden als het publiek kortstondig de aangewezen
zitplaats of locatie verlaat, om bijvoorbeeld naar het toilet te gaan.
Op grond van onderdeel c moet de beheerder van een eet- en drinkgelegenheid
ervoor zorgen de gezondheid van zijn gasten gecontroleerd wordt door een
gezondheidscheck uit te voeren. Zie de toelichting bij artikel 1.1 voor een
toelichting op dit begrip. Door een gezondheidscheck uit te voeren kan voorkomen

15

OMT-advies 67.
Pagina 26 van 41

worden dat mensen met klachten het virus verspreiden in de eet- en
drinkgelegenheid.
De vervroegde sluitingstijd (onderdeel d) is gericht op het beperken van het
aantal contactmomenten in en rondom eet- en drinkgelegenheden gedurende de
avond en nacht.
Beheerders van eet- en drinkgelegenheden zijn verder verplicht om aan bezoekers
te vragen hun contactgegevens beschikbaar te stellen. Zo kunnen mensen worden
benaderd in het kader van bron- en contactonderzoek indien er in een bepaalde
periode een besmetting bij personeel dan wel een bezoeker geconstateerd is. Ook
draagt dit bij aan effectief bron- en contactonderzoek, een essentieel onderdeel
van de bestrijding van de epidemie.16 Registratie van gegevens vindt alleen plaats
als de bezoeker toestemming geeft voor de verwerking en overdracht van zijn
gegevens voor de uitvoering van een eventueel bron- en contactonderzoek.
De gegevens waarom gevraagd moet worden zijn de naam, het e-mailadres en
het telefoonnummer van de klant en de datum en tijd waarop de bezoeker
binnenkomt. Deze gegevens moeten veertien dagen bewaard worden door de
ondernemer en daarna worden verwijderd.
Eventuele toestemming door bezoekers moet voldoen aan de eisen die de Wet
bescherming persoonsgegevens BES (WBP BES) aan een rechtsgeldige
toestemming stelt: een vrije, specifieke en op informatie berustende wilsuiting. Nu
de toestemming vrij moet kunnen worden gegeven, mogen aan het enkele
weigeren ervan geen consequenties worden verbonden. Wanneer beheerders
persoonsgegevens van bezoekers verwerken zijn zij daarbij gebonden aan de
regels van WBP BES.
In het tweede lid is geëxpliciteerd dat bij het vragen naar de gegevens moet
worden gewezen op de vrijwilligheid van het aanleveren van deze gegevens. Dat
kan bijvoorbeeld mondeling of door dit voor te drukken op de briefjes waarmee de
gegevens worden aangeleverd. Lijsten - zoals weleens gebruikt bij een eerder in
Europees Nederland geldende vergelijkbare verplichting in horeca - waarop elke
bezoeker ook de gegevens van de andere bezoekers kan zien, staan op gespannen
voet met privacy-eisen. Daarom is in het derde lid verduidelijkt dat de
persoonsgegevens niet zichtbaar mogen zijn voor anderen. Dit kan door
bijvoorbeeld de gegevens te laten invullen op individuele briefjes die dicht worden
gevouwen of in een envelop worden gedaan voordat zij worden ingenomen.
De maatregelen uit dit artikel zijn gericht tot de beheerder van een eet- en
drinkgelegenheid. Onder de beheerder kan zowel de eigenaar als het personeel
van de eet- en drinkgelegenheid worden verstaan. Het gaat om de persoon die in
staat is om een omgeving te creëren die verspreiding van het virus tegen kan
gaan. Benadrukt moet worden dat de maatregelen die de beheerder van een eeten drinkgelegenheid dient te treffen geen generieke uitzondering oplevert voor het
publiek op het houden van de veilige afstand.
De gezaghebber heeft vanaf het moment dat de situatie is bereikt, behorend bij
niveau II, de bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen waar eet- en
16

https://lci.rivm.nl/COVID-19-bco.
Pagina 27 van 41

drinkgelegenheden onder voorwaarden open mogen. Het virus is namelijk
aanwezig op Sint Eustatius en om te voorkomen dat het virus een groot deel van
het eiland zal treffen, is het noodzakelijk om grote groepen te voorkomen
(maximale capaciteit), een gezondheidscheck uit voeren, ervoor te zorgen dat
mensen voldoende afstand kunnen houden (placeren) en zoveel mogelijk te
borgen dat een eventuele uitbraak in bedwang kan worden gehouden
(contactregistratie). Alleen op deze manier kan verdere verspreiding van het virus,
en daarmee een cluster aan besmettingen, voorkomen worden en is het mogelijk
het virus in bedwang te houden. De gezaghebber dient bij zijn afweging de
vereisten van noodzakelijkheid en proportionaliteit in acht te nemen.
Artikel 4.6 Sluiting eet- en drinkgelegenheden
Op grond van artikel 4.6, eerste lid, is de gezaghebber bevoegd plaatsen aan te
wijzen waar het verboden is eet- en drinkgelegenheden geopend te hebben voor
publiek.
Door eet- en drinkgelegenheden te sluiten wordt het aantal contactmomenten
beperkt. In een eet- en drinkgelegenheid zijn mensen vaak langdurig in de buurt
van mensen buiten het eigen huishouden. De kans op besmettingen is daardoor
relatief groot. Ook betekent een sluiting van de eet- en drinkgelegenheden een
beperking van het aantal reisbewegingen door zowel het publiek, als de
medewerkers. Daarnaast geldt voor eet- en drinkgelegenheden waar
alcoholhoudende drank geschonken wordt, dat het gebruik van alcohol een
negatieve invloed heeft op de naleving van regels. Alcohol zorgt voor
verslechtering van het onderdrukken (inhiberen) van neigingen in het gedrag, wat
tot impulsief gedrag leidt.17 Doordat mensen minder angstig zijn onder invloed
van alcohol, voelen zij zich veelal meer bereid om risicovolle situaties aan te
gaan.18 Het voorgaande kan ertoe leiden dat belangrijke maatregelen ter
bestrijding van de epidemie, zoals het in acht nemen van de veilige afstand en het
regelmatig wassen van de handen, onvoldoende worden nageleefd door mensen
onder invloed van alcohol. Ook is de consumptie van alcohol vaak een reden om
samen te komen met anderen.
Het tweede lid maakt uitzonderingen op het verbod voor eet- en
drinkgelegenheden in hotels ten behoeve van de hotelgasten (die daadwerkelijk in
het hotel overnachten). De etenswaren en dranken moeten geserveerd worden op
de hotelkamer.
Op grond van het derde lid is afhaal voor gebruik anders dan ter plaatse
toegestaan, op voorwaarde dat de inrichting tussen 01.00 en 06.00 uur gesloten
is, niet meer dan vijftien personen aanwezig zijn in de inrichting en de duur van
het verblijf van publiek in de inrichting zoveel mogelijk wordt beperkt. Na 01.00
uur mag dus ook niet meer worden bezorgd.
Op grond van het vierde lid heeft de gezaghebber de bevoegdheid plaatsen aan te
wijzen waar het eet- en drinkgelegenheden alleen toegestaan is geopend te zijn
Field, M., Wiers, R.W., Christiansen, P. Fillmore, M.T. & Verster, J.C. (2010). Acute alcohol
effects on inhibitory control and implicit cognition. Alcohol and Clinical Experimental
Research 34, 1346-1352.
18
Kuypers, K.P.C., Verkes, R.J., van den Brink, W., van Amsterdam, J.G.C. & Ramaekers,
J.G. (2018). Intoxicated aggression: do alcohol and stimulant cause dose-related
aggression? A review. European Neuropsychopharmacology, 1-34.
17

