Bijlage B. Toelichting op (informatie)standaarden
Wat is een informatiestandaaard?
Een informatiestandaard is een verzameling afspraken die ervoor moeten zorgen dat de
zorginformatie met de juiste kwaliteit kan worden vastgelegd, opgevraagd, gedeeld, uitgewisseld
en overgedragen. Het legt het ‘wat’ en ‘hoe’ uit, zodat informatie uitgewisseld kan worden
(interoperabiliteit). Voorbeelden zijn: Informatiestandaard medicatieproces, e-Overdracht, MedMij
eigen standaarden.
Informatiestandaarden worden opgesteld met partners in de zorg waarbij zorgrichtlijnen of
zorgstandaarden als uitgangspunt worden genomen. Deze benadering bij het ontwikkelen van een
informatiestandaard is een voorwaarde voor eenduidige communicatie tussen zorgverleners
onderling en met de patiënt. Informatiestandaarden bestaan uit use cases, datasets, terminologieen codestelsels en communicatiestandaarden.
Use cases, datasets, terminologie- en codestelsels en communicatiestandaarden.
•
Use cases leggen vast hoe informatie wordt uitgewisseld tussen bijvoorbeeld huisarts en
specialist.
•
Datasets -Zorg Informatie Bouwstenen, zijn gegevenselementen waaruit een
zorginhoudelijk concept (zoals ‘wondverzorging’) is opgebouwd. Het zijn als het ware legoblokjes,
die tezamen (elementen van) een informatiestandaard kunnen vormen. Ze worden gebruikt om
inhoudelijke (niet technische) afspraken vast te leggen ten behoeve van het standaardiseren van
informatie, die gebruikt wordt. Daarnaast zijn er de samengestelde afspraken over de
basisgegevens in de zorg: Basis Gegevensset Zorg (BgZ): een set van 28 Zib’s. Deze bouwstenen
maken gebruik van (internationale) medische codestelsels en technische standaarden:
•
Terminologiestandaarden of classificatiestelsels kunnen gehanteerd worden voor het
vormgeven van een informatie- of communicatiestandaard. Zij schrijven voor welk uniforme
termen of begrippen gebruik moeten worden (bijv. SNOMED, ICD of DSM).
•
Communicatiestandaarden beschrijven aan de hand van functionele en technische
specificaties in detail op welke manier een bericht of document is opgebouwd dat nodig is voor het
uitwisselen van informatie tussen verschillende partijen.
Kwaliteitsstandaarden
Belangrijke standaarden in zorg zijn kwaliteitsstandaarden.
Een kwaliteitsstandaard is volgens art. 1 onderdeel van de Zorgverzekeringswet een richtlijn,
module, norm, zorgstandaard dan wel organisatiebeschrijving, die:
• betrekking heeft op het gehele zorgproces of een deel van een zorgproces,
• vastlegt wat noodzakelijk is om vanuit het perspectief van de cliënt goede zorg te verlenen, en
• overeenkomstig artikel 66b in een openbaar register is opgenomen.
Standaarden en normen
De termen standaarden enerzijds en normen anderzijds, zijn volgens Van Dale min of meer
synoniemen van elkaar.
Bij ‘informatievoorziening’ gaat het op dit moment veel over (informatie)standaarden en
standaardisatie, terwijl het in de zorg (ook) nog vaak gaat over (veld)normen .
De zorg kent (professionele) standaarden, die door (meestal verschillende) partijen in de zorg zelf
worden bepaald en opgesteld, door middel van normen, richtlijnen, aanbevelingen, handreikingen,
eventueel convenanten en gedragscodes.