Pagina 28 van 41

voor publiek, voor zover zij eten bezorgen. Op grond van dit lid is afhaal ook niet
toegestaan.
De gezaghebber heeft vanaf het bereiken van de omstandigheden die horen bij
niveau IV de bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen waar het verboden is eet- en
drinkgelegenheden geopend te hebben. Het virus is al uitgegroeid tot een cluster
van besmettingen dat niet in bedwang is. Dit maakt het noodzakelijk om
vergaande maatregelen te nemen, zoals de sluiting van eet- en
drinkgelegenheden. Zodoende kan drukte worden voorkomen en het aantal
contactmomenten beperkt. Op een kleinschalig eiland als Sint Eustatius hebben
mensen namelijk al snel contact met een groot deel van het eiland, waardoor het
risico op verdere verspreiding van het virus en het ontstaan van meerdere clusters
die niet meer in bedwang zijn, groot is. De sluiting van eet- en drinkgelegenheden
kan op dit moment noodzakelijk zijn om het virus in bedwang te krijgen. De
gezaghebber dient bij zijn afweging de vereisten van noodzakelijkheid en
proportionaliteit in acht te nemen.
Artikel 4.8 Sluiting sport- en fitnessgelegenheden
Op grond van artikel 4.8, eerste lid, heeft de gezaghebber de bevoegdheid om
plaatsen aan te wijzen waar het verboden is om de binnenruimte van een sporten fitnessgelegenheid, geopend te hebben voor publiek.
Door de binnenruimte van sport- en fitnessgelegenheden te sluiten, wordt het
aantal contactmomenten beperkt en wordt de kans op grote menigten op straat
en in het openbaar vervoer verkleind. Het Zuid-Koreaanse cluster19 en de
aanwijzingen dat bij binnensport het houden van de veilige afstand onderling
mogelijk onvoldoende is doordat er meer aerosolen worden gevormd dan wanneer
niet wordt gesport, maken ook dat een sluiting van de sport- en
fitnessgelegenheden nodig kan zijn. Het is namelijk voldoende aannemelijk dat
druppelwolken bij sommige vormen van binnensport grotere afstanden dan 1,5
meter kunnen afleggen en tot transmissie zouden kunnen leiden.20
In het tweede lid van artikel 4.8 is bepaald dat de gezaghebber de bevoegdheid
heeft om plaatsen aan te wijzen waar het verbod op openstelling van sport- en
fitnessgelegenheden niet geldt, voor zover het zwembaden betreft. Hierbij geldt
als voorwaarde dat de gemeenschappelijke was- en douchevoorzieningen niet
geopend mogen zijn.
Wanneer de indicatoren behorend bij risiconiveau IV zijn bereikt, heeft de
gezaghebber de bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen waar het verboden is
sport- en fitnessgelegenheden geopend te hebben. Het virus is al uitgegroeid tot
een cluster van besmettingen dat niet in bedwang is. Dit maakt het noodzakelijk
om vergaande maatregelen te nemen, zoals de sluiting van sport- en
fitnessgelegenheden. Zodoende kan drukte worden voorkomen en het aantal
contactmomenten beperkt. Op een kleinschalig eiland als Sint Eustatius hebben
mensen namelijk al snel contact met een groot deel van het eiland, waardoor het
risico op verdere verspreiding van het virus en het ontstaan van meerdere clusters
die niet meer in bedwang zijn, groot is. De sluiting van sport- en
19

Jang S, Han SH, Rhee J-Y. Coronavirus disease cluster associated with fitness dance classes, South
Korea. Emerg Infect Dis. 2020 Aug [May 15, 2020]. https://doi.org/10.3201/eid2608.200633 DOI:
10.3201/eid2608.200633 Original Publication
20
RIVM, ‘Afwegingskader binnensport’, 26 mei 2020.
Pagina 29 van 41

fitnessgelegenheden kan op dit moment noodzakelijk zijn om het virus in bedwang
te krijgen. De gezaghebber dient bij zijn afweging de vereisten van
noodzakelijkheid en proportionaliteit in acht te nemen.
Artikel 4.9 Openstelling winkels
De gezaghebber is op grond van artikel 4.9, eerste lid, bevoegd om plaatsen aan
te wijzen waar het verboden is winkels geopend te hebben voor publiek.
Het tweede lid van artikel 4.9 bepaalt dat het eerste lid niet van toepassing is op
essentiële winkels. Ook wanneer de gezaghebber plaatsen aanwijst waar het niet
is toegestaan winkels geopend te hebben voor publiek, mogen supermarkten,
tankstations, apotheken, slagerijen en bakkerijen wel geopend blijven voor
publiek. Deze ondernemingen worden als essentieel gezien voor de samenleving,
waardoor een verbod op de openstelling ervan niet proportioneel wordt geacht.
Evenals de sluiting van andere publieke plaatsen, heeft ook de sluiting van winkels
tot doel het aantal contactmomenten te beperken en de druk op openbare
plaatsen en het openbaar vervoer te beperken.
De gezaghebber heeft vanaf de situatie, zoals beschreven bij risiconiveau IV de
bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen waar het verboden is winkels geopend te
hebben. Het virus is al uitgegroeid tot een cluster van besmettingen dat niet in
bedwang is. Dit maakt het noodzakelijk om vergaande maatregelen te nemen,
zoals de sluiting van winkels. Zodoende kan drukte worden voorkomen en het
aantal contactmomenten beperkt. Op een kleinschalig eiland als Sint Eustatius
hebben mensen namelijk al snel contact met een groot deel van het eiland,
waardoor het risico op verdere verspreiding van het virus en het ontstaan van
meerdere clusters die niet meer in bedwang zijn, groot is. De sluiting van winkels
kan op dit moment noodzakelijk zijn om het virus in bedwang te krijgen. De
gezaghebber dient bij zijn afweging de vereisten van noodzakelijkheid en
proportionaliteit in acht te nemen.
Artikel 4.9 Sluiting seksinrichtingen
Ingevolge artikel 4.9 heeft de gezaghebber de bevoegdheid om plaatsen aan te
wijzen waar het verboden is seksinrichtingen geopend te hebben voor publiek.
Bij seksinrichtingen kan de veilige afstand niet in acht worden genomen, waardoor
de kans op verspreiding van het virus groot is. Deze maatregel kan van kracht
worden vanaf de situatie, zoals beschreven bij risiconiveau IV. De verspreiding
van het virus maakt het noodzakelijk om de contactmomenten te beperken. Het
verder beperken van het aantal contacten dat mensen hebben is van essentieel
belang. De gezaghebber dient bij zijn afweging de vereisten van noodzakelijkheid
en proportionaliteit in acht te nemen.
§ 5 Evenementen
Deze paragraaf bevat bepalingen over evenementen, gebaseerd op artikel 58i
Wpg. Dat artikel maakt het mogelijk om bij ministeriële regeling evenementen aan
te wijzen die niet of slechts onder voorwaarden mogen worden georganiseerd. Tot
de voorwaarden kan behoren dat ten hoogste een bij die regeling vast te stellen
aantal personen aan het evenement mag deelnemen.
Pagina 30 van 41

De artikelen 5.1 tot en met 5.3 Evenementen tot maximaal 50, 25 of 15 personen
Op grond van de artikelen 5.1, 5.2 en 5.3 is het verboden een evenement te
organiseren waar meer dan 50, 25 of 15 deelnemers aan deelnemen op door de
gezaghebber aan te wijzen plaatsen. Uit de begripsbepaling van evenement, zoals
opgenomen in artikel 58a, vijfde lid, Wpg, volgt dat godsdienstige en
levensbeschouwelijke samenkomsten alsmede betogingen geen evenementen zijn.
De regels ten aanzien van evenementen gelden daarom ook niet voor
godsdienstige of levensbeschouwelijke samenkomsten. Het beperken van
contactmomenten en het houden van een veilige afstand tot andere personen zijn
twee van de belangrijkste pijlers in de bestrijding van de epidemie van het virus.
Door grootschalige evenementen te verbieden, worden zowel de contactmomenten
beperkt (hetgeen het bron- en contactonderzoek vereenvoudigd), als de
mogelijkheid om een veilige afstand in acht te nemen tot andere personen
vergroot. Daarom wordt in dit artikel de gezaghebber de bevoegdheid gegeven om
grote evenementen (meer dan 50, 25 of 15 personen) te verbieden indien dat
nodig is gelet op de bestrijding van de epidemie of een directe dreiging daarvan.
Gekozen is voor een maximum van 50, 25 en 15 personen, omdat op deze manier
per niveau proportionele maatregelen genomen kunnen worden.
Voor alle deelnemers aan evenementen geldt dat zij de veiligeafstandsnorm in
acht moeten nemen en dat de organisator van een evenement ervoor moet zorgen
dat het aanwezige publiek de veilige afstand in acht neemt (zie ook de artikelen
58f, 58k en 58l van de wet).
De gezaghebber heeft de bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen waar de
groepsgrootte bij evenementen beperkt is tot 50 personen vanaf het
besmettingsrisico behorend bij risiconiveau II. Het beperken van
contactmomenten en het houden van een veilige afstand tot andere personen zijn
twee van de belangrijkste pijlers in de bestrijding van de epidemie van het virus.
Door grootschalige evenementen te verbieden, worden zowel de contactmomenten
beperkt (hetgeen het bron- en contactonderzoek vereenvoudigd), als de
mogelijkheid om een veilige afstand in acht te nemen tot andere personen
vergroot. Daarom wordt in dit artikel de gezaghebber de bevoegdheid gegeven om
grote evenementen (meer dan 50 personen) te verbieden indien dat nodig is gelet
op de bestrijding van de epidemie of een directe dreiging daarvan. Om te
voorkomen dat het virus een groot deel van het eiland zal treffen, is het
noodzakelijk om grote groepen, van meer dan 50 personen, te voorkomen. Alleen
op deze manier kunnen grote clusteruitbraken voorkomen worden en is het
mogelijk om het virus in bedwang te houden. Vanaf het besmettingsrisico
behorend bij risiconiveau III heeft de gezaghebber de bevoegdheid om plaatsen
aan te wijzen waar alleen evenementen tot 25 personen toegestaan zijn. Het virus
is namelijk niet meer volledig onder controle en er is al sprake van een (klein)
cluster aan besmettingen. Om te voorkomen dat dit cluster uitgroeit tot een groter
cluster, is het noodzakelijk de groepsgrootte verder te beperken tot 25 personen.
Vanaf het besmettingsrisico behorend bij niveau IV kan de gezaghebber plaatsen
aanwijzen waar slechts evenementen tot 15 personen toegestaan zijn. Het cluster
van besmettingen is namelijk gegroeid, waardoor een verdere beperking nodig is.
De gezaghebber dient bij zijn afweging de vereisten van noodzakelijkheid en
proportionaliteit in acht te nemen.

Pagina 31 van 41

Artikel 5.4 Verbod op evenementen
Artikel 5.4 bepaalt dat het verboden is een evenement te organiseren op door de
gezaghebber aan te wijzen plaatsen.
Bij evenementen zijn vaak personen die niet uit hetzelfde huishouden komen
gedurende een langere periode bij elkaar. Ook komen vaak grotere groepen
mensen samen, waarbij het niet altijd mogelijk is om voldoende afstand te
houden. Door evenementen toe te staan bestaat daardoor een reëel risico op een
snelle en brede verspreiding van het virus. Het tweede lid bepaalt dat het verbod
op evenementen niet geldt voor huwelijksvoltrekkingen en
herdenkingsplechtigheden. Dit zijn evenementen die te allen tijde door moeten
kunnen gaan. Hierbij kunnen wel beperkingen worden gesteld omtrent
groepsvorming.
De gezaghebber heeft wanneer de omstandigheden zoals benoemd bij
risiconiveau IV zich verwezenlijken de bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen
waar het verboden is evenementen te organiseren. De aanwezigheid een cluster
dat niet in bedwang is en waarbij mogelijk sprake is van lokale verspreiding vergt
vergaande maatregelen. Het toestaan van evenementen, waar vaak veel lokale
mensen samen komen, kan op het moment van lokale verspreiding en een cluster
van besmettingen niet meer verantwoord zijn. Om erger te voorkomen kan een
verbod op evenementen daarom noodzakelijk zijn. De gezaghebber dient bij zijn
afweging de vereisten van noodzakelijkheid en proportionaliteit in acht te nemen.
Artikel 5.5 Verbod op sportevenement
De gezaghebber heeft de bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen waar het
verboden is een sportevenement te organiseren.
Een verbod op sportevenementen zorgt voor minder contactmomenten en minder
mensen die de straat op gaan of gebruik maken van het openbaar vervoer. Ook
wordt bij sportevenementen vaak geschreeuwd, hetgeen een rol kan spelen bij de
verdere verspreiding van het virus (zie de toelichting onder artikel 4.7).
De gezaghebber heeft vanaf risiconiveau IV de bevoegdheid om plaatsen aan te
wijzen waar het verboden is sportevenementen te organiseren. De aanwezigheid
een cluster dat niet in bedwang is en waarbij mogelijk sprake is van lokale
verspreiding vergt vergaande maatregelen. Het toestaan van sportwedstrijden,
waar vaak veel lokale mensen samen komen, kan op het moment van lokale
verspreiding en een cluster van besmettingen niet meer verantwoord zijn. Om
erger te voorkomen kan een verbod op sportevenementen daarom noodzakelijk
zijn. De gezaghebber dient bij zijn afweging de vereisten van noodzakelijkheid en
proportionaliteit in acht te nemen.
Artikel 5.6 Verbod op toeschouwers bij een sportevenement
Op grond van artikel 5.6 mogen bij sportevenementen (zoals sportwedstrijden)
geen toeschouwers toegelaten worden. Hierdoor wordt drukte voorkomen,
waardoor mensen beter een veilige afstand tot elkaar kunnen houden. Ook
beperkt een verbod op toeschouwers het aantal reisbewegingen. De gezaghebber
heeft wanneer de verspreiding van het virus zich bevindt in de situatie zoals
beschreven bij niveau IV de bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen waar het

Pagina 32 van 41

verboden is toeschouwers toe te laten bij sportevenementen. Het verbieden van
toeschouwers bij sportevenementen kan op dit moment noodzakelijk zijn om het
virus in bedwang te krijgen. De gezaghebber dient bij zijn afweging de vereisten
van noodzakelijkheid en proportionaliteit in acht te nemen.
§ 6 Overige maatregelen
Artikel 6.1 Hygiënemaatregelen
Op grond van artikel 6.1 moet de beheerder van een publieke, openbare of
besloten plaats ervoor zorgen dat desinfecterend handmiddel beschikbaar is
(onderdeel a) en dat oppervlakten regelmatig schoongemaakt worden (onderdeel
b). Dit houdt bijvoorbeeld in dat winkelmandjes, stoelen, tafels of andere
oppervlakten waarmee personen in aanraking komen gedesinfecteerd of
schoongemaakt worden.
Hygiëne speelt een belangrijke rol in de bestrijding van het virus. Het is mogelijk
dat het virus zich verspreidt via oppervlakten. Om die reden is het van belang dat
beheerders hygiënemaatregelen nemen. Op deze manier wordt de kans op
verspreiding van het virus zoveel mogelijk beperkt.
Zo lang de mogelijkheid bestaat dat het virus zich verspreidt op Sint Eustatius, is
het van belang dat hygiënemaatregelen worden getroffen. Om die reden geldt
deze maatregel altijd.
Artikel 6.2 Mondkapje
Artikel 6.2, eerste lid, geeft de gezaghebber de bevoegdheid plaatsen aan te
wijzen waar het verplicht is voor personen van dertien jaar en ouder om een
mondkapje te dragen. De gezaghebber heeft niet de bevoegdheid om besloten
plaatsen, waaronder woningen, aan te wijzen waar de mondkapjesplicht geldt,
gelet op het besloten karakter van de plaats. De mondkapjesplicht geldt dus ook
niet in plaatsen waar samenkomsten plaatsvinden ten behoeve van het belijden
van godsdienst of levensovertuiging, zoals kerkgebouwen, moskeeën en
synagogen.
Volgens het advies van het OMT van 4 mei 202021 volgt uit een publicatie22 dat
niet-medische mondkapjes de verspreiding van het virus tegen kunnen gaan in
situaties waarin voldoende afstand houden niet altijd lukt, zoals in het openbaar
vervoer of in supermarkten. Dit geldt in het bijzonder voor verspreiding door
personen die nog geen symptomen vertonen, ervan uitgaande dat personen met
klachten zich isoleren en afstand houden. Volgens de publicatie houden de meeste
materialen in niet-medische mondkapjes druppels die geproduceerd worden door
de drager van het mondkapje in enige mate tegen. Veel mondkapjes zorgen op
deze manier voor bescherming van de omgeving als een patiënt met het virus een
21 OMT-advies, ‘Inhoudelijke onderbouwing met betrekking tot adviezen over toepassing
van niet-medische mondneusmaskers in openbare ruimten’, 4 mei 2020, te raadplegen via
https://www.rivm.nl/documenten/covid-19-toepassing-mondneusmakers-openbare-ruimten.
22 European Centre for Disease Prevention and Control. Using face masks in the community:
Reducing COVID-19 transmission from potentially asymptomatic or pre-symptomatic people
through the use of face masks, 8 April 2020. Stockholm: ECDC; 2020.
https://www.ecdc.europa.eu/en/publications-data/using-face-masks-community-reducingcovid-19-transmission
Pagina 33 van 41

niet-medisch mondkapje draagt. Volgens het OMT-advies van 13 oktober 2020
hebben niet-medische mondkapjes daarmee mogelijk een positief effect om de
verspreiding van het virus tegen te gaan, met name door presymptomatische
verspreiding van het virus vanuit de drager van het mondkapje.23 In dit advies
schrijft het OMT verder dat het effect van breed niet-medisch mondkapjesgebruik
groter wordt naarmate sprake is van een toenemend aantal besmettingsgevallen.
Niet-medische mondkapjes kunnen tegelijkertijd de overdracht van andere
luchtwegvirussen enigszins tegengaan, wat de druk op huisartsenpraktijken en
teststraten kan verminderen.24 Het gebruik van niet-medische mondkapjes kan de
toenemende druk op de zorg daarmee beperken.
Het tweede lid van artikel 6.2 maakt een uitzondering op de mondkapjesplicht
voor personen die vanwege een beperking of ziekte geen mondkapje kunnen
dragen, opzetten of daarvan ernstig ontregeld kunnen raken (onderdeel a).
Voorbeelden zijn personen die een verminderde arm-of handfunctie hebben en
daardoor geen mondkapje op kunnen zetten, personen van wie de ademhaling te
veel belemmerd wordt vanwege een longaandoening en personen met zintuigelijke
beperkingen die gebarentaal spreken. Ook kan gedacht worden aan personen met
(ernstige) brandwonden op hun gezicht waardoor geen mondkapje gedragen kan
worden en personen die vanwege een verstandelijke beperking of psychische
aandoening ontregeld raken als zijzelf een mondkapje dragen. Bij deze laatste
groep is het ook mogelijk dat zij ontregeld raken als hun begeleider een
mondkapje draagt. In dat geval hoeft ook de begeleider geen mondkapje te
dragen. Hetzelfde geldt voor personen die samen zijn met iemand die afhankelijk
is van non-verbale visuele signalen, bijvoorbeeld iemand die afhankelijk is van
liplezen. Ook deze personen hoeven geen mondkapje te dragen (tweede lid,
onderdelen b en c). Een verkoudheid wordt onder andere niet gezien als ziekte of
beperking waardoor geen mondkapje gedragen kan worden. Personen die zicht
beroepen op een van de uitzonderingen zullen de beperking of ziekte desgevraagd
op enigerlei wijze aannemelijk moeten maken (of hun begeleider indien zij daartoe
niet in staat zijn, bijvoorbeeld vanwege een verstandelijke beperking).
Onderdeel d regelt dat een mondkapje ook niet gedragen hoeft te worden als dit
de goede en veilige uitoefening van werkzaamheden in het kader van beroep of
bedrijf onmogelijk maakt. Wanneer uit arbeidsomstandighedenwetgeving
onomwonden volgt dat een mondkapje geen veilig en passend
beschermingsmiddel is, moet het mogelijk zijn andere beschermingsmiddelen te
gebruiken, zoals een spatscherm. In die gevallen kan een beroep worden gedaan
op onderdeel d van het tweede lid van dit artikel. Dit doet overigens niet af aan
het in voorkomend geval moeten treffen van andere maatregelen, zoals het
houden van de veilige afstand waar mogelijk en voldoende ventileren.
Verder zijn personen uitgezonderd die gevraagd worden zich te identificeren op
grond van een wettelijke bepaling (onderdeel e). Een mondkapjesplicht maakt het
moeilijker om vast te stellen of de persoon die het mondkapje draagt dezelfde is
als de persoon die op een identiteitsbewijs is weergeven. Deze controle kan
bijvoorbeeld nodig zijn bij aankoop van leeftijdsgebonden producten, zoals tabak
of alcoholhoudende drank. Om de vaststelling van de identiteit niet onmogelijk of

23 OMT-advies n.a.v. 80e OMT, 13 oktober 2020, Kamerstukken PM.
24 OMT-advies n.a.v. 80e OMT, 13 oktober 2020.
Pagina 34 van 41

erg lastig te maken, bepaalt het vijfde lid dat deze personen uitgezonderd zijn van
de plicht tot het dragen van een mondkapje wanneer hen gevraagd wordt het
mondkapje af te zetten op het moment dat zij zich moeten identificeren. Dit
betekent dat de betrokken persoon direct na de vaststelling van de identiteit het
mondkapje weer moet dragen. Het is aan de beheerder van een plaats om te
bepalen of hij vraagt of het mondkapje afgezet moet worden voor de identificatie.
Het staat iedere beheerder vrij hier zijn eigen beleid op te voeren.
Op grond van onderdeel f en g zijn leerlingen tijdens vervoer van en naar een
instelling voor voortgezet onderwijs en personen tot en met zeventien jaar die
deelnemen aan vervoer van en naar de locatie waar jongeren jeugdhulp
ontvangen of zorglocaties voor jeugd uitgezonderd.
Deze uitzonderingen zijn uitputtend bedoeld. Dit betekent dat de beheerder van
een publieke en openbare plaats gebonden zich in beginsel zal houden aan de
uitzonderingen, zoals opgenomen in deze regeling. Wanneer een persoon
bijvoorbeeld aannemelijk maakt geen mondkapje te kunnen dragen vanwege een
beperking of ziekte, zal de beheerder in beginsel een uitzondering te maken voor
deze persoon.
De gezaghebber heeft vanaf het moment dat de omstandigheden behorend bij
niveau II zich verwezenlijken de bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen waar
mondkapjes gedragen moeten worden. Op dat moment is het virus namelijk
aanwezig op het eiland. Doordat op Sint Eustatius slechts een beperkt aantal
faciliteiten aanwezig is en de gemeenschap erg hecht is, bezoeken inwoners van
Sint Eustatius al snel dezelfde plekken en is het risico op overdracht van het virus
groot. Door de beperkte zorgfaciliteiten is het noodzakelijk om verdere
verspreiding te voorkomen. Mondkapjes kunnen hier een bijdrage aan leveren.
Een mondkapjesplicht is in dit niveau noodzakelijk om het virus in bedwang te
kunnen houden. De gezaghebber dient bij zijn afweging de vereisten van
noodzakelijkheid en proportionaliteit in acht te nemen.
Artikel 6.3 Uitzondering sport, cultuur en media
Als de gezaghebber van zijn bevoegdheid gebruik maakt om plaatsen aan te
wijzen waar personen verplicht zijn een mondkapje te dragen, is op grond van
artikel 6.3 een aantal personen uitgezonderd van die plicht. Allereerst zijn
personen die een sport beoefenen uitgezonderd van het dragen van een
mondkapje (onderdeel a). De reden hiervoor is dat het dragen daarvan een
belemmering vormt voor het goed kunnen uitoefenen van de sport. Hetzelfde
geldt voor personen die podiumkunsten beoefenen of acteren (onderdeel b).
Onder ‘podiumkunsten’ valt onder andere toneel, dans, muziek(theater), cabaret
en musical. Onder ‘muziek’ valt zowel de beoefening van instrumenten, indien het
dragen van een mondkapje daarbij belemmerend werkt, als zang. Met ‘acteren’
wordt bedoeld het uitbeelden van een rol in een cinematografische setting, zoals
films en televisieseries. Deze uitzondering geldt alleen voor zover een mondkapje
de personen belemmert in de beoefening van podiumkunsten. Personen zijn ook
uitgezonderd op het moment dat zij poseren voor beeldende kunst, voor zover het
gaat om het op beeld vastleggen van personen (onderdeel c). Dit betreft
bijvoorbeeld iemand die poseert voor een fotografisch kunstwerk. Tot slot zijn
personen uitgezonderd die deelnemen aan de opname van media-aanbod in de zin

Pagina 35 van 41

van de Mediawet BES (onderdeel d). Het gaat dan om elektronische producten
met beeld- of geluidsinhoud die bestemd zijn voor afname door het algemene
publiek of een deel ervan. Dit begrip omvat zowel radio- en televisieprogramma’s
die worden verzorgd door de omroepen als programmering van mediadiensten op
aanvraag (online videocontent). Met ‘deelnemen’ wordt gedoeld op personen die
feitelijk in beeld of op geluid komen, met uitzondering van publiek. Hierbij kan
gedacht worden aan presentatoren, kandidaten, deskundigen, juryleden en
figuranten. De uitzondering geldt niet voor personen die achter de schermen
meehelpen aan de opname, zoals een cameraman, geluidsman of regisseur.
Verder geldt de uitzondering alleen gedurende de opname.
Artikel 6.4 Uitzondering mondkapjesplicht in onderwijsinstellingen
Wanneer de gezaghebber gebruik maakt van zijn bevoegdheid plaatsen aan te
wijzen waar het verplicht is een mondkapje te dragen, kan het zo zijn dat het ook
verplicht is in onderwijsinstellingen een mondkapje te moeten dragen. In dat
geval regelt artikel 6.4 dat leerlingen, studenten en personeel op het moment dat
zij gebruikmaken van een vaste zit- of staanplaats, uitgezonderd zijn van de plicht
tot het dragen van een mondkapje. Dit is ingegeven door het feit dat het zittend
of staand op een vaste plek eenvoudiger is anderhalve meter afstand in acht te
nemen. Een docent hoeft dus bijvoorbeeld geen mondkapje te dragen op het
moment dat hij lesgeeft vanaf een vaste staanplaats, maar wel als hij rond gaat
lopen door het klaslokaal. De mondkapjesplicht geldt evenmin indien het dragen
daarvan een belemmering vormt voor deelname aan dan wel verzorging van een
onderwijsactiviteit. Hiervan kan in ieder geval sprake zijn bij lichamelijk
opvoeding, zang, toneel en dans. Daarnaast kan dit ook aan de orde zijn bij
bepaalde vormen van praktijkonderwijs.
Artikel 6.5 Mondkapje bij contactberoepen
Ingevolge artikel 6.5, eerste lid, heeft de gezaghebber de bevoegdheid om
plaatsen aan te wijzen waar personen die een zogeheten contactberoep uitoefenen
een mondkapje moeten dragen. Een geestelijke bedienaar oefent geen
contactberoep uit, omdat die geen klanten of patiënten heeft.
Contactberoepen zijn beroepen waar vaak en direct contact met anderen is binnen
een afstand van anderhalve meter. Omdat de veilige afstand niet gehouden kan
worden bij de uitoefening van een contactberoep, kan het dragen van een
mondkapje uitkomst bieden. Mondkapjes kunnen namelijk een bijdrage leveren
aan het beperken van de overdracht van het virus.
Door voorzorgsmaatregelen te treffen die overdracht van het virus zoveel mogelijk
beperken, is het mogelijk de uitoefening van contactberoepen doorgang te laten
vinden, terwijl tegelijkertijd de bevolking van Sint Eustatius beschermd wordt
tegen het virus.
Op grond van het tweede lid hoeven personen tot en met twaalf jaar ook in deze
gevallen geen mondkapje te dragen (onderdeel a). Verder wordt een uitzondering
gemaakt voor personen die vanwege een beperking of ziekte geen mondkapje
kunnen dragen (onderdeel b). Hiervoor wordt verwezen naar de toelichting op
artikel 6.2. Verder bestaat een uitzondering voor klanten of patiënten waarvoor
het praktisch niet mogelijk is een mondkapje te dragen tijdens de uitoefening van
Pagina 36 van 41

het contactberoep, omdat zij een behandeling krijgen aan hun gezicht (onderdeel
c). Voorbeelden zijn klanten van een kapper die scheert of een
schoonheidsspecialist, waarbij niet in alle gevallen een mondkapje gedragen kan
worden. Een behandeling aan het gezicht moet breed opgevat worden. Hieronder
valt elke behandeling waarbij het noodzakelijk is dat het gezicht vrij is. Deze
uitzondering geldt alleen voor zover een mondkapje de uitoefening van het
contactberoep op een gepaste wijze in de weg staat. Deze plicht geldt niet voor
zorgverleners en patiënten in zorglocaties, omdat zij uitgezonderd zijn op grond
van onderdeel d.
De gezaghebber heeft vanaf het moment dat de omstandigheden behorend bij
niveau II zich voordoen de bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen waar het
slechts onder voorwaarden is toegestaan een contactberoep uit te oefenen. Het
virus is aanwezig op het eiland en om te voorkomen dat het virus een groot deel
van het eiland zal treffen, is het noodzakelijk ervoor te zorgen dat mensen
voldoende afstand houden, dan wel te zorgen voor alternatieve bescherming.
Doordat de beoefenaar van een contactberoep veelvuldig contact heeft met een
groot deel van de mensen in Sint Eustatius, is dit des te belangrijker. Afstand
houden is bij contactberoepen niet altijd mogelijk, waardoor het nodig is een
mondkapje te dragen dat alternatieve bescherming kan bieden. De gezaghebber
dient bij zijn afweging de vereisten van noodzakelijkheid en proportionaliteit in
acht te nemen.
Artikel 6.6 Beperking uitoefening contactberoepen
Artikel 6.6 bepaalt dat het verboden is op door de gezaghebber aan te wijzen
plaatsen een contactberoep uit te oefenen als er meer dan vijf personen aanwezig
zijn in de inrichting waar het contactberoep wordt uitgeoefend. Hierdoor zullen
minder personen met elkaar in contact komen en is het eenvoudiger een veilige
afstand tot elkaar te houden.
De gezaghebber heeft vanaf de situatie zoals beschreven bij risiconiveau III de
bevoegdheid om de uitoefening van een contactberoep alleen toe te staan als niet
meer dan vijf personen in de inrichting waar het contactberoep wordt uitgeoefend
aanwezig zijn. De aanwezigheid van een cluster van besmettingen, betekent op
een klein eiland een groot risico. Dit risico is nog groter bij de uitoefening van
contactberoepen, omdat de beoefenaar van een contactberoep veelvuldig contact
heeft met een groot deel van de mensen op Sint Eustatius. Per dag ziet de
beoefenaar van een contactberoep een groot aantal mensen. Door een beperking
op het aantal aanwezige mensen in de inrichting in te stellen, kan de uitoefening
van contactberoepen wel doorgang vinden, terwijl tegelijkertijd het risico op
overdracht op een groot aantal mensen wordt beperkt. De gezaghebber dient bij
zijn afweging de vereisten van noodzakelijkheid en proportionaliteit in acht te
nemen.
Artikel 6.7 Verbod op uitoefening contactberoepen
In artikel 6.7 is bepaald dat de gezaghebber de bevoegdheid heeft om plaatsen
aan te wijzen waar het verboden is een contactberoep uit te oefenen.
Personen die een contactberoep uitoefenen komen veelvuldig in direct contact met
andere personen. Verspreiding via druppelinfectie is (verreweg) de belangrijkste
verspreidingswijze van het virus. Wanneer geen veilige afstand wordt gehouden
Pagina 37 van 41

tot andere personen, is de kans op overdracht velen malen groter. Om die reden
kan het nodig zijn de uitoefening van contactberoepen niet toe te staan. Dit kan in
het bijzonder van belang zijn op een kleinschalig eiland, waarbij degene die een
contactberoep uitoefent met een groot deel van de eilandsbevolking in aanraking
komt.
Het tweede lid bepaalt dat een eventueel verbod niet geldt voor een zorgverlener
of mantelzorger. Het is namelijk noodzakelijk dat deze beroepen te allen tijde
uitgeoefend worden.
De gezaghebber heeft vanaf het moment dat het besmettingsrisico aanwezig is als
beschreven bij risiconiveau IV de bevoegdheid om de uitoefening van een
contactberoep in zijn geheel te verbieden. De aanwezigheid van het virus, en in
het bijzonder de mogelijkheid dat sprake is van lokale transmissie, maakt het
noodzakelijk om contactmomenten te beperken. Doordat de beoefenaar van een
contactberoep veelvuldig contact heeft met een groot deel van de mensen op Sint
Eustatius, kan het noodzakelijk zijn een verbod op de uitoefening ervan in te
stellen. Per dag ziet de beoefenaar van een contactberoep een groot aantal
mensen. Een besmetting kan daarom al snel grote gevolgen hebben. Een
ingrijpende maatregel als deze kan dan gerechtvaardigd zijn. De gezaghebber
dient bij zijn afweging de vereisten van noodzakelijkheid en proportionaliteit in
acht te nemen.
Artikel 6.8 Openstelling onderwijsinstellingen tot maximaal 15 personen
Het eerste lid van artikel 6.8 regelt dat de gezaghebber de bevoegdheid heeft om
plaatsen aan te wijzen waar het verboden is in een zelfstandige ruimte van een
gebouw van een onderwijsinstelling meer dan vijftien personen gelijktijdig
aanwezig te laten zijn als groep. In artikel 1, onder s, Wpg is een definitie
opgenomen van gebouw. Personen zitten op school gedurende een lange periode
bij elkaar in een ruimte, waardoor het des te belangrijker is om voldoende afstand
te houden tot elkaar. Door een beperking in te stellen van het aantal personen dat
aanwezig mag zijn in een gebouw van een onderwijsinstelling is het eenvoudiger
die veilige afstand daadwerkelijk in acht te nemen. Een maximumaantal personen
betekent ook minder contactmomenten en een minder grote kans op een
grootschalige uitbraak. Daar komt bij dat het bron- en contactonderzoek
eenvoudiger is bij een kleinere groep personen.
De gezaghebber heeft de bevoegdheid om plaatsen aan te wijzen waar de
groepsgrootte in onderwijsinstellingen beperkt is tot vijftien personen vanaf het
moment dat Saba zich bevindt in de situatie behorend bij risiconiveau IV. De
aanwezigheid van het virus, en in het bijzonder de mogelijkheid dat sprake is van
lokale transmissie, maakt het noodzakelijk om bijeenkomsten van grote groepen
te beperken. Bij samenkomst van grote groepen kan het virus zich eenvoudig
verspreiden. Daar komt bij dat ook ouders eenvoudig met elkaar in contact komen
op school, hetgeen een extra risico met zich meebrengt. Om te voorkomen dat het
virus een groot deel van het eiland zal treffen, is het noodzakelijk om grote
groepen te voorkomen en het aantal contactmomenten en reisbewegingen te
beperken. Alleen op deze manier is het mogelijk om het virus in bedwang te
houden en grote en meer clusteruitbraken te voorkomen. De gezaghebber dient
bij zijn afweging de vereisten van noodzakelijkheid en proportionaliteit in acht te
nemen.

Pagina 38 van 41

Artikel 6.9 Verbod op fysiek onderwijs
Het eerste lid van artikel 6.9 regelt dat de gezaghebber de bevoegdheid heeft om
plaatsen aan te wijzen waar het verboden is onderwijsactiviteiten te verrichten in
onderwijsinstellingen. De sluiting van scholen voor fysiek onderwijs beperkt het
aantal contactmomenten en het aantal reisbewegingen, waardoor het virus zich
minder gemakkelijk kan verspreiden.
Onderwijsactiviteiten langs elektronische weg zijn wel nog toegestaan, omdat dan
geen sprake is van contact met andere personen en het onderwijs geen
reisbewegingen tot gevolgd heeft. Ook is het wel toegestaan examens, tentamens
en toetsen af te nemen en kwetsbare studenten te begeleiden indien dit via
elektronische weg niet mogelijk is.
De gezaghebber heeft de bevoegdheid om fysiek onderwijs in
onderwijsinstellingen te verbieden vanaf de situatie zoals beschreven bij
risiconiveau V. Een groot cluster van besmettingen is aanwezig op Sint Eustatius,
en het cluster is niet meer in bedwang, waardoor vergaande maatregelen vereist
zijn. Door scholen te sluiten, kan het virus bedwongen worden. Gelet op het
belang van (fysiek) onderwijs voor de ontwikkeling van kinderen en jongeren,
mag deze maatregel pas ingezet worden als het virus niet meer te controleren is
en sprake is van een groot cluster. Het streven moet zijn de scholen zo lang
mogelijk geopend te houden. Alleen wanneer het echt niet mogelijk is de scholen
geopend te houden, mag de gezaghebber plaatsen aanwijzen waar het niet is
toegestaan scholen geopend te hebben voor publiek. De gezaghebber dient bij zijn
afweging de vereisten van noodzakelijkheid en proportionaliteit in acht te nemen.
Artikel 6.10 Kinderopvang
Het eerste lid van artikel 6.10 regelt dat de gezaghebber de bevoegdheid heeft om
plaatsen aan te wijzen waar het verboden is kinderopvang geopend te hebben. De
sluiting kindercentra of voorzieningen voor gastouderopvang beperkt het aantal
contactmomenten en het aantal reisbewegingen.
Het tweede lid bepaalt dat de sluiting van kindercentra of voorzieningen voor
gastouderopvang niet geldt voor kindercentra of voorzieningen voor
gastouderopvang die opvang bieden aan kinderen van ouders die werken in
cruciale beroepen of vitale processen. Het is immers essentieel voor de bestrijding
van het virus dat deze kindercentra en voorzieningen voor gastouderopvang
openblijven. Onder telecommedewerkers wordt verstaan het personeel dat
noodzakelijke onderhoudswerkzaamheden uitvoert aan het telecomnetwerk,
bijvoorbeeld op straat, maar ook in gebouwen teneinde de internetdiensten
draaiende te houden. Ook wordt onder telecommedewerkers verstaan de
werknemers op kantoor die van essentieel belang zijn voor het borgen van de
internet- en telecomvoorzieningen.
De gezaghebber heeft vanaf risiconiveau IV de bevoegdheid om de kinderopvang
te sluiten. De aanwezigheid van het virus, en in het bijzonder de mogelijkheid dat
sprake is van lokale transmissie, maakt het noodzakelijk om verdere verspreiding
te voorkomen. Het openhouden van de kinderopvang zorgt namelijk voor veel
reisbewegingen van ouders die hun kinderen brengen. Ook komen ouders met
elkaar in contact bij de kinderopvang, waardoor het risico op verdere verspreiding

Pagina 39 van 41

wordt vergroot. De gezaghebber dient bij zijn afweging de vereisten van
noodzakelijkheid en proportionaliteit in acht te nemen.
Artikel 6.11 Uitzonderingen op aanwijzings- en bevelsbevoegdheid gezaghebber
bij religieuze en levensbeschouwelijke gebouwen en plaatsen
Om verspreiding van het virus tegen te gaan is het noodzakelijk dat de veilige
afstand ook bij de belijdenis van godsdienst en levensovertuiging in acht wordt
genomen. De veiligeafstandsnorm geldt daarom ook voor de aanwezigen bij
kerkdiensten en andere samenkomsten ten behoeve van het belijden van
godsdienst of levensovertuiging, met uitzondering van geestelijke bedienaren voor
zover deze hun taak niet op gepaste wijze kunnen uitoefenen met inachtneming
van de veilige afstand en voor de personen jegens wie zij hun taak uitoefenen
(artikel 58f, derde lid, aanhef en onder b en c Wpg). De bepalingen over
groepsvorming zijn niet van toepassing (artikel 58g, tweede lid, aanhef en onder
c, Wpg). Het wettelijk regime waarborgt dus dat deze samenkomsten voortgang
kunnen blijven vinden, waarbij als voornaamste restrictie geldt dat de veilige
afstand moet worden aangehouden.
De krachtens artikel 58l Wpg geldende zorgplicht voor beheerders van besloten
plaatsen is ook van toepassing op plaatsen waar samenkomsten plaatsvinden ten
behoeve van het belijden van godsdienst of levensovertuiging, zoals
kerkgebouwen, moskeeën, tempels en synagogen. Op grond van artikel 6.11
bestaat ten aanzien van die plaatsen niet de mogelijkheid voor de gezaghebber
om aanwijzingen of bevelen te geven op grond van artikel 58l, tweede tot en met
vierde lid, Wpg. Dit hangt samen met de bijzondere grondwettelijke bescherming
die aan de genoemde samenkomsten toekomt en de bijzondere verhouding tussen
religies en levensbeschouwingen, enerzijds, en de staat, anderzijds, bij
overheidsinterventies.25 Naast de ook voor deze samenkomsten reeds geldende
anderhalvemeternorm wordt het thans niet noodzakelijk geacht in deze
ministeriële regeling hieraan aanvullende voorwaarden te stellen.
§ 7 Slotbepalingen
Artikel 7.1 Inwerkingtreding en verval
De regering streeft ernaar de Tijdelijke wet maatregelen covid-19 zo spoedig
mogelijk in werking te laten treden. Deze regeling treedt op grond van artikel 9.1
op hetzelfde tijdstip in werking. Het tijdstip van inwerkingtreding van die wet en
deze regeling is afhankelijk van het verloop van de parlementaire behandeling.
Vanwege de vereiste spoed wordt bij de vaststelling van het tijdstip van
inwerkingtreding afgeweken van de zogeheten vaste verandermomenten. Om die
reden zal in elk geval ook worden afgeweken van de minimuminvoeringstermijn
van drie maanden.26
Op het moment van invoering van de Tijdelijke wet maatregelen covid-19 en deze
regeling worden de geldende noodverordeningen ingetrokken. Daarmee vervallen
ook eventuele besluiten, zoals ontheffingen, die gebaseerd zijn op die

25
26

Zie hierover nader Kamerstukken II 2020/21, 35526, nr. 23, p. 90 (antwoord 194).
Vgl. Kamerstukken II 2019/20, 35526, nr. 3, artikelsgewijze toelichting op artikel X.
Pagina 40 van 41

noodverordeningen. Indien het gewenst is dat vergelijkbare ontheffingen gelden
onder het nieuwe regime, zal dan ook een nieuw besluit genomen moeten worden.
Uiterste vervaldatum en tussentijdse beëindiging van maatregelen
Op grond van artikel 9.1 vervalt deze regeling op het tijdstip waarop hoofdstuk Va
van de Wpg vervalt. Het gaat hier om een uiterste vervaldatum; als de noodzaak
al eerder ontvalt aan deze regeling of onderdelen ervan, zal de regeling eerder
worden ingetrokken of aangepast. In artikel 58c, zesde lid, Wpg is immers
geëxpliciteerd dat maatregelen zo spoedig mogelijk worden gewijzigd of
ingetrokken als deze niet langer noodzakelijk zijn. Uit artikel 58b, tweede lid, Wpg
vloeit reeds voort dat maatregelen niet alleen noodzakelijk moeten zijn maar ook
evenredig aan het beoogde doel. De toepassing van de krachtens hoofdstuk Va
Wpg toegekende bevoegdheden – waaronder het treffen of in stand houden van
maatregelen – is ingevolge dat artikellid immers alleen mogelijk als dit gelet op de
ernst van de bedreiging van de volksgezondheid noodzakelijk is (sub a) en
evenredig is aan het beoogde doel (sub c). Dit betekent dat een maatregel ook
wijziging of intrekking behoeft als deze niet meer evenredig is aan de bestrijding
van de epidemie of een directe dreiging daarvan. Ook voor wat betreft de
onderdelen die voorzien in een beperking van grondrechten zullen deze gelet op
de eisen van noodzakelijkheid, proportionaliteit en subsidiariteit, worden gewijzigd
indien niet langer aan die eisen is voldaan. Deze regeling zal in voornoemde
omstandigheden dan ook worden ingetrokken, dan wel op onderdelen worden
aangepast.
Artikel 7.2 Citeertitel
Dit artikel bevat de citeertitel van de onderhavige regeling: Tijdelijke regeling
maatregelen covid-19 Sint Eustatius.

De Minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport,
mede namens de Minister van Justitie en Veiligheid en
de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,

H.M. de Jonge

Pagina 41 van 41